Кіріспе

Лекомптон конституциясы (1858) Канзас штаты үшін ұсынылған төрт конституцияның екіншісі болды. Ол дайындалған Лекомптон қаласының атымен аталып, құлдыққа жақтас болды. Ол ешқашан қолданысқа енбеді.

Мақсаты

Лекомптон конституциясы құлдықты қолдайтындармен әзірленді және штатта құлдықты қорғау және бос азаматтарды оның құқық актісінен шығару ережелерін қамтыды. Құлдық 7-бапта қарастырылды, ол құлдың "мүлігі" ретіндегі құқығын қорғады және заң шығарушы органға құлдарды иелерінің келісімінсіз және оларға толық өтемақы төленбестен босатуға тыйым салды. Ол бастапқыда 1857 жылдың желтоқсанында өткен бұрмаланған сайлауда мақұлданды, бірақ 1858 жылдың қаңтарында Канзас территориясының көпшілігі сайлаушылар екінші дауыс беруде оны жеңді. Бұл құжат Джеймс Лэйн және басқа да еркін штат жақтастарының 1855 жылғы Топека конституциясының құлдыққа қарсы ұстанымына жауап ретінде жазылды. Жаңа конституция ұсынылатын штатта құлдықты бекітті және құл иелерінің құқықтарын қорғады. Бұдан өзге, конституцияда референдум өткізу қарастырылды, ол сайлаушыларға аумаққа одан да көп құлдардың кіруіне рұқсат беруді таңдау мүмкіндігін берді. Топека және Лекомптон конституциялары Канзас территориясының халқына дауысқа салынып, екі дауыс беру де қарсы топтың жақтастарынан бойкотталды. Алайда, Лекомптон жағдайында дауыс беру бір ғана мәселеге дейін шектелді, бюллетеньде "Құлдықпен Конституция" және "Құлдықсыз Конституция" деп көрсетілді. Бірақ "Құлдықсыз Конституция" Канзасты еркін штатқа айналдырмайтын еді, ол Канзасқа құлдарды әкелуге ғана тыйым салатын еді (көптегендер бұл шараны орындауға болатындықтан күмәнданды). Еркін жер иелері бойкоттаған референдумда ауыр дауыс беру бұзушылықтары болды, 6000 дауыстың жартысынан астамы жалған деп танылды. Дегенмен, осы конституция да, Топека конституциясы да Конгрестің мақұлдауы үшін Вашингтонға жіберілді.

Қатыспау

Құл иелерінің құқықтарын жақтаған белсенді жақтаушы, Оңтүстік сецессиясын болдырмау және Одақты сақтау үшін қажет деп санайтын президент Джеймс Бьюкенен Конгресс алдында Лекомптон конституциясын мақұлдады. Президент Оңтүстік демократтарының қолдауын алғанымен, Стивен А. Дуглас басқаратын көптеген Солтүстік демократтары конституцияға қарсы республикашылармен бірікті. Дугласқа Канзас штатының танымал саясаткері және заңгері Томас Юинг-тің жұмысы зор көмек берді, ол Канзастағы заңсыз дауыс беру бюллетендерін анықтау үшін заң шығару тергеуін жүргізді. Канзастың Одаққа қабылдануын кейінге қалдырса да, Лекомптон конституциясының тағдыры бойынша жаңа референдум ұсынылды. Сонымен қатар, құлдыққа қарсы Ливенворт конституциясы әзірленуде болды. 1858 жылдың 4 қаңтарында Канзас сайлаушылары референдумда конституцияны толығымен қабылдамау мүмкіндігіне ие болып, 10 226 дауысқа 138 дауыспен Лекомптон конституциясын үлкен басымдықпен қабылдамады. Вашингтонда Канзас штатының Лекомптон конституциясымен қабылдануы 1858 жылы АҚШ Өкілдер палатасы тарапынан қабылданбады. Конституция жобасын талқылау Демократиялық партияны жарып жіберді. Ансон Берлингэм 1858 жылдың 31 наурызында Өкілдер палатасында "Атамекеншілерге алаяқтық пен біртүгелдікке қарсы шақыру" деп аталатын Лекомптон конституциясын жақтағандарды айыптаған отты сөз сөйледі. Канзас 1861 жылы еркін штат ретінде Одаққа қабылданды, оны тоқтатқан құлдықты қолдаған сенаторлар Сенаттан шығып кетті, өйткені олардың штаттары бөлініп шықты.