Кіріспе

Лёррах – Германияның оңтүстік-батысындағы қала, Визе өзенінің аңғарында, Франция және Швейцария шекараларына жақын орналасқан. Баден-Вюртемберг жерінің Лёррах ауданының орталығы. Қаланың ірі жұмыс берушілерінің қатарында Mondelez International компаниясына тиесілі Милка шоколад фабрикасы бар. Қала халқы соңғы ғасырда өсті, 1905 жылы 10 794 адамды құраса, қазір 49 382 адамға жетті. Жақын жерде Визентальдағы Роттелн қамалы орналасқан, оның иелері Хахберг графтары болды және Баден маркграфтарының резиденциясы ретінде қызмет етті; ол 1678 жылы Людовик XIV әскерлерімен қиратылып, 1867 жылы қайта жаңартылды. Лёррах 1403 жылы базар құқығын алды, бірақ 1682 жылға дейін қала мәртебесіне ие болмады. Наполеон дәуірінен кейін қала Баденнің Ұлы Герцогтығының құрамына кірді. 1848 жылдың 21 қыркүйегінде Густав Струве 1848-49 жылғы төңкерістер аясында Лёррахта революциялық көтеріліс ұйымдастыруға тырысты. Көтеріліс сәтсіз аяқталды, Струве тұтқындалып, түрмеге қамалды. Дегенмен, Лёррах бір күндік Германияның астанасы атанды.

Климат

Лёррахтың климаты қоңыл, ал жаз айларында көбінесе ыстық болады. Маркграфлерланд аймағы Рона өзенінің аңғарынан соққан Жерорта теңізінің ауа ағынының арқасында Германиядағы ең жылы аймақ болып есептеледі. Көптеген күнды күндерінің санына байланысты, бұл аймақ «Неміс Тосканасы» (нем. Die Toskana Deutschlands) деп аталды.

Қалалық округтер мен округтер

Лёррах үш округке және үш ауданға бөлінеді. Барлығы үш округтің ауданы 18,6 км² құрайды. Құрылған жылы Округтар мен аудандар Ауданы (км²) 1935 Округ Tumringen 4,4 1935 Округ Tüllingen 2,1 1908 Округ Stetten 4,6 1974 Аудан Haagen 3,6 1975 Аудан de 9,8 1975 Аудан Hauingen 7,4

Үш округтың өз басқарулары бар, олардың әрқайсысында ауыл басшысы (Ortsvorsteher) болады. Бес жыл сайын Лёррах тұрғындары аудандық кеңесті сайлайды. Сальцерт қаласы 1963 жылы салынды. Лёррахқа жақын орналасқан Инцлинген – тәуелсіз муниципалитет, бірақ Лёррах оның басқаруын қадағалайды.

Тарих

1102 жыл Лоррах алғаш рет Лоррахо елді мекені ретінде танылды. 1403 жылы Германияның Руперті Лёррахты базар қаласы деп жариялады. 1678 жылы француздар Реттелн қамалын қиратты. 1682 жылы Баден-Дурлах маркграфы Фредерик VII Лёррахқа қала құқығын берді. 1702 жылы француздарға қарсы Кэфферхольц шайқасы болды. 1756 жылы қала жаңа азаматтық заң алды және алғашқы қалалық әкімшілік ғимараты салынды. 1783 жылы Иоганн Петер Хебель интернатта мұғалім болып жұмыс істеді. 1803 жылы Штеттен бұрын Австрияға қарасты, кейін Баденнің құрамына кірді. 1808 жылы Лёррахта классикалық стильде бірнеше ғимараттар салынды (синагога, Stadtkirche және Fridolinskirche). 1835 жылы Баден мемлекеті Zollverein-ге қосылды. 1848 жылдың қыркүйегінде Густав Струве сәтсіз төңкерістен кейін Лёррах қалалық әкімшілігінен жаңа "Германия Республикасын" жариялады. Бірнеше күннен кейін ол тұтқындалды. 1862 жылы Базель, Лёррах және Шопфхайм қалаларын байланыстыратын Wiesentalbahn темір жолы ашылды. 1890 жылы Вейль және Сэкингенге дейінгі темір жол байланысы Лёррахқа дейін созылды. Сондай-ақ, Карл Кристиан Рено 11 наурызда дүниеге келді. 1863 жылы Лёррах аудан орталығы болды. 1871 жылы алғашқы бастауыш мектеп ашылды. 1880 жылы Филипп Сукард Лёррахта шоколад фабрикасын құрды. 1908 жылы Штеттен қаласына қосылды; кейіннен Тюллинген және Тюмринген (1935), Хааген (1974), Бромбах және Хауинген (1975) қосылды. 1945 жылы 24 сәуірде француз әскерлері Бромбах және Лёррах қалаларын басып алды. 1963 жылы Сальцерт ауданының құрылысы басталды. 1983 жылы Гретттегі жаңа саябақта Баден-Вюртембергтің төртінші Landesgartenschau (ұлттық бау-бақша көрмесі) өтті. 1984 жылы Жоғарғы Рейн мен Төменгі Рейн арасындағы аяқталған автожол қаланың жол ағынын жеңілдетті. 1991 жылы жаңа жаяу жүргіншілер аймағы ашылды және қала орталығы жаңартылды. 2010 жылы Сент-Елизавета ауруханасында болған оқ жарылысынан екі адам қаза тауып, біреуі жараланды.

Елтаңба

Лёррах 1682 жылы қала құқығын алды, ол Oberamt Rötteln Sausenberg астанасы болды. Осымен бірге, қаланың гербі бекітілді. Гербте сөйлейтін тарна (Lerche) бейнеленген. 1756 жылы Баден марграфы Карл Фредерик қала құқығын және гербін қайта бекітті. Герб түстері Баденнің түстерімен сәйкес келеді. Герб өзгермесе де, тарнаның пішіні мен мөлшері айтарлықтай өзгерді. Қазіргі герб 1960 жылдардың басынан бері қолданылып келеді және тарнаның өте заманауи нұсқасын көрсетеді. Әкімшілік реформалардан кейін, герб 1975 жылдың 11 қарашасында қайта бекітілді.

Қала басшылары

Лёррах хроникасында 1366 жылы Иоганн фон Шалльбахтың бірінші вогт ретінде айтылған. Қала әкімі лауазымы қаланың жергілікті басшыларына арналған. Лёррахтың алғашқы мэрі Маркс Кристоф Лейбфрид болды, ол 1882 жылы, муниципалитетке алғаш рет қала құқығы берілген жылы қызметке кірісті. Ол маркграфтың қызметінде болған. 1956 жылдан бері қала басшысы – азаматтар тікелей сайлайтын Обербюргермейстер.

Экономика және инфрақұрылым

Қала шамамен 18 300 жұмыс орнын қолдайды. 2004 жылы саудагерлер 342,7 миллион еуро көлемінде сауда жасады. Бұл сауда көлемінің шамамен бесіден бір бөлігі Швейцариядан келген тұтынушылардың есебінен туындады.

Көлік

98-ші автожол Лёррах қаласынан өтеді. Осы арқылы ол 5-ші Бундесаутобанмен және Францияның A35 автожолымен тікелей байланысқа ие. Швейцарияның A2 және A3 автожолдары да Лёррахқа жақын орналасқан. Bundesstraße B 317, Титизе-Нойштадттан Фельдберг жотасы арқылы өтетін қаланың ең маңызды магистральдық жолы болып табылады. Bundesstraße 317 Швейцария арқылы үзіліске ұшырайды. Қазіргі уақытта B 317 Швейцария аумағынан салықсыз жол ретінде салынуда. Лёррахтың басты теміржол станциясы – Лёррах Гауптбанхоф, оған Базель S-Bahn жиі қызмет көрсетеді. Қала муниципалитетінде тағы да шамамен алты станция бар. Терминал Лёррахты Хильдесхайм, Бремен, Гамбург және Берлин қалаларымен байланыстырады. 1919 жылдан 1939 жылға дейін, сондай-ақ 1947 жылдан 1967 жылға дейін Базель трамвайының 6-шы желісі Лёррах қалалық трамвайы ретінде жұмыс істеді. Лёррахта жергілікті және аймақтық автобус қатынастары бар. Олар "de" тобына тиесілі. Ең жақын халықаралық әуежай, EuroAirport Basel Mulhouse Freiburg, Лёррахтан 14 км қашықтықта орналасқан.

Әкімшілік органдар, ұйымдар және соттар

Лёррах ауданында аудандық әкімшілік кеңсесі мен тас жолдарды күтіп ұстау депосы орналасқан. Лёррахта барлық типтегі мектептердің бірнеше мектебі, сондай-ақ халықтық білім беру мектебі, 65 000-нан астам кітабы бар қалалық кітапхана, ғылыми аймақтық кітапхана, музыка мектебі және тағы екі кішкентай кітапхана бар. Лёррахтың жергілікті соты ауданның қалалары мен муниципалитеттеріне жауапты. Бұдан басқа, Лёррахта еңбек соты бар, ол Лёррах және Вальдшут аудандары үшін бірінші сатыдагы сот юрисдикциясын құрайды. Сонымен қатар, Радольфцелль-ам-Бодензееде үш Жоғары сот орналасқан. Лёррахта салық инспекциясы, жұмыспен қамту орталығы, автокөлік полициясы (немісше: Autobahnpolizei) және қылмыстық тергеу бөлімі де бар. Лёррах ауруханасы 1845 жылдың 1 қазанында қалалық емхана ретінде ашылды. 1994 жылдың 1 қаңтарында Лёррах, Рейнфельден және Шопфхайм ауруханалары GmbH құрамына біріктірілді. Бүгінде Лёррах ауруханасында 351 төсек бар.

Баспа құралдары

Лёррах қаласында екі күнделікті газет орналасқан және олардың жергілікті редакциясы бар: Badische Zeitung және Die Oberbadische. Die Oberbadische (бұрын Oberbadisches Volksblatt аталған), қалада жарық көретін, Лёррахтың ең көне газеті (1885 жылы негізі қаланды). Сонымен қатар, Oberbadische Verlagshaus Weiler Zeitung және Markgräfler Tagblatt газеттерін шығарады. Қалалық журнал "Пулс" ай сайын жарық көреді және Лёррах және оның төңірегіндегі оқиғалар туралы хабарлайды.

Эфир және теледидар

Südwestrundfunk радио бағдарламасы Лёррах қаласында аймақтық кеңсеге ие. Онда SWR4 Baden Württemberg радио бағдарламасының бір бөлігі дайындалады.

Мәдениет

Лёррах қаласы жаздың басында, 2010 жылы 14 шілдеден 8 тамызға дейін өтетін жыл сайынғы дауыс фестиваліне ("Stimmen") үй иесі болып табылады. Фестивальдің Лёррах және оның төңірегінде, Weil am Rhein кіретін көптеген өткелдері бар. Фестивальдің ұраны – "Естілетін құштарлық" (немісше: Leidenschaft, die klingt) (басқа аудармасы: "Сен ести алатын құштарлық"). Фестиваль 1994 жылдан бері өткізіліп келеді.