Кіріспе

Жаңа қоғам үшін қозғалыс (MNS) – 1970 және 1980 жылдардағы әлеуметтік қозғалыстарда маңызды рөл атқарған, зорлық-зомбылықсыздық принциптерін ұстанатын әлеуметтік белсенді ұжымдардың АҚШ-тағы желісі. MNS басылымындағы «Әлеуметтік өзгерістерге бағытталған қоғамдастықтарды құру» (1979) сипаттамасына сәйкес, Жаңа қоғам үшін қозғалыс (MNS) – зорлық-зомбылықсыз іс-қимыл арқылы түбегейлі әлеуметтік өзгерістерге ұмтылатын топтардың жалпыұлттық желісі. Біз бірлесіп қазіргі қоғамды талдаймыз, орталықтандырылмаған, демократиялық және қайырымдылыққа негізделген әлеуметтік құрылымның жобасын жасап, зорлық-зомбылықсыз революциялық стратегияны және жаңа құндылықтар мен өмір салтына негізделген бағдарламаны әзірлеп жатырмыз.

Тарих

МНС-тің алғысы 1966 жылы Лоуренс Скотт (Квекер) құрған Квекерлік іс-қимыл тобы (AQAG) болды. АҚШ-тың Вьетнам соғысына қатысуына байланысты негізгі квакер шіркеуінің жауабына наразы болған Скотт, AQAG-ті квакерлік бейбітшілік туралы куәлікке қайта ояну ниетімен құрды. Бұл мақсатына жете алмағандықтан көңілі толмаған AQAG мүшелері, Скотт пен квакер Джордж Уиллоуби сияқты, 1971 жылы осы топты Жаңа қоғам үшін қозғалыс ретінде қайта құрды. Басқа негізін қалаушыларға Билл Мойер, Берит және Джордж Лейки, Филис және Ричард Тейлор, Линн Шиверс және Лилиан Виллоуби кірді. МНС мүшелері революциялық өзгерістерді зорлықсыз жолмен қол жеткізуге қажетті құралдар мен стратегияларды жасауға тырысты. МНС-тің үш негізгі бағыты – белсенділерді оқыту, зорлықсыз тікелей іс-қимыл және қоғамдық жұмыс болды. MNS қызметінің басты орны Батыс Филадельфияда орналасқан. Атланта, Бостон, Миннеаполис, Огайо, Сан-Франциско, Сиэтл, Торонто, Тусон, Батыс Массачусетс және тағы да басқа қалаларда да жұмыс істеді. 1970 және 1980 жылдардың басында Филадельфияда АҚШ және халықаралық белсенділерді тікелей іс-қимыл ұйымдастыру, топтық жұмыс, консенсус арқылы шешім қабылдау, әділетсіздік және құлдырау мәселелері бойынша оқыту үшін апта соңында, екі апталық және тоғыз айлық бағдарламалар өткізілді. Белсенділерді оқыту басқа жерлерде де, көшпелі оқытушылар арқылы да жүзеге асырылды. МНС өзінің күшін тек бір мәселеге немесе кемшілікке жұмсаған жоқ. Оның мүшелері көптеген салаларда әлеуметтік өзгерістерге ұмтылды, ең бастысы – АҚШ-тың Вьетнам соғысына қатысуын тоқтату қозғалысы және 1970 жылдардың ортасы мен соңында АҚШ-тың ядролық энергетика индустриясын кеңейтуге қарсы азаматтардың қарсылығына қатысты. МНС мүшелері ядролық қаруға қарсы қозғалыс, Қарсылық серті (Орталық Америкаға АҚШ-тың араласуына қарсы), феминизм, ЛГБТҚ, азаматтық құқықтар, қоғамдық ұйымдастыру, азық-түлік және жұмысшы кооперативтерінде де белсенді болды. МНС феминистік топтық процестерді, тап пен мәдениетті қоса алғанда, адамдардың өзара байланысты күресін кеңінен талдауды және музыка мен көше театры сияқты саяси ұйымдастыру құралдарынан бастап, қайта бағалау кеңесіне дейінгі жеке күшейту техникаларын біріктіруімен ерекшеленді. MNS мүшелері топтық процестердегі дағдылары арқасында жиі кездесулерді жеңілдетіп, ірі наразылықтарға бейбітшілік сақтаушыларды дайындады. МНС-те дамытылған көптеген техникалар, соның ішінде шағын және ірі топтарда консенсус арқылы шешім қабылдау, жақын топтарға негізделген іс-қимыл құрылымы және дұрыс оқытудың сәтті іс-қимылдың кілті екендігі туралы идеялар көптеген әлеуметтік өзгерістер науқандары мен қозғалыстары тарапынан қабылданып, бейімделді. Олардың ішінде 1977 жылдың 1 мамырында Сейбруктегі атом электр стансасының құрылыс алаңына Clamshell Alliance жасаған шабуыл, содан кейін бүкіл елде және әлемде қауіпсіз энергия үшін тікелей әрекет жасаған жақын топтарға негізделген одақтар желісі арқылы жалғасты. МНС сондай-ақ 1999 жылғы Сиэтлдегі Дүниежүзілік сауда ұйымының наразылықтары және 2011-2012 жылдардағы "Оккупай" қозғалысы сияқты кейінгі қозғалыстарға да зор әсер етті. Өз кезегінде, МНС-ке академиктер мен авторлардың, әсіресе зорлықсыз әрекет теориясының негізін қалаушы, Альберт Эйнштейн институтының (Кембридж, Массачусетс) негізін қалаушы және Оңтүстік Африканы зорлықсыз босатуға, араб көктеміне және басқа да әлеуметтік әділдік қозғалыстарына үлкен әсер еткен Джин Шарппен болған байланысы үлкен әсер етті. МНС мүшелері үшін қоғамдық сезім мен адамдар арасындағы қарым-қатынастардың сапасы маңызды болды, көптегендері кооперативтік үйлерде тұрды, қайта бағалау кеңесін қолданды және нәсіл, тап, жыныс және сексуалдық бағдарлама мәселелерін өздерінің белсенділіктерінде және өмірлерінде қарастырды. Батыс Филадельфияда МНС мүшелері коммерциялық емес "Life Center Association" ретінде тіркелген жер қорын құрды, бастапқыда бірнеше жер қоры ғимараттары оқу орындары мен ұйымдық кеңсесін қамтамасыз ету үшін құрылды, содан кейін биіктігінде 20-ға жуық кооперативтік үйлерді қамтиды. Ол әлі күнге дейін сақталған, бірақ әлдеқайда кішірек. Кооперативке тиесілі және басқарылатын Жаңа қоғам баспасы арқылы МНС мүшелері көптеген памфлеттер мен нұсқаулықтар жариялады, сондай-ақ зорлықсыздық туралы маңызды еңбектерді қайта жариялады (мысалы, Біз бәріміз бір-біріміздің бір бөлігіміз... Барбара Демингтің оқулығы, 1984 ж.). NSP-нің бірлесіп жазылған "Тірі революция үшін нұсқаулық" (affectionately "монстр нұсқаулығы" деп аталады) және ұқсас басылымдар әр құрлықтағы белсенділерге шабыттандырып, жетекшілік етті, тіпті Тасманияның шұрайлы қоғамының Франклин өзенін бөгеттеуге қарсы науқанына да әсер етті. NSP сондай-ақ Маршалл Розенбергтің "Зорлықсыз коммуникация туралы нұсқаулық" кітабын жариялады, ол Розенбергтің Зорлықсыз коммуникация орталығымен жұмысының негізі болды. Бірнеше жылдық төмендеуден кейін МНС мүшелері 1988 жылы басымдықтардағы ішкі даулар, көпмәдениетті болуға жетудегі сәтсіздік және Филадельфиядағы оқу бағдарламаларының азаюына байланысты тарап кетуге шешім қабылдады. Алайда, оның ең білікті оқытушылары мен ұйымдастырушылары өз күштерін қайта бағыттап, АҚШ-тың әртүрлі ұйымдары мен науқандарына қосылды немесе құрды. Көптегендер МНС-тің басты мақсатына – маңызды өзгерістерге қол жеткізу үшін Ганди стиліндегі зорлықсыз әрекеттерді түсінуді және қолдануды дамытуға жеткенін сенді. МНС-тің мұрағаттары Свартмор колледжінің Бейбітшілік жинағында сақталады.

Мұра

Қазіргі уақытта Британдық Колумбияда орналасқан New Society Publishers әлеуметтік өзгерістерге байланысты кітаптарды жариялауды жалғастыруда, бұл ретте қоршаған ортаның тұрақтылығының практикалық аспектілеріне басымдық беріледі. Douglas & McIntyre 2008 жылы New Society Publishers баспасын сатып алды. 2013 жылы оны алғашқы канадалық New Society баспа тобы қайта сатып алды. Билл Мойер 2002 жылдың қазан айында қайтыс болғанға дейін әлеуметтік өзгерістер қозғалысы үшін сегіз кезеңдік, өте ықпалды «Қозғалыс әрекет жоспары» моделін АҚШ және әлем бойынша белсенділерге үйретуді жалғастырды. Джордж Лейки, Филадельфиядағы Training for Change ұйымының негізін қалаушы ретінде, зорлық-зомбылықсыздықты әділетсіздікке қарсы тұрудың тиімді тәсілі ретінде насихаттауды жалғастырды, оған басқа MNS мүшелері Бетси Рааш Гилман және Эрика Торн да қосылды. MNS түлегі Стив Чейз Антиохия университеті Жаңа Англияда белсенділерді даярлау бағдарламасын бастады және қазір Solidarity 2020 and Beyond ұйымының орынбасары директоры болып жұмыс істейді. Шел Хоровиц пен Дина Фридман экологиялық және әлеуметтік жауапкершілікті бизнеске енгізуді қолдайды. Басқа да бұрынғы MNS мүшелері (Фелисе Ескел, Чак Коллинз, Бетси Леондар Райт, Джерри Кох Гонсалес, Энн Слепьян Эллингер, Кристофер Могил Эллингер) сыныптық мәселелерге шоғындалған United for a Fair Economy, Class Action, Bolder Giving және Institute for Policy Studies-тің Program on Inequality and the Common Good сияқты ұйымдарды құру мен дамытуға үлкен үлес қосты. Олардың көптегені түрлі салалардағы мақсаттарға бірлесіп жетекшілік етеді, ал 2022 жылдың қараша айында MNS-тің 50 жылдығына арналған мерекелік жиынға жүздей түлек қатысты.