Кіріспе

Неміс паразит-жауынгерлік ұшақ прототиптері

Messerschmitt Me 328 – неміс ұшақ өндірушісі Messerschmitt AG жобалаған және шығарған пульсжеттік қозғалтқышпен жабдықталған ұшақ прототипі. Me 328 1941 жылы P.1073 ретінде жобаланған, ол Luftwaffe бомбалаушы топтарын одақтас жауынгерлерінен қорғайтын паразит ұшақ ретінде көзделіп жасалған. Көбінесе ағаштан жасалған Me 328, Focke Wulf Fw 190 немесе Bf 109 сияқты дәстүрлі неміс жауынгерлерінен бірнеше есе арзан болуы күтілген. Оны бір Jumo 004 турбореактивтік қозғалтқышы, екі немесе төрт Argus As 014 пульсжеті (V-1 ұшатын бомбасында қолданылғандай) және тіпті қозғалтқышсыз жолайқыш ретінде пайдалану ұсынылған. Оның дамуына Deutsche Forschungsanstalt für Segelflug (DFS – «Германияның жолайқыш ұшақтарды зерттеу институты») да қатысқан. 1944 жылғы көктемде алғашқы ұшуын жасаған шағын жауынгер, As 014 пульсжеттерінің жұбымен жұмыс істеді. Алайда, бұл қозғалтқыштар тиімсіз болып шықты, артық резонанс, асимметрия және шу тудырды; осыған байланысты, бірнеше сынақ ұшудан кейін пилоттық бағдарлама тоқтатылды. Ұзақ даму кезеңінде Me 328 үшін көптеген басқа да мақсаттар қарастырылды; Адольф Гитлердің тапсырмасымен бомбалаушы ретінде пайдалану мүмкіндігіне қаржы жұмсалды. Соғыс одақтастардың пайдасына бұрылған сайын, Me 328 жобасы Selbstopfer (өзіне-өзі зиян келтіретін қару) ұшағы ретінде қарастырылды, бірақ тіпті осы мақсатқа да жарамсыз деп танылды. Олардың ешқайсысы операциялық түрде қолданылмады.

Дизайн

Me 328 ұшағына айналатын жұмыстар 1941 жылдың басына дейін, неміс қозғалтқыш өндірушісі Argus Motoren компаниясының Messerschmitt AG авиакомпаниясына жаңа жетістіктері туралы хабарлауымен байланысты. 1941 жылдың мамырына дейін компанияның жобалау бөлімі 21-ден астам эскиздер жасады, оларды ішкі мақсатта P.1079 деп белгіледі. Ұшу өнімділігінің жоғары болуы үшін қос қозғалтқыштың орналасуы таңдалды, ал қозғалтқыш конфигурациясы қозғалтқыш бөлімдерін оңай алмастыруға мүмкіндік берді. Әрбір импульстік қозғалтқышты ұшқыш жеке басқара алатын болды, соның ішінде жылдам тоқтату функциясы да бар еді. Отын ағыны, отын сыйымдылығы және қысымды көрсететін бақылау приборлары, стандартты жабдықтармен қатар, қуатты бөлу және қауіпсіздікті басқару элементтерімен бірге орналастырылды. Ұшақтың құрылысы негізінен ағаштан жасалмақ болды. Ұшаққа жоғары жылдамдық қасиеттерін беру үшін қанаты сәл иілген етіп жасалды. Сонымен қатар, салыстырмалы түрде қарапайым тежегіш жабдықтар да қолданылуы мүмкін еді. Дегенмен, осы кезеңде жобалау тобы ұшақтың тұрақтылығына қатысты алаңдаушылық білдірді. 1941 жылдың желтоқсанында Рейхслүфтфартминистериум (RLM) (Германияның Рейхтік Әуе Министрлігі) P.1079-ды негізінен истребитель ретінде қарастырды. Осы мақсатта, оны тиімді және қарапайым эскорт истребителі ретінде пайдалану жоспарланған, Heinkel He 177 ауыр бомбалаушысы немесе Junkers Ju 388 ұшағымен жартылай қатты штанга (Deichselschlepp, сонымен қатар қанатты қосалқы отын бактерілерін сүйреу үшін де қолданылуы мүмкін) арқылы немесе Me 264 ұшағында Mistel үлгісінде тасымалдауға болады. Ұшақтың үш нұсқасы ұсынылды: қуатсыз планер, Argus As 014 импульстік қозғалтқыштарымен жабдықталған нұсқа және бір Jumo 004 турбореактивті қозғалтқышымен жабдықталған нұсқа. Messerschmitt бұл типтің истребительден бастап, әуедегі барлау, бомбалаушы және ұрысқа қарсы ұшақтарға дейін бірнеше рөлдерді орындай алатынына сенді. Өндірістегі Me 262 және Me 209 ұшақтарының мүмкіндігінше көптеген компоненттерін пайдалану арқылы шығындар мен өндіріс қиындықтарын азайтуға болады деп есептелді. Ұшақпен байланысты көптеген мәселелер оның қозғалтқыштарына байланысты туындады. Импульстік қозғалтқыштар төмен ауа қысымынан (жауынгерлік қимылдар күтілетін биіктікте) тиімді жұмыс істемеді. Сонымен қатар, бұл қозғалтқыштар өте көп шу шығарды, осыған байланысты ұшақты бірнеше шақырым қашықтықтан естіуге болады, бұл ұнамсыз еді. Қозғалтқыш тудырған шамадан тыс діріл, екі қозғалтқыштың конфигурациясында екі импульстік қозғалтқыш жеке және бірегей итермелі циклдармен жұмыс істеуінен туындады, бұл асимметрия мен резонанс салдарынан тұрақсыздыққа әкелетін тербелістерді тудырды. Бұл дірілдер ұшқыштың денсаулығына зиян келтіріп қана қоймай, ұшақтың құрылымдық тұтастығына да қауіп төндірді. 1943 жылдың қыркүйегінде Вилли Мессершмитт пен Рудольф Зайц Me 328 ұшағын турбореактивті қозғалтқышқа ауыстыруды талқылады. Осыған қарамастан, даму жұмыстары жалғасты, басқа Messerschmitt бағдарламаларының жобалау жетістіктерін, мысалы P2092 бір турбореактивті истребитель жобалау ұсыныстарын енгізумен. Екі түрлі қайта қарастырылған нұсқа жасалды: бірі Me 328C, Jumo 004 турбореактивті қозғалтқышымен жабдықталған, ал екіншісі, әріптік белгісі жоқ, артқы фюзеляж жақтарына орнатылған пилондарда екі As 014 импульстік қозғалтқыштары бар, қос құйрықты эпеннаж дизайнымен жабдықталған, сонымен қатар V 1-де қолдануға арналған Porsche 109 005 бір реттік турбореактивті қозғалтқышымен жабдықталған, бірақ ешқайсысы іске аспады. Шарптың сөзіне сәйкес, Рейч Me 328 жобасын қару ретінде пайдалануды ұсынған, алайда ұшақ мұндай мақсатта әзірленбеген.

Ұсынылған рөлдер

Ұшаққа қатысты түрлі рөлдер ұсынылды, олар қорғанысқа арналған ұшқыштан бастап, қанаттары бүгілетін және екі пульсті реактивті қозғалтқыштары бар нұсқасына дейін, оны U қайығының катапультынан ұшыру жоспарланған. Бұл міндеттерге оның жарамдылығын бағалау үшін прототиптерге әртүрлі өзгерістер енгізілді және әртүрлі қозғалтқыш түрлері сынақтан өтті. Барлық бұл әрекеттерге қарамастан, дірілдеу мәселесін шеше алмады және 1944 жылдың басында бағдарлама тоқтатылды, тіпті Дармштадттағы Якобс Швейер планері зауытында ұшақты құрастыруға өндіріс орындары дайын тұрды. Тарихшы Томас Пауэрстің сөзіне сәйкес, неміс шенеуніктері «Америка бомбалаушысы» бағдарламасы аясында Me 328 ұшағын «паразит бомбалаушы» ретінде пайдалану мүмкіндігін қарастырды. Осы рөлде, бір Me 328 Нью-Йорк қаласына шабуыл жасау үшін Me 264 немесе Ju 390 ұшағымен сүйретіліп немесе оның артынан тартылуы тиіс еді. Бұл тактикалық жоспарлар – Heinkel-дің Атланттық мұхиты арқылығы «Америка бомбалаушысы» жобасына RLM тағайындамасын алғаннан бұрын тоғыз айға дейін – 1942 жылдың 12 мамырында Берлинде генерал-фельдмаршал Эрхард Милх пен генерал-майор Эккард Фрайхерр фон Габленцтің кездесуінде пайда болды. Босатылғаннан кейін, Me 328 ұшқышы Манхэттен үстінде бомба тастап, содан кейін U қайығының жанында теңізге құлауы керек еді. Бұл идея 1942 жылдың тамызында тоқтатылды.

Көшірмесі

Бір көшірмесі Вирджиния штатындағы Вирджиния-Бич қаласындағы Әскери авиация мұражайында қойылған.