Кіріспе
АҚШ-тың Калифорния штатының мемлекеттік автомобиль жолдары жүйесі – Калифорния көлік департаментіне (Caltrans) тиесілі және күтіліп ұсталатын автомобиль жолдарының желісі. Әрбір автомобиль жолына Көшелер мен автомобиль жолдары кодексінде (300–635-тараулар) маршрут нөмірі (ресми түрде Мемлекеттік автомобиль жолы маршруты) беріледі. Олардың көпшілігі штаттық жүйеде нөмірленеді және Мемлекеттік жол X (қысқартылып SR X) деп аталады. АҚШ нөмірленген автомобиль жолдары US X деп белгіленеді, ал мемлекетаралық автомобиль жолдары – Мемлекетаралық X деп белгіленеді. Кодекске сәйкес, штат әрбір автомобиль жолына бірегей Х маршрутын тағайындайды және штаттық, АҚШ немесе мемлекетаралық автомобиль жолдары арасында ешқандай айырма жасамайды. Калифорния жол күзет қызметі (CHP) барлық мемлекеттік автомобиль жолдарында тәртіп сақтап, жол қозғалысы ережелерін орындауға жауапты.
The state highway system of the U. S. state of California is a network of highways that are owned and maintained by the California Department of Transportation (Caltrans). Each highway is assigned a Route (officially State Highway Route) number in the Streets and Highways Code (Sections 300–635). Most of these are numbered in a statewide system, and are known as State Route X (abbreviated SR X). United States Numbered Highways are labeled US X, and Interstate Highways are Interstate X. Under the code, the state assigns a unique Route X to each highway, and does not differentiate between state, US, or Interstate highways. The California Highway Patrol (CHP) is tasked with patrolling all state highways to enforce traffic laws.
Шолу
Калифорнияның автомобиль жолдары жүйесі Калифорнияның Көшелер және автомобиль жолдары кодексінің 1-бөліміне сәйкес реттеледі, бұл штат заң шығарушы органы бекіткен 29 Калифорния кодексінің бірі. 1964 жылдың 1 шілдесінен бастап, Көшелер мен автомобиль жолдары кодексінде анықталған көптеген заңдық маршрут нөмірлері, жол табельдеріндегі нөмірлермен сәйкес келеді. Мысалы, Interstate 5 кодексте "Route 5" деп тіркелген. Алайда, кейбір қысқа маршруттар басқа маршруттардың бөлігі ретінде белгіленеді. Мысалы, Route 112 және Route 260 маршруттары ұзынырақ State Route 61 маршрутының бөлігі ретінде көрсетілген, ал Route 51 Interstate 80 Business магистралінің бөлігі болып табылады. Бірнеше маршруттардың қабаттасуы Көшелер мен автомобиль жолдары кодексінде нақты көрсетілмейді; мұндай жол сегменттері тиісті заңдық маршрут нөмірлерінің тек біреуінде ғана тізімделген. Мысалы, I 80/I 580 қабаттасқан маршруты, Eastshore Freeway деп белгілі, жол кодексіндегі Route 80 сипаттамасына ғана жатады, ал Route 580 анықтамасы үздірілген сегменттерге бөлінген. Штат жолдардың бөліктерін жергілікті басқаруға беруге құқылы. Егер берілген сегмент жолдың ортасында орналасса, жергілікті билік жүргізушілерді сол жолдың жалғасына бағыттайтын белгілерді орнатуға және күтіп ұстауға міндетті. Егер берілген сегмент жолдың бір шетін қысқартса немесе жолды қайта бағыттау процесінің бөлігі болса, мұндай талаптар қойылмайды. Штат жолды толығымен алып тастап, барлық мемлекеттік маршрутты жергілікті басқаруға беруге де құқылы. Бизнес маршруттары штат тарапынан күтілмейді, егер оларға заңмен белгіленген маршрут нөмірлері тағайындалмаса. Маршруттың немесе оның бөліктері жаңа трасса салынса немесе заңдық анықтама өзгеріп, бөлім алынып тасталса, бірақ штат жолға иелік ете берсе, «қалдырылмаған» деп есептелуі мүмкін және ресми түрде Route XU болып саналады. Мысалы, State Route 14U – State Route 14 жолының ескі трассасы, оның басқаруы әлі Санта-Кларита қаласына берілмеген. Кейбір жаңа трассалар қосымша деп есептеліп, «S» әрпімен белгіленеді. Мысалы, Imperial/Riverside округінің шекарасынан солтүстікке шамамен үш миль және Индионың шығысындағы Interstate 10 арасындағы State Route 86 жолын алмастырған экспресс-жол бастапқыда State Route 86S деп белгіленді, бірақ кейін SR 86-ға берілді. Сол сияқты, Фреснодағы State Route 180 жолын алмастырған автожол бастапқыда State Route 180S деп аталды.
Калифорниядағы номенклатура ағылшынша
Солтүстік және Оңтүстік Калифорния тұрғындары арасындағы мәдени айырмашылықтың бірі – оңтүстік калифорниялықтар тас жол нөмірлерінің алдына "the" анықтамалы артиклін қоюға бейім (мысалы, "the 5-ті L.A.-ға дейін"), ал солтүстік калифорниялықтар тек нөмірдi ғана қолданады (мысалы, "80-ді Сан-Францискоға дейін") немесе, мемлекеттік тас жолдар үшін сирек жағдайда "I" артиклін қосады. Оңтүстік Калифорниядағы анықтамалы артикльдің қолданылуы Оңтүстік Калифорнияның "серфер" мәдениетінің стереотипі ретінде қарастырылады және "Saturday Night Live" телешоуындағы "The Californians" скетчінде пародияланды. 1940-шы және 1950-ші жылдардың басында Оңтүстік Калифорниядағы тас жол жүйесі салынып жатқан кезде, жергіліктік қолданыста көбінесе тас жолдың аты анықтамалы артикльмен басталатын, мысалы, "the Hollywood Freeway". Бұл Солтүстік Калифорнияда болған жоқ, онда тас жол нөмірлерін қолдану көбірек таралған.
Калифорниядағы бұрынғы АҚШ маршруттары
АҚШ жолы 40
АҚШ жолы 40 нұсқасы
АҚШ жолы 48
АҚШ жолы 60
АҚШ жолы 66
АҚШ жолы 70
АҚШ жолы 80
АҚШ жолы 91
АҚШ жолы 99
АҚШ жолы 99E (Орталық Калифорния)
АҚШ жолы 99E (Солтүстік Калифорния)
АҚШ жолы 99W (Орталық Калифорния)
АҚШ жолы 99W (Солтүстік Калифорния)
АҚШ жолы 101A
АҚШ жолы 101 айналма жолы (Сан-Франциско аймағы)
АҚШ жолы 101 айналма жолы (Лос-Анджелес және Оранж округтері)
АҚШ жолы 101E
АҚШ жолы 101W
АҚШ жолы 299
АҚШ жолы 399
АҚШ жолы 466
U. S. Route 40 Alternate
U. S. Route 48
U. S. Route 60
U. S. Route 66
U. S. Route 70
U. S. Route 80
U. S. Route 91
U. S. Route 99
U. S. Route 99E (central California)
U. S. Route 99E (northern California)
U. S. Route 99W (central California)
U. S. Route 99W (northern California)
U. S. Route 101A
U. S. Route 101 Bypass (San Francisco Bay area)
U. S. Route 101 Bypass (Los Angeles & Orange counties)
U. S. Route 101E
U. S. Route 101W
U. S. Route 299
U. S. Route 399
U. S. Route 466