Кіріспе
Математикалық операция, үш элементті біріктіріп, бір элементті шығарады. Математикада, үштік операция – n = 3 болатын n-арлық операция. A жиынындағы үштік операция, A жиынынан кез келген үш элементті алып, оларды A жиынының бір элементіне біріктіреді. Компьютер ғылымында үштік оператор – үш аргументті кіріс ретінде қабылдап, бір нәтиже беретін оператор.
In mathematics, a ternary operation is an n ary operation with n = 3. A ternary operation on a set A takes any given three elements of A and combines them to form a single element of A. In computer science, a ternary operator is an operator that takes three arguments as input and returns one output.
Мысалдар
Функция – бүтін сандардағы (немесе және екеуі де анықталған кез келген құрылымдағы) үштік операцияның мысалы. Осы үштік операцияның қасиеттері проективті геометрияның негіздеріндегі жазықты үштік сақиналарды анықтау үшін қолданылды. Евклид жазықтығында a, b, c нүктелері бастапқы нүктеге қатысты берілгенде, үштік операция еркін векторларды анықтау үшін пайдаланылады. Егер (abc) = d болса, онда a – b = c – d, сондықтан бұл бағытталған кесінділер эквиполентті және бірдей еркін вектормен байланысты. Осылайша, жазықтықтағы кез келген үш нүкте a, b, c төртінші нүктеде d орналасқан параллелограммды анықтайды. Проективті геометрияда проективті гармониялық қосымшаны табу процесі үш нүктеде үштік операция болып табылады. Диаграммада А, В және Р нүктелері V нүктесін анықтайды, ол А және В нүктелеріне қатысты Р-дің гармониялық қосымшасы. R нүктесін және P нүктесі арқылы өтетін түзуді кездейсоқ таңдауға болады, соның нәтижесінде C және D нүктелері анықталады. AC және BD түзулерін жүргізу Q қиылысын тудырады, ал RQ түзуі V нүктесін береді. Қатынастардың қосылуы әрқашан A = B болғанда анықталады, бірақ басқа жағдайда үштік қосылу q қатынасының керісі арқылы анықталуы мүмкін. Бұл үштік қатынастың қасиеттері үйіндіге аксиомаларды белгілеу үшін пайдаланылды. Буль алгебрасында формуласы анықталады.
Suppose A and B are given sets and is the collection of binary relations between A and B. Composition of relations is always defined when A = B, but otherwise a ternary composition can be defined by where is the converse relation of q. Properties of this ternary relation have been used to set the axioms for a heap. In Boolean algebra, defines the formula .
Компьютерлік ғылым
Компьютерлік ғылымда үштік оператор – үш аргумент (немесе операнд) қабылдайтын оператор. Көптеген тілдерде ? : үштік операторы бар, ол шартты өрнекті анықтайды. Кейбір тілдерде бұл оператор шартты оператор деп аталады. Python-да үштік шартты оператор x-ті C болса, әйтпесе y деп оқылады. Python сондай-ақ, массив кесу деп аталатын үштік операцияларды қолдайды, мысалы, a[b:c] бірінші элементі a[b] және соңғы элементі a[c-1] болатын массивті қайтарады. OCaml өрнектері жазбаларға, массивтерге және жолдарға қатысты үштік операцияларды ұсынады: a.[b] < c – бұл a жолындағы b индексінің c мәніне тең екенін білдіреді. Көбейту-қосу операциясы да тағы бір үштік оператор болып табылады. Тағы бір мысал – SQL-де қолданылатын аралық операторы. Icon бағдарламалау тілінде "to by" үштік операторы бар: 1 to 10 by 2 өрнегі 1-ден 9-ға дейінгі тақ бүтін сандарды жасайды. Excel формулаларында =IF(C, x, y) түрінде жазылады.
The multiply–accumulate operation is another ternary operator. Another example of a ternary operator is between, as used in SQL. The Icon programming language has a "to by" ternary operator: the expression 1 to 10 by 2 generates the odd integers from 1 through 9. In Excel formulae, the form is =if(C, x, y).