Кіріспе

Теспротия (Θεσπρωτία) – Грекияның аймақтық бірліктерінің бірі. Ол Эпир аймағының құрамына кіреді. Оның астанасы және ең ірі қаласы – Игуменица. Теспротия атауы ежелгі грек тайпасы – теспротиялықтардың есімімен байланысты.

Тарих

Теспротия – ежелгі грек топонимдерінің тығыз орналасқан, қола дәуірінің соңында пайда болған протогрек аймағының бір бөлігі. Ежелгі заманда қазіргі Теспротия аумағында Теспротиялықтар деп аталатын ежелгі грек тайпасы қоныстанған, солтүстікте Молоссия және шығыста Хаония аймақтарымен шектесетін. Теспротия Эпостық циклде Одиссей жергілікті патшайым Каллидикаға үйленген жер ретінде еске алынады. Теспротия Римге қосылғанға дейін Эпирот Лигасының құрамына кірді, содан кейін Рим провинциясы Эпирдің бөлігі болды. Рим империясы Шығыс және Батысқа бөлінгеннен кейін, 9-11 ғасырлардағы болгар билігінің кезеңін қоспағанда, орта ғасырдың соңына дейін Шығыс Рим (Византия) империясының құрамында болды. Шамамен 1430 жылы Осман империясының билігіне көшті. 8-9 ғасырлардан 15 ғасырға дейін аймақ Вагенетія деп аталды, бұл атау 7 ғасырдың басында Балқанға жасалған славян шапқыншылығы кезінде пайда болған Байоунитай славян тайпасынан шыққан. Осман империясының соңғы кезеңінде бұл аймақ Шамерия деп белгілі болды, ал 1910 жылы қазіргі Теспротия префектурасының көп бөлігі Резадие санджағы немесе Чамлык санджағы немесе Игуменица санджағы деп аталды. Теспротия 1913 жылға дейін Осман билігінде болды, содан кейін Бірінші Балқан соғысында Осман империясының жеңілісінен кейін Грекияға берілді. Грекияның бір бөлігі ретінде Маргарити провинциясы Превеза префектурасының құрамына кірді, ал Парамития және Филиатес провинциялары Иоаннина префектурасының құрамына кірді. Ахерон өзенінің үстіндегі аймақ 1937 жылға дейін Грекия үкіметінің ресми хабарламаларында Цамурия деп аталатын, содан кейін Теспротия префектурасы құрылды. 1923 жылы Теспротияның халқы 60 705 адамды құрады, ал 1920 жылы Теспротияда 20 319 мұсылман албаны тұрды. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңында Наполеон Зервас бұйрығымен қуылғаннан кейін, 1951 жылғы халық санағында мұсылман албандарының саны 77 адамды құрады.

География және климат

Теспротияның солтүстігінде Албания, шығысында Иоанина аймақтық бірлігі, оңтүстігінде Превеза жатыр. Батысында Иони теңізі орналасқан. Аймақтық бірліктің көп бөлігі таулы келеді. Егістік жерлердің көпшілігі орталық, оңтүстік және батыс бөліктердегі аңғарларда шоғырланған. Теспротияның екі өзені – грек мифологиясындағы Тиамис және Ахерон – аңызға толы, олардың жағалары қамыс пен платан ағаштарымен көмкерілген. Теспротияның жағалау климаты Жерорта теңізіне тән. Шығыс бөлігінде және жоталардың биік жерлерінде жартылай альпілік климаттың суық қыстары басым.

Префектурасы

Теспротия 1937 жылы префектура ретінде құрылды (Νομός Θεσπρωτίας). 2011 жылғы Калликратис үкімет реформасының бөлігі ретінде бұрынғы Теспротия префектурасы негізінде Теспротия аймақтық бірлігі құрылды. Префектураның аумағы қазіргі аймақтық бірліктің аумағымен бірдей болды. Сонымен қатар, муниципалитеттер төмендегі кестеде көрсетілгендей қайта ұйымдастырылды. Аймақтың негізгі туристік тартымдары – көптеген жағажайлары, әсіресе Сивота курорты. Сондай-ақ, туристерді қызықтыратын Гитани сияқты ежелгі қалалардың қиратындары бар.

Инфрақұрылым

1996 жылы 2-ші тас жолдың құрылысы басталды, ол ресми түрде Егнатия Одос деп аталды. Игуменицадан Салоникиге және одан әрі Грекияның Түркия шекарасына қарай Александруполиге дейінгі Ион теңізінің жағалауын байланыстыратын бұл жол 2009 жылы қозғалысқа ашылды. Теспротиядағы басқа маңызды жолдарға Грекияның ұлттық 6-шы (Игуменица – Иоаннина – Лариса) және Грекияның ұлттық 18-ші (Филиатес – Парамития – Превеза) тас жолдары жатады. 2009 жылы Сагиада және Конисполь қалалары арқылы Игуменица мен Саранданы байланыстыратын жаңа тас жолдың құрылысы басталды. Игуменица порты Корфу және Паксой (Антипакойды қоса) аралдарына, сондай-ақ Италияға жүретін паромдық бағыттарды қамтамасыз етеді.