Кіріспе

Америкалық прототиптік бомбалаушы (1950–1954)

Convair YB-60 – 1950 жылдардың басында Convair компаниясы АҚШ Әуе күштері үшін салған ауыр бомбалаушының прототипі. Ол Convair компаниясының бұрынғы аралас қозғалтқышты B-36 Peacemaker бомбалаушысының таза реактивтік қуатпен жабдықталған жетілдірілген нұсқасы болды.

Жобалау және әзірлеу

1950 жылғы 25 тамызда Convair компаниясы B-36 ұшағының барлық реактивті қозғалтқыштармен жабдықталған қанатты нұсқасын ұсынды. Әуе күштері бұл ұсынысқа қызығушылық танытып, 1951 жылғы 15 наурызда Convair компаниясына екі B-36F (49-2676 және 49-2684) ұшағын B-36G ретінде қайта жарақтандыруға рұқсат берді. Ұшақ қазіргі B-36-дан күрт өзгеше болғандықтан, жақын арада YB-60 деп атау берілді. YB-60-тың бөлшектерінің 72% поршеньді қозғалтқышты алдыңғы нұсқасымен үйлесімді болды. Екі ұшақтың фюзеляждары көбінесе бірдей болды, бірақ радар және бомбалау жүйелері B-36 орнатылысының нашар сенімділігіне байланысты алынып қойылатын мұрын бөлімінде орналастырылды. Алғашқы ұшу сынақтары үшін аспапталған баммен жабдықталған, аэродинамикалық жақтан жақсартылған мұрын бөлігі орнатылды; қанаттың кеңдігін арттыру үшін негізгі тіреу доңғалағының сыртына үшбұрышты ендіріс қосылды, ал қанаттары мен құйрық бөлігі де сәйкес сыпырылды. Сыпырылған қанаттарға B-36-ның көптеген бөліктері қолданылды. Ұшақтың артқа қарай аударылып кетуіне жол бермес үшін басқарылатын құйрық доңғалағы қосылды. Ол жерде ұшақтың жүктемесіне байланысты қажет болған жағдайда ғана ұзартылды. YB-60 Әуе күштері келісімшарты үшін Boeing-тің B-52 Stratofortress ұшағымен бәсекелесті. Convair ұсынысы Boeing-ке қарағанда айтарлықтай арзан болды, себебі ол жаңадан бастаудың орнына қолданыстағы конструкцияны өзгертуді қарастырды. B-52 сияқты, ол төрт қондырғыда орналасқан жұптарда сегіз Pratt & Whitney J57 P-3 турбореактивті қозғалтқыштарымен жабдықталды. Бұл қозғалтқыш конфигурациясына дейін Convair алты турбовинттік және 12 J47 қозғалтқышы бар конструкцияны бағалаған. Бірінші YB-60 прототипінің экипажы бес адамнан тұрды; екінші прототиптің экипажы тоғыз адамнан тұрды, өйткені жоспарланған B-60 өндірістік үлгілерінде де сондай болды. Өндірістегі B-60 ұшақтары B-36 ұшақтарына ұқсас қорғаныс қару-жарағымен жабдықталуы тиіс болды. Convair YB-60 тіркеу нөмірі 49-2676 1952 жылғы 18 сәуірде алғашқы ұшуын жасады, оны Beryl Erickson басқарды. Boeing YB-52 Convair ұшағынан үш күн бұрын көкке көтерілді. YB-60 YB-52-ден шамамен баяу болды және басқару жүйесі баяу жылдамдықтарға арналғандықтан айдауда қиындықтар тудырды. Ол YB-52-ге қарағанда ауыр бомба жүктемесін тасымалдады, бірақ Әуе күштері YB-60-тың басқа кемшіліктерін ескере отырып, қосымша сыйымдылыққа мұқтаждық жоқ деп шешті. Кейіннен "үлкен ішек" модификациясы B-52 бомба жүктемесін арттырды. 1953 жылғы 20 қаңтарда ұшу сынақтары тоқтатылды, жалпы 66 сағат ұшу уақыты жиналды. Екінші прототиптің құрылысы аяқталуға жақын еді, бірақ қозғалтқыштары орнатылмаған және басқа жабдықтар да толықтырылмаған. Convair прототиптік келісімшартты сәтті орындағандықтан, екі YB-60 ұшағы да 1954 жылы Әуе күштерімен ресми түрде қабылданды. Оперативтік ұшақтар қайтадан ұшуға шықпады, ал екі фюзеляж да шілде айына дейін жаратылды. Бағдарламаға жұмсалған қаражат 14,3 миллион долларды құрады. Convair компаниясы YB-60 ұшағының жолаушылар нұсқасын жасауды ұсынды, бірақ оның қанат кеңдігі мен салмағы алдағы Boeing 707 үшін қажетті емес әуежай инфрақұрылымын өзгертуді қажет ететін еді. Компания Convair 880 сериялы жолаушылар ұшағын жасауды шешті.