Кіріспе

Неміс натуралисті, этнолог, саяхат жазушысы, журналист және революционер Иоганн Георг Адам Форстер, сондай-ақ Георг Форстер деп белгілі (27 қараша 1754 – 10 қаңтар 1794) – неміс географы, натуралисті, этнолог, саяхат жазушысы, журналист және революционер. Әкесі Иоганн Рейнхольд Форстермен бірге жас кезінде бірнеше ғылыми экспедицияларға, оның ішінде Джеймс Куктың Тынық мұхитындағы екінші сапарына қатысты. Оның бұл сапар туралы жазған «Әлемді айналып шығу» атты еңбегі Полинезия халқының этнологиясына зор үлес қосты және бүгінгі күнге дейін құрметпен еске алынады. Бұл еңбек нәтижесінде, жиырма екі жасында Корольдік қоғамға қабылданған Форстер қазіргі заманғы ғылыми саяхат әдебиетінің негізін қалаушылардың бірі саналды. Еуропаға оралғаннан кейін Форстер ғылымға бет бұрды. 1778–1784 жылдары Кассельдегі Отонеумдағы Collegium Carolinum-да, ал кейін 1784–1787 жылдары Вильня академиясында (Вильнюс университеті) табиғаттанудан сабақ берді. 1788 жылы Майнц университетінің бас кітапханашысы болып тағайындалды. Осы кезеңдегі ғылыми еңбектерінің көп бөлігі ботаника және этнология саласындағы зерттемелерден тұрды, сонымен қатар ол саяхат және зерттеулер туралы көптеген кітаптарға алғы сөз жазып, аударма жасады, оның ішінде Куктың күнделіктерінің неміс тіліне аудармасы да бар. Форстер Германиядағы Ағарту дәуірінің маңызды тұлғасы болды және оның жақын достарының көпшілігімен, оның ішінде Георг Кристоф Лихтенбергпен хат алмасып тұрды. Оның идеялары, саяхаттары мен тұлғасы 19 ғасырдың көрнекті ғалымы Александр фон Гумбольдтқа үлкен әсер етті, ол Форстерді салыстырмалы этнология (Völkerkunde) және аймақтық географияның (Länderkunde) негізін қалаушы деп атады. 1792 жылы француздар Майнцті басып алған кезде Форстер Германиядағы алғашқы республикалық мемлекет – Майнц Республикасында жетекші рөл атқарды. 1793 жылдың шілдесінде, ол жас Майнц Республикасының делегаты ретінде Парижде болғанда, пруссиялық және австриялық коалициялық күштері қаланы қайта басып алды, ал Форстер заңнан тыс деп жарияланды. Германияға қайта орала алмай, достары мен отбасынан айырылып, ол 1794 жылдың басында, 40 жасқа толмай Парижде аурудан көз жұмды.

Ерте өмір

Георг Форстер 1754 жылғы 27 қарашада Данцигке жақын орналасқан Нассенхубенде (қазіргі Мокри Двор, Польша) дүниеге келді. Георг реформатшы протестант пасторы және ғалымы Иоганн Рейнхольд Форстердің және оның әйелі Юстина Елизаветаның жеті баласының ең үлкені болды. Георг ерте кезден табиғатты зерттеуге қызығушылық танытты, ал әкесі алғаш рет Карл Линнейдің кітаптарынан табиғат тарихын оқыды, содан кейін ұлына биологияны, сондай-ақ латын, француз тілдерін және дін туралы білім берді. 1765 жылы Рейнхольд Ресей үкіметінен негізінен неміс отаршылдары қоныстанған, Волга өзенінің бойындағы Саратов маңындағы жаңадан құрылған отарларды тексеру жұмысын алды. Он жасар Георг әкесімен бірге Калмык даласына және Элтон көліне жеткен саяхатта жүздеген өсімдік үлгілерін жинады, олардың атауын беруге және анықтауға көмектесті. 1765 жылдың қазан айынан бастап ол Санкт-Петербургтегі Санкт-Петербург мектебінде оқыды, ал әкесі колонияның жағдайы туралы есеп дайындады. Рейнхольдтың есебі Саратов воеводасын және колониядағы жағдайды сынап көрсетті, ал Форстерлер Григорий Орловпен дауласып, Ресейден ақысыз кетіп қалды. Кронштадттан теңіз арқылы сапар барысында Георг ағылшын тілін үйреніп, орыс тіліндегі білімін жетілдірді, олар 1766 жылғы 4 қазанда Лондонға келді. Он екі жасар Георг Ломоносовтың Ресей тарихын ағылшын тіліне шебер аударды және оны қазіргі уақытқа дейін жалғастырды, ал басылған кітап 1767 жылғы 21 мамырда Антикварлар қоғамына ұсынылды. Оның әкесі 1767 жылғы маусым айында Уоррингтон академиясында мұғалімдік қызметке кірісті, ол Жозеф Пристлидің орнын басып, қалған отбасы Англияға 1767 жылғы қыркүйекте келгенге дейін Джорджты Лондон саудагерінің шәкірті ретінде Лондон қаласында қалдырды. Уоррингтон қаласында Георг Джон Айкиннен классика және дін, Джон Холттан математика, ал әкесінен француз тілі мен табиғат тарихын үйренді.

Капитан Кукпен бірге әлемді аралау

1770 жылы Форстерлер Лондонға оралды, онда Рейнхольд Форстер ғылыми байланыстарды дамытып, 1772 жылы Корольдік қоғамның мүшесі болды. Жозеф Бэнкс бас тартқаннан кейін, оны Британдық Адмиралтейство Джеймс Куктың Тынық мұхитқа екінші экспедициясына (1772–75) қатысуға шақырды. Георг Форстер экспедицияға әкесімен бірге қосылып, оның суретшісі болып тағайындалды. Иоганн Рейнхольд Форстердің міндеті – сапардың жаңалықтары туралы ғылыми есеп дайындап, оралғаннан кейін жариялау болды. Олар 1772 жылдың 13 шілдесінде Плимуттен HMS Resolution кемесіне мінді. Кеменің бағыты алдымен Оңтүстік Атлантикаға, содан кейін Үнді және Оңтүстік мұхиттары арқылы Полинезия аралдарына, және ақырында Хорн мүйісін айналып Англияға қайтып келді, 1775 жылдың 30 шілдесінде оралды. Үш жылдық саяхат барысында зерттеушілер Жаңа Зеландия, Тонга аралдары, Жаңа Каледония, Таити, Маркиза аралдары мен Пасха аралына сапар шекті. Олар бұрынғы ешкімнен оңтүстікке қарай тереңірек бойлады, тіпті Антарктиканы ашуға жақын болды. Бұл сапар Оңтүстікте үлкен, қоныстануға жарамды континент бар деген Terra Australis Incognita теориясын жоққа шығарды. Әкесінің жетекшілігімен Георг Форстер оңтүстік теңіздердің зоологиясы мен ботаникасын зерттеуді бастады, көбінесе жануарлар мен өсімдіктерді суреттеу арқылы. Алайда Георг жеке қызығушылықтарын да көздейтін, бұл салыстырмалы география және этнология саласындағы тәуелсіз зерттеулерге әкелді. Ол полинезиялық аралдардың тілдерін тез меңгерді. Оның Полинезия халқы туралы есептері бүгінгі күні жоғары бағаланады, себебі олар оңтүстік аралдардың тұрғындарын мейіріммен, түсініктікпен және батыстық немесе христиандық көзқарассыз сипаттайды. Луи Антуан де Бугенвильдің бірнеше жыл бұрын Таитиге жасаған саяхатынан кейін бастаған сынсыз асыл жабайы романтизмінен өзгеше, Форстер Тынық мұхитының оңтүстік аралдарындағы қоғамдардың күрделі суретін жасады. Ол Қоғам аралдарында, Пасха аралында, Тонга мен Жаңа Зеландияда кездескен әртүрлі әлеуметтік құрылымдар мен діндерді сипаттады және бұл әртүрлілікті осы халықтардың өмірлік жағдайларының айырмашылығына байланысты деп түсіндірді. Сонымен қатар, ол осы аралдардың тілдерінің өте ұқсас екенін байқады. Номука аралдарының тұрғындары туралы (қазіргі Тонганың Хаапай аралдар тобында) ол олардың тілдері, көлік құралдары, қару-жарақтары, жиһаздары, киімдері, татуировкалары, сақалдары, қысқасы, олардың барлығы Тонгатапудағы тайпаларды зерттегенде көргендерімен толық сәйкес келеді деп жазды. Алайда, ол былай деп жазды: "Біз олардың арасында ешқандай бағыныштылықты байқамадық, бірақ бұл Тонга Табудың тума халқына тән, олар патшаға құлшынып, тіпті құлдыққа дейін төмендейтін секілді". Саяхат ғылыми нәтижелерге бай болды. Алайда Форстерлер мен Кук және оның офицерлері арасындағы қарым-қатынас көбінесе қиындықтарға толы болды, себебі үлкен Форстердің шаршағыс мінезі, сондай-ақ Куктың ботаникалық және басқа да ғылыми байқауларға көбірек уақыт беруден бас тартуы. Кук Форстерлермен болған тәжірибесінен кейін үшінші сапарында ғалымдарды қабылдаудан бас тартты.

Қазіргі заманғы саяхат әдебиетінің негізін қалаушы

Бұл қақтығыстар сапардан кейін де жалғасты, себебі сапарлардың ресми есебін кім жазуы керек деген мәселе туындады. Лорд Сэндвич уәде етілген ақшаны төлеуге дайын болса да, Иоганн Рейнхольд Форстердің алғашқы тарауынан ренжіді және оны редакциялауға тырысты. Алайда Форстер өзінің жазуын "мектеп оқушысының тақырыбы сияқты" түзетуге ұмтылмады және кез келген келісімнен бас тартты. Нәтижесінде ресми есепті Кук жазды, ал Форстерлер есеп құрастыру құқығынан айырылды және өздерінің жұмысы үшін ақы алмады. Келіссөздер барысында жас Форстер олардың саяхаттары туралы ресми емес есеп беруді шешті. 1777 жылы "A Voyage Round the World in His Britannic Majesty's Sloop Resolution, Commanded by Capt. James Cook, during the Years, 1772, 3, 4, and 5" атты кітабы жарық көрді. Бұл есеп Куктің екінші сапары туралы алғашқы есеп болды (ресми жарияланғанынан алты апта бұрын пайда болды) және ол көпшілікке арналған. Ағылшын тіліндегі нұсқасы мен оның неміс тіліне өз аудармасы (1778–80 жылдары жарық көрді) жас авторға шынайы атақ әкелді. Ақын Кристоф Мартин Виланд бұл кітапты өз заманының ең маңыздысы деп мақтады, ал тіпті бүгінгі күні де ол ең маңызды сапар сипаттамаларының бірі болып табылады. Бұл кітаптың неміс әдебиетіне, мәдениетіне және ғылымына да елеулі әсері болды, ол Александр фон Гумбольдт сияқты ғалымдарға әсер етті және кейінгі уақытта көптеген этнологтарға ықпал етті. Форстер жақсы өңделген неміс прозасын жазды, ол ғылыми тұрғыдан ғана емес, сонымен қатар қызықты және оңай оқылатын болды. Бұл бұрынғы саяхат әдебиеттерінен ерекшеленді, себебі ол деректерді жинаумен ғана шектелмей, егжей-тегжейлі және жанашырлықпен байқаудан алынған үйлесімді, түрлі-түсті және сенімді этнографиялық деректерді де ұсынды. Ол жиі сипаттамасын өз байқаулары туралы философиялық ойлармен толықтыру үшін үзіп тастады. Оның басты назары әрқашан кездескен адамдарға: олардың мінез-құлқына, әдет-ғұрыптарына, әдеттеріне, діндеріне және әлеуметтік ұйымдарының түрлеріне аударылды. "Әлемді айналып саяхаттау" еңбегінде ол тіпті Полинезиялықтардың әндерін де, сөздерін де, ноталарын да ұсынды. Бұл кітап Еуропаның ықпалы елеулі болмас бұрын Оңтүстік Тынық мұхиты аймағындағы қоғамдарға қатысты ең маңызды дереккөздердің бірі болып табылады. Екі Форстер де өзінің Оңтүстік Тынық мұхитындағы саяхаттарының сипаттамаларын Берлиндегі "Magazin von merkwürdigen neuen Reisebeschreibungen" ("Таңғажайып жаңа саяхат есептерінің журналы") журналында жариялады, ал Георг 1791–93 жылдары 1792 жылы жарық көрген "Лейтенант Уильям Блайдың Оңтүстік теңізге сапары" еңбегінің аудармасын жариялады.

Университеттердегі форстер

"Дүние жүзіне саяхат" атты еңбегі Форстерді бүкіл Еуропаға таныстырды. 9 қаңтар 1777 жылы 23 жасқа да толмаған болатын, әйтсе де, ол құрметті Корольдік қоғамға мүше болып қабылданды. Берлиннен Мадридке дейінгі академиялар оған осыған ұқсас құрметті атақтар берді. Дегенмен, бұл қызметтер үшін жалақы төленбеді. 1777 жылы Форстер американдық революционер Бенджамин Франклинмен пікір алмасу үшін Парижге сапарлады. 1778 жылы ол Германияға, Кассельдегі Collegium Carolinum-ға Табиғат тарихынан профессор болып жұмыс істеуге кетті. Онда классицист Христиан Готлоб Хейненің қызы Тереза Хейнемен танысты. Олар 1785 жылы үйленді (Форстер Кассельден кеткеннен кейін) және екі баласы болды – Тереза Форстер мен Клара Форстер. Бірақ некелері бақытсыз аяқталды. Тереза кейін Людвиг Фердинанд Губерге өтіп, Германиядағы алғашқы тәуелсіз әйел жазушылардың бірі болды. Кассельде болған кезінен бастап Форстер Ағартушылықтың көрнекті өкілдерімен, Лессинг, Гердер, Виланд және Гёте сияқты ғалымдармен белсенді түрде хат алмасты. Ол сондай-ақ Кассельдегі Каролинум мен Геттинген университеті арасындағы ынтымақтастықты ұйымдастырды, онда оның досы Георг Кристоф Лихтенберг жұмыс істеді. Бірлесіп, олар "Göttingisches Magazin der Wissenschaften und Litteratur" атты ғылыми және әдеби журналды құрып, жариялады. Форстердің жақын досы Сэмюэл Томас фон Зөммеринг Форстерден кейін көп ұзамай Кассельге келді, екеуі де тез арада Кассельдегі Розенкрейцерлер қауымына қатысты, онда Форстер Амедеус Срагорисинус Сегенитор деген құпия есімді алды. Алайда, 1783 жылы Форстер Розенкрейцерлермен байланысының оны нағыз ғылымнан алшақтатқанын және қарызға батқанын түсінді (оның ақшамен шеберлік танытпағаны айтылады); осы себептерге байланысты Форстер Польша-Литва Одағының Ұлттық білім беру комиссиясынан түскен ұсынысты қуана қабылдады және 1784 жылы Вильнюс университетінде Табиғат тарихы кафедрасын басқарды. Бастапқыда оны Вильнюсте жақсы қабылдады, бірақ ол уақыт өте келе өзін оқшауланған сезіне бастады. Оның байланыстарының көп бөлігі Германиядағы ғалымдармен сақталды; әсіресе, Имануил Кантпен нәсілдің анықтамасы жөніндегі пікір алмасы ерекше көзге түседі. 1785 жылы Форстер Галле қаласына сапар шегіп, Оңтүстік Тынық мұхитының флорасы туралы диссертациясын медицина ғылымының докторы дәрежесін алу үшін тапсырды. Вильнюске оралғаннан кейін Форстердің нағыз Табиғат тарихы ғылыми орталығын құруға бағытталған әрекеттері Польша-Литва Одағының билігінен тиісті қаржылық қолдау таппады. Сонымен қатар, оның 1785 жылғы Табиғат тарихы туралы сөзі көңілсіздік тудырып, 1843 жылға дейін жарияланбады. Бұл жағдайлар оның жергілікті қоғаммен арақатынастарында шиеленіске әкелді. Ақырында, ол алты жыл мерзімінен бұрын келісімшартты бұзды, себебі Ресей императрицасы Екатерина II оған әлемді айналып саяхаттауға (Муловский экспедициясы) жоғары сыйақы және Санкт-Петербургте профессорлық қызмет ұсынды. Бұл Форстер мен ықпалды поляк ғалымы Женджей Шнядецкий арасында қақтығыс тудырды. Алайда, ресейлік ұсыныс қайтарылып алынды және Форстер Вильнюстен кетіп қалды. Одан кейін ол Майнцке қоныстанды, онда Майнц университетінің бас кітапханашысы болды, бұл лауазымды бұрын оның досы Иоганнес фон Мюллер атқарған еді. Мюллер курфюрст Фридрих Карл Йозеф фон Эрталдың басқармасына ауысқанда Форстер оның орнына тағайындалғанына көз жеткізді. Форстер заманауи зерттеулер туралы эсселерді үнемі жариялап, өте өнімді аудармашы ретінде жұмыс істеді; мысалы, ол Куктың Оңтүстік Тынық мұхитына жасаған үшінші сапары және Баунти экспедициясы туралы жазды, сондай-ақ Кук пен Блайдың осы сапарлардағы күнделіктерін неміс тіліне аударды. Лондон жылдарында Форстер Баунти экспедициясын ұйымдастырушы және Куктың алғашқы сапарына қатысқан сэр Джозеф Бэнкспен байланыста болды. Вильнюс университетінде ол "Neuholland und die brittische Colonie in Botany Bay" атты мақала жазды, ол Allgemeines historisches Taschenbuch (Берлин, 1786 жылғы желтоқсан) журналында жарияланды. Бұл мақала 1788 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльсте құрылған британдық колонияның болашағына арналған очерк болды. Оның тағы бір қызығушылығы – индология. Екатерина II қаржыландыруға ниеттенген, бірақ сәтсіз аяқталған экспедициясының басты мақсатының бірі Үндістанға жету еді. Ол сэр Уильям Джонс ұсынған латын нұсқасын пайдаланып, санскрит тіліндегі "Шакунтала" пьесасын аударды; бұл Иоганн Готфрид Гердерге зор әсер етті және немістердің Үндістан мәдениетіне деген қызығушылығын оятты.

Төменгі Рейннің көрінісі

1790 жылдың екінші тоқсанында Форстер мен жас Александр фон Гумбольдт Майнцтен Оңтүстік Нидерланды, Біріккен провинциялар және Англия арқылы ұзақ сапарға шықты, соңында Парижде аяқтады. Сапардан алған әсерлері үш томдық «Рейннің төменгі ағысы, Брабант, Фландрия, Голландия, Англия және Францияның 1790 жылғы сәуір, мамыр және маусымдағы көріністері» (Ansichten vom Niederrhein, von Brabant, Flandern, Holland, England und Frankreich im April, Mai und Juni 1790) атты басылымда сипатталған, ол 1791–94 жылдары жарық көрді. Гёте осы кітап туралы: «Оқып бітірген соң, оны қайтадан бастағың келеді, мұндай жақсы және білімді бақылаушымен бірге саяхаттауға ниеттейсің» деді. Кітапта өнер тарихына қатысты түсініктемелер бар, олар этнология үшін «Әлемді айналып шығу» кітабының болғандай әсерлі болды. Мысалы, Форстер сол кезде көптеген адамдар «жабайы» деп санаған Кёльн соборының готикалық сәулетіне әділ баға берген алғашқы жазушылардың бірі болды. Бұл кітап неміс тілінде сөйлейтін Еуропадағы ерте романтикалық ой-сана қозғалыстарына сай келді. Дегенмен Форстердің басты қызығушылығы, 15 жыл бұрын Тынық мұхитында болғандай, адамдардың әлеуметтік мінез-құлқына қайтадан ауды. Фландрия мен Брабанттағы ұлттық көтерілістер мен Франциядағы төңкеріс оның қызығушылығын оятты. Осы аймақтармен қатар Нидерланды мен Англия арқылы жасаған саяхаты, онда азаматтардың бостандықтары дамыған, оған өзінің саяси көзқарасын қалыптастыруға көмектесті. Сол кезден бастап ол «Ескі тәртіптің» адал қарсыласы болды. Ол, басқа неміс ғалымдарымен бірге, төңкерілгеннің басталуын Ағарту дәуірінің логикалық салдары деп қарсы алды. 1789 жылдың 30 шілдесінде Бастилияға шабуыл туралы естігеннен кейін, ол қайын атасы, филолог Кристиан Готлоб Хейнеге философия адамдардың санасында нені қалыптастырғанын және содан кейін мемлекетте іске асырғанын көрудің қаншалықты әдемі екенін жазды. Адамдарды осылайша өз құқықтары туралы біліммен қаруландыру, оның пікірінше, ең сенімді жол еді, ал қалғаны өзінен-өзі туындайды.

Майнц республикасының құрылуы

1792 жылы 21 қазанда генерал Кустиннің басшылығындағы француз революциялық әскері Майнцті басып алды. Екі күннен кейін Форстер басқалармен бірге Сайлау сарайында "Freunde der Freiheit und Gleichheit" ("Азаттық пен теңдік достары") деп аталатын якобиндік клубты құрды. 1793 жылдың басында ол Майнц республикасын ұйымдастыруға белсенді қатысты. Германия жерінде орналасқан бұл алғашқы республика демократиялық принциптер негізінде құрылды және Ландау мен Бинген арасындағы Рейннің сол жағалауындағы аймақтарды қамтыды. Форстер республиканың уақытша әкімшілігінің вице-президенті және жергілікті парламентке, Рейн Германиясының Ұлттық конвенциясы (Rheinisch Deutscher Nationalkonvent) сайлауында кандидат болды. 1793 жылдың қаңтар-наурыз айларында "Майнцтың жаңа газеті" немесе "Халық досы" (Die neue Mainzer Zeitung oder Der Volksfreund) басылымының редакторы болды. Ол өзінің алғашқы мақаласында былай деп жазды: "Баспа сөз бостандығы, соңғы рет, осы қабырғалар ішінде, баспа машинасы ойлап табылған жерде билік етеді". Бұл бостандық көп ұзаққа созылмады. Майнц республикасы 1793 жылдың шілдесінде Майнцтің қоршауынан кейін француз әскерлері шегінгенге дейін ғана өмір сүрді. Форстер қоршау кезінде Майнцте болған жоқ. Майнц Ұлттық конвенциясының өкілдері ретінде ол Адам Люкспен бірге Парижге Майнцті Франция Республикасының құрамына қосу үшін өтініш беруге жіберілді. Өтініш қабылданды, бірақ нәтижесіз болды, себебі Майнц пруссиялық және австриялық әскерлер тарапынан басылып алынды, ал бұрынғы тәртіп қайта орнатылды. Форстер кітапханасы мен жинақтарын жоғалтып, Парижде қалуға шешім қабылдады.

Революциялық Париждегі өлім

Император Франциск II-нің француз революциялық үкіметімен ынтымақтастық жасаған неміс азаматтарына жазалау шараларын қолдану туралы жарғысына сәйкес, Форстер заңнан тыс деп жарияланды және императорлық қаралымға алынды; оның басына 100 дукат сыйлық белгіленді және ол Германияға қайта орала алмады. Ол өмір сүру құралының қалдырған барлық мүмкіндіктерінен айырылып, әйелі де Майнцте балаларымен және кейін күйеуі Людвиг Фердинанд Губермен бірге қалғандықтан, Парижде қалды. Осы кезде Париждегі революция Максимилиан Робеспьер басқаруымен Қоғамдық қауіпсіздік комитеті енгізген Террор дәуіріне енді. Форстер революцияның баршаға бақыт сыйлайтын уәдесі мен оның қатыгез іс жүзісі арасындағы айырмашылықты көру мүмкіндігіне ие болды. Фридрих Шиллер сияқты көптеген неміс революцияшыларының айырмашылығы, Форстер террор қысымына көніп, революциялық идеалдарынан бас тартқан жоқ. Ол Франциядағы оқиғаларды тоқтатуға болмайтын, және одан да үлкен зардаптарды болдырмау үшін өз энергиясын босатуға тиіс табиғат күші ретінде қарастырды. Террор дәуірінің құлшынына жеткенге дейін, Форстер 10 қаңтар 1794 жылы Париждегі Рю де Мулендегі шағын шатырлы пәтерінде ревматизмнен қайтыс болды, оның жасы отыз тоғызға толған еді. Ол сол кезде Үндістанға сапар жоспарлап жатқан. Шапандағы гүл – Forstera sedifolia, ал Иоганн Форстердің қолындағы құс – Жаңа Зеландияның қоңырау құсы, бұл көріністі Жаңа Зеландияда орналастырады. Дегенмен, картина көбінесе «Рейнхольд пен Джордж Форстер Таитиде» немесе осыған ұқсас атаумен белгілі. Жер бетіндегі барлық халықтарға менің ізгі ниетім тең, ал мақтауым мен айыптауым ұлттық пікірге тәуелсіз. Оның пікірінше, барлық адамдар ақыл-ойы, сезімі және қиялы жағынан бірдей қабілеттерге ие, бірақ бұл негізгі қасиеттер әртүрлі жолдармен және әртүрлі ортада қолданылады, бұл әртүрлі мәдениеттер мен өркениеттердің пайда болуына әкеледі. Оның айтуынша, Оттық жердегі мәдениет Еуропа мәдениетіне қарағанда төмен деңгейде дамыған, бірақ ол ондағы өмір жағдайларының әлдеқайда қиын екенін және бұл адамдарға жоғары мәдениетті дамытуға өте аз мүмкіндік беретінін мойындайды. Осы пікірлеріне сәйкес, ол 18 ғасырғы неміс космополитизмінің маңызды мысалы ретінде танылды. Бұл жазбалардағы көзқарасына және ағартушылық негіздеріне қайшы, ол Вильнюста болған кезінде және Польша арқылы саяхат еткен кездегі жеке хаттарында поляктарға қарсы көзқарасты білдіретін ұятсыз сөздерді қолданды, бірақ ол мұндай көзқарасты жарияламады. Бұл ұятсыздықтар оның жеке хаттары мен күнделіктері жұртшылыққа жарияланғаннан кейін ғана белгілі болды. Форстердің басқа ұлттар туралы жариялаған сипаттамалары бейтарап ғылыми байқаулар ретінде қарастырылғандықтан, оның хаттары мен күнделіктеріндегі Польшаға қатысты кемсітуші сипаттамалары Императорлық және нацистік Германияда жиі қарама-қарсы бағаланды, онда ол неміс үстемдігін ғылыми тұрғыдан қолдау үшін пайдаланылды. «Польша экономикасы» (Polnische Wirtschaft) стереотипінің таралуы Форстердің көзқарасы оның кездескен халықтарымен қақтығысқа түсірді және оны ешқайда қабылдамады, өйткені ол немістер үшін тым революциялық және ұлтаралық болды, ағылшыздармен қарым-қатынаста мақтаншақтық пен қарсылық танытты, поляктар үшін поляк ғылымына немқұрайлы болды, ал Францияда саяси маңызы жоқ және ескерілмеді. Форстердің өмірі мен революциялық әрекеттеріне қызығушылық 1848 жылғы революцияға дейін либералды сезімдердің күшеюіне байланысты қайта жанданды. Бірақ ол Вильгельм II Германиясында және одан да нацистік Германияда ұмытылды. 1987 жылдың 25 қазанында ашылған Антарктидадағы ГДР зерттеу станциясы оның құрметіне аталды. Батыс Германияда Германия тарихындағы демократиялық дәстүрлерді іздеу 1970-ші жылдары оның бейнесін әртараптандыруға әкелді. Александр фон Гумбольдт қоры дамушы елдерден келген шетелдік ғалымдарға арналған стипендиялық бағдарламаға оның есімін берді. Оның Германияның алғашқы және ең көрнекті этнологтарының бірі ретіндегі беделі даусыз, ал оның еңбектері Германияда этнологияның жеке ғылым саласы ретінде дамуында маңызды рөл атқарды. Георг пен Иоганн Рейнхольд Форстер жинаған этнографиялық заттар қазір Геттингендегі Антропологиялық коллекциялар жиынтығында Кук-Форстер коллекциясы (Cook–Forster Collection) ретінде ұсынылады. Форстерлер жинаған заттардың тағы бір коллекциясы Оксфордтағы Питт Риверс мұражайында қойылған.