Африкалық шағатайқұс (Dicrurus adsimilis) – Сахельден Оңтүстік Африкаға дейін таралған, жәндіктермен қоректенетін қара түсті құс. Түрлері, мекендеу орындары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құс түрлері
Species of bird
Бұрандалы құйрықты дронго (Dicrurus adsimilis), сондай-ақ қарапайым дронго немесе африкалық дронго деп аталады, Сахельден Оңтүстік Африкаға дейін кездесетін, орманды жерлерде, әсіресе орманды алқаптарда және саванналарда мекендейтін кішкентай құс. Ол Dicruridae тұқымдастығына жатады және төрт танылған түршесі бар: D. a. adsimilis, D. a. apivorus, D. a. fugax және D. a. jubaensis. Басқа дронголар сияқты, бұрандалы құйрықты дронго да көбінесе жәндіктермен қоректенеді; оның рационы негізінен көбелектерден, термиттерден және шегірткелерден тұрады. Бұл түрдің ерекшеліктері – тар, бұранда тәрізді құйрығы, қызыл қоңыр көздері және бүкіл денесі қара түсті қауырсындары. Бұл құстар ылғалды жерлерге, ормандарға және шаруашылықтарға жақын ұялайды, ал көбейтілу маусымы аймаққа байланысты өзгереді. Аналығы әдетте 15-18 күнде шайқанатын бір-төрт жұмыртқа туады. Бұрандалы құйрықты дронго басқа құстардың ескерту дауыстарын еліктеу арқылы белгілі бір жануарды қорқытып, оның тамағын ұрлау қабілетімен (клептопаразитизм) белгілі. Олар сондай-ақ агрессивті және батыл мінез-құлқымен танымал, ұяларына қауіп төнген кезде көбінесе әлдеқайда үлкен жануарларға, тіпті жыртқыш құстарға шабуыл жасап, қуады. Кенет таралуы мен тұрақты санына байланысты, бұрандалы құйрықты дронго IUCN Қызыл тізімінде ең аз қызығушылық тудыратын түр ретінде тіркелген.
The fork tailed drongo (Dicrurus adsimilis), also called the common drongo or African drongo, is a small bird found from the Sahel to South Africa that lives in wooded habitats, particularly woodlands and savannas. It is part of the family Dicruridae and has four recognized subspecies, D. a adsimilis, D. a. apivorus, D. a. fugax and D. a. jubaensis. Like other drongos, the fork tailed is mostly insectivorous; its diet mainly consists of butterflies, termites, and grasshoppers. Physically, this species is characterized with a narrow fork shaped tail, red brownish eyes, and black plumage throughout all of its body. These birds nest close to wetlands, forests, and farms and the breeding season varies depending the region. The female usually lays one to four eggs, which hatch in 15 to 18 days. The fork tailed drongo is known for its ability to deceptively mimic other bird alarm calls in order for a certain animal to flee the scene so it can steal their food (kleptoparasitism). They are also known for their aggressive and fearless behavior, often attacking and driving away much larger animals, including birds of prey, when their nest is in danger. Due to its extensive range and stable population, the fork tailed drongo is classified by the IUCN Red List as a least concern species.
Сипаттама
Құстың мықты қара тұмсығы және қызыл көзі бар. Туғанда олар қауырсынсыз болады, денесі қызғылт түсті, тұмсығы қызғылт, аузы сары, көзі қоңыр және тұмсығы қара болады. Жас бұрандалы құйрықты дронголардың түсі қара қоңыр, кейбір қауырсындарының ұштары сарғыш, құйрығының бұрандасы нашар көрінеді, көзі қоңыр немесе сұр, ал аузы ақшыл болады. Олар ересектерге ұқсас болғанымен, денесінің төменгі жағында жылтырлық болмайды және кейбір жерлерінде ақшыл қауырсындары кездеседі. Екі жыныс та белгілі бір аймақтарда көк-жасыл түсті жылтырмен қара түсті денеге ие. Ішкі жағы, ішек қуысы да қосып, біркелкі қара түсті, ал үстіңгі жағы жылтыр қара-көк түсті болып келеді. Бұрандалы құйрықты дронголарда лейцизм кездесуі байқалған.
The bird possesses a robust black beak and red eyes. When born, they lack feathers, exhibiting reddish skin, an orange beak, yellow gape flange, brown eyes, and a black beak. Juvenile fork tailed drongos are dark brown tone with some buff colored feather tips, a less pronounced tail fork, brown or grey eyes, and a pale mouth. While resembling adults, they lack the glossy shine on the lower body and display pale feathers on certain areas. Both genders share a black body with a blue green iridescence in specific regions. The underside, including the belly, is uniformly black, contrasting with the glossy black blue upper body. Instances of leucism have been observed in the fork tailed drongo.
Әндіктер
Бұл құс өте дауысты, көбінесе таңертеңгі ән салуды бастайды және кешке қарай соңғы болып естіледі. Таң атқанға дейін олар "жауа, жауа" және "жии, жии" сияқты әртүрлі дыбыстар шығарады. Олардың дауыс репертуары кең, қатты шақырулардан, қысқа сыбызғылар мен сыңғырлаулардан бастап, жылдам немесе үзын үзілістермен берілетін ағынды, сыбырлап, сызатын ноталарға дейін жетеді. Олардың репертуарында "хиуп", "тхаа", керемет "Джер Ву" және сыбызғымен еліктеген "Джи Лу" сияқты дыбыстар бар. Жұптасқан құстар 4-5 минутқа созылатын үйлесімді дуэтке қатысады. Олардың әндері жұмсақ, жоғары, мұрындық немесе әуенді сыбызғылармен, сыңғырлаулармен, ұсақтап шығарулармен және ағынды сыбыртқылармен ерекшеленеді. Мысалы, бокаждың бұталық торғайы, торғайлар, шагралар, бульбульдер, жыртқыш құстар және сұрғындар. Сондай-ақ, олардың мысықтардың мұңайған даусы мен борсықтардың ескерту дауысын еліктейтіні байқалды. Әдетте, бұрандалы құйрықты дронго тік поздада, биіктікте қоныстанады, одан жәндіктерді ұшқанда ұстап, суға сүңгіп немесе жерден ұстап, содан соң сол тармаққа қайта оралады. Бұл түрдің үлкен нысандарды тырнақтарымен ұстап, мүсіктерімен жұлып алуға қабілеті бар. Олар көбінесе саваннадағы өрттерде кездеседі, онда өрттен паналаған жәндіктер мен басқа да жемтіктерін аулайды.
This bird is notably vocal, often commencing the dawn chorus and often is the last heard at dusk. Their pre dawn calls comprise variations such as jwaaa jwaaa and jeewy jeeerr. They exhibit a diverse repertoire of vocalizations, ranging from sharp calls, brief whistles, and squeaks to fluid, raspy, and scratchy notes delivered rapidly or with extended pauses. Their repertoire includes calls like chyup, tjaaa, the resounding jer woo, and the whistled jee lu. Mated pairs participate in coordinated duets lasting 4–5 minutes. Their songs feature soft, high pitched, nasal, or melodious whistles, chirps, grinding sounds, and liquid chattering. such as bocage's bushshrike, thrushes, tchagras, bulbuls, birds of prey and owls. They have also been observed imitating the mewings of cats and the alarm calls of meerkats. Typically, the fork tailed drongo perches at a height ranging from to , adopting an erect posture from which they swiftly pursue insects by flycatching, plunge diving, or seizing them on the ground before returning to the same branch. This species is capable of holding large items with their claws and rending them with their bills. They frequently inhabit savanna fires, where they capture fleeing insects and other prey seeking refuge from the flames.
Клептопаразиттік
Азық-түлік алу үшін бұрандалы құйрықты дронго қолданатын тактика – мүмкіндікті пайдалану арқылы клептопаразиттік. Дронго басқа жануарларға жыртқыштардың бар екенін ескерту үшін шынайы дабыл береді, бірақ кейде жануарларды қорқытып, олардың азығын ұрлау үшін жалған дабыл береді. Байқауларға сәйкес, бұрандалы құйрықты дронголар уақытының шамамен 29 пайызын басқа жануарларды іздеп, олардың соңынан еріп жүруге жұмсайды. Оңтүстік пид баблерлер, әлеуметтік тоқушылар, мойынды жұлдызторғайлар және сирекаттар сияқты жерде азық іздейтін түрлер бұрандалы құйрықты дронгоның клептопаразиттігіне жиі ұшырайды. Бұл мінез-құлық дронгода белгілі бір жемді тиімді аулауға қажетті морфологиялық бейімделулердің болмауынан туындайды, сондықтан ол клептопаразиттікке жүгінеді. Бұл құстар көбінесе аралас түрлердегі азық іздейтін топтарда басшылық рөл атқарады және басқа түрлермен бірге күзетшілердің қызметін атқарады. Бұл ынтымақтастық стратегиясы жыртқыштардан қорғауды қамтамасыз етеді және байланысты түрлердің азық іздеу табысын арттырады. Сонымен қатар, дронго осы қарым-қатынастарды клептопаразиттік мүмкіндіктерін арттыру үшін пайдаланады. Олардың тамақтанып алуының шамамен төрттен бірі клептопаразиттік арқылы, ал тағы 10 пайызы басқа түрлер қоздырған жемді аулау арқылы жүзеге асады. Бұдан әрі, осы стратегияны қолданып ауланған жем әдетте өздігінен азық іздеу арқылы алынған жемнен ірі болады. Дронго жұмыртқалары әртүрлі түстер мен өрнектерге ие, оларды көкектер имитациялайды. Тәжірибелер көрсеткендей, дронголар енгізілген жұмыртқалардың 93,7 пайызын анықтап, қабылдамайды.
A tactic employed by the fork tailed drongo to acquire food is an opportunistic kleptoparasitism. The drongo will give genuine alarm calls to signal the presence of predators to other animals, but occasionally, it will issue a false alarm call to displace those animals and steal their food. It has been observed that fork tailed drongos spend approximately 29% of their time trailing other animals. Species such as southern pied babblers, sociable weavers, wattled starlings and meerkats, which forage on the ground, are often targeted by fork tailed's kleptoparasitism. This behavior arises because drongos lack the necessary morphological adaptations to effectively hunt certain prey that are more nutritious and calorific, hence resorting to kleptoparasitism. These birds frequently assume leadership roles in mixed species foraging flocks, serving as sentinels alongside other species. This cooperative strategy reduces the risk of predation and enhances the foraging success of the associated species. Simultaneously, the drongo exploits these associations to increase opportunities for kleptoparasitism. Approximately a quarter of their food intake is estimated to result from kleptoparasitism, with an additional 10% acquired by capturing prey flushed by associated species. Furthermore, the prey caught using this strategy are typically larger than those acquired through self foraging. Drongo eggs display a diverse array of colors and patterns, which the cuckoos mimic. Experiments indicate that drongos can detect and reject 93.7% of introduced eggs.
Қорғау мәртебесі
Өте кең таралғандықтары, тұрақты популяция динамикасы мен санына байланысты, бұрандалы құйрықты дронго IUCN Қызыл тізімінде ең аз қорғауға алынған түр деп саналады, алайда бұрын жеке түр деп есептелген D. a. modestus түршесі, жақын қатерлі деп бағаланған. Бұрандалы құйрықты дронгоға пестицидтердің қолданылуынан туындайтын жемтің азаюы және егістік жерлерді кеңейту салдарынан ортаның қырылуы қауіп төндіреді. Дегенмен, түрдің жақын арада қауіпке ұшырауы ықтимал емес, себебі ол тығыз орманды жерлерде ағаштарды кесуден пайда көреді.
Due to their very large range, stable population trend and size, the fork tailed drongo is considered to be a least concern species by the IUCN Red List, though the subspecies D. a. modestus, previously considered a separated species, was considered a near threatened. The fork tailed drongo faces threats from pesticide use, which diminishes their prey availability, and habitat destruction due to farmland expansion. However, the species is unlikely to be threatened in the near future as it benefits from tree clearance in dense forests.