Кіріспе

1957 жылғы Канаданың федералды сайлауы 1957 жылдың 10 маусымында Канаданың 23-ші Парламентінің 265 депутатын сайлау үшін өтті. Канада саяси тарихындағы ең үлкен сенімсіздіктердің бірінде Джон Дифенбеккер басқарған Прогрессивті консервативтік партия (немесе "ПК", немесе "Торилер") 22 жылдық либералдық үкіметтің билігін аяқтады. Торилер халықтың басым дауысына жеңілгеніне қарамастан, азшылық үкіметін құра алды. Либералдық партия 1935 жылдан бері Канаданы басқарып, бес тізбектей сайлауда жеңіске жетті. Премьер-министрлер Уильям Лайон Маккензи Кинг және Луи Сен-Лоран басшылығымен үкімет біртіндеп әлеуметтік мемлекет құрды. Либералдардың биліктегі бесінші мерзімінде оппозициялық партиялар оларды мақтаншыл және канадалықтардың қажеттіліктеріне жауап бермейтін деп бейнеледі. 1956 жылғы Трансканада құбыржолының құрылысы туралы "Құбыржол пікірталасы" сияқты даулы оқиғалар үкіметке зиян келтірді. "Луи аға" деп лақап алған Сен-Лоран халық арасында танымал болды, бірақ министрлеріне аз бақылау жасады. 1956 жылы Тори партиясының басшысы Джордж А. Дрю денсаулығының нашарлауына байланысты күтпеген жерден отставкаға кетті. Оның орнына ПК партиясы жарық және харизматикалық Дифенбеккерді сайлады. Торилер жаңа басшысы төңірегінде науқан жүргізді, ол митингтерге көп адамдарды тартты және теледидарда күшті әсер қалдырды. Либералдар шалақ науқан жүргізді, ал Сен-Лоран теледидарда сирек пайда болды. Бұл ортаға қолайсыздық сезіне, Премьер-министр сөздерін сценарийден оқыды және макияж жасаудан бас тартты. Либералдар басымдық білетін Квебекке үлкен енуге тырысудан әдеттегі стратегиясын тастап, торилер басқа провинцияларда орындар жеңуге бағытталды. Олар сәтті болды; Квебекте аз орын алғанымен, олар жалпы 112 орынды жеңіп алды, либералдар 105 орынды жеңді. Қалған орындарды басқа партиялар жеңгендіктен, ПК партиясы Канада Парламентінде тек көпшілікке ие болды, бірақ бұл көрсеткіш Джон Дифенбеккерді 1935 жылғы Р.Б. Беннеттен кейін Канаданың алғашқы Тори премьер-министрі етіп тағайындауға жеткілікті болды.

Либералдық үстемдік

Торилер Канаданы соңғы рет 1930 жылы сайланған Р. Б. Беннетттің басшылығымен басқарды. Беннетт үкіметі Депрессиямен күресте шектеулі табысқа ие болды және 1935 жылы жеңілді, өйткені бұған дейін екі рет премьер-министр болып қызмет еткен либерал Уильям Лайон Маккензи Кинг билікке қайта оралды. Либералдылар 1935 және 1953 жылдар аралығында бес рет сайлауда жеңіске жетті, оның төртеуі күшті көпшілік үкіметке әкелді. Либералды партия мемлекеттік қызметпен тығыз жұмыс істеді (олардың бірнеше министрлерін сол қатардан шығарды) және олардың үстемдік еткен жылдары өркендеуді көрді. 1948 жылы Маккензи Кинг зейнеткерлікке шыққаннан кейін, оның орнын 66 жасында билікке келген екі тілді квебектік Әділет министрі Луи Сент-Лоран алмастырды. Саясатта шебер болған Сент-Лоран мейірімді тұлға ретінде танымал болды және көптеген канадалықтар оны Людовик аға деп атайды. Шын мәнінде, Сент-Лоран Оттавадан алыста ыңғайсыздық сезінді, депрессияға ұшырады (әсіресе 1953 жылдан кейін), ал саяси сапарларда оны Кокфилд Браун фирмасының жарнамашылары мұқият басқарады. Сент-Лоран 1949 жылғы сайлауда либералдыларды "Ешқашан осылай жақсы болған емессіз" деген ұранмен үгіт-насихат жүргізе отырып, үлкен жеңіске жеткізді. Либералды партия 1953 жылы бесінші рет мандат алды, Сент-Лоран өте тыныш басшылық стилін ұстанды. Маккензи Кинг пен Сент-Лоран үкіметтері әлеуметтік мемлекеттің негізін қалады, бұл дамуға бастапқыда көптеген торилер қарсы болды. Сент-Лоран үкіметінің жетекші күштерінің бірі болып саналатын К.Д. Хоу либералдылар халық оларға рұқсат берсе, тарифтерді жояды деген торилердің айыптауына: "Бізді кім тоқтатады? Өздеріңізді тым жоғары бағаламаңыздар. Егер біз осылай істегіміз келсе, бізге кім кедергі жасай алады?" деді. Дрю 21 жыл бойы биліктен тыс тұрған торилерді басқарған бесінші адам болды. Ешкім либералдыларды жеңуге жақын болған жоқ; ең жақсы нәтиже 1945 жылы болды, Джон Брэкен торилерге 67 орын қамтамасыз етті. Алайда либералды партиялар 125 орынға ие болып, көпшілікті сақтады. 1953 жылғы сайлауда Консервативтік партия 265 орынның 51-ін жеңіп алды. Кейіннен консерваторлар 1953 жылғы сайлауда либералдылардан екі орын алды, ал либералдылар (1953 жылы 169 орын алған) Кооперативтік одақтастық федерациясына (CCF, Жаңа демократиялық партияның (NDP) алдыңғы қадамы) қосымша орын жоғалтты. Екі онжылдықтан астам оппозицияда болғаннан кейін, торилер осы рөлмен жұртшылықтың көзінде тығыз байланысты болды. Торилер байлардың және ағылшын тілді Канаданың партиясы ретінде қарастырылды және федералды сайлауда 30% дауыс жинады. Торилер соңғы қырық жылда Квебекте аз ғана табысқа жетті. 1956 жылға қарай Социал-кредит партиясы Канаданың оңшыл партиясы ретінде торилерге қарсы бәсекелес бола бастады. Канадалық журналист және жазушы Брюс Хатчисон 1956 жылы торилердің жағдайын талқылады: "Егер өзін консервативті деп атаған партия үкіметтің сайлау уәделерін асыра сатудан басқа ештеңе ойлап таба алмаса; ол бір демде экономияны талап етіп, келесі демде шығындарды арттырса; инфляциялық салдарға қарамастан дереу салықты азайтуды ұсынса – қысқасы, егер консервативті партия жиырма бір жылдан кейін консервативті балама бермейтін болса, онда біздің саяси жүйеміз тез жеңіске жетудің шартты мүмкіндігінен гөрі басқа нәрсеге дайын оппозицияны қажет етеді."

Үгіт-насихат науқанына дайындық

1955 жылы торилер, қатаң филибүстер тактикасын қолданып, үкіметті Қорғаныс сатып алу туралы заңға енгізілген түзетулерді кері қайтаруға мәжбүр етті. Бұл түзетулер үкіметке берілген уақытша, ерекше өкілеттіктерді тұрақты етуге бағытталған еді. Дрю келесі жылы торилерді үкіметпен екінші шайқаста басқарды. «Трубопроводты талқылау» деп аталған пікірсайыста үкімет апталар бойы созылған дебаттарда бірнеше рет жабылу процедурасын қолданды. Нәтижесінде спикер тәртіп ережелерін елемеді және дауыс беру қоңырауларын соқты. Екі шара да Хоумен тығыз байланысты болды. Оның бұрынғы мәлімдемелерімен байланысты, торилер Хоу демократиялық процеске немқұрайлы қарады деп мәлімдеді. 1956 жылдың тамыз айында Дрю ауырып қалғанда торилердің алдағы сайлау науқанына дайындықтары күйреп кетті. Тори басшылары партияға күшті басшылық қажет деп санайтын, себебі бір жыл ішінде федералды сайлау тағайындалуы мүмкін еді. Қыркүйекте Дрю қызметтен кетті. Бұрынғы екі рет басшылыққа үміткер болған Дифенбеккер өзінің кандидатурасын жариялады, сондай-ақ тори партиясының алдыңғы қатардағы өкілдері Дэви Фултон мен Дональд Флеминг те өтініш берді. Принс-Альберт, Саскачеван қаласының қылмыстық қорғау адвокаты Дифенбеккер Консервативті партияның популистік сол қанатында болды. Дифенбеккерді және оның көзқарастарын ұнатпаған, Дрюдің консервативті қанатынан кандидат табуды үміттенген тори басшылары Торонто университетінің президенті Сидни Смиттен үміткерлікке түсуін сұрады. Алайда Смит сайлауға қатысудан бас тартты. Тори басшылары желтоқсан айына көшбасшылық конвенциясын жоспарлады. Қараша айының басында Суэц дағдарысы басталды. Сыртқы істер министрі Лестер Пирсон осы дауды шешуде маңызды рөл атқарды және кейіннен осы рөлі үшін Нобель бейбітшілік сыйлығымен марапатталды. Дифенбеккер, торилердің сыртқы саясатқа қатысты сыншысы және көшбасшылық жарысында фаворит ретінде, Суэц туралы сөздеріне көп назар аударды. Торилер Пирсонды АҚШ үкіметінің қарапайым құлы болғаны үшін сынады. Ол, Британияның сұрақсыз орындалатын отаршылы болудан гөрі осындай құл болу жақсы деп жауап берді. Суэц көптеген адамдар үшін Канаданың сыртқы саясатындағы ең жарқын сәттердің бірі болып есептелсе де, сол кезде ол Квебектен тыс жерде либералдардың қолдауын жоғалтты. Дифенбеккер сайлау науқаны бойына сүйікті болып қала берді. Желтоқсан айында Оттавада өткен конвенцияда ол квебектің өзінің кандидатурасын ұсынған немесе қолдаған дәстүрлі әдетін ұстанбауға шешім қабылдады, орнына шығыстан (Нью-Брансуик) және батыстан өкілдерді таңдады. Квебек делегаттарының көпшілігі қарсыластарын қолдағандықтан, Дифенбеккер квебектің өкілі оның қолдауын арттырмайды деп ойлады. Дифенбеккер бірінші раундта сайланды, ал оның жеңісінен кейін бірнеше квебек делегаттары конвенциядан шығып кетті. Дифенбеккердің басқа қарсыластары, мысалы Смиттен сайлауға түсуін сұрағандар, 61 жастағы Дифенбеккердің тек уақытша басшы болады, бірнеше жыл қызмет етеді, содан кейін жас адамның пайдасына орнынан кетеді деп сенді. Олар алдағы сайлауды торилерді кім басқарғанына қарамастан либералдар жеңеді деп болжады. Қаңтар айында Парламент жиналғанда либералдар маңызды ұсыныстар енгізбеді және ешқандай даулы мәселелерді көтермеді. Дифенбеккер өзінің парламенттік міндеттерін Британдық Колумбиядан келген Х. Грин депутатына тапсырды және уақытының көп бөлігін ел бойынша сөйлеулер жасаумен өткізді. Дифенбеккер либералдардың провинциялық деңгейдегі қолдауы баяу төмендеп бара жатқан елді аралап шықты. 1935 жылы либералдар федералды билікке ие болған кезде, олар Альбертадан басқа тоғыз провинциялық үкіметтің сегізін бақылады. 1957 жылдың басында либералдар тек оныншы провинция - Ньюфаундленд, Принс-Эдвард аралы және Манитобада ғана заң шығарушы органдарды басқарды. Дифенбеккер бюджетке шабуыл жасап, қарттық зейнетақыны және әлеуметтік төлемдерді арттыруды, кедей провинцияларға көбірек көмек және фермерлерге қолдау көрсетуді талап етті. Сент-Лоран Дифенбеккерге парламентті сәуір айында таратып, 10 маусымда сайлау өтетінін хабарлады. Соңғы парламенттік қақтығысты Канаданың Мысырдағы елшісі Э. Х. Норманның АҚШ Сенатының комитеті Норманның коммунистік байланыстары бар деген айыптаулар ортасында өзін-өзі өлтіруі тудырды. Пирсон Норманды айыптаулар жарияланған кезде қорғады және оның қайтысынан кейін де қорғады, бұл айыптаулар жалған екенін мәлімдеді. Американдықтардың жариялаған ақпараты Канаданың барлау қызметінен алынған болуы мүмкін екені тез анықталды. Дифенбеккердің және басқа партиялардың сыртқы саясатқа қатысты сыншыларының Норманға қатысты сұрақтарына Пирсон жауап бергеннен кейін, ол Норманның жастық шағында коммунистік байланыстары болғанын, бірақ қауіпсіздік тексеруден өткенін мәлімдеді. Министр қамтамасыз етілген ақпарат туралы қосымша сұрақтарға жауап бермеді, және Парламент 12 сәуірде таратылғаннан кейін талқылау тоқтатылды. 1957 мен 1963 жылдар арасындағы төрт сайлауды зерткен Питер Регенштрейф сайлау науқанының басындағы жағдай туралы былай деді: «1957 жылы либералдардың жеңіліске ұшырауының немесе тіпті оппозицияның ең пессимистік ойларында да оның мүмкін еместігінің нақты белгісі болған жоқ. Барлық кейіннен жасалған болжамдар мен ішектерді қарау осы объективті фактіні өзгерте алмайды».

Мәселелер

Либералдық және Прогрессивтік консервативтік партиялар фискалдық және салық саясаты бойынша айқын айырмашылықтарға ие болды. Торонтодағы Масси-холлда өткен сайлауалды кампаниясының ашылу сөзінде Дифенбейкер канадалықтардың төрт адамдық отбасы үшін 120 доллар көлемінде артық салық төлеп отырғанын мәлімдеді. Дифенбейкер салықтарды төмендетуге уәде берді және үкіметтік табысқа қарамастан салықты төмендетпеген либералдарды сынады. Дифенбейкер сондай-ақ, жоғары пайыздық ставкаларды сақтап тұрған қатаң ақша-несие саясатын сынады, бұл Атлантика және Батыс Канадаға ауыр соққы беріп жатқанын айтты. Консерваторлар ауыл шаруашылығы саясатында өзгерістер енгізуге уәде берді. Көптеген канадалық фермерлер өнімдерін сатуға мүмкіндік таппады; Прогрессивтік консервативтік партия сатылмаған бидайға жан-жақты ақшалай көмектерді және шетелдік ауыл шаруашылығы өнімдеріне қатысты протекционистік саясатты ұсынды. Либералдар мұндай тарифтердің Канаданың ауыл шаруашылығы өнімдерін шетелдік нарықтарға сатуға тырысқандағы ұстанымын жоғалтуға тұрарлық емес екенін мәлімдеді. 1957 жылға қарай әлеуметтік мемлекет институты екі үлкен партия тарапынан да қабылданды. Дифенбейкер туберкулезбен және психикалық денсаулық проблемаларымен ауыратын науқастарды қамту үшін ұлттық денсаулықты сақтау схемасын кеңейтуге уәде берді. Либералдар сыртқы істердегі жетістіктеріне қанағаттанды және консерваторлар олардан жақсырақ бола алмайды деп күмәнданды. 30 мамырда радиода сөйлеген сөзінде Көлік министрі Джордж Марлер: «Консервативтік партияда кімнің құрметті Лестер Пирсонның орнын басатынын ойлап қаласыз, өйткені оның әлемдік істердегі білімі мен тәжірибесі соңғы жылдары тиімді пайдаланылды» деді. Алайда Дифенбейкер бұл мәселеге келіспеді және теледидардағы сөйлеуінде канадалықтар «Пирсоннан Сыртқы істер жөніндегі оның қателіктерін түсіндіруді сұрайды» деді. Норман ісін талқылауға құлықсыз болса да, консерваторлар үкіметтің АҚШ конгресінің комитеттеріне жасырын ақпарат беруге жауапкершіліксіз рұқсат бергенін айтты. Олар сондай-ақ Пирсонның Суэц келісіміне қатысқаны үшін үкіметті сынады, бұл Канаданың Ұлыбританияны қолдамағанын білдіреді. Консерваторлардың кампаниялық комитетінің кейбір мүшелері Дифенбейкерді өзінің кампаниясын құбыржол туралы пікірталасқа негіздемеуге шақырды, себебі бұл оқиға бір жыл бұрын болған және сайлаушылар оны ұмытып кеткен, олар парламентте не болып жатқанына қызығушылық танытпады. Дифенбейкер: «Осы мәселе, мен осыны жасаймын» деді. Дифенбейкер кампания барысында үкіметтің құбыржол туралы пікірталасқа қатысқан тәртібін басқа мәселелерге қарағанда жиірек талқылады. Сен-Лоран бастапқыда бұл мәселеге жеңіл-жеңіл қарады, өзінің алғашқы үгіт-насихат сөзінде пікірталас «өзінің құбырдың ұзындығымен шамалас және басқа бір табиғи газға толы» екенін айтты. Бұл мәселе сайлаушылардың назарына іліге бастағанда, либералдар оған көбірек уақыт арнады, ал Сен-Лоран өзінің соңғы ағылшын тіліндегі теледидарлық сөзінің басым бөлігін осы мәселеге арнады. Соңында консерваторлар либералдардың билікте тым ұзақ болғанын және өзгерістердің қажеттігі келгенін мәлімдеді. Прогрессивтік консервативтік партия либералдарды мақтаншыл, икемсіз және проблемаларды жаңа көзқараспен қарауға қабілетсіз деп сипаттады. Либералдар елдің гүлденуіне байланысты өзгерістің қажеті жоқ екенін жауап берді.

Науқан

+ Науқанға дейінгі және науқан барысындағы сауалнамалар (барлығы Канаданың қоғамдық пікір институты (Gallup Canada) жүргізген) Сауалнама жүргізуші компания Күні Lib PC Белгісіз/жауап бермеген C. I. P. O. 1956 қазан 49.0 32.7 15.1 C. I. P. O 1957 қаңтар 50.6 31.7 19.8 C. I. P. O. 1957 жылғы наурыз 46.0 32.9 26.2 C. I. P. O. 4-10 мамыр, 1957 46.8 32.9 14.7 C. I. P. O. 28 мамыр - 1 маусым, 1957 43.3 37.5 12.8 C. I. P. O. (болжам) 8 маусым, 1957 48.0 34.0 – Нәтижелер 10 маусым, 1957 40.5 38.5 –

Либералдық

Сен-Лоран сайлауда жеңіске жететініне толық сенімді болды. Өзінің сайлау турнесін егжей-тегжейлі баяндаған баспасөз конференциясында Сен-Лоран: «Сайлау қорытындысы туралы күмәнім жоқ» деді. Ол сайлау науқанын 29 сәуірде Виннипегте бастайтынын және премьер-министр шығысқа көшуден бұрын Батыс Канадада он күн өткізетінін мәлімдеді. Онтарионың Джарвис қаласындағы сайлау шарасында Сен-Лоран көмекшісіне оңшыл, католиктерге қарсы Социалдық несие партиясы келесі оппозиция болады деп қорқыныш білдірді. Сен-Лоран елдің өркендеуінің символы болды, ал либералдар кез келген наразылықтың себебі бар екенін мойындаудан бас тартты. Қаржы министрі Харрис зейнеткерлік жасына жеткендерге берілетін жәрдемақыны тағы да айына төрт долларға арттыруды ұсынғанда, Сен-Лоран оны қарастырудан бас тартты, өйткені бұл арттыру қолда бар деректерге негізделіп есептелген және бұл деректер өзгерген жоқ. Премьер-министрдің Батыс Канадаға сапары кезінде Сен-Лоран тек ірі қалаларда ғана ресми сөздер айтты. Дифенбеккердің пойызбен шарап іздеу сапарына қарамастан, пойыз өтетін әрбір қалада асығыс сөздер айтудың орнына, либералдар «Луи ағаға» сайлаушылармен амандасуға, балаларының басын сипауға және нәрестелерін сүюге жеткілікті уақыт берді. Британ Колумбиясында Сен-Лоран ұлттық мәселелердің талқылауға тұрарлық ештеңесі жоқ деп мәлімдеді – либералдар Канадаға өркендеу әкелді және одан да көп нәрсе үшін партияны қайтадан билікке қайтару қажет. Батыс Канададағы турнеден кейін Сен-Лоран науқанның екінші аптасының қалған бөлігін Оттаваға барып, Оттавада өткізді. Үшінші апта Квебек қаласындағы маңызды сөзбен басталды, содан кейін Онтариода қарқынды науқан жүргізілді. Бесінші апта теңіз жағалауындағы провинциялар мен Шығыс Квебекке арналды. Алтыншы апта Оттавадағы үлкен митингпен ашылды, содан кейін Сен-Лоран теңіз жағалауы мен Квебекке оралды, ал соңғы апта сайлауға қатысу үшін Сен-Лоранның туған қаласы Квебекке оралумен аяқталды. Сен-Лоран отбасылық адам бейнесін көрсетуге тырысты, осы мақсатта мектеп оқушыларына жиі сөз сөйледі. Бұрынғы сайлауларда болғандай, ол балалардың шағын топтарына Канада тарихы немесе азаматтық білім туралы айтты. Онтарионың Порт-Хоуп қаласында балаларға сөз сөйлеген кезде бұл стратегия кері әсер етті. Балалардың назары жоқ, кейбіреулері ойнап, ал кейбіреулері камераларын оның бетіне тығып, Сен-Лоран ашуланып, егер олар назар аудармаса, бұл олардың жоғалтуы екенін айтты, өйткені ел одан гөрі әлдеқайда ұзақ уайымдауға тиіс болады. Сен-Лоран мен либералдар науқан кезінде басқа да қиындықтарға тап болды. Ньюманның сөзінше, Сен-Лоран кейде айналасында не болып жатқанын білмей қалған сияқты, ал бір науқан аялдамасында оны бақылап жүрген тілшілермен амандасып, олар жергілікті сайлаушылар екендігіне сенді. Дифенбеккердің Ванкувердегі сөзінен кейін Сен-Лоран Шербрук қаласындағы митингке 400 сайлаушыны шақырды, онда ол бұрын тұрған. Сен-Лоранның митингтегі сөзі Онтарионың Малтон қаласынан келген 15 жасар Уильям Хаттон платформаға көтерілгенімен үзілді. Хаттон «Бұл Канада бола алмайды» деген баннерді алып, Сен-Лоранның суреті бар либералдық плакатты алып, премьер-министрге қарады. Мейзел Хаттонды «әдетте саяси жалданып жұмыс істемейтін бала ретінде сипаттайды, ол соңғысы сөйлеген кезде премьер-министрдің суретін баяу және әдейі жыртып тастады» және Хаттон «өте қатыгез мінез-құлық» танытты деді. Либералдық жақтастар араласып, Хаттон платформадан құлап, бетон еденге басымен соқтығысты. Хаттон ауыр жарақат алған жоқ, бірақ Ньюманның сөзінше, «оқиға Либералдық партияның бейнесіне өкінішсіз, байыпты, ескі адамдар тобы ретінде қосылды, олар сайлаушыларға қатыгездікпен қарауға дайын». Гросарт кейіннен бұл оқиғаны науқанның «шешімді нүктесі» деп сипаттады. Профессор Мейзел Хаттон оқиғасы Сен-Лоранды оның жағымды «Луи аға» бейнесінен ашу үшін ұйымдастырылған науқанның бөлігі болуы мүмкін деп болжады. Қоғаммен байланыс жөніндегі атқарушы Дж. Г. Джонстонның 10 маусымда Дифенбеккерге жазған хатында Хаттон митингке бірнеше басқа жігіттермен, соның ішінде Джонстонның ұлымен бірге келді, бірақ басқа жігіттер Дифенбеккердің ішке жасырын түрде әкелінген плакаттарын алып жүргенде, өздігінен кетті. Джонстонның айтуынша, Хаттон Сэнт-Лоранға: «Мен енді сіздің екіжүзділігіңізге төтеп бере алмаймын, мырза» деп айтқан сөзі CBC бейнежазбасында тіркелген, содан кейін ол Сен-Лоран плакатын жыртып тастады. Джонстонның айтуынша, Хаттонды платформадан сүртіп жіберген либералдық белсендіні қамауға алуға жасаған әрекеттері полиция куәгерлерді таба алмағандықтан сәтсіз аяқталды.

КҚК

CCF социалистік партия болды, оның күші көбінесе Саскачеван провинциясында болды, бірақ ол бірнеше басқа провинцияларда да кандидаттар тіркеді. 1957 жылғы сәуірде парламент таратылған кезде партияның бес түрлі провинциядан 23 депутаты болды. Либералдар мен консерваторлардан басқа, CCF көптеген сайлау округтерінде кандидат тіркеген жалғыз партия болды. 1957 жылы партияға Саскачеваннан сайланған М.Дж. Колдуэлл жетекшілік етті. 1956 жылы партия 1933 жылғы Регина манифесінен гөрі әлдеқайда қоңыл жол ұсынған Виннипег декларациясын қабылдады. Мысалы, Регина манифесі капитализмді жоюға міндеттенді, ал Виннипег декларациясы жеке меншіктің пайдалы екенін мойындады және үкіметтің бизнесті тек қоғамдық мүддеге сай жағдайда ғана меншікке алуы керек екенін мәлімдеді. Сайлау науқанында CCF ешқандай индустрияны ұлттықтандыруға уәде бермеді. Ол Канададағы байлықты қайта бөлуді арттыру мақсатында салық кодексіне өзгерістер енгізуге уәде берді. Ол табыс салығынан босату мөлшерін ұлғайтуға, медициналық шығындарды салық төлеу үшін табыстан шегеруге және азық-түлік, киім-кешек және өмірлік қажеттіліктерге сату салығын жоюға уәде берді. Сонымен қатар, ол жоғары табысқа ие топтарға салықты көтеруге және корпоративтік дивидендтерге берілетін салық жеңілдіктерін жоюға уәде берді. CCF парламентте көптеген ауыл шаруашылығы аймақтарын өкілдік етті және фермерлердің қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін бірнеше шара ұсынды. Ол экспортталатын ауыл шаруашылығы өнімдері үшін ұлттық кооперативтер құруды ұсынды. Фермерлерге жинақталған бидайға аванс беру, фермерлерге төмен пайызбен қысқа және ұзақ мерзімді несие беру, сондай-ақ фермерлерге жақсы жылдары да, жаман жылдары да толық табыс алуды қамтамасыз ету үшін бағаларды мемлекеттік қолдау көрсету ұсынылды. Атлантикалық мұхит аймағындағы балықшылар үшін CCF балық аулау маусымының басында аванс беруді және балық аулау құралдарын балықшыларға нарықтан гөрі арзан бағамен сататын мемлекеттік дүкендер құруды ұсынды. Колдуэлл жүрек ауруымен ауырғандықтан, партияның басқа басшыларына қарағанда кем амбициялық жоспарды қабылдады. Партия басшысы 26 сәуірде Оттаваны қысып, Саскачеван провинциясындағы Розатаун-Биггар сайлау округіне кетіп, 10 мамырға дейін сонда болды. Ол үш күн Онтариода науқан жүргізіп, содан кейін прерия провинциялары мен Британдық Колумбияның ірі қалаларына барып, 10 маусымдағы сайлауға дейін өз сайлау округіне оралды. Басқа CCF басшылары Квебек пен теңіз жағалау провинцияларында науқан жүргізуді өз мойнына алды.

Әлеуметтік несие

1957 жылға қарай Канаданың әлеуметтік несие партиясы әлеуметтік несие экономикасы теориясынан қашықтап кеткен еді, оның үміткерлері оны сирек еске алатын. Канаданың оңшыл партиясы – Сокредтер Солон Лоудың жетекшілігімен жүрді, бірақ Альбертаның премьер-министрі Эрнест Мэннинг партияда зор ықпалға ие болды. Сокредтер CBC және өнер мен телерадио хабарларын таратуға жұмсалатын қаржыға да қарсылық білдірді. Партия үкімет өнерге ақша жұмсамас бұрын экономикалық мәселелерді шешуі керек деп санады. Лоу премьер-министрді Суэц каналы мәселесі бойынша сынға алып, оның британ премьер-министрі Энтони Иденді басып кіруден бас тартуға мәжбүрлеген қорқытушы хабарлама жібергенін айыптады, соның салдарынан Кеңес Одағы Мысырда әскери күшін арттыруға мүмкіндік алды. Сент-Лоран бұл айыптаманы ашуланып жоққа шығарды және өзінің хат-хабарларын елу жеке кеңесшінің кез келгеніне ашуға дайын екенін мәлімдеді, олар Сент-Лоран шындықты айтып отыр ма, жоқ па, соны хабарлай алатын еді. Лоу Сент-Лоранның ұсынысын қабылдады және жалғыз тірі бұрынғы премьер-министр, консерватор Артур Мигхенді таңдады, бірақ мәселе сайлауға дейін шешілмеді және сайлаудан кейін Мигхен хат-хабарларды тексеруге шақырылған жоқ. Әлеуметтік несие партиясы Альберта мен Британдық Колумбиясындағы ұйымдары арасындағы күшті қайшылықтардан әлсіреп қалды. Екі топ арасындағы ішкі тартыстардың салдарынан науқанды жүргізу үшін күшті ұлттық кеңсе құру мүмкін болмады. Дегенмен, партия батыстағы бизнес топтары арасындағы танымалдылығының арқасында CCF-ге қарағанда жақсы қаржыландырылды. Сокредтер Онтариода бекініп, Торонтодағы Масси Холлда ашылу митингін өткізуді жоспарлады. Алайда, митинг сәтсіз аяқталды, тіпті партия Онтариода 40 үміткер тіркесе де (1953 жылғы 9-дан асып түсті), провинцияда бір де орын жеңіп алмады.

Теледидар қолдану

1957 жылы Канада радио хабар тарату корпорациясы төрт мойындалған партияға саяси мәлімдемелер жасау үшін тегін эфир уақыты берді. Телевизиялық хабардың дыбыс жолдары радиода да пайдаланылды. Үш оппозициялық партия барлық эфир уақытын партия төрағаларына берді, бірақ француз тілін жақсы білмейтін Дифенбеккер торилердің француз тіліндегі хабарларында шектеулі ғана рөл атқарды. Бір хабарда ол партия президенті Леон Балсерді таныстырды, ол Квебек азаматы болып, сөз сөйледі.

Сайлау

Көптеген болжамдар торилердің орындар санының артуын көрсетіп тұрды, бірақ либералдардың көпшілігін сақтап қалатынын айтты. The New York Times газеті либералдардың Онтариодағы көпшілік орындарынан айырылатынын, бірақ Палатадағы шағын көпшілігін сақтап қалатынын хабарлады. Time журналы торилердің 20-40 орынға дейін жететінін болжады және либералдардың 133 орынға ие болмай, көпшілікке қол жеткізе алмауы "үлкен сенсация" болар еді деп мәлімдеді. Бек, торилерге жақын тұрған журналистердің ішіндегі көптегені алдағы өзгерістердің белгілерін көргенін, бірақ үкіметтің мызғымастығына сеніп, оларды елемегенін айтады. Сайлаудан кейінгі саны сайлаудан бұрын жарық көрген Maclean's журналы, канадалықтардың либералдық партияны қайта сайлауды ерікті түрде таңдағанын атап көрсетті. Сайлау түнінде алғашқы нәтижелер Нова-Шотландиядағы Сейбл аралынан түсті. Әдетте либералдардың бекінісі саналатын бұл аралдағы тұрғындардың аз ғана бөлігі торилерді екі дауыспен қолдады. Сен-Лоран Квебек қаласындағы Гранде-Альедегі үйінің қонақ бөлмесінде радио арқылы сайлау қорытындыларын тыңдады, радио бұзылған соң, жоғары қабаттағы теледидарға көшті. Консерваторлар Атлантикалық Канадада сәтті өнер көрсетіп, Ньюфаундлендте екі, Нова-Шотландияда тоғыз орын алды және Принц-Эдуард аралындағы төрт орынды жеңіп алды. Дегенмен, Квебекте олар тек бес орынға ие болды, ал провинция 62 либералды сайлаушыны сайлады. Торилер Онтариода 29 орын жеңіп алды. Хау Фишерден жеңілді және елде қандай да бір жаңа ауру таралып жатқанын мәлімдеді, бірақ өзінің төсекке жатуға кеткенін айтты. Кейін сол кешкісін Сен-Лоран теледидар арқылы сөз сөйлеу үшін Château Frontenac қонақ үйіне барды, оның алдында 50 қолдаушы жиналды. Торилер 112 орынмен, либералдар 105 орынмен аяқтады, ал CCF және Social Credit Батыс Канадада орындар алды, тиісінше 25 және 19 орынға ие болды. Тоғыз министр, оның ішінде Хау, Марлер, Гарсон, Кампни және Харрис жеңіліске ұшырады. Либералдар торилерден 100 000-нан астам дауыспен көп дауыс жинаса да, олардың көп бөлігі Квебек провинциясындағы үлкен артықшылыққа жұмсалды.

Қателіктер

Сайлаудан кейін Бас сайлау комиссары Төменгі палатаның спикеріне «жалпы сайлау Канада сайлау туралы заңда белгіленген тәртіпке сәйкес қанағаттанарлық түрде өткен сияқты» деп хабарлады. Дегенмен, бірқатар бұзушылықтар тіркелді. Торонтодағы Сент-Полс сайлау округінде төрт либералдық қызметкер сайлау тізіміне шамамен бес жүз адамды қосып, түрлі қылмыстар жасағаны үшін сотталды. Олардың төртеуі жалған куәлік бергені үшін екі реттен сотталды. Жеңіліске ұшыраған либералдық кандидат, бұрынғы депутат Джеймс Руниге ешқандай айып тағылмады, бірақ бұл мәселені тергеген Онтарионың бас судьясы Джеймс Чалмерс МакРуэр кандидаттың рұхсатысыз мұндай оқиғаның орын алуы екіталай екенін білдірді. Он екі Квебек сайлау округінде бюллетеньдік жәшіктерін заңсыз ашу, бюллетеньдерді заңсыз иелену және сайлау тізіміне есімдерді қосу сияқты заң бұзушылықтар орын алды. RCMP бес округте қудалауға жеткілікті дәлелдер бар екенін мәлімдеді және барлығы он екі адам сотталды. Бұл құқық бұзушылықтар сайлау нәтижесіне әсер етпеді. Юкон округіндегі либералдық кандидаттың сайлауын жеңілген консервативтік кандидат наразылыққа шағымдады. Юкон аумақтық сотында өткен сот отырысынан кейін, сот сайлауды жарамсыз деп таныды, себебі нәтижеге әсер ететіндей жеткілікті мөлшерде сайлауға қатысуға құқығы жоқ адамдарға дауыс беруге рұқсат берілген. Алайда, сот бұл бұзушылықтардың либералдық кандидаттың кінәсінен болмағанын атап өтті. Консервативтік кандидат Эрик Нильсен 1957 жылдың желтоқсан айында өткен қайта сайлауда жеңіске жетті. Онтариодағы Веллингтон-Саут сайлау округіндегі сайлау, либералдық кандидат және депутат Генри Альфред Хоскингтің сайлау кампаниясы кезінде қайтыс болуына байланысты заңға сәйкес кейінге шегерілді. Консервативтік кандидат Альфред Хейлс 1957 жылдың 15 шілдесінде либералдық Дэвид Толтон мен CCF кандидат Томас Уизерсті жеңді.

Облыс бойынша нәтижелер

Партия атауыББСКМБОНККCNBNSPENLNWYKЖалпыProgressive Conservative Орындықтар:7 3 3 8 6 1 9 5 10 4 2 112 Дауыс (%):32.5 27.4 23.0 35.5 48.1 30.7 48.1 50.1 52.0 37.4 31.0 48.2 38.5 Либералды Орындықтар:2 1 4 1 2 1 6 2 5 2 1 1 105 Дауыс (%):20.4 27.6 30.2 25.8 36.6 56.8 47.5 45.9 46.4 61.3 66.4 49.5 40.5 Кооперативтік Достастық Орындықтар:7 1 10 5 3 25 Дауыс (%):22.6 6.3 35.8 23.4 11.9 1.8 0.8 4.3 1.0 0.4 10.6 Әлеуметтік несие Орындықтар:6 13 19 Дауыс (%):23.6 37.5 10.4 13.0 1.6 0.2 1.0 0.1 6.5 Басқа Орындықтар:4 4 Дауыс (%):0.4 0.3 0.1 0.7 0.5 5.5 1.3 2.8 Жалпы Орындықтар:22 17 17 14 8 5 7 5 10 12 47 1 1 265