Кіріспе

Балата (баллате) – 13 ғасырдың соңынан 15 ғасырға дейін қолданылған итальяндық поэзиялық және музыкалық форма. Оның музыкалық формасы AbbaA, ал бірінші және соңғы шумақтары бірдей мәтінге ие. Осылайша, ол француз музыкалық «forme fixe» вирелейге (бірақ аты айтып тұрғандай, баллада емес) ең жақын. Бірінші және соңғы «A» – рипреса, «b» жолдары – педи (аяқтар), ал төртінші жол – «вольта» деп аталады. Ұзын баллаттар AbbaAbbaA және т.б. түрінде кездеседі. Вирелейден айырмашылығы, екі «b» жолы көбінесе бірдей музыкаға ие, және тек кейінгі баллаттарда ғана (бұрын француздық) бірінші және екінші (ашылу және жабылу) аяқталулар қолданылады. Бұл термин «ballare» – билеу етістігінен шыққан, және бұл форма бастапқыда би музыкасы ретінде пайда болған. Балата – итальяндық «арс нова» деп аталатын «треченто» дәуіріндегі ең танымал халық музыкасының бір түрі. Баллаттар Боккаччоның «Декамерон» әр күнінің соңында орындалады (осы өлеңдердің тек бір музыкалық нұсқасы, Лоренцо да Флоренциядан, бізге жеткен). Росси кодексіндегідей ертедегі баллаттар монофониялық. Кейіннен екі немесе үш дауысты баллаттар пайда болды. Баллаттың ең белгілі композиторы – Франческо Ландини, ол 14 ғасырдың екінші жартысында шығармалар жазған. Баллаттың басқа композиторларының қатарында Франческо Ландинидің замандасы Андреа да Флоренция, сондай-ақ Бартолино да Падова, Иоганн Чикония, Препозитус Бриксиенсис және Закара да Терамо бар. 15 ғасырда Арнольд де Лантинс және Гийом Дюфай баллаттар жазды; олар соңғы композиторлардың бірі болды.