Кіріспе

M6 автожолының 6-шы тоғысы, Ұлыбритания

Gravelly Hill түйіскені, кеңінен Spaghetti Junction деп танылатын, Англияның Бирмингем қаласындағы жол түйіскені. Ол М6 автожолының 6-шы тоғысы болып табылады, онда ол Бірмингемнің Грейвли Хилл аймағында А38(M) Астон тас жолымен қиылысады. Түйіскен 1972 жылдың 24 мамырында ашылды.

Өмірбаян

Асимметриялық торап А38 (Тайберн жолы), А38(М) (Астон жылдам жолы), А5127 (Личфилд жолы/Грэвели Хилл) және бірнеше жіктелмеген жергілікті жолдарға кіру және олардан шығу мүмкіндігін қамтамасыз етеді. Ол 18 бағытты қамтиды, сондай-ақ шығып-кіру жолдарының бөлігін қамтиды, бірақ M6 автожолының өзінің тек бір бөлігін ғана. Бес түрлі деңгейде орналасқан бұл торапта 559 бетон бағана бар, олардың биіктігі шамалы. Инженерлер екі теміржол, үш канал және екі өзенді орналастыру үшін автожолдың бір бөлігін көтеруге мәжбүр болды. 1958 жылы Көлік министрлігі Sir Owen Williams & Partners инженерлік фирмасына M6, A38(M) және A38 магистральдық жолын байланыстырудың мүмкін болатын жолдарын зерттеуді тапсырды. Бұл торапқа "Спагетти-жанкшн" деген атау 1965 жылы "Birmingham Evening Mail" газетінің журналистері тарапынан берілді. 1965 жылдың 1 маусымында репортер Рой Смит сол кезде салынып жатқан қиылысқа қатысты жоспарларды "спагетти табағы мен сәтсіз Стаффордшир түйіні арасындағы айқас" деп сипаттады, ал редактордың орынбасары Алан Иглсфилд мақаланың тақырыбын "Спагетти-жанкшн" деп қойды. Кейіннен бұл атау әлемдегі басқа да күрделі жол қиылыстарына берілді. Бірмингем қалалық университетінің студенттік журналы "Спагетти-жанкшн" тораптың лақап атынан атын алды, бірақ кейін "Полигон" деп қайта аталды.

Құрылыс

1968 жылы тамызда сол кездегі Көлік министрі Ричард Марш бұл қиылыстың дамуын бекітіп, жариялады. Құрылыстың үш жылға созылуы және 8 миллион фунт стерлингке жуық шығынға баруы күтілді. Жұмысты бас инженер Рой Фут басқарды. Қиылысқа қатысты бірнеше наразылықтар мен қарсылықтар болды, әсіресе инженерлік жұмыстар барысында жойылмақ болған тоғаннан 250 мың балықты көшіру үшін "балықтарымызды сақтайық" атты науқан ұйымдастырылды. Құрылыс талаптарының бірі – қиылыстың астынан өтетін каналдың жағалау жолдарының жылқылардың өтуіне жеткілікті кеңдікте болуы керек еді. 1970 жылдың мамыр айына қарай жұмыс көбінесе аяқталды және жергілікті тұрғындардың назарын аударды. Келесі қыркүйекте бірнеше жүргізушінің қиылыс арқылы заңсыз жүргені анықталды, ал балалар мектепке бару үшін оны ыңғайлы қысқа жол ретінде пайдаланды. 1972 жылдың басында Viking Motors компаниясы Бёртон-он-Тренттен қиылысқа дейін 65 пенске бара-қайта билет сатуды ұсынды. Қиылыс 1972 жылдың 24 мамырында сол кездегі Қоршаған орта жөніндегі мемлекеттік хатшы Питер Уокермен ашылды. Ашылу "қорап тәрізді арқалықтарды тексеру" себепті бірнеше айға кешіктірілді. Бұл Австралия мен Уэльстегі ұқсас қорап тәрізді арқалық көпірлердің құлауынан кейін құрылған Меррисон тергеуінің алдын ала есебінен кейін болды. Бирмингем қалалық кеңесі бұл қиылысты қалаға туристер тарту мүмкіндігі ретінде қарастырып, қиылысқа қатысты Гран-при ұйымдастыруды ұсынды. Қиылыс жоғары трафик және құрылыс кезінде үнемдеу шараларының нәтижесінде бірнеше рет күрделі жөндеуден өтті. 2007 жылдың қарашасында Тибёрн жолынан Астон экспресс-жолына шығатын қосымша жол шұғыл жөндеу жұмыстары үшін жабылды. Тексеру кезінде "Спагетти қиылысының" өзінде жөндеу қажеттігі анықталды, себебі тұз бен құм құрылымның буындарын әлсіреткен. 2009 жылға қарай бұл қиылыс арқылы 1,25 миллиард көлік өткені есептелді, және құрылымдық ақаулар табылуына қарамастан, жалпы құрылым көлікті тасымалдауға жеткілікті тұрақты болды. Қиылыстың оңтүстік-шығысында M6 тас жолы биік орналасқан Бромфорд виадугында орналасқан – бұл Ұлыбританиядағы ең ұзын виадук.

Бір жерде орналасқан түйісулер

Автомобиль жолының қиылысының астында жергілікті жолдардың қосылатын жерлері, Там өзенінің Реа өзенімен және Хокли Брукпен бірігетін жерлері, Крос-Сити және Уолсолл теміржолдары, сондай-ақ Салфорд түйіскені орналасқан – осы жерде Гранд Юнион каналы, Бирмингем және Фазли каналы, және Там аңғары каналы тоғысады.

Мәдени сілтемелер

Gravelly Hill Interchange 1973 жылы Клифф Ричардтың «Take Me High» музыкалық фильмінде көрсетілген, онда ол Газ-стрит бассейнінде баржада тұратын банкир рөлін ойнайды. Кен Додд бұл қиылысты «дүниедегі сегізінші ғажайыбы» деп атады, себебі «кірген адам қалай шығу керектігін ойлайды». Ұлттық лотерея негізіндегі «Жеңіс сызықтары» телешоуында Спагетти-джонкцияға саяхат екінші дәрежелі жүлде ретінде ұсынылды. 2022 жылы Spaghetti Junction ашылғанына 50 жыл толуына орай Heinz компаниясы консервіленген спагеттисінің шектеулі шығарылымын жасады, онда консервінің бетінде айналым көрсетілген. Стивен Спилбергтің 2018 жылғы «Ready Player One» фильмінде Spaghetti Junction-ның астындағы кеңістік үйсіздер лагері/құрылыс үшін пайдаланылды.