Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
XVI ғасырдағы ағылшын театр кәсіпкері
16th century English theatre impresario
Джеймс Бербидж (1530/35 – 2 ақпан 1597) – ағылшын актері, театр кәсіпкері, ағаш шебер және ағылшын Ренессанс театрында театр салып, құрған адам. Ол Англияда римдік дәуірден бері салынған тұрақты, арнайы театр – «Театрды» салды.
James Burbage (1530–35 – 2 February 1597) was an English actor, theatre impresario, joiner, and theatre builder in the English Renaissance theatre. He built The Theatre, the first permanent dedicated theatre built in England since Roman times.
Өмір
Джеймс Бербидж шамамен 1531 жылы Кенттегі Бромлиде дүниеге келген. Ол Лондонда ағаш шеберлігіне шәкірт болды, және шәкірттігін аяқтағаннан кейін өнерді игерген болуы керек, себебі 1559 жылы Кольман көшесіндегі Сент-Стефан шіркеуінің тізілімінде ол екі рет ағаш шебері ретінде тіркелген. Ол сонымен қатар ағаш өңдеу шеберлігіндегі ең білгірлердің бірі болды, бұл оған кейінірек театрлық ісқақырымен айналысқанда үлкен көмек берді.
James Burbage was born about 1531, probably in Bromley in Kent. He was apprenticed in London to the trade of joiner, and must have persevered through his apprenticeship and taken up his freedom, as in 1559 he was referred to as a joiner twice in the register of St Stephen's, Coleman Street. He was also one of the greatest at the craft of carpentry, which gave him an advantage at his start of theatrical management later in his life.
Мансап
Бёрбидж актерлік өнерді меңгеріп, 1572 жылы Лестердің труппасының басшысы болды. Бёрбиджтің әр түрлі таланттары болды, мысалы, актер, құрылысшы және театр иесі; ол театрмен байланысты ұйымдарда белсенді қатысты. Ол "Лондонның соңғы ортағасырлық драмасы мен Ұлы Елизавета театрының гүлденуі арасындағы көпірді салған" театр кәсіпқоры ретінде танылды. Лестер труппасының меценаты сэр Роберт Дадли Бёрбиджді әдемі, тартымды мінезді, адал, салмақты және тапқыр деп сипаттады. Тағы бір кәсіби танысы Джеймсті өнерден гөрі коммерцияға көбірек бейімді деп есептеді, себебі ол қаржылық табысқа тәуелді болды. Ол сонымен қатар Шекспирдің жақын досы Ричард Бёрбидждің әкесі болды, ол Шекспирдің пьесаларындағы барлық маңызды рөлдерді ойнады. Жас Шекспирдің 1570 жылдары кем дегенде екі рет актерлер труппасымен бірге Стратфорд-Апон-Эйвонға келген Джеймске кездесуі мүмкін. Саяхатшы актердің өміріндегі жеке тәжірибесі оны 1576 жылы Шоредичте "Театр" құруға түрткі болды. Ұлы ұлы Кэтберт Бёрбидж әкесінің жолын жалғастырып, театр директоры болды, ал кіші ұлы Ричард өз заманының ең танымал актерлерінің біріне айналды. Ол Шекспирмен бірге өнер көрсететін, "Глобус" театрының серіктес иелері болды.
Burbage took up acting and was the leader of Leicester's Men by 1572. Burbage had various talents, e. g. an actor, builder, and theatre owner; he was heavily involved in groups concerning theatre. He was said to be a theatre professional "who bridged the gap between late medieval drama in London and the flowering of the great Elizabethan Theatre." Burbage was described as handsome in appearance, charming in manner, honest, tactful, and witty by Sir Robert Dudley, patron of Leicester's Men. Another professional acquaintance depicted James as more motivated by commerce than by art because of his dependency on financial success. He also was the father to one of Shakespeare’s personal friends, Richard Burbage, who played all the great roles in Shakespeare plays. It is possible that the young Shakespeare would have encountered James who had visited Stratford upon Avon with a troupe of actors on at least two occasions in the 1570s. It was his personal experience of a traveling actor's life that prompted him to establish the Theatre in Shoreditch in 1576
Cuthbert Burbage, the elder son, followed in his father's footsteps as a theatre manager, while the younger son, Richard became one of the most celebrated actors of his era. He showed his talents alongside Shakespeare, both being co owners of the Globe Theatre.
Өлім
Джеймс Бербидж 1597 жылғы 2 ақпанда Шордичте жерленді. Ол осы дәуірдегі көптеген актерлердің жерленген орны болған Сент-Леонард шіркеуінен бірнеше жүз метр қашықтықта көмілді. Ол өсиетсіз (өсиеттама қалдырмастан) қайтыс болды. Бұрын-соңда өзінің Блэкфрайерс мүлкін ұлы Ричардқа, жеке мүлігін немересі Кутбертке бергеннен кейін, оның әйелі барлық мүліктің құны 37 фунт стерлинг болатын тізімін ұсынды. Ол театрдың жалға мерзімі бітуге аздай қалғанда қайтыс болды, сондықтан оның ұлы Ричард оның өлімінен кейін Темза өзенінен арғы бетке жаңа театр салып, оны Глобус театры деп атады.
James Burbage was buried in Shoreditch on 2 February 1597. He was buried a few hundred yards from St. Leonard's church, which is the burial ground for many other actors from this era. He died intestate (without a will). Having previously given his Blackfriars property to his son Richard and his personal property to his grandson Cuthbert, his widow presented an inventory valued at only £37. He died right before the lease expired on the Theatre, so after his passing his son Richard, rebuild a theatre across the Thames river and called it the Globe Theatre.
Джеймс Бёрбидж және театр
1576 жылы Бербидж және оның серіктесі Джон Брейн Лондонның актерлік топтары үшін жаңа, тұрақты сахна салуға шешім қабылдады. Бұл театр римдіктер дәуірінен бері Лондонға салынған алғашқы тұрақты театрлардың бірі болды. Брейн Бербиджтің қайын інісі еді және бай адам саналды. Оның инвестициясы (және Бербиджтің жерді жалға алу шарты бойынша алған ипотекасы) Театрдың салынуына мүмкіндік берді, ал екеуі пайданы тең бөлісті. Қаржылық қиындықтар Бербидж пен Брейнды құрылыс толық аяқталмай тұрып, ғимаратта пьесалар қоюға мәжбүр етті; осы пьесалардан түскен табыс ғимаратты аяқтауға қаржы жұмсауға көмектесті. Джон Брейнмен серіктес болғанына қарамастан, Театрдың жерін жалға алу шартына 1576 жылдың 13 сәуірінде Бербидж жеке қол қойды, ол 1576 жылдың 25 наурызынан күшіне енді. Бербидж жалға алған жердің иесі болғандықтан, ол жердегі мүліктер үшін де жалға ақысын алды. Осы келісімшарт бойынша ол жылына шамамен 14 фунт төледі. Театрды кім салғаны белгісіз, бірақ Джеймс Бербидждің ағасы Роберт, ағаш шебер болғандықтан, ықтимал үміткер болып табылады. 1594 жылы Тайлық Кеңесінің жарлығымен Лорд Чемберленнің труппасы құрылды және оған Лондон қаласында Театр сахнасында ойнауға эксклюзивті құқық берілді. Алайда, Театр салынған жерді жалға алу мерзімі 1597 жылы аяқталады. Театрдың жанында, қала қабырғаларына 200 метрдей жақын жерде орналасқан «Перде» театры пайда болды, бұл оны сынап көрді. Оны Генри Ланман (немесе Лэйнхэм) салған, ол Бербиджбен және оның серіктестерімен тығыз бизнес байланыста болды. Екі театр иелері арасында пайдасын біріктірді, ал «Перде» театрын Театрдың күрделі қойылымдарына адамдарды дайындау үшін пайдаланды. Уақыт өте келе, осы театрлардағы қойылымдар жақсы ұйымдастырылып, танымал, тапқыр және өндіріс жағынан жетілді. «Роза» және «Лебедь» сияқты тағы да көп театрлар салынды.
In 1576, Burbage and his partner John Brayne decided to create a new, permanent stage for London acting groups. It was one of the first permanent theatres to be built in London since the time of the Romans. Brayne was Burbage's brother in law and was considered a wealthy man. It was his investment (and the mortgage Burbage took out on the lease of the grounds) that allowed The Theatre to be built, with the two sharing the profits equally. Financial difficulties led Burbage and Brayne to stage plays in the building before construction was complete; the proceeds from these plays helping to finance the building's completion. Despite partnering with John Brayne, the lease of The Theatre's site was signed by Burbage alone on 13 April 1576, to begin on 25 March 1576. Since Burbage owned the lease, he also received rent money for properties on the site. Under this lease, he paid roughly £14 a year. The exact builder of The Theatre is unknown, though a likely candidate is James Burbage's brother Robert, who was a carpenter. In 1594, a Privy Council order created the Lord Chamberlain's Men and gave it exclusive rights to play in the City of London at The Theatre. However, the lease on the land on which The Theatre was built would expire in1597. The Theatre was tested by the appearance of another playhouse, the Curtain Theatre, placed only 200 yards closer to the city walls. It was built by Henry Lanman (or Laneham), who had a close business relationship with Burbage and his associates. The two theatres pooled their profits together between the proprietors, using the Curtain Theatre to ease people into the more complex performances at The Theatre. As time went on, the shows in these playhouses became better organized, more popular, resourceful, and sophisticated in production. More playhouses such as The Rose and The Swan were built.
Қара монахтар
1596 жылдың 4 ақпанында Бёрбидж Блэкфрайрс театрының жерін 600 фунт стерлингке сатып алды. Бұл ғимарат бұрын Лондоның оңтүстік-батыс бөлігіндегі Доминикан монастыры болған, бірақ Бёрбидж оны ағылшын тілінде сөйлейтін әлемдегі алғашқы тұрақты, мақсатты түрде салынған жабық театрға айналдыруды жоспарлаған. Дегенмен, 1596 жылдың қараша айында леди Элизабет Расселл бастаған аудан тұрғындары петиция жазып, театрдағы қойылымдарға тыйым салуға қол жеткізді. Осы бизнесін жоғалтудың салдарынан Бёрбидж келесі жылы қайтыс болды деген болжам бар.
On 4 February 1596 Burbage purchased the Blackfriars Theatre property for £600. The building had once been a Dominican monastery in the south west corner of London, but Burbage had plans to renovate the building into the English speaking world's first permanent, purpose built indoor theatre. However, in November 1596, the residents of the district, led by Lady Elizabeth Russell, petitioned and managed to win a ban on play performances at the theatre. It was suggested that the stress of losing his business in this way contributed to Burbage's death the following year.