Кіріспе

Нью-Йорк қаласындағы таяуша тозақ қақпасы – Нью-Йорк қаласындағы Шығыс өзеніндегі тар таяуша. Ол Куинстің Астория ауданын Манхэттендегі Рэндалл және Уордс аралдарынан бөліп тұрады.

Тастарды тазарту

Кейде саудагерлер мен басқа да қызығушылық танытқан адамдар тозақ қақпасынан өтудің қиындықтарын шешуге тырысатын. 1832 жылы Нью-Йорк штатының заң шығарушы органына жақын маңдағы Халлет нүктесі арқылы канал салу туралы петиция ұсынылды, осылайша тозақ қақпасынан мүлдем аулақ болуға болар еді. Бірақ заң шығарушы орган кемелерге келесі 15 жылға дейін қақпаны жүзуге үйретілген бағдарлаушылармен қамтамасыз етті. 1849 жылы су астындағы жарылыстарға маманданған француз инженері Бенжамин Майльферт, тастардың бір бөлігін тазартты, олардың араласуымен бірге, тозақ қақпасы арқылы өзеннің өтуі соншалықты қауіпті болды. Эбенезер Мериам Майльфертке 6000 доллар төлеу үшін жазылым ұйымдастырды, мысалы, "Пот Рок" тасын төменгі орташа су деңгейінде 24 фут (7 метр) тереңдікке дейін төмендету үшін. Кемелер суға отырып қалуын жалғастырды (1850 жылдары кемелердің шамамен 2% осылай істеді) және іс-қимылға шақыру туралы петициялар келіп түсе берді, федералды үкімет аймақты зерттеуді бастады, ол 1851 жылы егжей-тегжейлі және дәл картамен аяқталды. Жағалау ағындарының салдарынан The Narrows арқылы портқа қарайғы негізгі кеме қатынасы арналары құммен тола бастады, кемелерге тереңдік азайды, ал жаңа буын ірі кемелер пайда болды – мысалы, Исамбард Кингдом Брунельдің SS Great Eastern кемесі, "Левиафан" деп белгілі болды. Нью-Йорк порттың мәртебесін жоғалту қаупінен алаңдады, егер портқа "арқа есік" ашылмаса. 1850 жылдары тереңдік азаюын жалғастырды – порт комиссиясы 1850 жылы орташа ең төменгі су деңгейі 24 фут (7 м) және ең төменгі су деңгейі 23 фут (7 м) екенін мәлімдеді – ал жаңа кемелерге қажетті су тартылуы арта түсті, яғни олар тек жоғары толқын кезінде ғана қауіпсіз түрде портқа кіре алатын. АҚШ Конгресі мәселені шешу қажеттігін түсініп, Армия инженерлер корпусына Майльферттің жұмысын жалғастыру үшін 20 000 доллар бөлді, бірақ ақша көп ұзамай, жолдың қауіптілігіне елеулі өзгеріссіз жұмсалды. 1856 жылы кеңесші кеңес қақпаны барлық кедергілерден тазалауды ұсынды, бірақ ештеңе істелмеді, ал жақын арада Азамат соғысы басталды. 1860 жылдардың соңында, Азамат соғысынан кейін Конгресс оңай жүретін су жолдарының әскери маңыздылығын түсінді және Армия инженерлер корпусына тозақ қақпасын қауіпті жартастардан тазалауды тапсырды. Корпустың полковнигі Джеймс Ньютон жобаның құны 1 миллион долларға жетеді деп есептеді, ал кемелердің жылдық шығыны 2 миллион долларды құрайды. Бастапқы әрекеттер сәтсіз аяқталды, және сол кезде генерал болған Ньютон жобаны тікелей басқаруды өз қолына алды. Ньютон Халлет тасына дейін, тіпті Flood Rock тасын да бұзуды бастады, жартастан тас алып тастады. 1885 жылы Flood Rock тасын да жарылды, онда Азамат соғысының генералы Филипп Шеридан және аболиционист Генри Уорд Бичер қатысты. Ньютонның қызы тағы да жарылысты іске қосты, ол сол уақытқа дейін ең үлкен жарылыс болды және кейіннен атом бомбасының пайда болуына дейін адам жасаған ең үлкен жарылыс деп жарияланды.