Кіріспе

Жаспер Ффордтың 2002 жылғы комикстік фантастикалық романы. "Жақсы кітапта жоғалған" – Жаспер Ффордтың балама тарихтық фантастикалық романы. Ол 2004 жылы Тәуелсіз құпия кітап сатушылар қауымдастығының Дилис сыйлығына ие болды. Бұл "Келесі бейсенбі" сериясының екінші кітабы.

Қысқаша мазмұны

Жаспер Ффордтың екінші кітабы және әдеби детектив Келесі бейсенбінің «Эйр ісі» оқиғасының жалғасы – «Жақсы кітапта жоғалғандар». «Жақсы кітапта жоғалғандар» әдебиетке қатысты түрлі сілтемелерді пайдалана отырып, Келесі бейсенбінің үлкен үкіметтік қастандыққа қатысқан оқиғасын баяндайды.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

"Эйр ісінен" үш ай өткен соң, Келесі бейсенбі Ланден Парк Лэйнге үйленген және Суиндонда әдеби детектив болып жұмыс істейді. Бір күні Бейсенбі әкесімен, ChronoGuard басқұмарларының бірімен кездеседі, ол әлемнің белгісіз қызғылт химиялық заттармен суға батып кетуіне қатысты екенін ескертеді. Бұл оның ағасы Майкрофттың бір өнертабысының қауырсынынан шығуының салдары. Майкрофт "Эйр ісінен" кейін Прозалық порталын жойып, зейнетке шығып, өнертабыс бизнесін жақсы ниетті, бірақ қабілетсіз ұлдары Орвилл мен Уилбурға тапсырды. Бейсенбі серігі Боуден Кейблмен бірге президент сайлауындағы жетекші үміткердің басты қолдаушысы лорд Волескампердің сарайына жіберіледі. Оның кең кітапханасында олар Шекспирдің жоғалған "Карденио" пьесасының түпнұсқа қолжазбасын табады. Станциядағы сынақтар оның нақтылығын растайды, ал ол ашқан адам Йоррик Кейнге сайлауда жеңіске жетуге көмектеседі ("Шекспир дауысының" арқасында). Ол пьесаны көпшілыққа ұсынғанда, жеңіске жетуге барлық мүмкіндік бар. Бейсенбі "Эйр ісінің" соңында Джек Шиттті Эдгар Аллан Поның "Қарғасында" тастап кеткен еді, ал оның жұмыс берушісі, Голиат корпорациясы, Англияның іс жүзіндегі билеушісі, оны қайтаруды қалайды. Олар Лавуазье атты ChronoGuard агентін жалдап, Бейсенбінің күйеуі Ланденді уақыт желісінен жоюды тапсырады, оны Шитті қайтару үшін шантажға алу мақсатында. Ланден жоғалып кетеді, оны тек Бейсенбі еске алады. Бірақ оның жүкті екенін дәлелдейтін дәлелдері де бар. Алайда, Майкрофттың Прозалық порталы болмағандықтан, оған кітаптар арасында саяхаттаудың жаңа жолын үйрену керек болады. Ол түсінде Ланденмен кездеседі, ол оны кітаптар арқылы саяхаттауды үйренген Накадзима ханыммен кездесу үшін Осакаға баруға шақырады. Накадзима ханым оны кітапқа секірумен таныстырады, Прозалық порталсыз көркем әлемге кірудің әдісі: осыған бейімділіктері барлар көркем әлемге өзі оқи алады, және Бейсенбі солай істейді. Әдебиетте (көркем және көркем емес) полиция күштері бар екені белгілі болады, Jurisfiction, олар көркем кейіпкерлер мен нақты адамдарды қолданады, мысалы, Чешир мысығы, Қызыл патшайым, Амброз Бирс және Вольтер, әдебиеттің тәртіпті жалғасуын қамтамасыз етеді. Бейсенбі Диккенстің "Ұлы үміттер" романындағы тастап кеткен қалыңдық Хавишем ханымның жаңадан келген Jurisfiction агенті ретінде шәкірті болады. Алайда, Бейсенбі "Эйр ісінде" Джейн Эйрдің соңын өзгерткені үшін әдеби әлемде заңдық қиындықтарға тап болады. Кафканың "Процесс" романының византиялық әлеміндегі алдын ала тыңдаудан кейін және "Ұлы үміттер" басталмас бұрын Абель Магвичті судан құтқарып, Хавишем мен Бейсенбі жолдарын бөліп, соңғы кейіпкер "Қарғаға" кіріп Джек Шиттті қайтарады. Бірақ Голиат сөзін орындамайды, олар Бейсенбіді Корпорацияның қоймасына қамап, одан шығу үшін оқу материалы жоқ. Мисс Хавишем оны сонда табады, өйткені Бейсенбіде табылған "Карденионың" көшірмесін Ұлы кітапханадан (барлық жазылған немесе ойластырылған кітаптардың көшірмелері сақталатын ғимарат) басқа әдеби кейіпкер ұрлаған болып шығады. Мисс Хавишем Бейсенбінің киімінен бір таңбаны пайдаланып, екеуін (көп күш-жігермен) Ұлы кітапханаға қайтарады. Ланденнің армандары мен естеліктері арқылы Бейсенбі әлемді құртатын оқиғаның себебін немесе, керісінше, адамды анықтайды: Аорнис Хадес, Ахерон Хадестің қарындасы, ол Ахеронның өлімі үшін Бейсенбіден кек алуды қалайды. Аорнис адамдардың естеліктерін өзгерте алады, сондықтан олар оның бар екенін есіне түсірмейді. Сондықтан Бейсенбіге Аорнисті өз естелігінде табу үшін Ланденнің көмегі қажет болды. "Карденио" қайтарылып алынады, бірақ Аорнис қашып кетеді, ал енді Голиат, ChronoGuard және SpecOps Бейсенбіні Голиаттың корпоративтік құпияларды ұрлағаны туралы жалған айыптаумен ұстауға тырысады. Кітаптың соңында Аорнис Бейсенбіді өзін өлтіруге мәжбүрлейді, осылайша Аорнис әлемді Арман топырағына айналдырмайды. Бейсенбінің әкесі оның орнына уақытында құрбан болады, Майкрофттың Арман топырағын (арман қамшысын қараңыз) жасау машинасы бұзылып, үнемі шырынды шығара бастайды; ол барлық Арман топырағын Жердің таңына алып кетеді, онда ол және ол өмірді құру үшін қажетті органикалық қоректік заттарды жеткізеді. Кейін Бейсенбі үйге оралып, әкесін табады. Ол уақыт саяхатшысы...

Қабылдау

Lost in a Good Book сыншылар тарапынан жақсы қабылданып, оң бағаланды. SF Site Ффордты Дуглас Адамс пен Терри Пратчетке теңеп, "Жақсы кітапта жоғалған" романын "көңіл көтеріп, әдемі әзіл-қалжыңға толы" деп сипаттады, ал Salon оны "көктемнің алға басуындай тәтті және жеңіл" деп атады.