Үлкен Оқшаулық кезеңіндегі шалап төселген қалашықтар
Hooverville
Үлкен экономикалық дағдарыс кезінде АҚШ-та жұмыссыз адамдар салған шалаң үйлер – «Хувервильдер». Президент Хувердің әкімшілігіне сын ретінде пайда болған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ұлы депрессия кезінде салынған шатыр қалашықтары
Shanty towns built during the Great Depression
Хувервиллдер – Ұлы депрессия кезінде АҚШ-та үйсіз қалған адамдар салған шатыр қалашықтары. Олар Герберт Гувердің есімімен аталды, ол Депрессияның басталған кезінде АҚШ президенті болған және осы жағдайға кеңінен кінә тағылды. Бұл терминді Чарльз Микельсон ойлап тапты. 1930 жылдары елде жүздеген Хувервиллдер болды. Үйсіздік Ұлы депрессиядан бұрын да кездесетін, 1929 жылға дейін де жиі көрінетін құбылыс еді. Көптеген ірі қалалар үйсіздерге арналған муниципалды жатақханалар салды, бірақ Депрессия кезінде сұраныс экспоненциалды түрде артты. Үйсіздер тегін дастарханға жақын орналасқан шатыр қалашықтарында шоғырланды. Бұл елді мекендер көбінесе жеке меншікке заңсыз кіріп орналасқан, бірақ олар жиі қажеттіліктен туындаған төзімділікпен қабылданып, немесе назардан тыс қалды. «Жаңа мәміле» (New Deal) 1933 жылдан 1939 жылға дейін жұмыс істеген Федералдық көшпенділер қызметі (FTS) арқылы үйсіздерге көмек бағытталған арнайы жеңілдету бағдарламаларын енгізді. Осы қиын жағдайға түскендердің арасында құрылыс саласында білімі барлар да болды, олар тастан үйлер салды. Алайда, көпшілігі ағаш, қораптар, картон, металл қалдықтары және қолдарына тиген басқа да материалдардан тұрғын үйлер салған. Әдетте, оларда кішкентай пеш, төсек және бірнеше қарапайым ас дайындау құралдары болды. Хувервиллдерде ерлер, әйелдер және балалар бірге тұрды. Осы Хувервиллдердің көптеген жұмыссыз тұрғындары қоғамдық қайырымдылыққа сүйенді немесе осы кезеңде тұрғын үйі барлардан тамақ тіледі. Демократтар Герберт Гуверді сынап, оған қатысты басқа да ұқсас терминдерді қолданды: «Гувер одеялы» – жамылғы ретінде пайдаланылатын ескі газеттер, «Гувер туы» – ішін шығарып тастаған бос қалта, «Гувер былғары» – аяқ киімнің табаны тозғанда ішке салынатын картон, ал «Гувер арбасы» – жылқыға жегілген автомобиль (көбінесе қозғалтқышы алынып тасталған). 1940 жылдан кейін экономика жақсарды, жұмыссыздық азайды және шатыр қалашықтарын жою бағдарламалары барлық Хувервиллдерді жойды.
Hoovervilles were shanty towns built during the Great Depression by the homeless in the United States. They were named after Herbert Hoover, who was President of the United States during the onset of the Depression and was widely blamed for it. The term was coined by Charles Michelson. There were hundreds of Hoovervilles across the country during the 1930s. Homelessness was present before the Great Depression, and was a common sight before 1929. Most large cities built municipal lodging houses for the homeless, but the Depression exponentially increased demand. The homeless clustered in shanty towns close to free soup kitchens. These settlements were often trespassing on private lands, but they were frequently tolerated or ignored out of necessity. The New Deal enacted special relief programs aimed at the homeless under the Federal Transient Service (FTS), which operated from 1933 to 1939. Some of the men who were forced to live in these conditions possessed construction skills, and were able to build their houses out of stone. Most people, however, resorted to building their residences out of wood from crates, cardboard, scraps of metal, or whatever materials were available to them. They usually had a small stove, bedding and a couple of simple cooking implements. Men, women and children alike lived in Hoovervilles. Most of these unemployed residents of the Hoovervilles relied on public charities or begged for food from those who had housing during this era. Democrats coined other similar terms that were jabs at Herbert Hoover: "Hoover blankets" were old newspapers used as blanketing, a "Hoover flag" was an empty pocket turned inside out, "Hoover leather" was cardboard used to line a shoe when the sole wore through, and a "Hoover wagon" was an automobile with horses hitched to it (often with the engine removed). After 1940, the economy recovered, unemployment fell, and shanty housing eradication programs destroyed all the Hoovervilles.
Хувервилл тұрғындары
Кейбір Гувервиллдер белгілі бір үкімет құрған болса, көпшілігі шатырлы үйлердің ұйымдастырылмаған жиынтығынан тұрды. Бұл ұйымсыздық Гувервиллдердегі халықты анықтауды қиындатты. Бірінің айтуынша, олар еркектерден, әйелдерден және балалардан құралған, ал екіншілері тек еркектерден ғана тұрған. Сиэтл қаласындағы бір ерекше Гувервилл, Вашингтон штаты, құрылымды үкіметке ие болды және мол құжаттама жинады. Бұл Гувервиллдің өзінің ресми емес "мэрі" Джесси Джексон болды. Сиэтл қаласы жұмыссыздардың тұру жағдайын төзе білді және құрылыс пен санитария ережелерін жұмсақ түрде сақтады. Қала әкімдігі әйелдер мен балаларға шатыр қалашақта тұруға рұқсат етпеуді талап етті. Бұл жұмысты "Мэр" Джексон қадағалады, ол сонымен қатар "Қорғау комитетін" де басқарды. Тұрғындарының жынысына қарамастан, Гувервиллдер көптеген ұлттар мен этностардың кездесу орны болды. 1930 жылдардағы АҚШ-тағы экономикалық теңсіздік тек АҚШ-та туған азаматтарға ғана қатысты емес. Көшпенді жұмысшылар мен иммигранттар жұмыссыздықтан қатты зардап шекті және ел бойынша Гувервиллдердің көп бөлігін құрады. Ең көп халқы 15 000 адамды құрады. Лагерь генерал Дуглас Макартур басқаратын АҚШ әскерлерімен қиратылды. Нью-Йорктегі Централ Парк: Көптеген үйсіз отбасылар сол кездегі бос су қоймасы болған Централ Парктегі Ұлы газонға орналасты. Нью-Йорктегі Риверсайд Паркі: Депрессия кезінде 72-ші көшедегі Риверсайд Паркі шатырлы қалашықтармен толған. Сиэтлде 1930 жылдары сегіз Гувервилл болды. Оның ең ірі Гувервилл Сиэтл портына жақын орналасқан тасқын алаңдарында 1932 жылдан 1941 жылға дейін сақталды. 1930 жылы Сент-Луис қаласында Америкадағы ең үлкен Гувервилл болды. Ол төрт бөлек сектордан тұрды. Сент-Луис қаласындағы нәсілдік интеграцияланған Гувервилл жеке қайырымдылыққа, ресми емес мэріне, өз шіркеулері мен басқа да әлеуметтік институттарын құруға сүйенді және 1936 жылға дейін өмір сүретін қауымдастық болып қала берді, сол кезде федералдық Жұмыс прогресі басқармасы аймақты тазалауға қаражат бөлді.
While some Hoovervilles created a sort of government, most were unorganized collections of shanty houses. This lack of organization has made it difficult to identify the populations within Hoovervilles. Some claim to have been made up of men, women, and children, while others claim to only have had men. One exceptional Hooverville of Seattle, Washington held a structured government and collected extensive documentation. This Hooverville had its very own unofficial “mayor,” Jesse Jackson. The city of Seattle tolerated the unemployed living situation and imposed loose building and sanitation rules. A request from the city was that women and children would not be allowed to live in the shantytown. This was supervised by “Mayor” Jackson, who also led the Vigilance Committee. Regardless of the gender of the residents, Hoovervilles served as a common ground for many different nationalities and ethnicities. Economic disparity in the United States during the 1930s was not limited to American born individuals. Migrant workers and immigrants greatly suffered from the lack of work and made up a large portion of the Hoovervilles across the country. At its maximum there were 15,000 people living there. The camp was demolished by units of the U. S. Army, commanded by Gen. Douglas MacArthur. Central Park, New York City: Scores of homeless families camped out at the Great Lawn at Central Park, then an empty reservoir. Riverside Park, New York City: A shantytown occupied Riverside Park at 72nd Street during the depression. Seattle had eight Hoovervilles during the 1930s. Its largest Hooverville on the tidal flats adjacent to the Port of Seattle lasted from 1932 to 1941. St. Louis in 1930 had the largest Hooverville in America. It consisted of four distinct sectors. St. Louis's racially integrated Hooverville depended upon private philanthropy, had an unofficial mayor, created its own churches and other social institutions, and remained a viable community until 1936, when the federal Works Progress Administration allocated slum clearance funds for the area.
Танымал мәдениетте
Гувервиллдер көбінесе танымал мәдениетте кездеседі және әлі күнге дейін редакциялық карикатураларда пайда болады. «Менің адамым Годфри» (1936) және «Саяхаттар Салливан» (1941) сияқты фильмдер кейде Гувервилл өмірін жұмсақ көрсетеді. Гувервилл 2007 жылғы «Доктор Ху» сериалының «Манхэттендегі Далектер» және «Далектердің эволюциясы» атты эпизодтарында көрсетілді, оқиға 1930 жылғы Нью-Йорк қаласында өтеді. Бұл шатыр қаланың орны Орталық саябақта болды. «Адамның қамалы» (1933) фильмін Франк Борзаж түсірді, ол Нью-Йорктегі Гувервиллде тұратын бірнеше қиын жағдайдағы адамдар туралы. «Менің адамым Годфри» (1936) комедиясында «ұмытылған адам» Годфри Смит (Уильям Пауэлл ойнады) Гувервиллде тұрады, оны Ирен (Кэрол Ломбард) қамқорлыққа алып, «өзіне бала ретінде қабылдайды». «Саяхаттар Салливан» (1941) комедиялық фильмінде, Престон Стерджес жазып, түсірген фильмде, саяхаттаған кинорежиссер Джон Л. Салливан (Джоэл МакКреа ойнады) Гувервиллге барады және кездейсоқ түрде нағыз саяхатшыға айналады. «Энни» мюзиклында «Герберт Гуверге алғыс айтқымыз келеді» деген ән бар, ол 59-шы көшедегі көпірдің астындағы Гувервиллде орындалады. Әншілер Ұлы депрессияның салдарынан және бұрынғы президентке деген наразылықтарын айтады. 1987 жылы Ливерпульдік «The Christians» тобы «Hooverville (And They Promised Us The World)» әнімен Ұлыбританияда танымал болды. Уақытша тұрғын үй дағдарысы кезінде «Piled Higher and Deeper» комиксі Стэнфорд университетіндегі тұрғын үй дағдарысын шешудің ойдан шығарылған жолы ретінде «Гувервилл» деп атады, себебі ол Стэнфордтың Гувер мұнарасына жақын орналасқан. Питер Джексон режиссерлік еткен 2005 жылғы «Кинг Конг» фильмі фильмнің басында Нью-Йорктің Орталық саябағындағы Гувервиллді көрсетеді. 2005 жылғы «Сәлігерлік адам» фильмі де Орталық саябақтағы лагерь туралы айтады. «Бад, Бадди емес» романында Ұлы депрессия кезінде полиция Гувервиллді бөлшектейтін көрініс бар. Бад оны «Хупервилл» деп атайды. Нельсон Алгреннің «Жайлаудың жабайы жағында» кітабында басты кейіпкер Дов Линкхорн «Ормандағы жалғызбастылар, құмды жерде де, Гувервиллде де жерсіз қалды, енді ормандардың уақыты өтті» деп сипатталады. Джон Стейнбектің «Ашудың жүзімдері» романында Джоадтар отбасы Калифорниядағы Гувервиллде қысқа уақытқа қоныстанады. Гарри Тертлдоувтың «Timeline 191» кітаптар сериясында АҚШ және Конфедерация штаттарындағы Гувервиллге тең келетін жерлер АҚШ президенті Хосея Блэкфорд және КСРО президенті Бертон Митчелл есімдерімен аталады – Blackfordburghs және Mitcheltowns. Бұл уақыт сызығында «Гувервилл» термині әлі де қолданылады, бірақ социалистер (оңшыл демократтармен бірге АҚШ саясатында басымдықты иеленетін) оны президент Гувердің басшылығымен өмір сүруді көрсету және Блэкфордтың жағымсыз мұрасын көрсету үшін партиялық термин ретінде пайдаланады. Гувервиллдер Джеймс Линкольн Коллиердің 2000 жылғы «The Worst of Times: A Story of the Great Depression» тарихи кітабының бір бөлігі болып табылады. «The Long Flight Home» комикс кітабында Гувервилл антропоморфты жануарлармен толы екені көрсетілген. Кит Клаудкикер де Дон Карнадждың пираттарына қосылғанға дейін осында тұрған. Лос-Анджелестегі Гувервилл HBO телесериалының екінші маусымында маңызды рөл атқарады – «Перри Мейсон» (2020).
Hoovervilles have often featured in popular culture, and still appear in editorial cartoons. Movies such as My Man Godfrey (1936) and Sullivan's Travels (1941) sometimes sentimentalized Hooverville life. Hooverville featured in the 2007 Doctor Who stories Daleks in Manhattan and Evolution of the Daleks, which were set in 1930 New York. This version of the shanty town was based in Central Park. Man's Castle, a 1933 film directed by Frank Borzage, focuses on a number of down and out characters living in a New York City Hooverville; the main characters (played by Spencer Tracy and Loretta Young) are lovers who cohabitate in a shanty outfitted with a skylight. In My Man Godfrey, a 1936 screwball comedy, "Forgotten man" Godfrey Smith (played by William Powell) is living in a Hooverville when he is patronised and "adopted" by Irene (Carole Lombard). In Sullivan's Travels, a 1941 comedy film written and directed by Preston Sturges, John L. Sullivan, a wanderlust movie director, played by Joel McCrea, visits a Hooverville and accidentally becomes a genuine tramp. The musical Annie has a song called "We'd Like to Thank You, Herbert Hoover", which takes place in a Hooverville beneath the 59th Street Bridge. In the song, the chorus sings of the hardships they now suffer because of the Great Depression and their contempt for the former president. In 1987, the Liverpool group The Christians had a British hit with the song "Hooverville (And They Promised Us The World)". During a temporary housing crisis, the comic strip Piled Higher and Deeper refers to a fictional solution to the resulting housing crisis at Stanford University as "Hooverville" due to its proximity to Stanford's Hoover Tower. The 2005 version of King Kong, directed by Peter Jackson, depicts the Hooverville in New York's Central Park at the beginning of the film. The 2005 movie Cinderella Man also referenced the Central Park encampment. In the novel Bud, Not Buddy, set during the Great Depression, an early scene involves the police dismantling a Hooverville. Bud calls it "Hooperville". In Nelson Algren's A Walk on the Wild Side, the main character Dove Linkhorn is described as descending from "Forest solitaries spare and swart, left landless as ever in sandland and Hooverville now the time of the forests have passed." In John Steinbeck's famous novel The Grapes of Wrath, the Joad family briefly settles into a Hooverville in California. In Harry Turtledove's "Timeline 191" series of books, the equivalent of Hoovervilles in the United States and Confederate States are called Blackfordburghs and Mitcheltowns, respectively, after fictional presidents Hosea Blackford of the US and Burton Mitchel of the CS. The term “Hoovervilles” still exists in this timeline, albeit as a partisan term used by Socialists (who alongside the right wing Democrats dominate US politics) to highlight their continued existence under President Hoover and to detract from Blackford's poor legacy. Hoovervilles are part of James Lincoln Collier's 2000 history book The Worst of Times: A Story of the Great Depression. The Talespin comic book The Long Flight Home portrays a Hooverville filled with anthropomorphic animals. Kit Cloudkicker was also a resident of it before joining Don Karnage's air pirates. A Hooverville in Los Angeles plays a prominent role in the second season of the HBO television series Perry Mason (2020 TV series).