Йоханн Якоб Диллен Диллиниус: Неміс ботанигі және өсімдіктер тарихы
Johann Jacob Dillenius
Йоханн Якоб Диллениус (1684-1747) – неміс ботанігі, «Eltham Garden» және «Historia muscorum» еңбектерімен танымал. Өсімдіктер тарихы, мүктер, лишайлар туралы ақпарат!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс ботаник (1684–1747)
German botanist (1684 1747)
Иоганн Якоб Дильен Дильениус (1684 – 2 сәуір 1747) – неміс ботаник. Ол Лондонның Элтем қаласы маңындағы сирек өсімдіктер туралы «Элтем бақшасы» (Hortus Elthamensis) және төменгі сатыдағы өсімдіктер – мүктер, бауыржағайлар, мүйізжағайлар, ликоподтар, балдырлар, лишайниктер және саңырауқұлақтардың табиғи тарихын сипаттаған «Мүктер тарихы» (Historia muscorum) еңбектерімен белгілі.
Johann Jacob Dillen Dillenius (1684 – 2 April 1747) was a German botanist. He is known for his Hortus Elthamensis ("Eltham Garden") on the rare plants around Eltham, London, and for his Historia muscorum ("History of Mosses"), a natural history of lower plants including mosses, liverworts, hornworts, lycopods, algae, lichens and fungi.
Өмірбаян
Дильениус Дармштадт қаласында дүниеге келді және Гиссен университетінде білім алды, алдында отбасының тегі Дильленнен Дильениусқа өзгертілген болатын. 1721 жылы ботаник Уильям Шерардтың (1659–1728) ұсынысымен Англияға көшіп келді. 1734 жылы Дильениус Шерард атындағы ботаника профессоры болып тағайындалды, Шерард 1728 жылы қайтыс болғаннан кейін, өсиеті бойынша университетке 3000 фунт стерлинг сомасында ақша, сондай-ақ кітапханасы мен гербарийін қалдырған еді, барлығы Дильениус алғашқы профессор болып тағайындалған жағдайда ғана. Дильениус Оксфордта салдарынан қайтыс болды. Оның қолжазбалары, кітаптары және көптеген суреттері бар кептірілген өсімдіктер жинағын Оксфордтағы ізбасары, доктор Хамфри Сибторп (1713–1797) сатып алып, ақырында Оксфорд университетінің меншігіне өтті. Оксфордта сақталған оның жинақтары туралы мәліметтер үшін Г. Кларидж Друс жазған «Диллениан гербариясы» (Оксфорд, 1907) еңбегін қараңыз. Ол 1761 жылы Карл Линнейдің «Species Plantarum» еңбегі жарық көргенге дейін британдық ботаниктер үшін стандартты анықтама болып сақталды.
Dillenius was born at Darmstadt and was educated at the University of Giessen, earlier the family name had been changed from Dillen to Dillenius. In 1721, at the instance of the botanist William Sherard (1659–1728), he moved to England. In 1734 Dillenius was appointed Sherardian professor of botany at Oxford, in accordance with the will of Sherard, who at his death in 1728 left the university £3000 for the endowment of the chair, as well as his library and herbarium, all on the condition that Dillenius should be appointed the first professor. Dillenius died at Oxford, of apoplexy. His manuscripts, books and collections of dried plants, with many drawings, were bought by his successor at Oxford, Dr. Humphry Sibthorp (1713–1797), and ultimately passed into the possession of Oxford University. For an account of his collections preserved at Oxford, see The Dillenian Herbaria, by G. Claridge Druce (Oxford, 1907). It remained a standard reference for British botanists until the appearance of Carl Linnaeus's Species Plantarum in 1761.
Hortus Elthamensis (ағаш бұтасы)
1732 жылы ол "Hortus Elthamensis" атты екі томдық маңызды каталогты жариялады. Онда Лондонның Элтам қаласында Шерардтың кіші інісі Джеймстің (1666—1738) коллекциясында өсетін шамамен 400 өсімдік тізімделген. Джеймс бай фармацевт болғаннан кейін, бағыша шаруашылығы мен музыкаға өмірін арнады. Осы еңбек үшін Диллениус өзі 324 суреттің пластасын салып, гравировкалады, олардың ішінде өсімдіктердің 417 бейнесі бар еді. Бұл кітапты 1736 жылы Оксфордта бір ай болған Линней сипаттады және кейіннен өзінің "Critica Botanica" еңбегін оған арнап, оны "әлем бұрын-соңда мұндай толыққанды ботаникалық еңбек көрген емес" деп атады (opus botanicum quo absolutius mundus non vidit). Кейіннен Линней оның құрметіне тропикалық ағаштардың бір туысын Дилления деп атады. Ол Джордж Чарльз Дирингтің көмегіне ризашылық білдірді. Олар Джон Мартиннің ботаниктер клубында кездесіп, бірге саңырауқұлақтарды зерттеген.
In 1732 he published Hortus Elthamensis, a substantial catalogue in two volumes of some 400 plants growing at Eltham, London, in the collection of Sherard's younger brother, James (1666—1738), who, after making a fortune as an apothecary, devoted himself to gardening and music. For this work Dillenius himself drew and engraved 324 plates, containing 417 figures of the plants. The book was described by Linnaeus, who spent a month with him at Oxford in 1736, and afterwards dedicated his Critica Botanica to him, as opus botanicum quo absolutius mundus non vidit, "a botanical work of which the world has not seen one more authoritative". Linnaeus later named a genus of tropical tree Dillenia in his honour. He acknowledged the help of George Charles Deering. They had met at John Martyn's club for botanists, and had studied fungi together.
Құрметтер
1753 жылы Карл Линней өзінің Species Plantarum еңбегінде Dillenia гүлді өсімдіктер туысын, Dilleniaceae тұқымдасына жататынын жариялады. Бұл туыс Оңтүстік Азияның тропикалық және субтропикалық аймақтарында, Австралияда және Үнді мұхиты аралдарында табиғи түрде өседі, ал туыс пен тұқымның екеуі де Диллениус құрметіне аталған. 1997 жылы испан ботанигі Герардо Антонио Аймард Корредор Оңтүстік Америкаға тән Dilleniaceae тұқымдасына жататын Neodillenia гүлді өсімдіктер туысын жариялады, ол да Диллениус құрметіне аталған.
In 1753, Carl Linnaeus in his Species Plantarum published Dillenia, a genus of flowering plants in the family Dilleniaceae, native to tropical and subtropical regions of southern Asia, Australasia, and the Indian Ocean islands, both genus and family named in Dillenius's honour. In 1997, the Spanish botanist Gerardo Antonio Aymard Corredor published Neodillenia, a genus of flowering plants from South America belonging to the family Dilleniaceae, named in Dillenius's honour.