Кіріспе

2005 жылғы ЭКСПО – Жапонияның Айчи префектурасында 2005 жылғы 25 наурыз, жұма күнінен 25 қыркүйек, жексенбі күніне дейін 185 күнге созылған дүниежүзілік көрме. Жапония бұрын да "Экспо '70 Осака" (Дүниежүзілік көрме), "Экспо '75 Окинава" (Мамандандырылған көрме), "Экспо '85 Цукуба" (Мамандандырылған көрме) және "Экспо '90 Осака" (Бақша шаруашылығы көрмесі) көрмелерін өткізген, ал 2025 жылы "Экспо 2025 Осака" (Дүниежүзілік көрме) өткізеді. Көрменің алаңы жабылып, ЭКСПО 2005 Айчи еске алу паркіне айналды, қазір сол жерде Гибли паркі орналасқан.

Тақырып

Экспоның тақырыбы "Табиғаттың даналығы" болды, ұлттық және корпоративтік павильондар экологиялық бірлесімділік, жаңаруға жарамды технологиялар және табиғаттың кереметтері тақырыптарын көрнекті етті. Жапон тілінде бұл Ай чикюхаку (愛・地球博) деп аталады, яғни шамамен "Жерді сүю Экспосы", сонымен қатар, ұйымдастырушы облыстың атына сілтеме жасайды – 愛知 (Айчи). Ресми сайтта былай делінген:
Адамзаттың болашағы үшін жаңа бағыт құру үшін біз өзіміздің тәжірибеміз бен даналығымызды бөлісіп, табиғатпен үйлесімді және тұрақты болатын жаңа жол табуымыз керек.

Орналасқан жері

Экспоның негізгі алаңы Нагояның шығысындағы Нагакутедегі орманды аумақ болды, шамамен А ауданы. Жақын жердегі, Сетоға жақын орналасқан, негізгі алаңнан гондоламен қол жетімді кішкентай аумақ та Экспоның бір бөлігі болды. Павильондарды қайта өңделген немесе қайта өңдеуге болатын материалдардан салуға, алаңдағы қоршаған ортаға тигізетін әсерді азайтуға және Экспо аумағына және ішінде экологиялық таза көлікпен қамтамасыз етуге ерекше көңіл бөлінді. Экспоның құны 340 миллиард иен (3,3 миллиард доллар) деп бағаланды. Дегенмен, тіркелген 22 049 544 келуші 15 000 000 мақсатын асып түсті және Экспо 10 миллиард иеннен астам пайда тапты. Жақын орналасқан Тойота қаласында да осыған байланысты шаралар өтті, бірақ арнайы бөлінген аймақ болған жоқ. Нагакуте аумағына Нагоядан метромен (Хигашияма желісі) Фуджигаокадағы соңғы аялдамаға дейін, содан кейін жаңадан салынған Линимо магниттік левитация поездімен жетуге болады.

Маскоттар

Моризо (モリゾー) және Киккоро (キッコロ), бірге "Морикоро" (モリコロ) деп белгілі, Айчи Банпакудың талисмандары болу үшін жасалған. Бұл сүйкімді, көк түсті, жұмсақ жаратылыстардың екеуі де Сето орманынан шыққан.

Көрікті жерлер

"Сатсуки мен Мейдің үйі" Хаяо Миядзакидің "Менің көршім Тоторо" фильміндегі үйдің қайта жаңартылған нұсқасы болды және ол "Ормандық тәжірибе аймағында" орналасқан. Ол 2006 жылдың 15 шілдесінде қайта ашылды және 2022 жылы есігін ашқан толыққанды Гибли паркін құруға бастама берді. Honda компаниясының адам тәрізді роботы ASIMO, Expo көрмесінде көпшілік назарына ұсынылды. "Toyota Partner Robots" тұңғыш рет таныстырылды. Edgar Honetschläger компаниясының тауықтарға арналған киімдер жинағы "Chickens Suit" тауықтарды модельдер ретінде таныстырып, тұңғыш рет көрсетілді. "Дамушы ауыл" павильонында түрлі ағаш өңдеу өнерінің туындылары қойылды. АҚШ павильонындағы "Франклин рухы", сыйлы тәжірибе дизайнері Боб Роджерс және BRC Imagination Arts дизайн тобының жұмысы, американдық мемлекет қайраткері Бенджамин Франклинді инновациялық көп жазықты 3D эффектісі арқылы көрсетті, онда сахнада цифрлық медианың қабаттары тоқтап тұрды. Франклин 300 жылдығын тойлау үшін 2005 жылғы әлемге сапар шекті және ғылым, технология, бостандық және кәсіпкерлік саласындағы болашақ жетістіктерді талқылады, бұл жетістіктер бүкіл әлемдегі адамдардың өмірін жақсартады. "Ормандық тәжірибе аймағы" үш аймақтан тұрады: "Табиғат мектебі", "Сатсуки мен Мейдің үйі" және "Жапон бағы". Бұл орман адам мен табиғат арасындағы қарым-қатынасты зерттейді. Көше өнері паркте бірнеше суретшілердің қатысуымен орындалды, ал олардың туындылары ашық ауада көрмеге қойылды. Француз суретшісі Gailord Bovrisse осы суретшілердің бірі болды.

Тақырыптық әндер

Экспоның ресми әні "I'll Be Your Love" болды, оны Йошики жазған, ал Гонолулу, Гавайиден келген Окинава-американдық музыкант Далия (сол кезде 24 жаста) орындады. 2005 жылдың 24 наурызында Йошики оркестрді дирижерлік етіп, Экспоның ашылу салтанатында осы әнді орындады. Поп әншісі Аюми Хамасаки де шараның ашылу күнінде өзінің "A Song Is Born" синглының классикалық нұсқасын орындады.

Ұстауы

2005 жылғы Әлемдік көрменің ұйымдастырушысы Жапония қауымдастығы болды, оның президенті – «Тойота Мотор Корпорациясының» құрметті президенті Шоичиро Тойода.