Психология докторы: мамандық бағдарламалары мен даму тарихы

Кіріспе

Докторлық дәрежесі

Психология докторы (Psy. D. немесе D. Психологиялық) – психология ғылымының білімін қолданып, жеке тұлғаларға, топтарға және ұйымдарға эмпирикалық негізде қызмет көрсетуге дайындау мақсатындағы кәсіби докторлық дәреже. Бұл дәрежеге қол жеткізу бастапқыда клиникалық психологияның екі бекітілген оқыту моделінің бірі арқылы жүзеге асырылды. Алайда, Psy. D. бағдарламалары енді клиникалық психологиямен ғана шектелмейді, себебі бірнеше университеттер мен кәсіби мектептер бизнес психологиясы, ұйымдық даму, сот психологиясы, кеңес беру психологиясы және мектеп психологиясы салаларында кәсіби докторлық дәрежелерін беруді бастады.

Өмірбаян

Клиникалық психологтарды оқыту мен даярлау жөніндегі алғашқы нұсқаулар 1949 жылы Америкалық Психологиялық Ассоциациясының (APA) қолдауымен Колорадо штатының Боулдер қаласында өткен Клиникалық Психологияны оқыту жөніндегі конференцияда қабылданды. Студенттер тәжірибелік зерттеулер жүргізуге және клиникалық тәжірибе үшін білімді қолдануға дайындалады. Бұл тәсіл ғалым-практик моделі деп аталды, бірақ конференция Боулдерде өткендіктен, көбінесе Боулдер моделі деп аталады. Бірдей дәрежеде білім беру мен даярлауды зерттеу және тәжірибе үшін біріктірудегі қиындықтар ұзақ уақыттан бері мойындалған. Ғылыми-практик модель клиникалық дайындықты қамтитын болғанымен, көптеген мамандар тәжірибеге дайындық көбінесе назарсыз қалдырылатынын айтты. Кейбіреулер зерттеу мен тәжірибеде студенттерді даярлауға тырысуда екеуіне де жеткілікті мән берілмегенін мәлімдеді. Зерттеулер бойынша PhD бағдарламаларын бітірген түлектердің жариялаған еңбектерінің саны ең көп кездесетін жағдайда нөлге тең болды. 1950-ші және 60-шы жылдары ғалым-практик моделі «өзгермейтін және өткір» болған кезде, APA 1963 жылы Психологияның ғылыми және кәсіби мақсаттары жөніндегі комитетті құру арқылы клиникалық дайындықты жақсартуға бағытталған қысымға жауап беруге тырысты. Комитет ғалым-практик моделінің оны жасау үшін көзделген екі мақсатын да орындай алмағанын анықтады және бірнеше маңызды өзгерістерді ұсынды, соның ішінде: университет психология кафедраларынан басқа жерлерде жеке практикаға бағытталған бағдарламаларды құру; практикаға бағытталған оқыту моделін әзірлеу; және клиникалық тәжірибеге дайындықты білдіретін Психология докторы (Psy.D.) дәрежесін пайдалану. Комитеттің қорытындылары мен ұсынымдарына қарсылық болды. Әсіресе, қарсыластар басқа дәрежелер саланың беделіне нұқсан келтіріп, ғылымды елемейтінін айтты. Алайда, жақтаушылар бұл дәреже ғылымға негізделгенін және медицина сияқты басқа да тәжірибеге бағытталған денсаулық сақтау салаларында кәсіби дәрежелер кеңінен құрметтелгенін атап өтті. 1973 жылы APA Колорадо штатының Вайл қаласында «Оқыту деңгейлері мен үлгілері» конференциясын ұйымдастырды. Конференция мүшелері психологиялық білімдер тәжірибеге бағытталған бағдарламаларды құруға жеткілікті деңгейде жетілген деген қорытындыға келді. Сондай-ақ, егер тәжірибеге арналған білім беру мен дайындық зерттеулерден өзгеше болса, онда әртүрлі дәрежелер бұл айырмашылықты көрсетуі керек: студенттерді клиникалық қызмет көрсетуге дайындауға басымдық берілген жағдайда Психология докторы (Psy.D.) дәрежесі берілуі керек; ал студенттерді тәжірибелік зерттеулер жүргізуге дайындау мақсатында Философия докторы (PhD) дәрежесі берілуі керек. Оқу жоспарына мыналар кіреді: мінез-құлықтың биологиялық негіздері; мінез-құлықтың когнитивтік-эмоционалдық негіздері; мінез-құлықтың әлеуметтік-мәдени негіздері; өмірлік цикл бойынша даму; бағалау және диагностика; емдеу және араласу; зерттеу әдістері мен статистикасы; және этикалық және кәсіби стандарттар. Кейбір бағдарламаларда мамандандырылған оқыту (мысалы, нейропсихология, сот психологиясы, психодинамикалық психология) да қол жетімді. Психология докторына үміткер студенттер әртүрлі мекемелерде (мысалы, қоғамдық психикалық денсаулық орталықтарында, ауруханаларда, жасөспірімдер залында, колледж кеңес беру орталықтарында) тәжірибелік оқудан өтеді. Бұл тәжірибелік оқу лицензияланған психологтың бақылауымен жүзеге асырылады. Клиникалық дайындық 1750–2000 сағаттық (бір жыл толық жұмыспен немесе екі жыл жартылай жұмыспен) бақыланатын тәжірибемен аяқталады. Psy.D. дәрежесін аяқтау үшін студенттер әдетте бірнеше құзыреттіліктерді көрсетуі керек: 1) кешенді емтихандарды сәтті тапсыру арқылы білімді меңгеру және 2) докторлық дайындықты сәтті аяқтау арқылы клиникалық дағдыны көрсету, және 3) докторлық зерттеу жобасы арқылы ғылыми еңбек. Клиникалық психология бойынша докторлық бағдарламаларға өңірлік аккредитация беріледі. Докторлық дәреже мектептерде, жеке практикада, клиникаларда, ауруханаларда немесе ғылыми/академиялық салаларда мансаптық мүмкіндіктердің кең ауқымын ашады. Докторлық дәрежесі бар адамдар әртүрлі біліктіліктерге ие болуы мүмкін. Жоғарыда айтылғандай, мектеп психологиясы бойынша үш түрлі докторлық дәреже бар: PhD, Psy.D және Ed.D. PhD дәрежесі барларға арналған мансаптық мүмкіндіктерге мектеп психологі болып жұмыс істеу, кез келген деңгейде (мектепке дейінгі, бастауыш, орта немесе орта білімнен кейін), мектеп психологиясының магистрлері үшін профессор болып жұмыс істеу және/немесе мектеп психология бағдарламасына қабылдауға үміткерлерді іздеу немесе постдокторлық резидент болып жұмыс істеу кіреді. Жалпы алғанда, PhD дәрежесі иелері басшылық лауазымдарға ие болуға көбірек мүмкіндік алады. Бұл дәреже иелері мектептерден басқа да салаларда жұмыс істей алады. PhD дәрежесі иелері студенттерді дамыту жұмыс топтарын құруға және конвенцияларға ұсыныстарды қарауға бейім. Олар Best Practices журналының редакторлары болуы, журналдардың бас редакторларымен жұмыс істеуі, NASP Communique редакциялық кеңесінің мүшелері болуы, Ұлттық мектеп психологиясы сертификациялық кеңесінің сарапшылары және NASP-тың Әлеуметтік әділет комитетінің мүшелері болуы мүмкін. Кейбір мектеп психологтары K-12 ортасында жұмысын жалғастыруды таңдайды, бірақ функционалдық мінез-құлықты бағалау және мінез-құлықты түзету жоспарлары үшін кәсіби дамуға қатысу үшін мектеп қызметкерлерін оқытуға ынталандырады. PhD дәрежесін алғандар білім беру және сот мақсатында толыққанды нейропсихологиялық бағалау жүргізуге, сот бағалаулары үшін медициналық/сот жазбаларын қарауға және терапия үшін клиенттерді қабылдауға көбірек мүмкіндік алады. Бұл мамандар тіпті сала үшін жаңа бағалау шкалаларын әзірлеуі мүмкін. Бұл дәреже иелері Америкалық Психологиялық Ассоциацияның мүшесі ретінде танылу мүмкіндігіне ие. Ed.D. дәрежесін алғандарға арналған мансаптық мүмкіндіктерге университет профессоры болу, мектеп саясатын құру, басқаруға, білім беру технологиясына және аудандық басшылыққа баса назар аудару, сондай-ақ ересектерді оқытуға, оқу жоспарларын жасауға және оқытуға көмектесу кіреді. Жалпы алғанда, бұл салаларды үш негізгі топқа бөлуге болады: зерттеу және академиялық қызмет, басқару және ықпал ету. Егер адам зерттеу және академиялық қызметке қатысуды таңдаса, ол мемлекеттік/жеке университеттерде оқытуға және зерттеулер жүргізуге/жариялауға мүмкіндік алады. Докторлық бағдарламадан алынған білім мен тәжірибе академиялық мансапта сәтті болу үшін өте маңызды. Кейбір мектеп округтерінде басқару үшін докторлық дәреже талап етілмейді; алайда, дәреже, тәжірибе және білім бәсекелестік лауазымдарда көмектеседі. Алынған барлық тәжірибе мен білім білім беруді басқа көзқараспен түсінуге көмектеседі. Psy.D. дайындығы PhD-мен салыстырғанда клиникалық бағытта, тікелей жеке немесе топтық психологиялық қызметтерді ұсынуға баса назар аударады. Бұл мектеп психологтарына психикалық денсаулық туралы көбірек білуге мүмкіндік береді. Бұл дәреже алуға әдетте төрттен алты жыл уақыт кетеді. Psy.D. дәрежесі алынғаннан кейін мектеп психологі APA аккредитацияланған бағдарламадан психолог ретінде лицензия алуға құқылы болады. Psy.D. мансаптық мүмкіндіктерге жеке практика, университеттерде жұмыс істеу (бакалавриат оқыту немесе басқа да тәжірибелік ғалым Psy.D. бағдарламалары), қоғамдық психикалық денсаулық орталықтарында жұмыс істеу (мінез-құлық денсаулығы, бұзылыстар, т.б.), амбулаториялық жағдайларда жұмыс істеу кіреді. клиникаларда жеке немесе топтық терапия үшін, немесе жасөспірімдерді соттау бағдарламаларында жұмыс істеу (түрмедегі жастармен жұмыс істеу). Мектеп психологиясы бойынша докторлық дәреже алуға түсу алдында осы салада жұмыс істеу ұсынылады. Докторлық оқу бағдарламалары NASP және/немесе Америкалық Психологиялық Ассоциациясынан аккредитация алуы мүмкін. 2007 жылы NASP шамамен 125 бағдарламаны мақұлдады, ал APA 58 бағдарламаны аккредитациялады. Тағы 11 APA аккредитацияланған бағдарламалар біріктірілді (клиникалық/кеңес беру/мектеп, клиникалық/мектеп немесе кеңес беру/мектеп) бағдарламалары.

The initial guidelines for the education and training of clinical psychologists were established in 1949 at an American Psychological Association (APA) sponsored Conference on Training in Clinical Psychology in Boulder, Colorado. Students would be prepared both to conduct experimental research and apply knowledge for clinical practice. This approach became known as the scientist–practitioner model, although it is often referred to as the Boulder model since the conference was held in Boulder, Colorado. The difficulty integrating the education and training for both research and practice within the same degree has been long recognized. While the scientist practitioner model ostensibly included clinical training, many argued that preparation for practice was often neglected. Some also argued that in trying to train students in both research and practice, not enough emphasis was placed on either. In regard to research, the mode (most common) number of publications by graduates of PhD. programs was zero. While the scientist practitioner model “stood intransigent and impervious through the 1950s and 60s”, the APA attempted to respond to pressure for more and better clinical training by forming the Committee on the Scientific and Professional Aims of Psychology in 1963. The Committee concluded that the scientist practitioner model failed to do either of the jobs for which it was designed and recommended several important changes, including: establishing separate practice oriented programs, potentially in locations other than university psychology departments; developing a practice oriented training model; and using the Doctor of Psychology (Psy. D) degree to designate preparation for clinical practice. The Committee's conclusions and recommendations met with controversy. In particular, opponents said a different degree would impact the field's prestige and ignore science. Proponents, however, argued it would be informed by science and that other practice oriented healthcare disciplines, such as medicine, had well respected professional degrees. In 1973, the APA sponsored the Conference on Levels and Patterns of Training in Vail, Colorado. Conference members concluded that psychological knowledge had matured sufficiently to warrant creating distinct practice oriented programs. Members also concluded that if the education and training for practice differs from research, then different degrees should reflect that: when emphasis is on preparing students for providing clinical services, the Doctor of Psychology (Psy. D) degree should be awarded; when the focus is on preparing students for conducting experimental research, the Doctor of Philosophy (PhD) degree should be awarded. Course work includes: Biological bases of behavior; cognitive affective bases of behavior; social cultural bases of behavior; lifespan development; assessment and diagnosis; treatment and intervention; research methods and statistics; and ethical and professional standards. Specialized training (e. g., neuropsychology, forensic psychology, psychodynamic psychology) is also available in some programs. Students in doctoral psychology programs receive extensive clinical training through placements in various settings (e. g., community mental health centers, hospitals, juvenile hall, college counseling centers). These placements provide direct patient contact that is supervised by a licensed psychologist. Clinical training culminates in a 1,750–2,000 hour (1 year full time or 2 year half time) supervised internship. In order to complete the Psy. D. degree, students typically must demonstrate several competencies: 1) knowledge mastery through passing comprehensive exams, and 2) clinical skill through successful completion of a pre doctoral internship, and 3) scholarship through a doctoral research project. Regional accreditation is available to doctoral programs in clinical psychology. The doctoral degree allows for a broader range of career options in schools, private or independent practice, clinics, hospitals, or research/academia. Individuals with doctoral degrees may experience greater eligibility for various credentials. As stated above, there are three different doctoral degrees for school psychology, PhD., Psy. D., and Ed. D. Career options for those with a PhD. may include being a school psychologist with a license at any level (preschool, primary, secondary or after), a professor for school psychology graduate students and/or screening for possible recruits for a school psychology program or a postdoctoral resident. Overall, those with a PhD. have more opportunities for leadership positions. Those with this degree can work in settings other than schools. Those with a PhD. are more likely to create student development workgroups and review proposals for conventions. They have been known to become editors for Best Practices, work with the editors in chief of journals, members of the NASP Communique Editorial Board, reviewers for the National School Psychology Certification Board and part of NASP's Social Justice Committee. Some school psychologists choose to continue practicing in a K 12 setting but encourage more trained school staff for professional development i. e for functional behavioral assessments and behavior intervention plans. Those who have obtained a PhD. have a greater opportunity to conduct comprehensive neuropsychological evaluations for educational and forensic purposes, review medical/legal records for forensic evaluations, and see clients for therapy. These individuals may even develop new rating scales to the field. Those with this degree have the opportunity to be recognized as a member of the American Psychological Association. Career options for those who attain an Ed. D. may include becoming a university professor, creating school policy, focusing on administration, educational technology and district wide leadership, and assisting in adult education, curriculum and instruction. Overall these areas can be broken up into three subgroups; research and academia, management and influence. If the individual chose to be involved in research and academia they could teach at public/private universities and conduct/publish research. The knowledge and experience gained through the doctorate program is imperative in having a successful career in academia. A doctorate is not required for management in some school districts; however, the degree, experience, and education can help in competitive positions. All of the experience and knowledge acquired helps with understanding education from a different perspective. Psy. D. training has a clinical emphasis compared to PhD., and focusing on delivering psychological services directly to individuals or groups. This allows school psychologists to learn more about mental health. This degree usually takes four to six years to attain. Once the Psy. D. is earned the school psychologist becomes eligible for licensure as a psychologist from an APA approved program. Psy. D. career options may include private practice, working in university based settings (undergraduate teaching or other practitioner scholar Psy. D programs), working in community based mental health centers (behavioral health, disorders, i. e.), working in outpatient settings clinics for individual or group therapy, or working for juvenile justice programs (work with incarcerated youth). It is recommended to work in the field before pursuing a school psychology doctoral degree. Doctoral training programs may be approved by NASP and/or accredited by the American Psychological Association. In 2007, approximately 125 programs were approved by NASP, and 58 programs were accredited by APA. Another 11 APA accredited programs were combined (clinical/counseling/school, clinical/school, or counseling/school) programs.

Лицензиялау

АҚШ-та клиникалық психолог ретінде практика жасау үшін лицензия талап етіледі. Нақты талаптар әр юрисдикция бойынша өзгеше болуы мүмкін, бірақ әр штат мыналарды міндеттейді: 1. 1 жыл толық уақыт немесе 2 жыл жартылай уақыт қарастырылған, жалпы 1750–2000 сағатты құрайтын бақыланатын клиникалық тәжірибені сәтті аяқтау; және 2. Ұлттық және штаттық лицензиялық емтихандарды тапсыру. Көптеген штаттар ұлттық және штаттық лицензиялық емтихандарға отыруға құқық алу үшін докторантураны аяқтағаннан кейін қосымша бір жылдық бақыланатын оқуды талап етеді. Мэриленд және Вашингтон штаттары бітіру алдында аяқтауға болатын екі жылдық бақыланатын тәжірибе талабын қойып, бір жылдық докторантурадан кейінгі тәжірибені алып тастады. 2006 жылдың ақпан айында Америкалық Психологиялық Ассоциацияның Өкілдер Кеңесі соңғы 50 жылда оқытудың мәні күрт өзгергендіктен, басқа штаттардың лицензиялау талаптарына да осы өзгеріс енгізілуін ұсынатын мәлімдеме қабылдады. Бұрын докторантура деңгейіндегі студенттер клиникалық сағаттарының көп бөлігін интернатура және докторантурадан кейінгі тағылымдамалар кезінде жинаған. Қазір студенттер клиникалық сағаттарының көп бөлігін оқу және интернатура барысында жинақтайды. Осылайша, олар бітіруден кейін практиканы бастауға дайын. Сонымен қатар, жақында бітірген түлектер үшін қолжетімді лауазымдардың саны айтарлықтай азайды және бітіруге дейін оқыту мансабының алғашқы кезеңіндегі психологтарға көмектеседі.

Лицензиялық емтихан [ЕППП]

АҚШ-та лицензиялау кеңесі мойындайтын бағдарламадан докторлық дәреже талап етіледі, соның ішінде PhD, Psy.D. және Ed.D. сияқты докторлық дәрежелер адамдарды Психология кәсіби практикасының емтиханына (EPPP; Калифорния психология кеңесі) қатысуға құқылы етеді. EPPP – бұл ұлттық лицензиялық емтихан, және психологиямен шұғылдануға лицензия алу үшін оны аяқтау қажет. Университеттердегі Psy.D. бағдарламаларының саны артып келеді, бірақ көптеген Psy.D. бағдарламалары психологияның жаңа кәсіби мектептерінде орналасқан.