Сугамо түрмесі: Тарих және естелік орны

Кіріспе

Бұрынғы түрме Токио, Жапония. Сугамо түрмесі (Сугамо Кочи шо, Кюжитэй: 巣鴨拘置所, Синджитэй: 巣鴨拘置所) – Жапонияның Токио қаласындағы түрме. Ол қазір Токионың Тошима ауданының құрамына кіретін Икебукуро ауданында орналасқан.

Тарих

Сугамо түрмесі 1895 жылы Еуропа түрмелерінің үлгісі бойынша салынған. 1930 жылдары ол саяси тұтқындарды, соның ішінде көптеген коммунистерді және басқа да қарсылық білдіргендерді қамады, олар 1930 және 1940 жылдарығы «Бейбітшілікті сақтау заңдары» бұзылғандықтан жазаланды. Түрмеде одақтас тыңшылары да болды, олардың ішінде 1944 жылдың 7 қарашасында түрмеде асылған Ричард Сорж есімдісі де бар. Екінші дүниежүзілік соғыста тұтқынға алынған одақтас офицерлері мен әуешілері де осы түрмеде ұсталды. Сугамо түрмесі Екінші дүниежүзілік соғыста Токио бомбалау кезінде зақымдалмады, және Жапонияны оккупациялау кезінде одақтас әскерлері оны алыс Шығыс әскери трибуналы алдында сотталуды күткен соғыс қылмыскерлерін ұстау үшін пайдаланды. Сот процестері аяқталғаннан кейін Сугамо түрмесі сотталғандардың кейбіреулерін қамауға алды және 1948 жылдың 23 желтоқсанында асылып өлім жазасына кесілген жеті тұтқынның өлім жазасы орындалған жер болды. Бұл түрме сонымен қатар Иокогама соғыс қылмыстары бойынша сот процесінде сотталған 51 жапондық соғыс қылмыскерінің өліміне де орын берді. Соңғы жеті жазалау 1950 жылдың 7 сәуірінде орындалды. Алғашқы кешеннің ауданы шағын болды. Сыртқы қоршау салу арқылы ғимараттың ауданы екі есеге дейін кеңейтілді. Одақтас күштері басып алып, қайта пайдаланғаннан кейін, нысанды АҚШ-тың Сегізінші армиясы басқарды. АҚШ оккупациясы кезінде Сугамо түрмесін 400-500 әскер басқарды. Түрмеде шамамен 2500 әскери қызметкер жұмыс істеді, бірақ бір уақытта 500-ден аспады. Түрме 1945 жылдың желтоқсанынан 1952 жылдың мамырына дейін оккупациялық билік тарапынан басқарылды. Онда 2000-ға жуық жапондық соғыс қылмыскері қамауда болды. Тұтқындар жапондықтардың өзі дайындаған жапон тағамдарын жеді, ал тамақтарды тұтқындардың өзі жеткізді. Кейде бұрынғы премьер-министр Хидеки Тоджо «А» класындағы барлық басқа тұтқындарға тамақ таратқан. Осы тамақтарға қолданылатын көкөністердің бір бөлігі түрме аумағында өсірілді. 1958 жылдың 31 мамырында Сугамо түрмесіндегі соңғы 18 жапондық соғыс қылмыскері мерзімінен бұрын босатылды. Жапонияны оккупациялау аяқталғаннан кейін Сугамо түрмесі жапон үкіметінің басқаруына өтті. Қалған соғыс қылмыскерлерінің көпшілігі үкімет тарапынан кешірілді немесе мерзімінен бұрын босатылды. 1962 жылы түрме ретіндегі қызметі тоқтатылды. 1971 жылы түрме ғимараттары бұзылды. 1978 жылы Сугамо түрмесінің бұрынғы орнында Жапониядағы ең биік ғимарат – «Саншайн 60» салынды. Түрмені еске алу үшін жапон тілінде «Мәңгілік бейбітшілік үшін дұға етейік» деп жазылған тас қалды. Бұрынғы түрме аумағының бір бөлігінде орналасқан Токио Халықаралық Университетінің Икебукуро кампусы алдындағы саябақта түрмеден су шығару құбыры сақталған.

Sugamo Prison was originally built in 1895, using the prisons of Europe as a model. By the 1930s it became known for housing political prisoners, including many communists and other dissenters who fell foul of the Peace Preservation Laws in the 1930s and 1940s. Allied spies were also incarcerated there, including Richard Sorge who was hanged in the prison on November 7, 1944. The prison also was used to hold captured Allied officers during World War II as well as airmen. The prison was not damaged during the bombing of Tokyo in World War II, and was taken over by the Allied occupation forces during the occupation of Japan to house suspected war criminals as they awaited trial before the International Military Tribunal for the Far East. After the conclusion of the trials, Sugamo Prison was used to incarcerate some of the convicted and was the site of the execution of seven inmates sentenced to death by hanging on December 23, 1948. The prison was also the execution site for 51 Japanese war criminals who were condemned in the Yokohama War Crimes Trials. The last 7 executions were carried out on April 7, 1950. The original compound was only in size. The construction of exterior fencing expanded the facility to double the original size. After being captured and re purposed by Allied forces, the facility was operated by the United States’ Eighth Army. Under the U. S. occupation, Sugamo Prison was administered by 400 500 soldiers. There were approximately 2500 military personnel assigned to duty at the prison, however no more than 500 at any given time. The prison was operated by occupation authorities from December 1945 through May 1952. The structure housed some 2000 Japanese war criminals during its operation. The prisoners ate Japanese food prepared by Japanese personnel and served by the prisoners themselves. There were occasions when former Prime Minister Hideki Tojo served food to all the other class "A" prisoners. Some of the vegetables used in these meals were grown within the compound. On May 31, 1958, the last 18 Japanese war criminals still serving time in Sugamo Prison were paroled. After the end of the occupation of Japan, Sugamo Prison passed to Japanese civilian government control. Most of the remaining war criminals were pardoned or paroled by the government. In 1962 its function as a prison ended. In 1971 the prison buildings were dismantled. In 1978, the Sunshine 60 Building, at its completion the tallest skyscraper in Japan, was built on the former site of Sugamo Prison. All that is left to commemorate the prison is a stone on which is engraved, in Japanese, "Pray for Eternal Peace." A water drainage outlet from the prison has been preserved in the park in front of the Tokyo International University Ikebukuro Campus, which stands on part of the former prison grounds.

Белгілі тұтқындар

Ива Тогури Д'Акино: "Токио Розасы" деп аталатын жапон-американдық күдікті серіктес. АҚШ-тағы түрмеде 10 жылға сотталып, осы мерзімін өткерді. 1956 жылы босатылып, 1977 жылы кешірілді. 2006 жылы қайтыс болды. Сыртқы істер министрі Ёсукэ Мацуока: 1946 жылы сотқа жетпей түрмеде қайтыс болды. Маршал-адмирал Осами Нагано: 1947 жылы сот барысында түрмеде қайтыс болды. Әскери жарақтар вице-министрі Нобусукэ Киси: Қытайды тонауға, соғысты жоспарлауға және басқаруға қатысты, Тоджоның басты орынбасары, кейін премьер-министр (ЛДП) 1957–1960 жылдары: 1948 жылы айыптар алынып тасталғаннан кейін босатылды. 1987 жылы қайтыс болды. Мацутаро Шорики, Токиодағы саяси полиция хатшысы, кейіннен медиа-магнат, ЛДП саясаткері, Ішкі істер министрлігінің Ақпарат департаментінің бастығы: 1948 жылы айыптар алынып тасталғаннан кейін босатылды. 1969 жылы қайтыс болды. Ёсио Кодама, Қытайдағы есірткі саудасы және барлау агенті, Жапон Императорлық Әскери-теңіз флотының контр-адмиралы, Якуза басшысы: 1948 жылы айыптар алынып тасталғаннан кейін босатылды. 1984 жылы қайтыс болды. Жапондық фашисттік көшбасшы Рёичи Сасакава: 1948 жылы айыптар алынып тасталғаннан кейін босатылды. 1995 жылы қайтыс болды. Елші Тосио Сиратори: 1949 жылы түрмеде қайтыс болды. Генерал Ёсидзиро Умэдзу: Жапон Императорлық Армиясы Бас штабының бастығы. 1949 жылы түрмеде қайтыс болды. Премьер-министр Куниаки Коисо: сонымен қатар IJA генералы және Кореяның генерал-губернаторы. 1950 жылы түрмеде қайтыс болды. Генерал-лейтенант Сигеру Савада: 1950 жылы босатылды. 1980 жылы қайтыс болды. Сыртқы істер министрі Мамору Сигэмицу: 1950 жылы шартты түрде босатылып, 1957 жылы қайтыс болды. Генерал-лейтенант Такадзи Вати: 1950 жылы шартты түрде босатылып, 1978 жылы қайтыс болды. Сыртқы істер министрі Сигенори Того: 1950 жылы түрмеде қайтыс болды. Генерал-лейтенант Исаму Йокояма: Кюсю Императорлық университетінде тұтқынға түскен одақтас ұшқыштарына вивисекция және басқа да адамдық медициналық тәжірибелер жасауға жауапты деп айыпталды. 1948 жылы өлім жазасына кесілді, бірақ кейін кешірілді. 1952 жылы түрмеде қайтыс болды. Премьер-министр Хиранума Киитиро: 1952 жылы шартты түрде босатылып, бірнеше айдан кейін қайтыс болды. Генерал-лейтенант Садаэ Иноуэ: 1953 жылы шартты түрде босатылды. 1961 жылы қайтыс болды. Кеңесші Коити Кидо: 1955 жылы шартты түрде босатылып, 1977 жылы қайтыс болды. Фельдмаршал Шуноку Хата: 1955 жылы шартты түрде босатылып, 1962 жылы қайтыс болды. Генерал Дзиро Минами: Кореяның генерал-губернаторы. 1954 жылы шартты түрде босатылып, 1955 жылы қайтыс болды. Генерал Садао Араки: 1955 жылы шартты түрде босатылып, 1966 жылы қайтыс болды. Адмирал Сигетаро Симада: Жапон Императорлық Әскери-теңіз флотының министрі. 1955 жылы шартты түрде босатылып, 1976 жылы қайтыс болды. Генерал-лейтенант Тейити Судзуки: 1955 жылы шартты түрде босатылды, 1989 жылы қайтыс болды. Қаржы министрі Окинори Кая: 1955 жылы шартты түрде босатылды, 1977 жылы қайтыс болды. Генерал-лейтенант Хироси Осима: 1955 жылы шартты түрде босатылып, 1975 жылы қайтыс болды. Генерал-лейтенант Итаро Утияма: 1958 жылы шартты түрде босатылып, 1973 жылы қайтыс болды. Генерал Наоки Хосино: 1958 жылы шартты түрде босатылды, 1978 жылы қайтыс болды.

Iva Toguri D'Aquino: American Japanese suspected collaborator known as "Tokyo Rose.” Sentenced to 10 years in prison in the United States for treason, which she served in the United States. Released in 1956, and pardoned in 1977. Died in 2006. Minister of Foreign Affairs Yōsuke Matsuoka: Died in prison in 1946, before he could be brought to trial. Marshal Admiral Osami Nagano: Died in prison during his trial in 1947. Vice Minister of Munitions Nobusuke Kishi: Ran plundering of China, planned and ran the war, key deputy to Tojo, Later Prime Minister (LDP) 1957–1960: Released after charges dropped in 1948. Died in 1987. Matsutarō Shōriki, secretary of the Political Police in Tokyo, later media mogul, LDP politician, Chief of the Information Department of the Interior Ministry: Released in 1948 after charges dropped. Died in 1969. Yoshio Kodama, drug trafficking operations and Intelligence agent in China, rear admiral in the Imperial Japanese Navy, Yakuza head: Released in 1948 after charges dropped. Died in 1984. Japanese fascist leader Ryoichi Sasakawa: Released in 1948 after charges dropped. Died in 1995. Ambassador Toshio Shiratori: Died in prison in 1949. General Yoshijirō Umezu: Chief of the Imperial Japanese Army General Staff. Died in prison in 1949. Prime Minister Kuniaki Koiso: Also an IJA general and Governor General of Korea. Died in prison in 1950. Lieutenant General Shigeru Sawada: Released in 1950. Died in 1980. Minister of Foreign Affairs Mamoru Shigemitsu: Paroled in 1950, and died in 1957. Lieutenant General Takaji Wachi: Paroled in 1950. Died in 1978. Minister of Foreign Affairs Shigenori Tōgō: Died in prison in 1950. Lieutenant General Isamu Yokoyama: Convicted of having command responsibility for vivisection and other human medical experiments performed at the Kyushu Imperial University on downed Allied airmen. Sentenced to death in 1948, but later reprieved. Died in prison in 1952. Prime Minister Hiranuma Kiichirō: Paroled in 1952, and died a few months later. Lieutenant General Sadae Inoue: Paroled in 1953. Died in 1961. Advisor Kōichi Kido: Paroled in 1955, and died in 1977. Field Marshal Shunroku Hata: Paroled in 1955, and died in 1962. General Jirō Minami: Governor General of Korea. Paroled in 1954, and died in 1955. General Sadao Araki: Paroled in 1955, and died in 1966. Admiral Shigetarō Shimada: Minister of the Imperial Japanese Navy. Paroled in 1955, and died in 1976. Lieutenant General Teiichi Suzuki: Paroled in 1955, and died in 1989. Minister of Finance Okinori Kaya: Paroled in 1955, and died in 1977. Lieutenant General Hiroshi Ōshima: Paroled in 1955, and died in 1975. Lieutenant General Eitaro Uchiyama: Paroled in 1958, and died in 1973. General Naoki Hoshino: Paroled in 1958, and died in 1978.

Ажыратылған тұтқындар

Хоцуми Озаки: 1944 жылы мемлекетке опасыздық жасағаны үшін өлім жазасына кесілді. Ричард Сорж: 1944 жылы жапондықтар өлтірген кеңес шпионы. Капитан Кайти Хиратэ: Одақтас әскери тұтқындарды зорлық-зомбылыққа ұшыратуға және өлтіруге рұқсат берді. 1946 жылы өлім жазасына кесілді. Генерал Кенджи Дойхара: Маньчжукодағы барлау қызметінің бастығы. 1948 жылы өлім жазасына кесілді. Премьер-министр Коки Хирота: 1948 жылы өлім жазасына кесілді. Генерал Сеиширо Итагаки: Жапонияның соғыс министрі. 1948 жылы өлім жазасына кесілді. Генерал Хайтаро Кимура: Жапонның Бірма аймақтық армиясының қолбасшысы. 1948 жылы өлім жазасына кесілді. Генерал-лейтенант Акира Муто: Жапонның 14-аймақтық армиясы штабының бастығы. 1948 жылы өлім жазасына кесілді. Генерал Хидеки Тоджо: Квантун армиясының қолбасшысы, кейін премьер-министр. 1948 жылы өлім жазасына кесілді. Тошиаки Мукай және Цуёши Нода: Нанкин қырғыны кезінде жүз адамды өлтіру сайысын ұйымдастырғандар. Қытайға өткізіліп, 1948 жылы өлім жазасына кесілді. Генерал-майор Йошитака Каване және полковник Куратаро Хирано: Батан өліміне жауапты деп танылды. 1949 жылы өлім жазасына кесілді. Лейтенант Садаки Кониши: Филиппиндегі тұтқындар лагерінде тұтқындарды азаптағаны үшін сотталды. 1949 жылы өлім жазасына кесілді. Генерал-лейтенант Тасуку Окада: 38 американдық әскери тұтқынды өлтіруге бұйрық берді. 1949 жылы өлім жазасына кесілді.