Кіріспе

1944 жылы Корольдік әскери-теңіз флотының Implacable класындағы әуе кемесі.

HMS Implacable – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Корольдік әскери-теңіз флоты үшін салынған осы кластағы екі әуе кемесінің бас кемесі. 1944 жылы құрылысы аяқталғаннан кейін ол бастапқыда Отандық флотқа бекітілді және жыл соңына дейін Норвегиядағы нысаналарға шабуылдар жасады. Содан кейін ол Британдық Тынық мұхиты флоты (БТМФ) құрамына кірді, онда 1945 жылы Жапонияның Труктағы теңіз базасына және Жапон аралдарындағы нысаналарға шабуылдар жасады. Кеме Жапонияның капитуляциясынан кейін азат етілген одақтас әскери тұтқындары мен сарбаздарды елдеріне қайтару үшін пайдаланылды. 1946 жылы Implacable үйге оралды және Отандық флоттың палубалық қондыру оқу кемесіне айналды, ол 1950 жылға дейін жалғасты. 1950 жылы ол қысқа мерзімге Отандық флоттың флагманы болды. Осы кезеңде ол көптеген жаттығуларға қатысып, Батыс Еуропаның бірнеше портына сапар шекті. 1950 жылы резервке алынып, 1952 жылы оқу кемесіне түрлендірілді және Отандық флоттың оқу эскадрильясының флагманы болды. 1951–1952 жылдары кемеге толық модернизация жасау қарастырылды, бірақ ол тым қымбат және көп уақытты қажет ететіні анықталғандықтан қабылданбады. Implacable 1954 жылы қызметтен шығарылып, келесі жылы металл тескісіне сатылды.

Дизайн және сипаттама

Implacable класы 1938 жылғы әскери-теңіз бағдарламасы үшін жасалған Illustrious класының ұшақ тасымалдауыштарының жетілдірілген нұсқасы болып табылады. Олар жылдамдықтарын арттыру және Вашингтон теңіз келісімінде белгіленген тоннаждың шегінде қалу үшін броньдық қорғанысын азайту арқында қосымша он екі ұшақты тасымалдауға арналған. Implacable кемесінің жалпы ұзындығы 766 фут (233 м), су сызығы бойынша 730 фут (223 м) болды. Кеменің ені су сызығы бойынша 95 фут (29 м), ал толық жүктелгенде суға бату тереңдігі 29 фут (9 м) құрады. Implacable класының кемелері айтарлықтай ауыр болды және толық жүктелгенде ығысты. Кемелердің метацентрлік биіктігі бос жүктемеде 4,06 фут (1 м), ал толық жүктемеде 6,91 фут (2 м) болды. 1945 жылы Implacable экипажында шамамен 2300 офицер мен сарбаз болды. Кемелерде төрт Парсонс бу турбинасы орнатылған, әрқайсысы бір шпиндельді қозғады және сегіз Admiralty 3 барабанды қазандықтан бумен жабдықталды. Турбиналардың жалпы қуаты жеткілікті болды, олар кемеге максималды жылдамдыққа жете алуға мүмкіндік берді. Теңіз сынақтарында Implacable кемесі жылдамдығына жетті. Ол максималды көлемдегі жанармай тасыды, бұл оған ұшу палубасының алғы бөлігінде орнатылған бір гидравликалық ұшақ катапультімен қамтамасыз етті. Implacable класының тасымалдауыштары орта сызықта екі лифтпен жабдықталған: алдыңғы лифт тек жоғарғы ангарға, ал артқы лифт екі ангарға да қызмет етті. Жоғарғы ангардың ұзындығы 458 фут (140 м), ал төменгі ангардың ұзындығы 208 фут (63 м) болды, екеуінің де максималды ені 62 фут (19 м) құрады. Екі ангардың да биіктігі тек 14 фут болғандықтан, Lend Lease Vought F4U Corsair истребительдерін, сондай-ақ соғыстан кейінгі көптеген ұшақтар мен тікұшақтарды сақтау мүмкін болмады. Ангарларда 48 ұшақ орналастыруға арналған, ал тұрақты палубалық тұрақ 81 ұшаққа дейін орналастыруға мүмкіндік берді. Осы ұшақтарды қолдау үшін қажетті қосымша экипаж, техникалық персонал және жабдықтар төменгі ангарда орналастырылды. Кемелерге бензин берілді.

Қару-жарақ, электроника және қорғаныс

Кеменің негізгі қару-жарағы - екі мақсатты 16 жылдам атушы (QF) зеңбіректерден тұрды, олар сегіз қос зеңбірек мұнарасында орналасқан, корпустың әр жағындағы спонсондарда төртіншісінен. Illustrious класындағы кемелерден айырмашылығы, зеңбірек мұнараларының шатырлары жазық және ұшу палубасымен бір деңгейде болды. Зеңбіректердің ең жоғарғы ату қашықтығы болды. Оның жеңіл әуе шабуылына қарсы қорғанысына бес сегіздік QF 2 фунттық ("pom pom") зениттік (AA) зеңбіректер кірді, екеуі аралдың алдында, біреуі аралдың артқы бөлігінде және екеуі корпустың сол жағында орналасқан. Кемеде сондай-ақ 19 бір және 21 қос зеңбірекпен жабдықталған 61 Оерликон 20 мм автокөліктік зеңбірек орнатылған. 1945 жылы Британдық Тынық мұхиты флотына қосылғанға дейін Implacable кемесіне тағы екі төрт еселік "pom pom" орнату қосылды. Соғыстың соңында оның 4 бірлік Bofors зеңбірегі, 17 қос және 17 бірлік Оерликон зеңбірегі болды. 1946 жылдың сәуіріне қарай олардың саны 12 Bofors, 8 қос және 14 Оерликон зеңбірегіне дейін азайтылды. Олар көпірдің үстінде 277 типті жер бетін іздеу/биіктікті анықтау радарымен және бағананың алдында 293 типті нысананы көрсету радарымен жабдықталған. Кемелерде, мүмкін, 279 және 281B типті ерте ескерту радарлары болған, олар соғыстың соңында Illustrious класындағы авиатасымалдаушыларға орнатылған радарларға негізделген. Сонымен қатар, 282 және 285 типті артиллериялық радарлар атыс басқару директорларына орнатылған. Implacable класындағы кемелердің ұшу палубасы бронямен қоршалған. Хангарлардың қабырғалары немесе хангарлардың соңғы бөліктері 2 дюймдік қалқанмен қорғалған.

Құрылыс және қызмет көрсету

Implacable кемесі 1939 жылғы 21 ақпанда Клайдсайдтағы Fairfield Shipbuilding and Engineering Co. кеме жасау шеберханасында 672 нөмірлі кеме ретінде салына бастады. 1944 жылғы 22 мамырда қолданысқа берілді және түзету жұмыстарын қажет ететін көптеген мәселелерді анықтаған теңіз сынақтарын бастады, сондықтан кеме 28 тамызға дейін толыққанды аяқталмады. Эскадрильядан кейін 828 және 841 эскадрильяларының құрамындағы 2-ші теңіз торпедалық бомбалаушы қанатының Fairey Barracuda торпедалық бомбалаушылары келді. Оның алғашқы міндеті – қазан айының басында Каафьордтан шығып кеткен неміс соғыс кемесі Tirpitz-ді табу болды. Implacable 16 қазанда Scapa Flow-дан шықты, екі күннен кейін Firefly ұшақтары Tromsø қаласының жанындағы Håkøya аралынан соғыс кемесін байқады. Кемеде шабуылды сүйемелдейтін бір орындық истребительдер болмағандықтан шабуыл жасалмады, бірақ олар үйге оралғанға дейін жүк кемесіне зақым келтірді. Қазан айының соңында ол Норвегия жағалауындағы Athletic операциясына қатысты, онда оның ұшақтары алты кемені батырып, неміс суасты қайығына зақым келтірді, ал Barracuda ұшағының біреуі жойылды. 11-21 қараша аралығында Seafire ұшақтары эскорт кемелерінің мина қою операцияларын әуеден қорғады. Келесі күні, Жеке Флоттың Бас қолбасшысы адмирал сэр Генри Рутвен Мур Implacable кемесінде туын көтеріп, Альстен аралы маңында хабарланған конвойды іздеу үшін кеме сапарға шықты (Provident операциясы).

1945 жылғы 10 наурызда толыққаннан кейін 801, 828, 880 және 1771 эскадрильялары 48 Seafire, 21 Grumman TBF Avenger торпедалық бомбалаушы және ондаған Firefly ұшақтарынан тұратын күшпен қайтадан кемеге мінгізілді, бұл британдық авианосецтердегі ең ірі әуе тобы болды. Implacable алты күннен кейін BPF-ке қосылып, 25 наурызда Египеттің Порт-Саид қаласына келді. Суэц каналынан өтіп бара жатқанда, күшті жел кемені жағаға тіреп, оны сүйреп әкелген сүйрегіштер бес сағат жұмсады. Зақымсыз, кеме сапарын жалғастырып, 1945 жылғы 8 мамырда Сиднейге жетті (VE күні). Implacable 29 мамырда Адмиралтейство аралдарындағы Манус аралында орналасқан BPF-тің негізгі операциялық базасына келді. Бір аптадан кейін контр-адмирал сэр Патрик Бринд 14 маусымда Каролин аралдарындағы Truk-тағы жапондық теңіз базасына шабуыл жасауға дайындық ретінде өз туын көтерді (Inmate операциясы). Екі күндік шабуыл кезінде 113 шабуылдық рейс жасалды, тек бір Seafire жаудың әрекетінен жойылды, ал авианосец және оның эскорттары 17 мамырда Манус аралына оралды. 30 маусымда 8-ші авианосецтік әуе тобы құрылып, Implacable кемесіндегі барлық әуе бөлімдерін басқару үшін 24-ші теңіз истребительдер қанатын сіңірді. Дайындықтан өткеннен кейін ол 6 шілдеде Жапония жағалауындағы BPF-тің негізгі күштеріне қосылып, он күннен кейін олармен кездесті. 17 шілдеде Implacable Токиодан солтүстікке қарай сегіз Firefly және ондаған Seafire ұшақтарын ұшырды, бірақ нашар ауа райы салдарынан Firefly ұшақтары ғана нысаналарын таба алды. Келесі күні сегіз Firefly және жиырма Seafire Токио маңындағы нысаналарға шабуыл жасады, содан кейін нашар ауа райы 24-25 шілдеге дейін ұшу операцияларын тоқтатты, одан кейін BPF ұшақтары Осака және Ішкі теңіз маңындағы нысаналарға шабуыл жасап, жапондық эскорт авианосеці Kaiyo-ны мүкісіз қалдырды. Жаңадан құрылғаннан кейін, әуе шабуылдары 28 және 30 шілдеде жалғасты, британдықтар Майдзуру маңында жапондық эскорт кемесі Okinawa-ны батырды. Жаман ауа райы, жанармай құю қажеттілігі және Хиросимаға атом бомбасы тасталғаннан кейін әуе операцияларын 9 тамызға дейін қайта бастау кешіктірілді. Күндіз Implacable-дың Seafire ұшақтары 94 рейс жасады, ал Firefly ұшақтары Хоккайдоның оңтүстігіндегі және Хонсюдің солтүстігіндегі нысаналарға қарсы 14 рейс жасады, нәтижесінде екі Seafire ұшағы жойылды. Шабуылдар келесі күні қайталанды, екі әскери кеме, көптеген шағын сауда кемелері жойылды және көптеген теміржол локомотивтері мен тұрақтандырылған ұшақтар қиратылды. BPF 10 тамыздан кейін қарашада жоспарланған Кюсюға шабуылға дайындық үшін Operation Olympic операциясына дайындық үшін шығуға тиіс болды, ал күштердің басым бөлігі, соның ішінде Implacable, 12 тамызда Манусқа кетті. Оның ұшақтары өткен айда келгеннен бері 1000-нан астам рейс жасады. 1946 жылдың қаңтар айында оның әуе тобы таратылған 880 эскадрильясын алып тастап, 1771 эскадрильясын 1790 эскадрильясы алмастырды. Бірнеше күндік ұшу жаттығуларынан кейін Implacable өзінің қарындасы Indefatigable және басқа да бірнеше кемелермен бірге Мельбурнға портқа барды. Ол 31 қаңтарда BPF-тің жаңа тағайындалған екінші орынбасары вице-адмирал сэр Филип Вианның флагманы болды. Ол 15 наурызда Сиднейде қайта жөндеу жұмыстарын бастағанға дейін жаттығулар мен портқа баруды жалғастырды, ол 29 сәуірге дейін созылды, содан кейін кеме ұшақтарына ұшу үшін және 828 эскадрильясына тиесілі 16 Lend Lease Avengers ұшақтарын тастап кетті (соғыс аяқталғаннан кейін Ұлыбритания оларға ақы төлеуге немесе оларды жоюға тиіс болды, бірақ соңғысын істеуге шамасы жетпеді). Ол 5 мамырда үйге қайтып, 3 маусымда Девонпортқа жетті, онда Виан туын түсірді. Implacable тамызда Жеке Флот үшін палубаға қондыру оқуына арналған авианосецке айналды. 25 қыркүйекте капитан Обри Мансерг кемеге қолбасшылық етті. Екі айдан кейін ол Жеке Флотпен бірге жаттығуға қатысты және 7 қарашада Девонпортта докқа кіргенде жеңіл зақым алды. 1947 жылғы 1 қаңтарда ол Жеке Флоттың басқа кемелерімен бірге, корольдік яхта ретінде қызмет ететін соғыс кемесімен кездесті, ол король Георг VI Оңтүстік Африкаға жасаған алғашқы корольдік сапарына шықты. Implacable 7 ақпанда король мен оның отбасын қабылдады, олар үшін шағын әуе шоу ұйымдастырды, содан кейін патшайым экипажға сөз сөйледі. Корольдік отбасынан кейін ол Сьерра-Леонедегі Фритаун және Сенегалдегі Дакар порттарына барып, одан әрі оқу үшін Батыс Жерорта теңізіне келді. 7 наурызда үйге келгеннен кейін ол 17 сәуірде Росайтта ұзақ жөндеу жұмыстарын бастады. 1947 жылғы қазан айында аяқталғаннан кейін ол Blackburn Firebrand TF.5 ұшақтарын ұшыратын 813 эскадрильясын қабылдады және жаттығуды жалғастырды. 9 ақпан 1948 жылы капитан Джон Стивенс Мансергтің орнына келді, өйткені ол жоғары лауазымға көтерілген. Маусым және шілде айларында кеме Корольдік теңіз күштерінің штаб колледжінің студенттері үшін бірқатар демонстрацияларға қатысты. Олардың арасында Gloster Meteor реактивтік истребителімен жасалған алғашқы авианосецке қондыру, Westland Wyvern және Short Sturgeon прототиптерімен қондыру, Firefly ұшақтарымен ракеталық оқтар ату және Implacable-ға моторлық торпедалық катерлермен жасалған "шабуыл" болды. Ол 10 қарашада 10 апталық жөндеу жұмыстарын аяқтады және палубаға қондыру жаттығуларын жалғастырды. 1949 жылғы 27 ақпанда ол Гибралтарға бағыт алды, ал 801 эскадрильясы 5 наурызда де Havilland Sea Hornets ұшақтарымен келді. 6 наурызда Жеке Флоттың бас қолбасшысы адмирал сэр Родерик МакГригор Жеке Флоттың басқа кемелерімен бірге қысқа жаттығуды бастамас бұрын авианосецте туын көтерді. Ол маусым айында Осло және Берген, Норвегия қалаларындағы порттарға барып, король Хаакон VII-ді қабылдады. Портсмутқа тоқтағанда 19 тамызда Иорданияның королі Абдулла I келді, ал он күннен кейін премьер-министр Клемент Атли келді. 702 эскадрильясы жаңа истребительдермен авианосецтік бағалау жүргізу үшін қыркүйек айында жеті де Havilland Sea Vampires ұшақтарымен келді, ол 11 қарашаға дейін жалғасты. МакГригор он күннен кейін Виан адмиралымен ауыстырылды. Implacable 1950 жылғы ақпан және наурыз айларында Батыс Жерорта теңізінде жаттығулар жасады, ал 1 сәуірде капитан H. W. Briggs қолбасшылыққа келді. Ол Ирландия теңізінде және Шотландияның батыс жағалауында ұшу жаттығуларын жалғастырды, содан кейін шілде айының ортасында Копенгагенге портқа барды. Дания королі Фредерик IX 18 шілдеде кемені тексерді, ал адмирал Виан 11 қыркүйекте Vanguard кемесіне туын ауыстырды. Екі күннен кейін ол резервке қойылды және қосымша жатақтар мен оқу бөлмелерімен жабдықталып, жаттығу кемесіне айналдырылды. Implacable 1952 жылғы 16 қаңтарда…

Пайдаланудан шығару және жою

Implacable 1954 жылдың 1 қыркүйегінде қызметтен шығарылды және 1955 жылдың 27 қазанында Гарелохқа сүйретілгеннен кейін, Thos. W. Ward компаниясына металлға тапсырылды. "Implacable" келесі айда Инверкейтхингте демонтаждалды.

Эскадрильялар жүзіп кетті

SquadronAircraft operatedEmbarked (from – to)Notes and sources801 NAS Supermarine Seafire L. IIIde Havilland Sea Hornet F.20 8 қараша – 9 желтоқсан 1944 15 наурыз 1945 – 3 маусым 19465 наурыз 1948 – 3 шілде 1950 828 NAS Fairey Barracuda II Grumman TBF Avenger 23 қыркүйек – 31 қазан 194429 қараша – 9 желтоқсан 1944 13 наурыз 1945 – 3 маусым 1946 841 NAS Fairey Barracuda II 30 тамыз – 31 қазан 1944 880 NAS Supermarine Seafire F/LF. III 8 – 29 қараша 1944 15 наурыз – 25 тамыз 1945 1771 NAS Fairey Firefly I 22 қыркүйек – 7 қараша 194416 – 29 қараша 19445 – 9 желтоқсан 194412 наурыз – 13 қыркүйек 1945 887 NAS Supermarine Seafire III 16 – 30 қазан 1944 894 NAS Supermarine Seafire F. III-ге қайтарылды 16 қазан – 21 қараша 1944 1790 NAS Fairey Firefly INF-ке қайтарылды 18 қаңтар – 3 маусым 1946 813 NAS Blackburn Firebrand TF.5 қазан 1947 – шілде 1950 815 Fairey Barracuda TR.3 мамыр – маусым 1950 Оқу бөлімі702 de Havilland Sea Vampire F.20 қыркүйек – қараша 1949 Сынақ бөлімі