«Королева Елизавета» класындағы линкор «Бархэм» тарихы

Кіріспе

Queen Elizabeth класындағы HMS Barham - 1910 жылдардың басында Корольдік теңіз күштері үшін салынған бес линкордың бірі. 1915 жылы құрылысы аяқталған ол көбінесе флагмандық кеме ретінде пайдаланылды және Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ұлы флот құрамында Ютландия шайқасына қатысты. Соғыстың қалған бөлігінде, 1916 жылдың 19 тамызындағы нәтижесіз қақтығыстан басқа, оның қызметі көбінесе Солтүстік теңіздегі кезекшілік пен жаттығулардан тұрды. 1920-1930 жылдары кеме Атлант мұхиты, Жерорта теңізі және Отандық флоттарға бекітілді. Бархам 1929 жылғы Палестинадағы тәртіпсіздіктерді басуға және 1936-1939 жылдардағы Палестинадағы араб көтерілісіне белсенді қатысты. Кеме 1939 жылдың қыркүйегінде Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Жерорта теңізінде болды. Үш айдан кейін үйге қайтып келе жатып, ол кездейсоқ түрде эскорттаған эсминецтерінің бірімен соқтығысып, оны батырып жіберді. 1940 жылдың ортасында Дакар шайқасына қатысып, Виши Франциясының линкорын зақымдады, өзі де аз ғана зақым көрді. Содан кейін Бархам Жерорта теңіз флотына жіберілді, онда ол Мальтаға бағытталған бірнеше конвойларды сүйемелдеді. 1941 жылдың наурыз айында Матапан мүйісі шайқасында итальяндық ауыр крейсер мен эсминецті батыруға көмектесті, екі айдан кейін Криті эвакуациялау кезінде неміс авиациясынан зақымдалды. Бархам кемесі келесі қарашада Мысыр жағалауында батып, экипажының шамамен үштен екі бөлігі, яғни 862 теңізшісі қаза тапты.

Дизайн және сипаттама

Queen Elizabeth класының кемелері қарсыластың жетекші кемелеріне қарсы операция жүргізуге арналған жылдам эскадра құру мақсатымен жобаланды. Бұл үшін оларға кез келген кемені жеңуге мүмкіндік беру үшін максималды шабуылдық күш және кез келген басқа соғыс кемесінен бірнеше теңіз шақырымымен жоғары жылдамдық қажет болды. Бархам кемесінің жалпы ұзындығы 643 фут (196 м), ені 90 фут (27 м) және сусымасы 33 фут (10 м) болды. Оның қалыпты суыру салмағы және толық жүктемеде суыру салмағы құрады. Кеме екі жиынтық Brown Curtis бу турбинасымен қозғалды, әрқайсысы 24 Yarrow қазандығынан алынған буды пайдаланып екі валды айналдырды. Турбиналар қуаты және максималды жылдамдыққа жетуге арналған. 1916 жылғы 6 шілдедегі қысқа теңіз сынақтарында Бархам орташа ең жоғары жылдамдыққа ғана жетті. Кеменің круиздік жылдамдығы 12 теңіз шақырымымен саяхаттағандағы қашықтығы құрады. 1916 жылы кеме экипажы 1016 офицер және сарбаздан тұрды.

Қару-жарақ және атысты басқару

Queen Elizabeth класы сегіз БЛ Mk I зеңбірекпен жабдықталған, төрт екі зеңбірекке арналған мұнаралар, алдыңғы және артқы бөліктерде екі суперфайринг жұптар орналасқан, алдыңғыдан артқа қарай "А", "Б", "Х" және "Y" деп белгіленген. Он төрт БЛ Mk XII зеңбірегінің он екісі кеменің ортаңғы бөлігіндегі бортындағы казематтарда орнатылған; қалған жұбы артқы түтікке жақын маңдайдағы палубада орнатылып, зеңбірек қалқандарымен қорғалған. Ұшаққа қарсы қару-жарақ екі жылдам атуға арналған 20 квт Mk I зеңбірегінен тұрды. Кемелерге әрбір бортында екі-екіден су астындағы 533 мм торпедалық түтік орнатылған. Бархам екі отты басқару директорымен толықтырылған, олар 5 метрлік қашықтық өлшегішпен жабдықталған. Біреуі броньды капотпен қорғалған, ал екіншісі үш аяқты мачтаның үстіндегі бақылау пунктында орналасқан. Әрбір мұнарада 15 футтық қашықтық өлшегіш орнатылған. Басты қару-жарақтарды "Б" мұнарасы арқылы да басқаруға болады. Екіншілік қару-жарақтарды негізінен 1917 жылдың шілдесінде орнатылғаннан кейін, алдыңғы мачтадағы компас платформасының екі жағына орнатылған директорлар басқарды.

Қорғау және әуе кемесі

Queen Elizabeth класының су желісі белдеуі кемелердің маңызды бөліктерін қорғайтын қалың Крупп цементтелген броньдан (KC) тұрды. Оқ мұнаралары KC бронімен қоршалған және қалың барбеттермен қолдауға алынған. Кемелерде қалыңдығы әртүрлі бірнеше броньды палубалар болды. Басты басқару мұнарасы броньдың қалың қабатымен қорғалған. Ютланд шайқасынан кейін, жарылғыш заттар қоймасының үстіндегі бас палубаға жоғары тартылымды болаттан жасалған қабат қосылды және қоймаларға қосымша жарыққа қарсы жабдықтар орнатылды. 1918 жылы кеме "B" және "X" мұнараларының төбесіне орнатылған ұшу платформаларымен жабдықталды, олардан истребительдер мен барлау ұшақтары ұшырылатын. 1930 жылдардың басындағы жөндеу кезінде платформалар мұнаралардан алынып тасталды және "X" мұнарасының төбесіне қайтарылатын катапульт орнатылды, сондай-ақ гидроұшақты алуға арналған кран да қосылды. Бастапқыда бұл Fairey IIIF болды, бірақ 1938 жылы Fairey Swordfish ұшағымен ауыстырылды.

Негізгі өзгерістер

Бархам 1920 жылдары бірнеше шағын жөндеу жұмыстарын өткерді. 1921–1922 жылдары 9 метрлік қашықтық өлшегіштер «Б» және «Х» мұнараларындағы кішірек өлшегіштерді алмастырды. Екі жыл өткен соң, оның әуе шабуылына қарсы қорғанысы күшейтілді, өйткені бастапқы үш дюймдік зениттік пушкалар 1924 жылдың қарашасы мен 1925 жылдың қаңтары аралығында QF Mk V зениттік пушкаларымен ауыстырылды, ал сол жылдың қазан айынан қарашаға дейін тағы бір жұп төрт дюймдік зениттік пушкалар қосылды. Бұл пушкаларды басқару үшін торпеда басқару мұнарасының үстіне уақытша жоғары бұрышты басқару орны орнатылды. 1928 жылдың басында, қайта жабдықталған бақылау мұнарасына тұрақты орнатылғаннан кейін, ол торпедалық қашықтық өлшегішпен ауыстырылды. Кеме 1931 жылдың қаңтарынан 1934 жылдың қаңтарына дейін 424 000 фунт стерлинг сомасына кең ауқымды жөндеуден өтті. Бұл жөндеу кезінде артқы құрылым қайта салынды, торпеда басқару мұнарасы және оның қашықтық өлшегіші, сондай-ақ торпедалық түтіктердің артқы жиынтығы алынып тасталды. Алдыңғы түтік артқы түтікке біріктіріліп, түтін шығуын азайту үшін жабылды. Жоғары бұрышты басқару жүйесі (HACS) Mk I директоры бақылау мұнарасының шатырына орнатылды, ал екінші HACS директорының салмағын ұстау үшін негізгі мачта үш аяқты конструкция ретінде қайта жабдықталды. Түтікке жақын жерде екі фунттық Mk VIII «пом-пом» зениттік пушкалар үшін сегіздік ұялар орнатылды және олардың директорлары үшін екі позиция жаңа платформаларға қосылды. Бұған қоса, контурлық мұнараға Vickers зениттік пулеметтері үшін төрт еселік ұялар орнатылды. Бұрынғыдан 4 дюйм қалыңдығындағы торпедалық бөлімшелерге қосымша бронь жабылды, бұл британдық соғыс кемесінің алғашқыларының бірі болды. Сонымен қатар, алты дюймдік қақпақтардың артқы бөлігі қалқанмен қоршалды. Су астындағы қорғаныс торпедалық бөлімдерді қосу арқылы жақсартылды. Олар торпедалық жарылыстардың әсерін азайту және кеменің тұрақтылығын арттыру үшін жасалды, нәтижесінде кеменің ені шамамен 4 метрге дейін 32 метрге дейін кеңейтілді, ал суға бату тереңдігі 10 метрге дейін төмендеді. Бұл тереңдегендегі тұрақтылығын шамамен 7 футқа дейін арттырды. Бархам 1933 жылдың 20 қарашасында теңіз сынақтарын өткізген кезде оның жылдамдығы төмендеді. Кейінгі өзгерістерге зениттік пушкалардың жеке ұяларын QF 4 дюймдік Mark XVI пушкаларының жұп ұяларымен ауыстыру, 1938 жылдың наурыз-мамыр айларында алдыңғы су асты торпедалық түтіктерді және жоғары бұрышты қашықтық өлшегішті алып тастау кірді. Сонымен қатар, сол жөндеу кезінде торпеда басқару мұнарасы әуе қорғанысы позициясымен ауыстырылды. 1939 жылдың желтоқсаны мен 1940 жылдың наурызы аралығында жөндеу кезінде «Б» мұнарасының шатырына 20 ұңғылы ротациясыз снарядты (UP) зымырандарды ұшыру қондырғысы орнатылды, ал оның HACS Mk I директорлары Mk III үлгілерімен ауыстырылды. Келесі жылы UP ұясы Vickers 0,5 дюймдік төрт еселік пулемет ұясымен және басқа сегіз «пом-пом» ұясымен ауыстырылды.

Barham received a series of minor refits during the 1920s. In 1921–1922, 30 feet (9 m) rangefinders replaced the smaller ones in 'B' and 'X' turrets. Two years later, her anti aircraft defences were upgraded when the original three inch AA guns were replaced with a pair of QF Mk V AA guns between November 1924 and January 1925 and another pair of four inch AA guns were added from October to November later that year. To control these guns a temporary High Angle Control Position was mounted above the torpedo control tower aft. This was replaced by a torpedo rangefinder in early 1928 when the permanent position was installed in the remodelled spotting top. The ship was extensively refitted between January 1931 and January 1934 at a cost of £424,000. During this refit, the aft superstructure was rebuilt and the torpedo control tower and its rangefinder were removed, together with the aft set of torpedo tubes. The fore funnel was trunked into the aft funnel to reduce smoke in the spotting top. A High Angle Control System (HACS) Mk I director were added to the roof of the spotting top and the mainmast was reconstructed as a tripod to support the weight of a second HACS director. A pair of octuple mounts for 2 pounder Mk VIII "pom pom" anti aircraft guns were added abreast the funnel and two positions for their directors were added on new platforms abreast and below the spotting top. In addition, a pair of quadruple mounts for Vickers AA machine guns were added abreast the conning tower. The turret roofs were reinforced to a thickness of and the armour added over the magazines after Jutland was replaced by 4 inches of Krupp non cemented armour, the first British battleship to receive such. In addition, the rear of the six inch gun casemates was enclosed by a bulkhead. Underwater protection was improved by the addition of torpedo bulges. They were designed to reduce the effect of torpedo detonations and improve stability at the cost of widening the ship's beam by almost 14 feet (4 m) to 104 feet (32 m), and reduced her draught to 32 feet (10 m). This increased her metacentric height to about 7 feet (2 m) at deep load, despite the increase in her deep displacement to When Barham conducted her sea trials on 20 November 1933, her speed was reduced to from
Later alterations included replacing the single mounts of the AA guns with twin mounts for the QF 4 inch Mark XVI gun, removal of the forward submerged torpedo tubes and the high angle rangefinder in March–May 1938. In addition the torpedo control tower aft was replaced by an air defence position during that same refit. While under repair in December 1939March 1940, a 20 barrel Unrotated projectile (UP) rocket launcher was installed on the roof of 'B' turret and her HACS Mk I directors were replaced with Mk III models. The following year the UP mount was replaced by a pair of quadruple Vickers 0.5 inch machine gun mounts and another pair of eight barreled "pom pom" mounts were added abreast her conning tower.

Құрылыс және мансап

Queen Elizabeth класы 1912 жылғы Әскери-теңіз бағдарламасының бөлігі ретінде тапсырылды және Бархам кемесіне арналған келісім-шарт Джон Браун & Компаниясына берілді. Кеме адмирал Чарльз Миддлтон, 1-ші Барон Бархамның құрметіне аталды. Кеме 1913 жылғы 24 ақпанда Клайдбанк кеме құрылыс шебінде салына бастады және 1914 жылғы 31 желтоқсанда суға жіберілді. Бархамның құны 2 470 113 фунт стерлингті құрады. Ол 1915 жылғы 19 тамызда сынақтар үшін дайын болды, ал капитан Артур Крейг Уоллердің басшылығымен сынақтар қыркүйектің соңына дейін аяқталды. Келесі күні, 1 қазанда, 5-ші шайқас эскадрилласының командирі контр-адмирал Хью Эван Томас өзінің жаңа флагманының бортына туын көтерді.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

Бархам келесі күні Скапа-Флоудағы Ұлы флотқа қосылды және 2-5 қарашада Оркней аралдарының батысында флоттық оқу операциясына қатысты. Желтоқсанның басында тағы бір оқу-жаттығу кезінде кеме 3 желтоқсанда бауырлас кемесімен апатты түрде соқтығысты. Скапада уақытша жөндеуден кейін Бархам Кромарти-Фиртке тұрақты жөндеуге, ондағы жүзбелі құрғақ докқа жіберілді, ол 23 желтоқсанға дейін жалғасты. Ұлы флот 1916 жылғы 26 ақпанда Солтүстік теңізде саяхатқа шықты; Джеллико Гарвич күштерін Хелиголанд шығанағын тазалау үшін пайдалануды жоспарлаған, бірақ нашар ауа райы Солтүстік теңіздің оңтүстігінде операция жүргізуге мүмкіндік бермеді. Осының салдарынан операция теңіздің солтүстік бөлігімен шектелді. Тағы бір тазалау операциясы 6 наурызда басталды, бірақ келесі күні ауа райы тым нашар болғандықтан, эскорттаушы эсминецтер үшін қауіпті болғандықтан тоқтатылды. 25 наурыз күні түнінде Бархам және флоттың қалған бөлігі Скапа-Флоудан Беаттидің броненосецтері мен басқа жеңіл күштеріне қолдау көрсету үшін, неміс цеппелин базасы Тондернге шабуыл жасау үшін шықты. Ұлы флот 26 наурызда аймаққа жеткен кезде британдық және неміс күштері бұрыннан-ақ қақтығыстан бас тартып, күшті дауыл жеңіл кемелерге қауіп төндірді, сондықтан флотқа базаға қайтуға бұйрық берілді. 21 сәуірде Ұлы флот Хорнс рифінде демонстрация өткізді, немістердің назарын аудару үшін, ал Ресей теңіз флоты Балтық теңізіндегі қорғаныс миналарын қайта орналастырды. 24 сәуірде флот Скапа-Флоуға оралды және жанармай құйды, содан кейін немістер Лоустофтқа шабуыл жасауға дайындалып жатыр деген хабарламаларға жауап ретінде оңтүстікке бет алды. 5-ші шайқас эскадрильясы Ұлы флоттың қалған бөлігінен бұрын вице-адмирал Дэвид Биттидің броненосецтер флотын нығайту үшін шықты, бірақ британдықтар немістер кері шегілгеннен кейін ғана аймаққа жетті. 2-4 мамыр аралығында флот Хорнс рифінде тағы бір демонстрация өткізді, немістердің назарын Солтүстік теңізге аудау үшін. 21 мамырда 5-ші шайқас эскадрильясы Беаттиге қосылды, ал оның 3-ші броненосецтер эскадрильясы оқ ату жаттығулары үшін бөлінді және келесі күні Розитке жетті.

Barham joined the Grand Fleet at Scapa Flow the next day and participated in a fleet training operation west of Orkney during 2–5 November. During another training exercise in early December, the ship was accidentally rammed by her sister ship on 3 December. After temporary repairs at Scapa, Barham was sent to Cromarty Firth for more permanent repairs in the floating dry dock there that lasted until 23 December. The Grand Fleet departed for a cruise in the North Sea on 26 February 1916; Jellicoe had intended to use the Harwich Force to sweep the Heligoland Bight, but bad weather prevented operations in the southern North Sea. As a result, the operation was confined to the northern end of the sea. Another sweep began on 6 March, but had to be abandoned the following day as the weather grew too severe for the escorting destroyers. On the night of 25 March, Barham and the rest of the fleet sailed from Scapa Flow to support Beatty's battlecruisers and other light forces raiding the German Zeppelin base at Tondern. By the time the Grand Fleet approached the area on 26 March, the British and German forces had already disengaged and a strong gale threatened the light craft, so the fleet was ordered to return to base. On 21 April, the Grand Fleet conducted a demonstration off Horns Reef to distract the Germans while the Russian Navy relaid its defensive minefields in the Baltic Sea. The fleet returned to Scapa Flow on 24 April and refuelled before proceeding south in response to intelligence reports that the Germans were about to launch a raid on Lowestoft. The 5th Battle Squadron preceded the rest of the Grand Fleet to reinforce Vice Admiral David Beatty's battlecruiser fleet, but the British arrived in the area after the Germans had withdrawn. On 2–4 May, the fleet conducted another demonstration off Horns Reef to keep German attention focused on the North Sea. On 21 May, the 5th Battle Squadron was attached to Beatty while his 3rd Battlecruiser Squadron was detached for gunnery training and arrived at Rosyth the following day.

Ютландия шайқасы

Ұлы флоттың бір бөлігін тартып алып, жою мақсатымен 16 дрейдноут, 6 эскадрадан бұрынғы дрейдноут, 6 жеңіл крейсер және 31 торпедалық катерден тұратын Ашық теңіз флоты 31 мамыр күні таңертең Jade портынан шықты. Флот контр-адмирал Франц фон Хиппердің бес шайқас крейсерімен және оларды қолдайтын крейсерлер мен торпедалық катерлермен бірге жүріп кетті. Корольдік флоттың 40-шы бөлімі операция жоспарларын қамтитын неміс радиохабарламаларын ұстап алып, шифрлады. Жауап ретінде Адмиралтейство 28 дрейдноуттан және 9 шайқас крейсерінен тұратын Ұлы флотқа түні бойы шабуылға шығып, Ашық теңіз флотын тоқтатып, жоюға бұйрық берді. Бархам 22:08-де тұғырынан шығып, Беттидің қалған кемелері оны ұстап кетті. Таң атқанда Бетти күштеріне 5-ші шайқас эскадрильясымен бірге крейсерлік формацияға түсуді бұйырды. 14:15-те Бетти солтүстік-шығысқа бұрылып, Ұлы флотпен кездесуге бұйырды. Бұрылыстан бұрын оның сүйемелдеуші жеңіл крейсерлерінің бірі көкжиекте түтін байқап, тексеру үшін бағытын жалғастырды. Он минуттан кейін кеме радиоарнасы арқылы "Екі крейсер, ықтимал жау, көзге түсті" деп хабарлады. Бұл екі неміс эсминецтері еді, олар Дания сауда кемесінің құжаттарын тексеру үшін тоқтаған. 14:32-де Бетти оқ ату туралы хабарламаға жауап ретінде оңтүстік-оңтүстік-шығысқа бағытты өзгертуге бұйрық берді. Бархамның сигнал берушілері сигналды оқи алмады, ал күзет офицері бұл базалық бағыттан солға қарай күтілетін зигзаг болды деп есептеді және эскадрильяға бағытты өзгертуге сигнал берді. Бірнеше минуттан кейін эскадрильяның Беттидің басқа кемелеріне сәйкес келмегені анық болды, бірақ Эван Томас Бархам капитанының өтініштеріне қарамастан, нақты нұсқаулар келгенше бағытын өзгертуден бас тартты. Эван Томас кемелеріне Беттиді ұстауға бұрылуға бұйрық берген нақты уақыт белгісіз болса да, консенсус бойынша ол шамамен жеті минуттан кейін болды, бұл оның Беттиден қашықтығын арттырды. 15:20-да Хиппердің шайқас крейсерлері батысқа қарай майдан крейсерлер флотын байқады, бірақ Беттидің кемелері 15:30-ға дейін шығысқа қарай немістерді көрмеді. Екі минуттан кейін Бетти немістердің қашуын кесіп тастау үшін британдық кемелерді орналастырып, шығыс-оңтүстік-шығысқа бағытты өзгертуге бұйрық берді және жауынгерлік дайындыққа көшті. Хиппер кемелеріне британдықтардан алыстау үшін оңға бұрылып, оңтүстік-шығыс бағытына өтуге және жылдамдығын азайтуға бұйрық берді. Осы бұрылыспен Хиппер 97 км қашықтықтағы Ашық теңіз флотына қайта оралды. Содан кейін Бетти бағытын шығысқа қарай өзгертті, өйткені ол әлі де Хипперді кесіп тастауға тым солтүстікке қарай еді. Бұл кейінірек "Оңтүстікке қарай жүгіру" деп сипатталды, өйткені Бетти 15:45-те шығыс-оңтүстік-шығысқа бағытталды, енді Хиппердің бағытына параллель жүріп, одан кем емес қашықтықта болды. Осы уақытқа дейін 5-ші шайқас эскадрильясы Беттидің солтүстік-батысында болды. Немістер 15:48-де бірінші болып оқ ашты, содан кейін британдық шайқас крейсерлері жауап берді. 2-ші скаутингтік топтың жеңіл крейсерлері Эван Томас кемелеріне көрінетін алғашқы неміс кемелері болды және Бархам оларға 15:58-де оқ ашты, ал крейсерлер шамамен 16:05-те өздерінің түтін экрандарына жоғалып кетті. Шамамен үш минуттан кейін кеме крейсерге оқ ашты. Бір минуттан кейін ол неміс кемесінің артқы жағына бір рет соққы берді, содан кейін оған мақсатты крейсерге ауыстыруға бұйрық берілді. Шабуыл бірнеше броньды пластиналардың арасындағы буындарға тиіп, оларды ішке қарай итеріп, олардың артында корпустың бір бөлігін қиратты. Бұл апаттан кейін кемедегі судың көптігі кеменің артқы бөлігін басып, кеме рулін ойсыратады. Бархам мен Валиант Молткеге 16:16 мен 16:26 аралығында төрт рет соққы берді, бірақ соққылардың тек біреуін ғана Валиантқа жатқызуға болады. Қалған екі бомба су желісінің броньды қақпасына тиіп жарылды, бірақ ол жарылмай қалды. Бұл соққылар тақталарды құлатып, бөлшектерін алып, айналадағы құрылысқа зақым келтіріп, су тасқынын туғызды. Соңғы снаряд кемеге жарылмай-ақ, оның ішіне өтіп, кеменің екінші жағындағы су сызығындағы броньды пластинаны соққыға ұшырып, оны ығыстырып тастады. Бархам өзі "Оңтүстікке жүгіру" кезінде екі рет соққыға ұшырады: біріншісі фон дер Таннның снаряды болды, ол су желісінің броньды қақпасына тиіп, айтарлықтай зақым келтірмеді, ал шайқас крейсері артқы суперструктурада жарылған снарядты атты. Бұл барлық бағыттағы сынықтарды жіберіп, кішкентай өрт шығарды, бірақ басқа жағынан айтарлықтай залал келтірмеді. 16:30-да Беттидің кемелерінің алдында барлау жұмыстарын жүргізген жеңіл крейсер Ашық теңіз флотының жетекші элементтерінің солтүстікке қарай жоғары жылдамдықпен келе жатқанын байқады. Үш минуттан кейін ол вице-адмирал Рейнхард Шеердің кемелерінің мачталарын көрді, бірақ оны тағы бес минуттан кейін хабарламады. Бетти осы көріністі растау үшін тағы екі минут оңтүстікке қарай жүріп, содан кейін күштеріне Ұлы флотқа қарай солтүстікке бұрылуға бұйрық берді, бұл "Солтүстікке қарай жүгіру" деп белгілі болды. Оның бұйрығы тек оның күштеріне қатысты болды; 5-ші шайқас эскадрильясы Беттидің бағытынан өтіп, 16:51-де солтүстік-батысқа қарай бағытталғанша оңтүстікке қарай жалғастырды. Бетти үш минуттан кейін Эван Томасқа шайқас крейсерлерін ұстап, кемелерін бұруға бұйрық берді. Бұл олардың шапшаң жылдамдықпен жақындап келе жатқан Ашық теңіз флотына шамамен жақын болуын қамтамасыз етті. Содан кейін 3-ші эскадрильяның кемелері 5-ші шайқас эскадрильясына бұрылғанда оқ ашты. Эван Томас кемелерін тік солтүстікке бұрып, Хиппердің шайқас крейсерлерінің арасына, 16:48 шамасында Беттиді ұстау үшін бұрылған, және Беттидің кемелеріне кедергі келтірді. Бұрылыс кезінде Бархам 16:58-де бастап, шамамен шайқас крейсерінен екі 30,5 сантиметрлік снарядқа ұшырады. Біріншісі кемеге тиіп, медициналық қойманың үстіндегі негізгі палубаға тигенде жарылды, оны толығымен өртеді. Жарылыс негізгі палубада тесік жасады, ортаңғы және төменгі палубаларға сынықтарды жіберіп, оң жақтан 2-ші 6 дюймдік зеңбірек казематын өртеді. Үш минуттан кейін тағы бір снаряд артқы суперструктураға тиіп, негізгі сымсыз станциясының антенна кабельдерін үзіп тастады. Бір сынық жоғарғы палубадан секіріп, кеменің қарсы жағындағы қабырғалық пластинадан өтті. Бірінші немесе төртінші снаряд кеменің ауруханасын қиратты, қызметкерлердің барлығын және сегіз кемеші баланы қоса, барлық науқастарын өлтірді. Бархам 17:02-де Валиантпен бірге шайқас крейсерлеріне оқ ашты және олар 17:06 мен 17:13 аралығында Мольткеге үш рет соққы берді, бірақ соққылардың тек біреуін ғана Валиантқа жатқызуға болады. Екі бомба су желісінің броньына тиіп жарылды, бірақ олар тесіп өтпеді. Соққылар пластиналарды ішке қарай итеріп, айналадағы құрылысқа зақым келтіріп, су тасқынын туғызды. Соңғы снаряд кеме арқылы өтіп, жарылмады; ол кеменің екінші жағындағы су сызығындағы броньды пластинаны соққыға ұшырып, оны ығыстырып тастады, содан кейін де су тасқыны болды. Бархам "Оңтүстікке жүгіру" кезінде екі рет соққыға ұшырады: біріншісі фон дер Танннан келген снаряд болды, ол су желісінің броньына тиіп, зақым келтірмеді, ал шайқас крейсері артқы суперструктурада жарылған снарядты атты. Бұл барлық бағыттағы сынықтарды жіберіп, кішкентай өрт шығарды, бірақ басқа жағынан айтарлықтай залал келтірмеді. 16:30-да Беттидің кемелерінің алдында барлау жұмыстарын жүргізген жеңіл крейсер Ашық теңіз флотының жетекші элементтерінің жоғары жылдамдықпен солтүстікке қарай келе жатқанын байқады. Үш минуттан кейін ол вице-адмирал Рейнхард Шеердің кемелерінің мачталарын көрді, бірақ оны тағы бес минуттан кейін хабарламады. Бетти осы көріністі растау үшін тағы екі минут оңтүстікке қарай жүріп, содан кейін күштеріне Ұлы флотқа қарай солтүстікке бұрылуға бұйрық берді, бұл "Солтүстікке қарай жүгіру" деп белгілі болды. Оның бұйрығы тек оның күштеріне қатысты болды; 5-ші шайқас эскадрильясы Беттидің бағытынан өтіп, 16:51-де солтүстік-батысқа қарай бағытталғанша оңтүстікке қарай жалғастырды. Бетти үш минуттан кейін Эван Томасқа шайқас крейсерлерін ұстап, кемелерін бұруға бұйрық берді. Бұл олардың шапшаң жылдамдықпен жақындап келе жатқан Ашық теңіз флотына шамамен жақын болуын қамтамасыз етті. Содан кейін 3-ші эскадрильяның кемелері 5-ші шайқас эскадрильясына бұрылғанда оқ ашты. Эван Томас кемелерін тік солтүстікке бұрып, Хиппердің шайқас крейсерлерінің арасына, 16:48 шамасында Беттиді ұстау үшін бұрылған, және Беттидің кемелеріне кедергі келтірді. Бұрылыс кезінде Бархам 16:58-де бастап, шамамен шайқас крейсерінен екі 30,5 сантиметрлік снарядқа ұшырады. Біріншісі кемеге тиіп, медициналық қойманың үстіндегі негізгі палубаға тигенде жарылды, оны толығымен өртеді. Жарылыс негізгі палубада тесік жасады, ортаңғы және төменгі палубаларға сынықтарды жіберіп, оң жақтан 2-ші 6 дюймдік зеңбірек казематын өртеді. Үш минуттан кейін тағы бір снаряд артқы суперструктураға тиіп, негізгі сымсыз станциясының антенна кабельдерін үзіп тастады. Бір сынық жоғарғы палубадан секіріп, кеменің қарсы жағындағы қабырғалық пластинадан өтті. Бірінші немесе төртінші снаряд кеменің ауруханасын қиратты, қызметкерлердің барлығын және сегіз кемеші баланы қоса, барлық науқастарын өлтірді. Бархам 17:02-де Валиантпен бірге шайқас крейсерлеріне оқ ашты және олар 17:06 мен 17:13 аралығында Мольткеге үш рет соққы берді, бірақ соққылардың тек біреуін ғана Валиантқа жатқызуға болады. Екі бомба су желісінің броньына тиіп жарылды, бірақ олар тесіп өтпеді. Соққылар пластиналарды ішке қарай итеріп, айналадағы құрылысқа зақым келтіріп, су тасқынын туғызды. Соңғы снаряд кеме арқылы өтіп, жарылмады; ол кеменің екінші жағындағы су сызығындағы броньды пластинаны соққыға ұшырып, оны ығыстырып тастады, содан кейін де су тасқыны болды. Бархам өзі "Оңтүстікке жүгіру" кезінде екі рет соққыға ұшырады: біріншісі фон дер Танннан келген снаряд болды, ол су желісінің броньына тиіп, айтарлықтай зақым келтірмеді, ал шайқас крейсері артқы суперструктурада жарылған снарядты атты. Бұл барлық бағыттағы сынықтарды жіберіп, кішкентай өрт шығарды, бірақ басқа жағынан айтарлықтай залал келтірмеді. 17:45-те Бетти батталған шайқас крейсерлері мен немістер арасындағы қашықтықты арттыру үшін бағытын батысқа қарай өзгертті. Содан кейін ол Ұлы флоттың алдына шығу үшін 17:45-те бағытын шығысқа қарай өзгертті және Хиппердің кемелерімен қайтадан қақтығысуға кірісті. Бұл 5-ші шайқас эскадрильясы мен жеңіл крейсерлер неміс кемелері үшін жалғыз нысана болғанын білдірді, олар оның бұрылысынан кейін, бірақ нашарлаған көріну жағдайында...

In an attempt to lure out and destroy a portion of the Grand Fleet, the High Seas Fleet, composed of 16 dreadnoughts, 6 pre dreadnoughts, 6 light cruisers, and 31 torpedo boats, departed the Jade early on the morning of 31 May. The fleet sailed in concert with Rear Admiral Franz von Hipper's five battlecruisers and supporting cruisers and torpedo boats. The Royal Navy's Room 40 had intercepted and decrypted German radio traffic containing plans of the operation. In response the Admiralty ordered the Grand Fleet, totalling some 28 dreadnoughts and 9 battlecruisers, to sortie the night before to cut off and destroy the High Seas Fleet. Barham slipped her mooring at 22:08 and was followed by the rest of Beatty's ships. When dawn broke Beatty ordered his forces into cruising formation with the 5th Battle Squadron trailing his battle cruisers by At 14:15, Beatty ordered a turn north by east to rendezvous with the Grand Fleet. Shortly before the turn, one of his escorting light cruisers, spotted smoke on the horizon and continued on her course to investigate. Ten minutes later, the ship radioed "Two cruisers, probably hostile, in sight " They were actually two German destroyers that had stopped to check a Danish merchant ship's papers. At 14:32, Beatty ordered a course change to south southeast in response to the spot report. Barhams signallers were unable to read the signal and her officer of the watch presumed that it was the expected point zigzag to the left of the base course and signalled that course change to the rest of the squadron. After several minutes it became apparent that the squadron was not conforming to Beatty's other ships, but Evan Thomas refused to change course until clear instructions had been received despite entreaties from the Barhams captain. While the exact time when Evan Thomas ordered his ships to turn to follow Beatty is not known, the consensus is that it was about seven minutes later, which increased his distance from Beatty to nothing less than
Hipper's battlecruisers spotted the Battlecruiser Fleet to their west at 15:20, but Beatty's ships did not see the Germans to their east until 15:30. Two minutes later, Beatty ordered a course change to east southeast, positioning the British ships to cut off the German's line of retreat, and signalled action stations. Hipper ordered his ships to turn to starboard, away from the British, to assume a south easterly course, and reduced speed to to allow three light cruisers of the 2nd Scouting Group to catch up. With this turn, Hipper was falling back on the High Seas Fleet, 60 mile (97 km) behind him. Beatty then altered course to the east, as he was still too far north to cut Hipper off. This was later characterised as the "Run to the South" as Beatty changed course to steer east southeast at 15:45, now paralleling Hipper's course less than away. By this time the 5th Battle Squadron was about northwest of Beatty. The Germans opened fire first at 15:48, followed by the British battlecruisers. The light cruisers of the 2nd Scouting Group were the first German ships visible to Evan Thomas's ships and Barham opened fire on them at 15:58 until the cruisers disappeared into their own smoke screen at around 16:05. About three minutes later, the ship opened fire on the battlecruiser at a range of about A minute later she scored one hit on the German ship's stern before she was ordered to switch targets to the battlecruiser , together with her sister The shell struck just below the waterline and burst on impact with the belt armour. The impact was right on the joints between several armour plates and drove them inwards and destroyed part of the hull behind them. The damage allowed over of water to flood the stern and nearly knocked out the ship's steering gear. Between them, Barham and Valiant hit Moltke four times from 16:16 to 16:26, but only one of those hits can be attributed to Valiant. Two of the others detonated upon striking the waterline armour, but failed to penetrate. The impacts drove in the plates and fragments caused much flooding by damaging the surrounding structure. The last shell passed all the way through the ship without detonating; it struck and dislodged a armour plate on the waterline on the other side of the ship that caused also some flooding. Barham was herself was struck twice during the "Run to the South": the first was a shell from von der Tann that failed to do any damage when it hit the waterline armour and the battlecruiser fired a shell that detonated in the aft superstructure. This sent splinters in every direction and started a small fire, but otherwise did no significant damage. At 16:30, the light cruiser , scouting in front of Beatty's ships, spotted the lead elements of the High Seas Fleet coming north at top speed. Three minutes later, she sighted the topmasts of Vice Admiral Reinhard Scheer's battleships, but did not report this for another five minutes. Beatty continued south for another two minutes to confirm the sighting before ordering his force to turn north, towards the Grand Fleet in what came to be known as the "Run to the North". His order only applied to his own forces; the 5th Battle Squadron continued south until after it passed Beatty heading northwestwards at 16:51. Beatty then ordered Evan Thomas to turn his ships in succession to follow the battlecruisers three minutes later. This meant that they were some closer to the rapidly advancing High Sea Fleet. And now within range of the battleships of the 3rd Squadron which opened fire on the 5th Battle Squadron as they made their turn. Evan Thomas continued his turn until his ships were steering due north, which interposed the 5th Battle Squadron between Hipper's battlecruisers, which had reversed course around 16:48 to follow Beatty north, and Beatty's ships. While making the turn, Barham was struck by two 30.5 centimetre shells beginning at 16:58, probably from the battlecruiser The first of these struck the ship's upper deck before detonating upon striking the main deck above the medical store compartment, which was completely burnt out. The detonation blew a hole in the main deck, sent fragments through the middle and lower decks and burned out the casemate for starboard No. 2 six inch gun. Three minutes later another shell hit the aft superstructure, severing the antenna cables of the main wireless station. One fragment ricocheted off the upper deck and through the side plating on the opposite side of the ship. Either the first or the fourth of these shells destroyed the ship's sickbay, killing the staff and all of its patients, including eight ship's boys. Barham returned fire at the battlecruisers at 17:02, together with Valiant, the two northernmost of Evan Thomas's ships, and the two of them made three hits on the battlecruiser and Lützow between 17:06 and 17:13 while Barham was hit twice more by Derfflinger; although neither of the hits did any significant damage. In contrast, the hit on Lützow flooded a magazine and the hits on Seydlitz blew a hole in the side of her bow. Fragments from this hit caused flooding that spread throughout the bow, while the ship's speed caused water to enter directly through the hole in the side. Other fragments from the second hit caused damage that allowed the water to spread even further. These two hits were ultimately responsible for the massive flooding that nearly sank the ship after the battle. The third shell detonated on the face of the starboard wing turret, although some fragments entered the turret and caused minor damage. Beatty in the meantime had turned further west to open up the range between his battered battlecruisers and the Germans. At 17:45 he turned eastwards to take his position in front of the Grand Fleet and re engage Hipper's ships. This meant that the 5th Battle Squadron and the light cruisers were the sole targets available for the German ships until after his turn, although the worsening visibility hampered both sides' shooting. Barham was not hit during this time and she and Valiant, later joined by their sister Warspite, continued to fire at Hipper's 1st Scouting Group until 18:02 when Valiant lost sight of the Germans. They hit Lützow, Derfflinger and Seydlitz three times each between 17:19 and about 18:05. Lützow was only slightly damaged by these hits, which essentially only knocked out the primary and back up wireless rooms while the shells that hit Derfflinger hit the side of the ship's bow, knocking off several armour plates, while fragments opened holes that ultimately allowed roughly of water to enter the bow. One of these hits also started several major fires inside the hull. The hits on Seydlitz mostly opened up more holes that facilitated the flooding. Hipper turned his ships southward around 18:05 to fall back upon Scheer's advancing battleships and then reversed course five minutes later. Evan Thomas turned northeast at around 18:06 and then made a slow turn to the southeast once he spotted the Grand Fleet. He first spotted the battleship , flagship of the 6th Division of the 1st Battle Squadron and thought she was leading the Grand Fleet as it deployed from cruising formation into line ahead. At 18:17 he realised that Marlborough was actually at the rear of the formation and he ordered a turn to the north to bring his squadron into line behind the Grand Fleet. This took some time and his ships had to slow down to to avoid overrunning the 6th Division and blocking its fire. The 5th Battle Squadron concentrated their fire on the German battleships after losing sight of the battlecruisers, with Barham opening fire at 18:14. No hits were observed and the ships stopped firing after making their turn north, but Barham opened fire for a short time when they fell in line with the Grand Fleet a few minutes later, probably without making any hits. Barham fired 337 fifteen inch shells and 25 six inch shells during the battle. The number of hits cannot be confirmed, but it is believed that she and Valiant made 23 or 24 hits between them, making them two of the most accurate warships in the British fleet. She was hit six times during the battle, five times by 30.5 cm shells and once by a 28.3 cm shell, suffering casualties of 26 killed and 46 wounded.

Кейінгі қызмет

Ютландия шайқасынан кейін Бархам 1916 жылдың 5 шілдесіне дейін жөндеуде болды. 18 тамыз күні кешке Ұлы флот, 40-шы бөлімде алынған шифрланған хабарламаға жауап ретінде теңізге шықты. Хабарламада, II эскадрильяны есептемегенде, Ашық теңіз флоты сол түні портынан шығатыны көрсетілген. Немістердің мақсаты 19 тамызда Сандерлендті бомбалау болды, бұл үшін Цеппелиндер мен су асты кемелері кең ауқымды барлау жүргізген. Ұлы флот 29 дредноут және 6 линкордан, ал немістер 18 дредноут және 2 линкордан тұрды. Келесі күні Джеллико және Ашық теңіз флотының қолбасшысы вице-адмирал Рейнхард Шер қарама-қайшы ақпарат алды. Ашық теңіз флотына кездесуді күткен Солтүстік теңіздегі орналасқан жерге жеткеннен кейін, британдықтар миналық далаға кірген деген жаңылыс пікірмен солтүстікке бұрылды. Шер қайта оңтүстікке бұрылып, содан кейін оңтүстік-шығысқа қарай, әуе кемесі байқаған жалғыз британдық ұрыс эскадрильясын қуды. Бұл, шындығында, коммодор Реджинальд Тирвитт басқаратын крейсерлер мен эсминецтерден құралған Харвич күштері болды. Өз қателіктерін түсінген немістер үйге қайту бағытын өзгертті. Тек кешкі уақытта Тирвитт Ашық теңіз флотын көріп қалды, бірақ қараңғы түскенге дейін тиімді шабуыл позициясына қол жеткізе алмады және байланысты үзіп жіберді. Британдық және неміс флоттары өздерінің базаларына оралды. Британдықтар екі крейсерін су асты кемелерінің шабуылынан жоғалтты, ал бір неміс дредноуты торпедалық шабуылдан зардап шекті. Портқа оралғаннан кейін Джеллико, миналар мен U- қайықтарының күшті қауіпіне байланысты, Ашық теңіз флотын жеңу мүмкіндігі жоғары болмаса, Солтүстік теңіздің оңтүстік жартысында флотты тәуекелге салуға тыйым салатын бұйрық берді. 1917 жылдың ақпан және наурыз айлары аралығында Кромартиде қайта жөндеуден өтті. Бархам 1918 жылдың 7-23 ақпаны аралығында Розитте қайта жөндеуден өтті, ал Уоллер 18 сәуірде капитан Генри Буллермен ауыстырылды. Кейін 1 қазан күні капитан Ричард Хорн оны алмастырды. 21 қарашада Ашық теңіз флоты интернментке берілген кезде ол қатысты.

Following Jutland, Barham was under repair until 5 July 1916. On the evening of 18 August, the Grand Fleet put to sea in response to a message deciphered by Room 40 that indicated that the High Seas Fleet, minus II Squadron, would be leaving harbour that night. The German objective was to bombard Sunderland on 19 August, based on extensive reconnaissance conducted by Zeppelins and submarines. The Grand Fleet sailed with 29 dreadnoughts and 6 battlecruisers while the Germans mustered 18 dreadnoughts and 2 battlecruisers. Throughout the next day, Jellicoe and Vice Admiral Reinhard Scheer, commander of the High Seas Fleet, received conflicting intelligence; after reaching the location in the North Sea where they expected to encounter the High Seas Fleet, the British turned north in the erroneous belief that they had entered a minefield. Scheer turned south again, then steered south eastward to pursue a lone British battle squadron sighted by an airship, which was in fact the Harwich Force of cruisers and destroyers under Commodore Reginald Tyrwhitt. Realising their mistake, the Germans changed course for home. The only contact came in the evening when Tyrwhitt sighted the High Seas Fleet but was unable to achieve an advantageous attack position before dark, and broke off contact. The British and the German fleets returned home; the British lost two cruisers to submarine attacks, and one German dreadnought had been torpedoed. After returning to port, Jellicoe issued an order that prohibited risking the fleet in the southern half of the North Sea due to the overwhelming risk from mines and U boats unless the odds of defeating the High Seas Fleet in a decisive engagement were favourable. She was refitted at Cromarty between February and March 1917 Barham was refitted at Rosyth from 7–23 February 1918 and Waller was relieved by Captain Henry Buller on 18 April. The latter was succeeded by Captain Richard Horne on 1 October. She was present when the High Seas Fleet surrendered for internment on 21 November.

Соғыс аралығы

1919 жылы сәуірде Бархам Атлантика флотының 1-ші ұрыс эскадрильясының флагманы болды және сол айда эскадрильяның қалған бөлігімен бірге Франциядағы Шербург портына сапар жасады. Капитан Робин Далглиш 1920 жылдың 1 қазанында Хорнның орнын басты. 1921 жылы мамыр айында 1-ші және 2-ші ұрыс эскадрильялары біріктірілген кезде ол өз орнын сақтап қалды. Тамыз айында Палестинаға жіберілді, онда оның экипажы Хайфадағы тәртіпсіздіктерді басуға көмектесті және Хайфа-Иерусалим теміржолын пайдаланды. 1929 жылы қарашада Атлантика флотының 2-ші ұрыс эскадрильясына ауыстырылды.

1931 жылдың қаңтарынан 1934 жылдың қаңтарына дейін Бархам толық жөндеуден өтті. Queen Elizabeth класының қалған төрт кемесіне 1930 жылдардың ортасы мен соңында екінші, көлемді жөндеу жұмыстары жүргізілді (Warspite, Valiant және басқалары үшін – жаңа механизмдермен және суперструктуралармен толық қайта құру), ал Бархамға жасалған өзгерістер салыстырмалы түрде шағын болды. Енді капитан Ричард Скотттың басқаруында, ол тамыздың соңында Жерорта теңіз флотына ауыстырылды. Бархам 1936 жылдың қарашасынан 1937 жылдың мамырына дейін 1-ші ұрыс эскадрильясының флагманы болды және 19 мамырда Спитхедте король Георг VI үшін өткен Корольдік флоттың парадына қатысты. 9 маусымда Жерорта теңіз флотының флагманы болды, ал 1938 жылдың 8 ақпанында Warspite кемесімен ауыстырылды. Кеме ақпан айында Портсмутта жөндеуден өтіп, мамырға дейін жалғасты, содан кейін 1-ші ұрыс эскадрильясының флагманы ретінде бұрынғы қызметін қайта басталды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Бархам 1939 жылғы қыркүйекте Екінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде Жерорта теңізі флотының құрамында болды. 1 желтоқсанда жеке кемеге айналып, сол күні Александриядан шығып, Отандық флотқа қосылды. 12 желтоқсанда ол тым тығыз тұманға байланысты кездейсоқ түрде эсминецке, өз сүйемелдеушілерінің біріне, Кентайр Муллынан батысқа қарай 9 миль (14 км) жерде соқтығысты. «Герцогиня» суға батып, экипажының 124 адамы қаза тапты. Бархам, крейсерлер және эсминцтер, Льюис мүйісінің жанында неміс әскери кемелерінің Атлантикаға шығуына қарсы күзеттік табельде тұрғанда, 1936 жылы құрастырылған және Фриц Юлиус Лемп басқарған U-30 қайығы оларды 28 желтоқсанда байқады. Лемп екі бас кемеге төрт торпеда атты, ал біреуі «Бархамның» «А» және «Б» мұнараларының оқ-дәрі сақтау бөлімдеріне жақын сол жағынан соқты. Торпедаға қарсы қорғаныс бөлігі соққыға ұшыраған жерде дерлік толығымен қирады, нәтижесінде төрт адам қаза тауып, екеуі жараланды. Жақын орналасқан бөліктердің көпшілігі суға батып, кеме 7 градусқа иілді, бұл кемедегі майды оң жаққа ауыстыру арқылы теңгерілді. Бархамның жылдамдығы бастапқыда төмендетілді, бірақ шамамен бір жарым сағаттан кейін қайта артты және ол өз күшімен Бёркенхедке жөндеуге келді, жөндеу жұмыстары 1940 жылғы сәуірге дейін Cammell Laird компаниясымен жүргізілді. Бархам Норвегия кампаниясында қатыспады, бірақ оның бір бөлігі экипажы мен теңізшілері қатысты. Дакар, Сенегал қаласына жасалатын британдық теңіз шабуылына, содан кейін еркін француз әскерлерінің жоспарланған қонуына дайындық барысында, кеме 28 тамызда Отандық флоттан бөлініп, операцияның Корольдік теңіз күштерінің бөлігі болған Force M-ге бекітілді. Сол күні ол Скапа-Флоудан шығып, төрт эсминецпен бірге Гибралтарға бет алған әскерлік конвоймен кездесті, ол 2 қыркүйекте келді. Кейіннен ол Force M қолбасшысы вице-адмирал Джон Каннингхемнің штаб-кемесіне айналды.

Қауіп-қатер операциясы

Күш M 21 қыркүйекте Фритаундан Дакарға аттанды және екі күннен кейін таңға дейін Дакарға жетті. Виши француздықтары еркін француз елшілерін тұтқындағаннан немесе қуғаннан кейін, Каннингэм кемелеріне атуға бұйрық берді. Бархамның алты дюймдік зеңбіректері бірінші болып француздық "Персе" суасты кемесіне атып, кем дегенде бір соққы тигізді. Суасты кемесі екі эскорттық эсминец пен жеңіл крейсермен аяқталды. Оның басқа зеңбіректері портты және француздық "Ришелье" линкорына бағытталды. Көрінудің нашар болуы салдарынан айтарлықтай зақым келтірілмеді және 20 минуттан кейін бомбалау тоқтатылды, ал "Ришелье" зақымдалған жоқ. Келесі күні таңертең бас тарту туралы ультиматум аяқталғаннан кейін, соғыс кемелері порттың жағалау қорғаныс қаруларымен және "Ришельемен" 09:30-да шайқасты. Соңғысына соғыс кемелері 10:07-де бомбалауды тоқтатуға дейін бір ғана снарядтың сынығы тиді, бірақ ол "Бархамды" бір снарядпен соқтырды, нәтижесінде диаметрі 1 метрге жететін тесік пайда болды. Француздық эсминец "Le Hardi" 12:00-де судан британдық ұшқышты құтқару үшін порттан шықты, бірақ 12:53-те соғыс кемелерінен қашықтықта атылды. Кеме соққыға ұшырамады, бірақ ауыр түтін жамылғысымен портқа қайтуға мәжбүр болды. Британдық линкерлер нысаналарын ауыстырып, портты және "Ришельені" бомбалады. Олар бірнеше сауда кемелерін өртеп жіберді, бірақ 13:20-де отты тоқтатуға дейін соңғысына тие алмады. Нәтижесінде пайда болған толқын суды 2 метрге дейін ішке итеріп, су баяу толқыта бастады. "Резолюцияға" келтірілген ауыр зақымдар "Қоқан-лоқы" операциясын тоқтатуға себеп болды, ал "Бархам" оны уақытша жөндеу үшін Фритаунға сүйреп әкетуге мәжбүр болды. 1940 жылы қарашада Жерорта теңіз флотына ауысудан бұрын ол қысқа уақытқа H күшіне қосылды. "Бархам", екі крейсер және үш эсминец Жерорта теңіз флотына тағайындалды және "Coat" операциясының бөлігі ретінде F күші деп белгіленді, бұл Жерорта теңізіндегі флоттың күрделі қозғалыстарының бірі болды. Ф күшінің соғыс кемесі мен басқа кемелеріне Мальтаға әскерлерді, содан кейін Александрияға жеткізу тапсырылды. "Бархам" 600 сарбазбен, соның ішінде 12-ші далалық полк, Корольдік артиллерияның әскерлерімен 7 қарашада Гибралтардан шығып, H күшімен бірге үш күннен кейін Жерорта теңізінің негізгі бөлігімен кездесіп, сол күні Мальтада жүгін түсірді. Шығысқа қарай жүзіп бара жатқанда, ұшақ тасымалдаушы кеме 11/12 қараша түнінде Тарантоға шабуыл жасау үшін негізгі корпустан бөлініп, үш итальяндық соғыс кемесін зақымдады. "Бархам", қазір 1-ші BS-ге тағайындалды, және "Малая" 14 қарашада Александрияға жетуден бұрын, Криттегі Суда шығанағында жанармай құюға жіберілді. Қараша айының соңында "Жалға" операциясы аясында "Бархам", "Малая" және "Карнер" Гибралтардан келген конвоймен кездескен күштерді жауып тұрды. Жолда "Бөрілер" ұшағы 26 қарашада Триполиге шабуыл жасады. "Бархам" желтоқсан айында 1-ББ-ның флагманы болды. Олар жақын арадан оқ атып, "Бархам" итальяндық "Альфредо Ориани" эсминцін зақымдап, содан кейін "Warspite" және "Valiant-ке" қосылып, итальяндық "Зара" крейсерін зақымдады. Сәуірдің ортасында ол жылдам тасымалдауды сүйреп әкелді , 20 сәуірдің кешінде линкерлер Триполиді бомбалаудан бұрын Александриядан Мальтаға дейін. 6 мамырда ол "Тигр" операциясы кезінде Мальтадағы Александрия конвойын қамтыды. Жаңа келген қарындасы "Елизаветамен" бірге "Бархам" "Формидабельді" ертіп алып, оның ұшағы 26 мамыр күні таңертең Скарпантодағы итальяндық әуеайлаққа шабуыл жасады. Келесі күні Криттен эвакуациялауды қамтып жатқан кезде кемеге II./LG (Демонстрациялық қанаты) 1-ден "Junkers Ju 88" бомбалаушылары және II./KG (Бомбалаушы қанаты) 26-дан "Heinkel He 111" бомбалаушылары шабуыл жасады. Бір бомба "Y" мұнарасына тиіп, мұнараның ішінде өрт шықты, оны сөндіруге 20 минут кетті. Бір кездегі жақын арадағы жарылыс кеменің сол жағындағы бөлігін 1,5 градусқа бұрып, май құю арқылы оңай түзетуге мүмкіндік берді. Қаза тапқандар саны 5 адам, ал жараланғандар саны 6 адам. Сол күні ол Александрияға жетіп, бірақ ондағы кемежайға сыймас үшін тым үлкен болғандықтан, оны басқа жерге жөндеуге жіберді. Ол оңтүстікке қарай Суэц каналы арқылы Кенияның Момбаса қаласына қарай жүзіп, онда зақымдануын тексерді. "Бархамға" жөндеу жұмыстары Оңтүстік Африканың Дурбан қаласында жүргізілді, өйткені ол Атлантиканы аша отырып, Америка Құрама Штаттарына барып, жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін жарамсыз болды. Жөндеу жұмыстары алты аптадан кейін 30 шілдеде аяқталып, кеме тамыз айында Александрияға оралды. Келесі күні таңертең "Германия..."

Force M departed Freetown for Dakar on 21 September and had arrived Dakar before dawn two days later. After Free French emissaries were either captured or driven off by the Vichy French, Cunningham ordered his ships to open fire. Barhams six inch guns were the first to do so and fired at the French submarine Persée on the surface. They claimed at least one hit and the submarine was finished off by two of the escorting destroyers and the light cruiser Her main guns targeted the port and the battleship French battleship Richelieu. Hindered by poor visibility, no significant damage was inflicted and Richelieu was not hit before the bombardment was called off after 20 minutes. After the expiration of an ultimatum to surrender the following morning, the battleships engaged the port's coast defence guns and Richelieu at 09:30. The latter was only struck by a single shell splinter before the Allies broke off the bombardment at 10:07, although she had hit Barham once with a shell that blew a hole 4 feet (1 m) in diameter in the bulge. The French destroyer Le Hardi sortied from the harbour at 12:00 to rescue a British pilot in the water, but was engaged at 12:53 by the battleships at a range of The ship was not hit, but was forced to return to port under the cover of a heavy smoke screen. The British battleships then switched targets to bombard the harbour and Richelieu. They set several merchant ships on fire, but again failed to hit the latter at a range of before breaking off fire at 13:20. detonated in the water on the starboard side abreast of the funnels. The resulting shockwave pushed the bulge inwards for a length of 7 feet (2 m) and it started to slowly flood. The severe damage to Resolution caused Operation Menace to be abandoned and Barham had to tow her to Freetown for temporary repairs, before escorting a convoy to Gibraltar where she arrived on 15 October where her own damage was repaired. She was briefly assigned to Force H, before she was transferred to the Mediterranean Fleet in November 1940. Barham, two cruisers, and three destroyers also assigned to the Mediterranean Fleet were designated Force F as part of Operation Coat, one of a complex series of fleet movements in the Mediterranean. The battleship and the other ships of Force F were tasked to ferry troops to Malta, before continuing on to Alexandria. Barham was loaded with 600 troops, including the men of 12 Field Regiment, Royal Artillery, Force F departed Gibraltar on 7 November, escorted by Force H, rendezvoused with the main body of the Mediterranean Fleet three days later and unloaded their cargo at Malta later that day. While sailing eastwards, the aircraft carrier was detached from the main body to attack Taranto on the night of 11/12 November, damaging three Italian battleships. Barham, now assigned to the 1st BS, and Malaya were detached to refuel at Souda Bay, Crete, before sailing for Alexandria, reaching there on 14 November. As part of Operation Collar in late November, Barham, Malaya and the carrier covered the forces rendezvousing with a convoy coming from Gibraltar. En route, Eagles aircraft attacked Tripoli on 26 November. Barham became the flagship of the 1st BS in December. They opened fire at point blank range, Barham crippling the destroyer Italian destroyer Alfredo Oriani and then joining Warspite and Valiant in crippling Italian cruiser Zara. In mid April she escorted the fast transport , together with Warspite and Valiant, from Alexandria to Malta before the battleships bombarded Tripoli on the evening of 20 April. On 612 May, she covered the Alexandria Malta convoy of Operation Tiger. With her newly arrived sister Queen Elizabeth, Barham escorted Formidable as her aircraft attacked the Italian airfield at Scarpanto at dawn on 26 May with some success. While covering the evacuation of Crete the following day, the ship was attacked by Junkers Ju 88 bombers from II./LG (Demonstration Wing) 1 and Heinkel He 111 bombers of II./KG (Bomber Wing) 26. One bomb struck 'Y' turret and started a fire inside the turret that took 20 minutes to quench. A near miss ruptured her portside bulge over an area and caused a 1.5 degree list that was easily corrected by pumping oil. Casualties were five dead and six wounded. She reached Alexandria later that day, but she was too large for the floating dock there and had to be sent elsewhere for repairs. She sailed south through the Suez Canal to Mombasa, Kenya, where her damage was inspected. It proved to be worse than expected and Barham had to be repaired at Durban, South Africa, as she was unfit to make the trans Atlantic crossing for repair in the United States. Repairs were completed six weeks later on 30 July and the ship returned to Alexandria in August where she resumed her role as flagship of the 1st Battle Squadron. The following morning, the , commanded by Oberleutnant zur See Hans Diedrich von Tiesenhausen, detected the faint engine noises of the British ships and moved to intercept. By the afternoon the submarine and the 1st Battle Squadron were on reciprocal courses and Tiesenhausen ordered his boat to battle stations around 16:00. An ASDIC operator aboard one of the leading destroyers, , detected the submarine at 16:18 at an estimated range of , but the contact was disregarded as it subtended an angle between 40 and 60 degrees wide, far larger than a submarine. U 331 thus passed through the screen and was in a position to fire her torpedoes after the leading ship, Queen Elizabeth, had passed her by and the second ship, Barham, was closing rapidly. Tiesenhausen ordered all four bow torpedo tubes fired at a range of at 16:25. Possibly due to her closeness to Valiants bow wave and discharging the torpedoes, the boat's conning tower broached the surface and was fruitlessly engaged by one of the battleship's "pom pom"s at a range of about The boat dived out of control after she broached, reaching an indicated depth of , well below her design depth rating of , before she stabilised without any damage. U 331 was not attacked by the escorting destroyers and reached port on 3 December. Tiesenhausen was not certain of the results of his attack and radioed that he had hit a Queen Elizabeth class battleship with one torpedo. There was no time for evasive action, and three of the four torpedoes struck amidships so closely together as to throw up a single massive water column. Barham quickly capsized to port and was lying on her side when a massive magazine explosion occurred about four minutes after she was torpedoed and sank her. The Board of Enquiry into the sinking ascribed the final explosion to a fire in the 4 inch magazines outboard of the main 15 inch magazines, which would have then spread to and detonated the contents of the main magazines. Due to the speed at which she sank, 862 officers and ratings were killed, including two who died of their wounds after being rescued. The destroyer rescued 337 survivors, including Vice Admiral Henry Pridham Wippell and the pair who later died of their wounds, while the Australian destroyer reportedly rescued 150 men. refn|Jones refers to the 861 men listed in the casualty list published by the Times in 1942, but the biggest discrepancies concern the number of survivors. Naval historians Alan Raven and John Roberts give a figure of 396, while historian Jurgen Rohwer says 450. The sinking was captured on film by a cameraman from Pathé News, aboard Valiant.

Салдары

Немістерден кеменің батуын жасыру және британдықтардың моральдық жағдайын сақтау үшін Адмиралтейство Кеңесі Бархамның батуы туралы барлық хабарларды цензуралады. Бірнеше апта өткен соң, соғыс кеңсесі туысқандарына хабарлады, бірақ олар құпиялылық сақтау туралы арнайы талап қосты: хабарлама хаттарында кеме жоғалғаны туралы жақын туыстарынан басқа ешкіммен талқыламау туралы ескерту болды, онда "әйеліңіздің өміріне әкелген оқиға туралы ақпарат ресми түрде жарияланғанша жауға жетпеуі керек" делінген. Неміс радиосы бірнеше рет мәлімдегеннен кейін, Адмиралтейство 1942 жылдың 27 қаңтарында кеменің жоғалғанын ресми түрде хабарлады және сол кезде жаудың оны батып кеткенін білмегені анық болғанын түсіндірді. Бархам экипажының құрметіне арналған ескерткіш ойындық алаңшасы Уэймут қаласындағы Нот Гарденінде орналасқан. 1735 жылғы Сыбайлас ақпарат туралы заң бойынша тұтқындалған соңғы адам саналған Хелен Дункан, кеменің батуы туралы ақпаратты жалпы жұртшылықтан жасырған кезде Бархам кемесінің теңізшісінің рухымен байланысқа шыққанын мәлімдегеннен кейін биліктің назарына ілікті.