Кіріспе

Макар(а) Санкранти, сондай-ақ Уттарайана, Макар немесе жай ғана Санкранти деп аталады. Әдетте жыл сайын 14 қаңтар күні (кіші жылда 15 қаңтар) күннің Сагиттар (дану) зодиакасынан Тауешкіш (макара) зодиакасына ауысуын белгілейді. Күннің оңтүстіктен солтүстікке қарай жылжуымен сәйкес келетін бұл ауысу болғандықтан, бұл мереке күн құдайы Сурьяға арналған және жаңа бастаманы білдіреді. Бұл мерекені атап өту үшін бүкіл Үндістанда көптеген көп күндік жергілікті фестивальдар ұйымдастырылады. Макар Санкрантимен байланысты мерекелер түрлі атаулармен белгілі, соның ішінде Санкранти немесе Педда Пандуга Андхра-Прадеш пен Теланга штатында, Магх Биху Ассамда, Маги Сааджи Химачал-Прадеште, Макара Санкранти Кералада, Маги Сангранд Пенджабта, Поңгал Тамил Надуда, Маги Сангранд немесе Уттарайан (Уттарайана) Джаммуда, Сакрат Харьянада, Сакрат Раджастанда, Сукарат Орталық Үндістанда, Уттарайана Гуджарат пен Уттар-Прадеш штатында, Гугути Уттаракхандта, Дахи Чура Бихарда, Макар Санкранти Одишада, Карнатака, Джаркханд, Махараштра, Гоа, Батыс Бенгалда (Пуш Санкранти немесе Мокор Сонкранти деп те аталады), Уттар-Прадеш штатында (Кхидиди Санкранти деп те аталады), Уттаракхандта (Уттараканд деп те аталады), немесе жай ғана Магхе Санкранти (Непал), Сонгкран (Тайланд), Тхингьян (Мьянма), Мохан Сонгкран (Камбоджа), Тил Сакраат Митила аймағында және Шишур Сенкрат (Кашмир) деп аталады. Макар Санкрантиде Сурья (һинд дініндегі күн құдайы) Вишну және Лакшми қасиетті әйел құдайымен бірге бүкіл Үндістанда құлшылыққа алынады. Макар Санкранти түрлі-түсті әшекейлер, ауыл балалары үй-үйге барып ән айтып, кейбір аймақтарда сыйлық сұрау, жәрмеңкелер (мелалар), билер, желкендер ұшыру, от жағу және тойлар сияқты әлеуметтік шаралармен атап өтіледі. Маға Мела индуисттік "Махабхарата" эпосында еске алынады. Әр он екі жылда индустар Макар Санкрантиді Кумбха Меламен бірге атап өтеді – бұл әлемдегі ең ірі жаппай қажылықтың бірі, оған шамамен 60 миллионнан 100 миллионға дейін адам қатысады. Бұл шарада олар Күнге дұға етеді және Ганг және Ямуна өзендерінің Праягараджадағы қосылған жерінен суға шомылады. Макар Санкранти – мерекелеу мен алғыс айту уақыты және түрлі рәсімдер мен дәстүрлермен белгіленеді.

Күннің өзгеруі

Макар Санкранти күн циклымен анықталады және Күннің Козерог белгісіне кіруінің нақты астрономиялық оқиғасына сәйкес келеді. Макар Санкранти күні мен уақыты Козерог зодиак белгісінің сидериялық уақытына (күн кірген кезде) ұқсас. Жылдың ұзақтығы 365,24 күн, ал екі Макар Санкранти арасындағы уақыт жылдың ұзақтығымен шамалас. Жылда 365 күн бар. Сондықтан, төрт жыл сайын күнтізбе бір күнге ығысады, бұл ығысуды 29 ақпан күнін (үшінші күн) қосу арқылы түзетуге болады. Осы себепті, Макар Санкранти кезекті жылдары 15 қаңтарда болады. Көкжұлдыздың сидериялық уақыты да, жылдың ауысуына байланысты бір күнге ығысады. Сол сияқты, күн мен түн теңелу уақыты да әр төрт жыл сайын бір күнге ығысады. Мысалы, қыркүйектегі күн мен түн теңелуі әр жылдары бір күніне сәйкес келмейді, ал қысқы күн тоқырауы да солай. Жердің Күнді айналуына байланысты кез келген оқиға төрт жылдық цикл ішінде күнін өзгертеді. Күн тоқырауы мен күн мен түн теңелуінің нақты уақытында да осындай өзгерістерді байқауға болады. Төрт жылдық циклда күн мен түн теңелуінің уақыты қалай өседі және кемиді екенін кестеден көруге болады. Екі қатарынан қысқы күн тоқырауы арасындағы уақыт айырмашылығы шамамен 5 сағат 49 минут 59 секундты құрайды (қысқы күн тоқырауының уақытына қатысты), ал екі Макар Санкранти арасындағы уақыт айырмашылығы шамамен 6 сағат 10 минутты құрайды. 21 ғасырдың соңына қарай, төрт жылдық циклда 15 қаңтарда Макар Санкрантидің көбірек болуына куә боламыз. 2100 жыл қатарынан емес, сондықтан Макар Санкранти алғаш рет 2102 жылдың 16 қаңтарында болады.

Макар Санкранти мен Уттар Аяна

Макар Санкранти Күннің эклиптикалық бойлық шағылы 270° градусқа жеткенде тойланады, бұл шағыл Спикаға қарама-қарсы тұратын белгілі бір нүктеден өлшенетін жұлдыздық өлшем. Уттараяна Күннің эклиптикалық бойлық шағылы 270° градусқа жеткенде басталады, бұл көктемгі күн теңелуінен өлшенетін тропикалық өлшем. Екеуі де 270° градусқа қатысты болғанымен, бастапқы нүктелері әртүрлі. Сондықтан Макар Санкранти мен Уттараяна әртүрлі күндері болады. Григориан күнтізбесі бойынша Макар Санкранти 14 немесе 15 қаңтарда, ал Уттараяна 21 желтоқсанда басталады. Күн мен түн теңелуінің прецессиясына байланысты тропикалық зодиак (яғни барлық теңелулер мен күн тоқыраулары) 72 жылда шамамен 1° градусқа ығысады. Осының салдарынан желтоқсан айындағы күн тоқырауы (Уттараяна) Макар Санкрантиден бірте-бірте, бірақ өте баяу алыстап барады. Керісінше, желтоқсан айындағы күн тоқырауы (Уттараяна) мен Макар Санкранти ерте заманда бірге келген болуы керек. Мұндай сәйкестік соңғы рет 1700 жыл бұрын, 291 жылдың бізге дейінгі дәуірінде болған.

Өңірлік айырмашылықтар мен әдет-ғұрыптар

Бұл мереке Үндістан субконтинентінің әртүрлі аймақтарында әртүрліше тойланады. Көптеген адамдар Ганг Сагар сияқты қасиетті орындарға шомылып, Күн құдайына (Сурьяға) дұға етеді. Үндістанның оңтүстік бөлігінде бұл мереке Андхра-Прадеш, Телангана және Карнатака штаттарында Санкранти, ал Тамил Надуда Поңгал деп аталады, ал Пенджабта Маги ретінде салтанатты түрде тойланады. Макар Санкранти күні көптеген мелалар немесе жәрмеңкелер ұйымдастырылады, ең танымалдары – 12 жылда бір рет төрт қасиетті орынның бірінде, атап айтқанда Харидуар, Праяг (Прайаграж), Уджайин және Нашикте өткізілетін Кумбха Мела, сондай-ақ Праягда жыл сайын өткізілетін Магха Мела (немесе шағын Кумбх Мела) және Ганга өзенінің Бенгал шығанағына құятын жерінде ұйымдастырылатын Гангасагар Мела.

Ассам

Мағ биху (сондай-ақ Боголи биху – тамақтанып, қуану бихуі, немесе Мағхар Домахи деп те аталады) – Үндістандағы Ассам штатында тойланатын егін жинау мерекесі. Бұл Мағха айында (қаңтар-ақпан) аяқталатын егін жинау маусымын белгілейді. Бұл Ассамдағы Макар Санкранти мерекесі, онда мерекелік дастарқан бір аптаға созылады. Мереке тойлаулар мен от жағумен аталады. Биху күні таңертең "Меджи" деп аталатын жиынтық рәсіммен басталады. Бұл рәсімде үйлерде, храмдарда, егістіктерде от жағылады және адамдар Агнидевтен бата сұрайды. Жастар бамбук, жапырақ және сабаннан Меджи және Бхелагхар деп аталатын уақытша үйлер салады, ал Бхелағарда мерекелік дастарқанға дайындалған тағамды жеп, ертесіне үйлерді өртеді. Мерекеде текли бхонга (құмыраны сындыру) және бұқалармен күрес сияқты дәстүрлі ассамдық ойындар да өткізіледі. Мағ биху мерекесі алдыңғы айдың соңғы күні, "Пух" айының 29-ында, әдетте 14 қаңтарда басталады және қазіргі уақытта Мағ бихудің жалғыз күні болып табылады (бұрын мереке Мағ айының бойына созылған, сондықтан Мағ биху деп аталған). Алдыңғы түні "Урука" (Пух айының 28-і), адамдар оттың айналасына жиналып, кешкі ас пісіріп, көңіл көтереді. Мағ биху кезінде Ассам халқы күріштен түрлі тәттілер, мысалы, Шунга Пита, Тил Пита және кокос жаңғағынан жасалған Лару немесе Ласкара сияқты нан пісіреді.

Бихар

Батыс Бихарда ол Сакраат немесе Кихди деп, ал Бихардың қалған бөлігінде Тил Сакраат немесе Дахи Чура деп аталады. Адамдар көбінесе Дахи (айран) және Чураны (жазықталған күріш), Тил (күнжіт) тұқымынан жасалған тәттілерді, сондай-ақ Тилкут, Тилва (күнжіт ладу) сияқты Чини (қант) / Гуд (патока) тәрізділерді жейді. Осы шақта егілген негізгі дақылдар – күнжіт, күріш және т.б.

Гоа

Гоада және елдің қалған бөліктерінде "Санкрант" деп аталатын бұл күні адамдар отбасы мүшелері мен достарына қант жабынған дән тәрізді тәттілер таратады. Жаңа үйленген әйелдер құдайға қара жіппен белделген бес "сугат" немесе кішкентай саз ыдыс сыйлайды. Бұл ыдыстар жаңа егілген астықпен толтырылады және бетель жапырақтары мен арек жаңғағымен бірге ұсынылады. Бұл мереке Ганеш чатурти сияқты аймақтың басқа ірі мерекелерінен өзгеше, тыныш атмосферада өтеді.

Харьяна мен Дели

"Сакраант" Харьяна және Делидің ауылдық аймақтарында, Батыс Үндістанның УП штаты және Раджастан мен Пәнджабтың шекаралық аймақтарына ұқсас Солтүстік Үндістанның дәстүрлі индуистік рәсімдерімен тойланады. Бұл рәсімге өзендерге, әсіресе Ямунаға, немесе ежелгі сароварлар Курукшетра сияқты қасиетті көлдерге, сондай-ақ ауылдың тұрғындарының бабаларының қорғаушысы/негізін қалаушы құдайымен байланысты жергілікті тирта көлдеріне шомылып, күнәларды жуу кіреді. Адамдар дези гхи қосылған кейр, чурма, халва дайындап, тал гуд (күнжіт және пата) ладду немесе чикки таратады. Үйленген әйелдің бауырлары оның үйіне "Синдхара" немесе "Сидха" деп аталатын сыйлықпен барады, ол оның және күйеуінің отбасы үшін ағаш және жылы киімдерден тұрады. Әйелдер күйеулерінің туыстарына "Манана" деп аталатын сыйлық береді. Әйелдер жақын маңдағы хавелилерде жиналып, харьяни халық әндерін айтады және сыйлықтармен алмасады.

Жамму

Джаммуда Макар Санкранти Уттрайн (санскрит тілінен: Уттарайана) деп тойланады. Бұл мерекеге сипаттама беру үшін Аттрейн немесе Атрани деген сөздер де қолданылады. Догралар Пох (Пауша) айының аяқталуын еске алу үшін бір күн бұрын Лохри мерекесін тойлайды. Бұл күн индуистік күн тәртібі бойынша Маға айының басталуы болып саналады, сондықтан оны Маги Сангранд (Маға айының Санкранти) деп те атайды. Догралар арасында Маах Далдан жасалған Кихдидің Мансана (құрбандық) ету дәстүрі бар. Осы күні Мах ди Далдан да кихди дайындалады, сондықтан бұл күнді Кихди вала Парва деп те атайды. Сондай-ақ, кихди және басқа тағамдарды үйленген қыздарының үйіне жіберу дәстүрі бар. Бұл күні қасиетті орындарда және қажылық сапарларда жәрмеңкелер ұйымдастырылады. Хиранагар аймағындағы Дхагвал Макар Санкранти және Жанамаштами жәрмеңкелерімен танымал. Бұл күні Джамму халқы Девика өзенінде қасиетті шомылу рәсімін жасап, сондай-ақ Әутер Бехни және Пурмандалға қажылық сапар жасайды. Бұл күнді Джамму аймағының жергілікті құдайы Баба Амбоның туған күні ретінде де тойлайды. Бадервахадағы Васуки храмында Магх Санкрантиде Васуки Нагтың бейнесі жабылады және үш айдан кейін Вайсакха Санкрантиде ғана ашылады.

Карнатака

Бұл - Карнатака шаруаларының "Сугги" (ಸುಗ್ಗಿ) немесе егін жинау мерекесі. Бұл ырыс күнінде қыздар жаңа киім киіп, тақтаға құймақ салып, жақын туыстарына барады және басқа отбасылармен алмасады. Бұл рәсім "Еллу Бироду" деп аталады. Табақта әдетте "Эллу" (ақ кунжут) қуырылған жер жаңғағымен, ұсақ кесілген құрғақ кокос және кесілген белла (жағар) қосылған болады. Бұл қоспа "Эллу Белла" (ಎಳ್ಳು ಬೆಲ್ಲ) деп аталады. Табақта қанттан жасалған әртүрлі пішіндер (Sakkare Acchu, ಸಕ್ಕರೆ ಅಚ್ಚು) және бір бөлік қант қамысы болады. Канад тілінде "ellu bella thindu olle maathadi" деген мақал бар, ол "кунжут пен жағардың қоспасын жеп, жақсы сөздерді ғана айт" дегенді білдіреді. Бұл мереке маусымның егін жинауын білдіреді, себебі бұл аймақта қант қамысы көп өседі. "Эллу Белла", "Эллу Унде", банан, қант қамысы, қызыл жидек, сары түс және кумкум, сондай-ақ күнделікті өмірде пайдалы шағын сыйлықтар Карнатакадағы әйелдер арасында жиі алмастырылады. Мереке күнінде, жаңа үйленген әйелдер алғашқы жылынан бастап бес жыл бойы үйленген әйелдерге банан сыйлайды. Шатырға қағаз ұшыру, раңголи суретін салу және "Ялчи кай" деп аталатын қызыл жидектерді тарату – бұл мерекенің маңызды бөлігі. Карнатаканың ауылдық жерлерінде маңызды рәсімнің бірі – әсем безендірілген сиырлар мен бұқаларды көрсету және оларды оттың үстінен өткізу, бұл әдет "Киччу Хаайсувуду" деп аталады.

Махараштра

Махараштрада Макар Санкранти күні адамдар тіл гүл (күнжіт пен пақда жасалған тәттілер) алмасады. Осы қуанышты мерекемен байланысты танымал сөз – «Тіл гүл ғыя, құдай-құдай бола» («Бұл күнжіт пен пақтаны жеп, жақсы сөздер айтыңыз»). Тилача халва (қант ұнтағы) да бағдат сұрағаннан кейін Девгарда (ғибадатханада) прасад ретінде ұсынылады. Гулачи поли – бұл майдаланған пақпен толтырылған, таза майға (гхи) ұнтақталған, түскі және кешкі асқа берілетін танымал жалпақ нан. Ұзаққа тұрмысқа шыққан әйелдер достарын/туыстарын шақырып, Халди Кункуды тойлайды. Қонақтарға ритуалдың бір бөлігі ретінде тіл гүл және шағын сыйлықтар беріледі. Осы күні индуистер қара киім киюге тырысады. Аймақтағы қыс айларында қара түс кию арқасы денеге жылу береді. Сондықтан адамдар тәттілер таратады және жағымсыз немесе ашу-ыза сезімдерінен арылуға шақырады. Сондай-ақ, жаңадан үйленген әйелдер бес сунгхат немесе қара жіппен байланған кішкентай саз құмыраларын Шакти қадірлісіне ұсынады. Бұл құмыралар жаңа жиналған астықпен толтырылады және бетель жапырақтары мен арек жаңғақтарымен бірге ұсынылады. Бұл мереке аймақтың Ганеш-Чатрутхи сияқты ірі мерекелерінен өзгеше, тыныш түрде тойланады.

Одиша

Одишада бұл мереке Макара Санкранти деп аталады, онда адамдар макара чаула: пісірілмеген, жаңа жиналған күріш, банан, кокос, пата, кунжут, расагола, Хай/Лиа және чхена пудингін құдайлар мен құдайларға арналған навиеда ретінде дайындайды. Қыс суынуымен бірге тамақтану әдеттері өзгереді және денге пайдалы, толыққанды тағамдар қабылдау қажеттілігі туады. Сондықтан бұл мереке дәстүрлі мәдени маңызға ие. Күннің жылдық солтүстікке қарай қозғалысын бастауында, үлкен құлшыныспен Күн құдайына табынғандар үшін бұл күн астрономиялық тұрғыдан да маңызды. Әртүрлі үнді күнтізбелеріне сәйкес, Күннің қозғалысы өзгереді, осы күннен бастап күндер ұзарады және жылырақ болады, сондықтан да Күн құдайы осы күні үлкен игіліктің көзі ретінде құрметтеледі. Көптеген адамдар күнінің басында ораза ұстап, рәсімдік суға шомылады.

Раджастан және Батыс Мадхья-Прадеш (Малва және Нимар)

"Макар Санкрат" немесе "Сакраат" – Раджастхан штатының маңызды мерекелерінің бірі. Бұл күнді раджастандық ерекше тағамдар мен тәттілер – фини (қайнатылған сүт немесе қант сиропына мақтанған), тил патти, гаджак, қир, гхевар, пакоди, пува және тил ладду сияқтылармен тойлайды. Атап айтқанда, осы аймақтағы әйелдер 13 үйленген әйелге үй шаруашылығына, макияжға немесе тамаққа қатысты кез келген затты сыйға тартады. Үйленген әйелдің алғашқы Макар Санкраты ерекше маңызға ие, себебі оның ата-анасы мен бауырлары күйеуімен бірге үлкен дастарқанға шақырады. Адамдар достарын және туыстарын (әсіресе, қарындастарын және қыздарын) арнайы мерекелік тамаққа ("Санкрат Бхож" деп аталады) үйлеріне шақырады. Адамдар тил гуд (жағдарыс), жемістер, құрғақ кишди және т.б. сияқты түрлі шағын сыйлықтарды брахмандарға немесе мұқтаж жандарға сыйлайды. Бұл мерекеде әдетте желкендерді ұшыру дәстүрі сақталады. Осы күні Джайпур және Хадоти аймақтарының аспаны желкендерге толы болады, ал жастар бір-бірінің жіптерін кесіп алуға тырысады.

Керала

Кералада бұл Санкранти немесе Макара Санкранти деп аталады. Малабар ауылдарында бұл бір кездері демонге қарсы жеңіс ретінде тойланатын. Сабарималада осы күні құдайдың маңыздылығын көрсету үшін Макаравилакку жағылады.

Трипура

Трипури Ханграй мерекесінің ұйымдастырушысы. Олар ата-бабаларының қалдықтарын киелі өзенге батырып, оның дәстүрін алғаш рет енгізді. Содан бері Үндістандағы басқа топтар да осы дәстүрді қабылдап, жылдар бойы танымал етті. Мифологияда айтылуынша, әлемді Шива немесе Сибрай құдай жаратқанда, тек дала болған, басқа ештеңе болмаған. Содан кейін құдай адамды жарату үшін жұмыртқа жаратты. Жұмыртқадан адам дүниеге келді, соның нәтижесінде үлкен жарылыс болды. Ол жұмыртқа қабығынан шығып, өзіне ұқсайтын ешкімді іздеді, бірақ таба алмады. Жерде толық тыныштық, бейбітшілік, сабырлылық және үйлесім орнады. Ол мұндай жағдайды көріп қорқып кетті. Көбінесе жұмыртқа қабығының жанында болып, бос қабыққа қайта оралып, қабықтың жартысына кіріп, екіншісімен жауып, ішінде жасырынды. Құдай бұл жағдайға ашуланды. Бірнеше жыл өткен соң, ол тағы бір жұмыртқа жасады, он айдан кейін ол жарылды. Ол жарылғанда жер сілкіндіріп, тағы бір адам дүниеге келді. Ол өте батыл және күшті болды. Адам жұмыртқа қабығынан шыққаннан кейін, бүкіл әлемге: "Мен осы жерге алғаш туғанмын, мен жердегі ең үлкенмін, менен үлкен ешкім жоқ!" деп жарлықтады. Ол өзін Субрай деп атады және бүкіл жерге өзінің осы жердің билеушісі және осы ғаламның патшасы екенін мәлімдеді. Үлкен жарылысты естіген Ханграй одан да қорқып, көзін жұмып, қабықтың ішінде үнсіз қалды. Бірақ ол өзінің дауысын естігенде, қабығынан шығып, Субраймен кездесті. Сонда Субрай Ханграй өзінен үлкен екенін айтты. Содан бері Субрай Ханграйдың ағасы болды, және адамдар оларды осылай білді. Мың жылдар өткен соң, олар үлкейгенде, осы дүниені тастап кету уақыты келді. Ханграй Субрайдан үлкен болғандықтан, бір күні қатты ауырып, өлім төсегіне жатты, ал Субрай оның күтімін жасады. Сонда құдай олардың алдына келіп: "Сендердің екеуіңнің арасында Ханграй Субрайдан үлкен, мен осыны ғана білемін, өйткені мен сендердің екеуіңді де жараттым. Ханграй жақын арада осы жерден кетеді. Субрай Ханграйдың денесін өртеу үшін барлық қажетті рәсімдерді орындайды", - деді. Содан кейін құдай сол жерден жоғалып кетті. Сонда Субрай Ханграйдың аяғына тиіп, балаша жылап: "Аға, мен сені мыңдаған жылдар бойы кіші бауырдай қабылдадым, мені кешір", - деді. Ханграй: "Мен кешірдім!" - деді және оған кешірім мен бата беру үшін басын ұстады, содан кейін демі тынды. Ханграйдың өлімінен кейін, оның інісі Субрай оның денесін өртеп, барлық рәсімдерді орындады және Пуса айының соңғы күні Ханграйдың қалдықтарын өзеннің қасиетті суына батырып жіберді. Содан бері адамдар осы рәсімдер мен мерекелерді жыл сайын атап өтіп, бүгінге дейін жалғастырып келеді. Сондықтан бұл күнді "Ханграй" деп атады, оны кейін Үндістанның басқа этникалық топтары да қабылдады. Жыл сайын Ханграй күні Трипури халқы оны зор салтанатпен тойлайды. Трипуридің әр үйінде Ханграйға дайындық 2-3 күн бұрын басталады. Үйлер тазаланып, жуылады, әктейді. Барлық ыдыстар, киімдер, заттар тазаланады, үйлер безендіріледі. Трипураның түрлі торттары, тағамдары мен сусындары дайындалады, жақындары мен туыстары тойға шақырылады.

Уттар Прадеш

Бұл мереке Пурванчал және Уттар-Прадеш штатының Авадх аймақтарында Кичери деп аталады және ырымдық суға шомылумен байланысты. Екі миллионнан астам адам Праяграж, Уттар-Прадеш штатының Варанаси және Уттаракханд штатының Харидуар сияқты қасиетті орындарында осы қасиетті шомылуға жиналады. Әдеттегі үй шаруасында күн шығар алдында ырымдық шомылумен және күн шығысын көріп, дұға жасаумен күн басталады. Сондай-ақ, "Пурохита" аталған брахмандарға азық-түлік, киім және ақша беруге уәде беріледі және оларға сыйлықтар беріледі. Бұдан кейін үйленген қыздар, қарындастар, келіндер және олардың отбасылары сияқты әйел туыстарға азық-түлік, киім, әшекейлер және ақша жан-жақтан сыйға тартылады. Дұғадан кейін сусамық, пата, чиура және йогурт желінеді. Содан кейін келесі тамақ ретінде кихди дайындалады (содан фестивальдің жергілікті атауы шыққан).

Уттаракханд

Макар Санкранти – Уттаракханд штатында кең таралған мереке. Штаттың әртүрлі аймақтарында оны әртүрлі атаулармен біледі, мысалы, Уттарайани, Кихри Сангранд, Пусиодия, Гхухутия, Гхухути Тияр, Кале Каува, Макрайн, Макрайни, Гольда, Гвалда және Чуньятьяр. Уттаракхандтың Кумаун аймағында Макар Санкранти (Гхугути (घुघुति) немесе Гхугути Тияр, немесе Гхугутия, немесе Кале Каува, немесе Уттарайани деп те аталады) зор қуанышпен тойланады. Багешвар қаласында Макар Санкранти мерекесіне орай жыл сайын қаңтар айында мәшһүр "Уттаряни меласы" (жәрмеңке) өткізіледі. Алмора газетінің мәліметінше, ХХ ғасырдың басында Багешвардағы жыл сайынғы "Уттаряни меласына" шамамен 15 000 адам келген, бұл Кумаун облысының ең ірі жәрмеңкесі болған. "Уттаряни меласының" діни ғұрыптары таң атпастан Сарыу және Гомати өзендерінің қосылған жерінде тазару үшін шомылудан басталады, содан кейін Багнаф храмында құдай Шиваға су шалу рәсімі жасалады. Дінге берілгендер бұл рәсімді үш күн бойы қайталап орындайды, бұл "Тримагхи" деп аталады.

Батыс Бенгал

Батыс Бенгалияда Санкранти, сондай-ақ Пуш Санкранти деп аталады, ол бенгал айының (сол айдың соңғы күні) атымен аталған. (Батыс күнтізбесі бойынша 14 қаңтарда тойланады.) Жаңа жиналған күріш және кедр пальмасының шырыны – Кеджурер Гур (бенгал тілінде: খেজুরের গুড়) және Патали (бенгал тілінде: পাটালি) түрлерінде, күріш ұны, кокос, сүт және «Кхеджурер Гур» (кедр пальмасының қанты) қосылып, «Пита» (бенгал тілінде: পিঠে) деп аталатын дәстүрлі бенгал тәттілерін дайындау үшін қолданылады. Қоғамның барлық топтары Санкрантиге дейін бір күн бұрын басталып, одан кейін бір күнге созылатын үш күндік мерекеге қатысады. Санкранти күні Лакшми құдайына әдетте табынылады. Дарджилингтің Гималай аймақтарында бұл мереке Магей Сакрати деп белгілі. Ол Шива құдайына бағышталған ғибадатпен тығыз байланысты. Дәстүр бойынша, адамдар күн шығар сәтте тазаланып, содан кейін құлшылық етуді бастайды. Басқа жерлерде көптеген адамдар Ганг Сагар сияқты қасиетті орындарға шомылады. Ганг Сагар Батыс Бенгалияда орналасқан.

Бангладеш

Шакрайн – Бангладештің Дака қаласының орталығында жыл сайынғы қыс мерекесі, қағаз үйректерді (көктеуіштерді) ұшыру арқылы тойланады. Бангладеш ауылдарындағы көптеген отбасылар Макар Санкрантиді әртүрлі тәсілдермен атап өтеді. 14/15 қаңтар күні түнгі жарты сағатта адамдар мерекенің басталуын белгілеу үшін фейерверктер жасайды. Алқа-көкпей ойындарына ұқсас, жемістермен тікелей бәс тігіледі. Отбасылар ингредиенттерді жинап, ауылдағы басқалармен кім көп түрлі пита дайындай алатынын анықтау үшін жарысады. Ал басқалары көлдерде, арналарда және өзендерде ең ірі балықты ұстау үшін балық аулайды. Бұл көптеген адамдар жыл бойы күтетін көңілді мереке. Бұл мереке бенгал диаспорасының да көп бөлігімен аталып өтіледі.

Непал

Маге Санкранти – Непал халқы Маге айының бірінші күні тойлайтын мейрам (шамамен 14 қаңтар). Тару тайпасы осы күнді жаңа жыл ретінде тойлайды. Бұл мереке Магар қауымының үкімет тарапынан жарияланған маңызды жылдық мейрамы болып саналады. Діңге жататын индуистер бұл мейрамда дәстүрлі түрде суға шомылады. Олар Багмати өзеніндегі Патан қаласының жанындағы Санхамул, Тривенидегі Гандаки/Нараяни өзендерінің алабында, Читван аңғарының жанындағы Девхат және Калигандакидегі Риди, сондай-ақ Күн Кошидегі Долалхат өзенінің алабында шомылады. Ладу, гхи және тәтті картоп сияқты мерекелік тағамдар таратылады.

Пакистан (Синд)

Бұл мерекелік күні синди ата-аналары үйленген қыздарына сусамынан жасалған ладос пен чики (Laaee) жібереді. Үндістандағы синди қауымы да Макар Санкранти мерекесін Тирмури деп тойлайды, онда ата-аналар қыздарына тәтті тағамдар жібереді.

Шри-Ланка, Малайзия, Сингапур және бүкіл әлемдегі тамил диаспоралары арасында

Бұл күні тамил шаруалары мен тамил халқы Күн құдайы Сурия Нараянға құрмет көрсетіп, оған арнап дұға жасайды. Бұл, күннің Козерог (Макара) зодиак белгісіне кірген кезде болады. Тай Понгал мерекесі қаңтар айының ортасында, немесе тамил айы Тайдың басында тойланады, ол дәл осы кезде астың жиналымымен сәйкес келеді. Шри-Ланка мен диаспорадағы елдердегі Понгал салты мен рәсімдері Оңтүстік Үндістандағыдан көп ерекшеленбейді, бірақ Жаликкатту салты Шри-Ланка тамилдары мен диаспоралық тамил қауымдастықтарында кездеспейді. Шри-Ланкада Понгал мерекесі көбінесе екі күнге созылады, ал Үндістандағыдай төрт күн емес. Понгал тағамын дайындау бірінші күні жасалады, екінші күні емес (Үндістанда Понгал бір күн бұрын Боги күнімен басталады). Сондықтан, мұнда Понгал мерекесі тек Тай Понгал күніне шоғырланған.