Кіріспе
Тамил индустарының орақ тойы Поңгал (/'θ//aɪ//'//p//oʊ//ŋ//ʌ//l/), сонымен қатар Тай Поңгал деп те аталады, – тамилдер мерекелейтін көп күндік индустар орақ тойы. Ол тамил күн күнтізбесі бойынша Тай айында тойланады және әдетте 14 немесе 15 қаңтарға келеді. Бұл мереке Сурьяға (индуизмдегі күн құдайы) арналған және Макар Санкрантимен сәйкес келеді, бұл үнді субконтинентінің көптеген аймақтарында әртүрлі атаулармен тойланатын индуистік мереке. Мереке үш-төрт күн бойы Бхоги, Сурья Понгал, Матту Понгал және Канум Понгал мерекелерімен бірінен соң бірі тойланады. Дәстүр бойынша, бұл мереке қысқы күн тоқырауының аяқталуын және Күннің Үттараяна деп аталатын солтүстікке қарай алты айлық сапарының басталуын білдіреді, яғни Күннің Текебай шоқжұлдызына кіруін. Мереке "Поңгал" деген сөзден алынған, ол "қайнату, көпіргену" дегенді білдіреді және жаңа егілген күрішті сүтке және пақда қайнатып дайындалатын дәстүрлі тағамды білдіреді. Матту Понгал – малға арналған той, оларға су шашылып, мүйіздері жылтыратылып, түрлі түстерге боялады, мойындарына гүл шоқтары тағылады және шерулер ұйымдастырылады. Бұл дәстүрлі түрде күріш ұнынан жасалған колам суреттерін салу, үйде және храмдарда дұға ету, отбасы мен достармен кездесу және әлеуметтік байланысты жаңарту үшін сыйлықтар алмасу мүмкіндігі болып табылады. Поңгал – Тамил Надуда және Оңтүстік Үндістанның басқа да аймақтарында тамил халқының ең маңызды мерекелерінің бірі. Бұл Шри-Ланкадағы маңызды тамил мерекесі және бүкіл әлемде тамыл диаспорасы тарапынан тойланады.
the dish
Pongal (/'//θ//aɪ//'//p//oʊ//ŋ//ʌ//l/), also referred to as Thai Pongal, is a multi day Hindu harvest festival celebrated by Tamils. It is observed in the month of Thai according to the Tamil solar calendar and usually falls on 14 or 15 January. It is dedicated to Surya (the solar deity in Hinduism) and corresponds to Makar Sankranti, the Hindu observance celebrated under many regional names throughout the Indian subcontinent. The festival is celebrated over three or four days with Bhogi, Surya Pongal, Mattu Pongal and Kanum Pongal, observed on consecutive days. According to tradition, the festival marks the end of winter solstice, and the start of the sun's six month long journey northwards called Uttarayana when the sun enters Capricorn. The festival is named after the ceremonial "Pongal", which means "to boil, overflow" and refers to the traditional dish prepared from the new harvest of rice boiled in milk with jaggery. Mattu Pongal is meant for celebration of cattle when the cattle are bathed, their horns polished and painted in bright colors, garlands of flowers placed around their necks and processions. It is traditionally an occasion for decorating rice powder based kolam artworks, offering prayers in the home, temples, getting together with family and friends, and exchanging gifts to renew social bonds of solidarity. Pongal is one of the most important festivals celebrated by Tamil people in Tamil Nadu and other parts of South India. It is also a major Tamil festival in Sri Lanka and observed by the Tamil diaspora worldwide.
Этимология
Тай Понгал – екі сөздің біріккен сөзі: тай (тамилше: ‘தை’) – тамил күнтізбесінің оныншы айын, ал Понгал (понгу сөзінен) – «қайнап төгілуді» немесе «асығуды» білдіреді. Понгал – сүт пен патақта қайнатылған күріштен жасалған тәтті тағамды да білдіреді, ол осы күні рәсімдік түрде дайындалып, желінеді. Маниккавакакардың 9-шы ғасырға жататын Шива Бхакти мәтіні «Тируемпавай» фестивальді айқын сипаттайды. Шола дәуірінен Виджаянагара дәуіріне дейінгі храм жазуларында қазіргі заманғы понгал рецептеріне ұқсас рецепттер кездеседі, олар дәмдеуіштері мен ингредиенттердің мөлшері жағынан ерекшеленеді. Бұл мереке тамил күн күнтізбесі бойынша Тай айында тойланады және әдетте 14 немесе 15 қаңтарға келеді, сондықтан оны Тай Понгал деп те атайды. Ол Күн құдайы Сурьяға арналған және көп аймақтарда тойланатын Макар Санкранти фестивалімен сәйкес келеді. Дәстүр бойынша, бұл мереке қысқы күн тоқырауының аяқталуын және Күннің алты айлық солтүстікке қарай саяхатын бастауын білдіреді, яғни Күннің Текебайға (Солтүстік бұрыш) кіруін. Понгал фестивалінің үш күні – Бхоги Понгал, Сурья Понгал және Матту Понгал деп аталады. Кейбір тамилдер Понгалдың төртінші күнін – Канум Понгалды да тойлайды. Храмдар мен қауымдастар жиналғандардың барлығына еріктілер дайындаған тегін тағам ұйымдастырады. Бұл егін жинауды және оны пісіру арқылы құдайлар мен қауым үшін тағамға айналдыруды символдайды, сондай-ақ Күн құдайының солтүстікке қарай саяхатын бастайтын күнді білдіреді. Бұл – мезгілдік тағамдардан дайындалған көптеген басқа да тағамдармен бірге рәсімдік тағам.
Колам
Фестиваль түрлі-түсті колам өнерімен аталады. Колам – күріш ұнымен, көбінесе табиғи немесе синтетикалық бояу ұнтақтарымен бірге қолданылатын дәстүрлі сәндік өнердің бір түрі. Ол нүктелер желісі бойынша салынған түзу сызықтардан, қисықтардан және иректерден тұратын геометриялық сызықтардан құралған суреттерді қамтиды.
Бөгi
Понгал мерекесінің бірінші күні Бхоги деп аталады, ол тамил айы Марғазидің соңғы күнін білдіреді. Бхоги Тамил Наду, Карнатака, Андхра-Прадеш және Телангана штаттарында бірдей күні тойланады. Егістің жемістері мен маусымдық гүлдер жиналады, содан кейін балаларға ақшамен бірге түрлі тәттілер сыйланады, олар ақшаны және тәтті жемістерді бөліп алып жинайды.
Сурья Понгал
Сурья Понгал немесе Тай Понгал – екінші және ең маңызды мерекелік күн, ол күн құдайы Сурьяға арналған. Бұл Тамил күнтізбесінің Тай айының бірінші күні және Үндістанның басқа аймақтарында тойланатын қысқы егін жинау мерекесі – Макара Санкрантимен бірге келеді. Бұл күн Уттарайананың басталуын білдіреді, яғни күн зодиак белгішесінің оныншы үйіне кіреді. Ауылдық жерлерде адамдар поңгал дайындалып жатқанда дәстүрлі әндер айтады. Әдетте, адамдар ашық ауада күнге дұға жасап, содан кейін тамақтанады. Қоғамдық Понгал – отбасылардың жиналып, рәсімдік құлшылық өткізетін оқиға.
Мату Понгал
Мату Понгал ("Маду" - сиыр деген мағынаны білдіреді) - малға арналған мереке күнінің үшіншісі. Кейбір адамдар сиырларын сары сумен әшекейлеп, маңдайларына шикакай және кумкум жағады. Малға понгал, қант, бал, банан және басқа да жемістер сияқты тәтті тағамдар беріледі. Адамдар жиын-терімде көмек көрсеткендері үшін оларға алғыс айтып, иіліп сәлемдеседі. Кану Пиди – Матту Понгал күні әйелдер мен жас қыздар сақтайтын дәстүр. Олар үйлерінің алдына сары жапырақтарды қойып, құстарға, әсіресе қарғаларға понгал және басқа тағамдар береді, сондай-ақ бауырларының денсаулығы үшін дұға етеді. Бұл контексте "канум" сөзі "бару" дегенді білдіреді және отбасылар осы күні жиналады. Қоғамдық байланыстарды нығайту үшін қоғамдар түрлі шаралар ұйымдастырып, бірлескен жиындарда тамақ пен қант қамысын жейді. Жастар ақсақалдарға құрмет көрсетіп, бата сұрайды, ал ақсақалдар келген балаларға сыйлықтар береді.
География
Поңгал – Тамил Надуда және Оңтүстік Үндістанның басқа да аймақтарында тамил халқы тойлайтын ең маңызды мерекелердің бірі. Бұл Шри-Ланкадағы маңызды тамил фестивалі. Әлемнің түкпір-түкпіріндегі тамил диаспорасы, соның ішінде Малайзия, Маврикий, Оңтүстік Африка, Сингапур, АҚШ, Канада және Перс шығанағы елдерінде оны тойлайды. 2017 жылы Вирджиния штатының делегаты Дэвид Булова Вирджиния Делегаттар палатасына жыл сайынғы 14 қаңтарды Поңгал күні деп белгілеу туралы HJ573 бірлескен қаулы ұсынды.