Кіріспе

Солтүстік Америкадағы британдық колония (1664–1776)
Америка Құрама Штаттары құрылғанға дейінгі Нью-Йорк

Нью-Йорк провинциясы 1664 жылдан 1783 жылға дейін Солтүстік Американың солтүстік-шығыс жағалауындағы британдық жеке меншік колониясы, кейіннен корольдік колония болды. 1664 жылы Англия королі Карл II және оның інісі Йорк герцогы Джеймс басқарған ағылшын флоты голландтардан Жаңа Нидерланд колониясын тартып алу үшін күш жинады. Губернатор ағылшын флотына қарсылық көрсетпеді, бірақ Голландияның Батыс Индия компаниясы бұл мәселені мойындамады. Провинция иесі ретінде Йорк герцогының құрметіне аталды. Англияның билігі 1664 жылы әскери бақылаудан кейін де-факто орнатылды және 1667 жылы Бреда келісімі мен 1674 жылғы Вестминстер келісімінде заңды түрде бекітілді. Ағылшын ортақ құқығы колонияда 1674 жылдан бастап ғана қолданыла бастады. 18 ғасырдың соңында Нью-Йорктегі отаршылар басқа он үш колониямен бірге көтеріліп, тәуелсіздікке және Америка революциялық соғысына қолдау көрсетті, бұл Америка Құрама Штаттарының құрылуына әкелді. Нью-Йоркке қатысты британдық талаптар 1783 жылғы Париж келісімімен тоқтатылды, соның нәтижесінде Нью-Йорк тәуелсіздігін жариялады. Британ армиясының Нью-Йорк қаласынан соңғы эвакуациясынан кейін, генерал Джордж Вашингтонның Континенталдық армиясы 1783 жылдың 25 қарашасында салтанатты шерумен және тойлармен қалаға оралды.

География

Бұл британдық колония бұрынғы ирокез ұлтының және одан кейін голланд колониясы Жаңа Нидерландтың орнында құрылды, оның негізгі бөлігі Йорк Шир, қазіргі кезде әдетте Нью-Йорк штатының төменгі бөлігі деп белгіленеді.

Жаңа Амстердам және Голландиялық билік (1617-1664)

1617 жылы Голландияның Батыс Үндістан компаниясының Нью-Нидерландтағы шенеуніктері қазіргі Олбани қаласында елді мекен құрды, ал 1624 жылы Манхэттен аралында Нью-Амстердамды іргелендірді. Голландиялық колонияға қазіргі АҚШ-тың Нью-Йорк, Нью-Джерси, Делавэр және Вермонт штаттарын қамтитын аумақ кірді, сонымен қатар Коннектикут, Массачусетс және Мэн штаттарының ішкі және шығыс Пенсильванияның бір бөлігіне деген талаптар да осы колонияға қарасты.

Жеке меншік үкімет (16641685)

Жаңа Амстердам 1664 жылғы 27 тамызда полковник Ричард Николсқа бас берді; ол оны Нью-Йорк деп атады. 24 қыркүйекте сер Джордж Картерет Форт-Оранждағы гарнизонның капитуляциясын қабылдады, оны ол Йорк герцогының тағы бір атағымен Олбани деп атады. 1667 жылғы шілдеде Бреда шартымен бұл жағдай расталды. Британдық үкімге өтуді жеңілдету үшін капитуляция шарты голландтарға белгілі бір құқықтарды кепілдеді; олардың ішінде: діни сенімдегі және шіркеу тәртібіндегі еркіндік, мүліктік құқықтарға қатысты әдет-ғұрыптарын сақтау және капитуляцияға дейін жасалған келісімдер мен шарттарға голланд заңын қолдану болды. 1664 жылы Йорк герцогы Джеймске Жаңа Нидерланд және қазіргі Мэн штатын қамтитын жеке колония берілді. Жаңа Нидерландтың талабы қазіргі Массачусетстің батыс бөліктерін қамтыды (бұл талаптың көлемі Нарагансетт шығанағына дейінгі барлық жерді қамтуға ниеттенген Штаттар Генералының талабына немесе 1650 жылы ағылшын және голланд колониялары келіскен, бірақ екі үкімет тарапынан да мойындалмаған Хартфорд шартына байланысты өзгеретін). Бұл жаңа провинцияны Массачусетс жарғысымен қақтығысқа түсірді. Жалпы алғанда, жарғы оған иелік ету, басқару және үкімет жүргізу құқығын беретін жерді берумен тең болды, бірақ үкімет Англия заңдарына сәйкес болуы керек еді. Йорк герцогы өзінің колониясына ешқашан бармады және оны тікелей басқармады. Ол өзі тағайындаған губернаторлар, кеңестер және басқа да лауазымды тұлғалар арқылы үкіметін басқаруды жөн көрді. Сайланатын ассамблея құру туралы ешқандай шара қабылданбады. Сондай-ақ 1664 жылы Йорк герцогы өзінің жаңа иеліктерінің бір бөлігін, Хадсон және Делавэр өзендері арасындағы жерді, қарызды өтеу үшін сер Джордж Картеретке берді. Бұл аумақ Картереттің туған жері болған Джерси аралының атымен аталынды. Нью-Джерсидің екінші бөлігі герцогтың жақын досы болған Страттон лорды Берклиге сатылды. Нәтижесінде Картерет пен Беркли Нью-Джерсидің екі ағылшын иесіне айналды. Нью-Джерси провинциясы құрылды, бірақ шекарасы 1765 жылға дейін нақтыланбады (Нью-Йорк – Нью-Джерси шекаралық соғысын қараңыз). 1667 жылы Байрам және Коннектикут өзендері арасындағы аумақтар Коннектикуттың батыс жартысын құрау үшін бөлінді. Алынған аумақтардың жер атаулары тәж тарапынан қайта тағайындалды, нәтижесінде қазіргі Нью-Йорк штатының аумағы, Гудзон және Мохок өзендерінің аңғарлары және болашақ Вермонт қалды. Батыс Нью-Йорк аумағы жергілікті ирокез конфедерациясымен, сондай-ақ солтүстік колониялық провинциясы Жаңа Франциядан (қазіргі Шығыс Канада) ағылшын және француз тарапынан да даулы болды. Провинция тарихының барлық кезеңінде Канадамен маңызды әскери және экономикалық байланыс болып қала берді. Вермонт шығысында Нью-Гэмпшир провинциясымен даулы болды. Бірінші губернатор Ричард Николс колониялық Нью-Йорктегі ағылшын заңдарының алғашқы жинағы болған «Герцог заңдары» деп белгілі болды. Дегенмен, ол Батыс Джерсидегі квакерлерді Делавэрден өткізу үшін төлем алуға мәжбүр етті, бірақ олар Англияға шағымданып, мәселе шешілді. 1682 жылы оның орнына полковник Томас Донган келді. 1688 жылғы мамыр айында Нью-Йорк провинциясы Жаңа Англияның үстемдігінің құрамына кірді. Бірақ 1689 жылғы сәуірде король Джеймс тақтан құлатылғаны туралы хабар келгенде, бостондықтар өз үкіметін құлатып, үстемдік губернаторы Эдмунд Андросты түрмеге қамады. Нью-Йорк провинциясы мамыр айында Лейслер көтерілісі деп белгілі болған бүлікке шықты. Вильгельм патшаның Франциямен соғысы басталды, оның барысында француздар Шенеқтадиге шабуыл жасады. Шілдеде Нью-Йорк Монреаль мен Квебекке жасалған сәтсіз шабуылға қатысты. 1691 жылғы наурызда жаңа губернатор Генри Слаугер келді. Ол Джейкоб Лейслерді тұтқындатып, соттап, өлім жазасын орындады. Нью-Йорк жарғысы 1691 жылы қайта қабылданды және Нью-Йорк штаты құрылғанға дейін провинцияның конституциясы болды. Нью-Йоркте алғашқы газет – «Нью-Йорк Гәзеті» 1725 жылғы 8 қарашада Уильям Брэдфорд тарапынан жарық көрді. Ол бір параққа басылып, апта сайын шығарылды. 1702-1713 жылдардағы Анна патшайымының Франциямен соғысы кезінде провинция әскери операцияларға көп қатыспады, бірақ британдық флотқа жабдықтаушы ретінде пайда тапты. Нью-Йорк ополченешілері 1709 және 1711 жылдары Квебекке екі сәтсіз шабуылға қатысты.

Нидерланд тілі

Британдықтар билікті алғаннан кейін, голландиялық отбасылардың басым көпшілігі, үкімет шенеуніктері мен әскерлерді қоспағанда, өз орындарында қалды. Дегенмен, жаңадан келген голландтардың саны азайып кетті. Нидерланды шағын ел болғанымен, Голландия империясы кең болды, яғни ана елінен эмиграциялағандар толық голланд билігінде көптеген мүмкіндіктерге ие болды. Голландияның ірі қалалары жоғары мәдениет орталықтары болды, бірақ олар аз ғана иммигранттар жіберді. 17 ғасырда Жаңа дүниеге келген голландтардың көп бөлігі ауылдық шаруалар болды, олар Жаңа Нидерландқа келген соң, бір-бірінен шалқап жатқан, аз байланысқан ауылдарға тарады. Тіпті бір қоныста да голландтардың әртүрлі топтары араласқан жоқ. Жаңа келгендердің азаюы салдарынан, өзгерістерге қарсы тұратын, оқшауланған дәстүрлі жүйе қалыптасты. Халық өзінің мәдениетін сақтап, тілі мен кальвинизм дінін ұстады. Голландтар өздерінің фольклорын, ең танымал Синтерклаасты, кейіннен Санта-Клаусқа айналғандығын әкелді. Олар ерекше киімдері мен тағамдық әдеттерін сақтап қалды. Америкаға қызылша, эндив, шпинат, ақжеңіл, печенье сияқты жаңа тағамдарды таныстырды. Британдықтар билікті басып алғаннан кейін, Олбани мен Нью-Йорктегі бай голланд отбасылары ағылшын элитасын үлгі етіп, ағылшын жиһазын, күміс заттарын, кристалын және әшекейлерін сатып алды. Олар голланд тілінің шіркеу арқылы нығайтылғанымен мақтан тұтты, бірақ балалары үшін мектеп ашуда янкилерден қалып қойды. Соңында, Нью-Брансуиктегі (Нью-Джерси штаты) қазіргі Ратгерс университетіне айналған Куинс колледжін құрды. Газет шығармады, кітап жариялаған жоқ, тек жыл сайын бірнеше діни жазбалар шығарылды.

Неміс

1710 жылы королева Анна үкіметі он кемемен 2800-ге жуық Палатин неміс эмигранттарын Нью-Йоркке жеткізді, бұл Революциялық соғысқа дейінгі ең ірі иммигранттар тобы болды. Ол кезде Манхэттенде бар болғаны 6000 адам тұрған. Алғашқыда немістер Пекскилл маңындағы Гудзон өзені бойында кеме жасауға қажетті материалдар мен шайыр өндірісімен айналысты. 1723 жылы оларға Шенеқтадидің батысындағы Орталық Мохок аңғарында, американдықтар мен француздықтарға қарсы қорғаныс шебі ретінде қоныстануға рұқсат берілді. Олар сондай-ақ Шохари және Черри-Вэлли сияқты аймақтарда да қоныстанды. Көптегендері жалға берілген жерлерде шаруа болып жұмыс істеді немесе жерді заңсыз иеленді. Олар өздерінен жақын тұрып, өздерінің арасынан үйленді, неміс тілінде сөйледі, лютеран шіркеулеріне барып, өздерінің салт-дәстүрлерін және тағамдарын сақтады. Олар ферманың меншігіне ерекше мән берді. Кейбіреулері ағылшын тілін үйреніп, жергілікті заң және бизнес мүмкіндіктерін жақсы түсінуге қол жеткізді.

Қара құлдар

Алғашқы құлдарды колонияларға голландтар, содан кейін ағылшындар әкелді, олардың көпшілігі сол кезеңдегі көптеген тайпалық соғыстарда тұтқынға алынған адамдарды пайдаланған африкалық тайпа басшыларынан сатып алынды. 1690 жылдары Нью-Йорк колониялардың құлдарды импорттаудағы ең ірі порты және пираттарды жабдықтау орталығы болды. Қара халық Нью-Йорк қаласында және штаттың ірі шаруашылықтарында маңызды бөлікке айналды. Нью-Йорктің теңіз және сауда саласы африкалық шеберлердің еңбектерін қолөнершілер мен үй қызметшілері ретінде пайдалануға мұқтаж болды. Нью-Йорк құл базарлары арқылы осы құлдарды сатты, аукционда ең жоғары баға ұсынғандарға құлдарды өткізді. Нью-Йоркте 1712 және 1741 жылдары екі маңызды құл көтерілісі болды. 1720 жылдардан 1740 жылдарға дейін Нью-Йоркке импортталатын құлдардың саны күрт өсті. 17 ғасырда олар Төменгі Манхэттенде африкалық зират құрды, ол 1812 жылға дейін пайдаланылды. Бұл зират екі ғасырдан кейін 290 Бродвейдегі Тед Вайс федералдық ғимаратының құрылысы алдындағы қазба жұмыстары кезінде табылды. Тарихшылар шамамен 15 000–20 000 африкалық пен афроамерикалықтың сол жерге жерленгенін есептейді. Осы ерекше жағдайға байланысты, үкімет бұл жерде ескерткіш орнатуды тапсырды, онда Ұлттық саябақтар қызметінің ақпараттық орталығы орналасқан. Бұл орын Ұлттық тарихи ескерткіш және Ұлттық монумент мәртебесіне ие болды. Қалдықтарды қазу және зерттеу жұмыстары "Америка Құрама Штаттарында жүргізілген ең маңызды тарихи қалалық археологиялық жоба" деп сипатталды.

Георг патшаның соғысы

Бұл провинция британдық колония болғандықтан, король Георгий соғысы кезінде француздерге қарсы күресті. Ассамблея осы соғысқа жұмсалатын қаражатты бақылауға ниеттенді, сондықтан оған әлсіз қолдау көрсетілді. Луисбургке қарсы экспедициялық күш жинау үшін Нью-Йоркке көмек сұралғанда, Нью-Йорк ассамблеясы әскер жинаудан бас тарды және бар болғаны 3000 фунт стерлинг бөлді. Ассамблея Квебекпен сауданы тоқтатуға және салықтардың өсуіне алып келетін маңызды соғысқа қарсы болды. 1745 жылы француздер Саратогаға шабуыл жасап, осы елді мекенді қиратты, жүзден астам адамды өлтіріп немесе тұтқынға алды. Осы шабуылдан кейін ассамблея көбірек көмек көрсетіп, 1600 адамдық әскер және 40 000 фунт стерлинг жинады.

Француздар мен үндістер соғысы

Француз және үндістер соғысы кезінде Нью-Йорк штатының солтүстігінде шайқастар болды, британдық және француз әскерлері америкалық үндістер одақтастарымен бірлесіп Шамплейн көлінің бақылауы үшін күресті. Сэр Уильям Джонсон, 1-ші баронет, және Нью-Йорк штатының солтүстігіндегі басқа да агенттер ирокездердің қатысуын қамтамасыз етті. 1757 жылы француз әскері мен олардың үндістер одақтастары Джордж көлінің оңтүстік жағындағы Уильям Генри бекінісін қоршауға алды. Британдықтар француздарға жеңіліп берді, бірақ көптеген тұтқындарды үндістер тақтап өлтірді. Кейбір тұтқындар шешекпен ауырған, ал үндістер бас сүйектерін өздерінің ауылдарына алып кеткенде, көптеген адамдарды өлтірген жұқпалы ауруды таратып жіберді. Соңында британдықтар соғысты жеңіп, бүкіл Канаданы басып алды, осылайша француздық қолдаумен жасалған үндістердің шабуылдарын тоқтатты. 1757 жылдың көктемінде Нью-Йоркте ең ірі әскери жинау операциясы өтті, онда үш мың британдық әскер қаланы қоршап, мейрамханалар мен теңізшілер жиналатын басқа да орындардағы шамамен сегіз жүз адамды әскерге алуға мәжбүрледі. Нью-Йорк – каперлік кемелердің орталығы болды. 1756 жылы Нью-Йорктан 40 кеме капер ретінде жіберілді, ал 1757 жылдың көктемінде Нью-Йоркке әкелінген француз кемелерінен алынған олжаның құны екі жүз мың фунт стерлингке бағаланды. 1759 жылға қарай теңіздер француз кемелерінен тазартылды, ал каперлер жаумен сауда жасауға көшті. Соғыстың аяқталуы Нью-Йоркте ауыр экономикалық төмендеуге әкелді. Сэр Уильям Джонсон, 1-ші баронет, Понтиак көтерілісін тоқтату бойынша келіссөздер жүргізді. Ол 1763 жылғы жарияламаны және Форт-Стенвикс шартын қолдады, бұл үндістерді олардың жерлеріндегі ағылшын қоныстануынан қорғауға бағытталған шаралар болды. Шартта Батыс Делавэр және Унадилла өзендері бойындағы шекара белгіленді, оның батысында ирокездердің жерлері, ал шығысында отаршылардың жерлері орналасқан.

Саяси партиялар

18 ғасырдың ортасында Нью-Йорктегі саясат екі ірі отбасы – Ливингстон және Де Лансилердің арасындағы бәсекелестікке төңкерілді. Екі отбасы да мол байлық жинаған еді. Нью-Йорк қаласы Нью-Йорк провинциясының саясатына тым күшті ықпал етіп отырды, себебі ассамблея мүшелерінің көпшілігі өз округтерінде емес, Нью-Йорк қаласында тұрды. 1752 жылғы сайлауда Де Лансилердің туыстары мен жақын достары ассамблеядағы 27 орынның 12-сін бақылады. Де Лансилер 1761 жылғы сайлауда ассамблеяны бақылаудан шығарды. Губернатор Кадуалладер Колден ірі отбасыларға қарсы халықтық партия құруға тырысты, соның салдарынан екі партияның да қалалық элитасының наразылығына ұшырады. Ливингстондар Джеймс Де Лансидің ықпалын шектеу үшін императорлық байланыстарды пайдалануға тырысты. Ал Де Лансилер императорлық байланыстарды жеке мүдделері үшін пайдалану құралы деп есептеді.

Мөр белгісі туралы заң

Парламент колониялардан ақша жинау үшін 1765 жылы мөр бажы салығын қабылдады. Нью-Йорк бұған дейін 1756 жылдан 1760 жылға дейін француз және үнді соғысына ақша жинау үшін өз мөр бажы салығын қабылдады. Мөр бажы салығына ерекше жауап беруді тек жергілікті мәселелерде туған араздықтардың күшеюімен түсіндіруге болады. Нью-Йорк француз және үнді соғысының аяқталуынан туындаған ауыр экономикалық дағдарысты бастан кешірді. Колониялар Ұлыбританиямен саудадағы теңсіздік, Ұлыбританиядағы несиелерді шектеуші қаржылық дағдарыс және ақша айналымын реттеуге бағытталған Валюта заңының салдарынан қатаң ақша-несие саясатының әсерін сезінді. Бастапқыда Нью-Йорк колониялардағы наразылықтарға жетекшілік етті. Нью-Йорктің екі саяси фракциясы да 1765 жылғы мөр бажы салығына қарсы болды. Қазан айында Нью-Йорктегі Федералдық залда бірнеше колониялардың өкілдері мөр бажы салығы конгресінде өз жауаптарын талқылау үшін кездесті. Нью-Йорк ассамблеясы 1765 жылдың 11 желтоқсанында британдық Парламентке американдықтардың өздеріне салық салу құқығын сұрады. Тамыз айында мөр бажы салығы агенттерін қорқыту және ұрып-соғу туралы кеңінен хабарланды. Нью-Йорк мөр бажы салығы комиссары жұмысынан кетті. Заң 1 қарашада күшіне енді. Бір күн бұрын Джеймс Де Ланси Нью-Йорк саудагерлерінің Бернс тавернасында кездесу ұйымдастырды, онда олар мөр бажы салығы жойылғанға дейін британдық тауарларды бойкоттауға келісті. Мөр бажы салығына қарсы шыққан жетекші топ – Исаак Сирс, Джон Лэмб және Александр Макдугалл басқаратын жергілікті "Азаттық ұлдары" болды. Тарихшы Гэри Б. Нэш "1-4 қарашадағы жалпы үрей" деп аталған оқиға туралы былай деп жазды: Бірақ Нью-Йорктің қара халық өкілдері әлі қанағаттанбады. "Азаттық ұлдарының" құрметті басшыларынан асып түсіп, төменгі топтар қалада төрт күн бойы тәртіпсіздік тудырды. Олардың саны екі мыңға жуық, олар британдық саясатты қолдайтындар деп күдіктенгендердің үйлеріне шабуыл жасады, атақты бай губернатор Кадуалладер Колденнің үйіне шабуыл жасады, оның мүсінін қала бойынша көрсетіп, Боулинг Гринде үлкен от жағып, губернатордың сәнді екі шанасын және атпен тартылатын көлігін отқа лақтырды. Тарихшы Фред Андерсон Нью-Йорктегі бұқаралық топтың әрекеттерін Бостондағылармен салыстырды. Бостонда алғашқы тәртіпсіздіктерден кейін Лояльді Тоғыз (Азаттық ұлдарының алғысы) сияқты жергілікті басшылар бұқаралық топты бақылауға алды. Алайда Нью-Йоркте "бұқаралық топтың көп бөлігі теңізшілерден құралған, олардың көпшілігі қоғаммен тығыз байланыста болмаған және қаланың жағалаудағы радикалды басшыларының билігіне мойынсұну қажеті жоқ деп санаған". Нью-Йорк Азаттық ұлдары 1 қарашадан кейін ғана оппозицияны бақылауға алды. 1 қарашада жамағат қойманы және Форт-Джорджтегі командир Томас Джеймстің үйін қиратты. Бірнеше күннен кейін Форт-Джорджте сақталған мөрлер бұқаралық топқа берілді. Нэш "Азаттық ұлдары теңізшілерді, төменгі шеберлерді және жұмысшыларды бақылай ала ма" деген күмәнді болды және "олар жиналған төменгі сынып шеберлерінің және теңізші отандастарының қорқынышты күшінен қорқып қалды".

Тауншенд актілері

1768 жылы Массачусетс ассамблеясы Тауншенд актілеріне қарсылық білдіріп, британдық тауарларды жалпыға бірдей бойкоттауға шақырған хат шығарды. Қазан айында Нью-Йорк саудагерлері Бостон және Филадельфия саудагерлері де келіссе, олар да келісімге келеді деп мәлімдеді. Желтоқсанда ассамблея колониялардың өздерін-өздері салық салуға құқылы екенін жариялаған қаулы қабылдады. Губернатор Мур бұл қаулыны Англия заңдарына қайшы деп жариялап, ассамблеяны таратып жіберді. Де Ланси фракциясы, тағы да "Азаттық ұлдарының" қолдауымен, ассамблеяда көпшілік орынды жеңіп алды. 1769 жылдың көктемінде Нью-Йорк қағаз ақшаны еске алу және британдық бойкоттан туған экономикалық құлдырауға ұшырады. Ақша заңына сәйкес, Нью-Йорк барлық қағаз ақшаны қайтарып алуға міндетті болды. Лондон қосымша қағаз ақша шығаруға рұқсат берді, бірақ қоса берілген шарттар қанағаттандырмайтын болды. Нью-Йорк британдық тауарларды бойкоттағанда, Бостон мен Филадельфияны қоса алғанда, басқа колониялар оған қарсы болды. Де Лансилер келісімге келуге тырысып, қағаз ақша шығаруға рұқсат беретін заң жобасын қабылдады, оның жартысы әскерлерді жабдықтауға бағытталған. Александр Макдугалл, "Азаттық ұлы" деген атпен, "Нью-Йорк қаласы мен колониясының алданған халқына" атты жариялама шығарды, ол Де Лансилерді британдық салық салу билігін мойындау арқылы халықтың бостандықтарына сатқындық жасағаны үшін айыптайтын керемет саяси пропаганда болды. "Азаттық ұлдары" Де Лансилерден Ливингстонға адалдықтарын ауыстырды. Александр Макдугалл жала жабу айыбымен тұтқындалды. 1770 жылдың 19 қаңтарында Нью-Йоркте "Алтын төбе" шайқасы болды, онда "Азаттық ұлдары" мен әскерлер арасында қақтығыс орын алды, сол шайқаста әскерлер 1767 жылы орнатылған төртінші "Азаттық туын" қиратты. 1770 жылдың шілдесінде Нью-Йорк саудагерлері Парламенттің Тауншенд алымдарын алып тастау және Нью-Йоркке қағаз ақша шығаруға рұқсат беру жоспары туралы хабарды алғаннан кейін Ұлыбританиямен сауда-саттықты қайта бастауға шешім қабылдады. "Азаттық ұлдары" сауда-саттықты қайта бастауға қарсы болды. Саудагерлер екі рет өз мүшелерінен пікір алды және Нью-Йорк тұрғындарының пікірін білу үшін үй-үй аралап сауалнама жүргізді, барлық сауалнамалар сауданы қайта бастауды қолдады. Бұл, мүмкін, американ тарихындағы алғашқы қоғамдық пікір сауалнамасы болды.

Сәй туралы заң

Нью-Йорк Тауншенд актісі жойылғаннан кейін тынышталды, бірақ Нью-Йорк экономикасы әлі де төмендеп жатты. 1773 жылдың мамыр айында Парламент шай туралы заң қабылдады, ол шайға салынатын салықты азайтты және Шығыс Үндістан компаниясына колонияларда контрабандистерден арзан бағада шай сатуға мүмкіндік берді. Бұл заң ең көп зиянды Нью-Йорк саудагерлері мен контрабандистеріне тигізді. "Бостандық ұлдары" қарсылықтың ұйымдастырушылары болды және 1773 жылдың қарашасында "Нью-Йорк бостандық ұлдарының қауымдастығын" жариялады, онда актіні қолдауға көмектескен әркім "Америка бостандықтарының жауы" деп есептеледі. Осының нәтижесінде Нью-Йорктегі Ост-Индия компаниясының агенттері қызметінен кетті. Нью-Йорк ассамблеясы "Бостандық ұлдарының" заңнан тыс өкілеттіктерді иеленуіне қатысты ешқандай шара қолданбады. Нью-Йорк қаласының "Бостандық ұлдары" Бостонның шайды түсіруге тыйым салу жоспарын біліп, осы саясатты ұстанбаққа шешім қабылдады. Қауымдастық күткендей қолдау таппағандықтан, "Бостандық ұлдары" егер шай түсірілсе, халық оны сату үшін талап етеді деп қорқып, қалды. Желтоқсан айында Бостон шай кешінің қарсылықты күшейткені туралы жаңалықтар келді. 1774 жылдың сәуір айында "Нэнси" кемесі жөндеу үшін Нью-Йорк портына келді. Капитан бортында 18 сандық шай бар екенін мойындады және шайды түсіруге тырыспайтынына уәде берді, бірақ "Бостандық ұлдары" кемеге кіріп, шайды жойды.

Қиындықтар

1774 жылдың қаңтар айында Ассамблея басқа колониялармен «Төзбес актілер» туралы хат алмасу үшін корреспонденция комитетін құрды. 1774 жылдың мамыр айында Бостон портын жапқан Бостон порты туралы акті жайлы хабар келді. «Бостандық ұлдары» Британиямен саудаға тыйым салуды жақтады, бірақ ірі импорттаушылар күшті қарсылық көрсетті. Мамыр айында Нью-Йоркте корреспонденция комитетінің мүшелері сайланды. Елу адамдық комитет құрылды, оның көп бөлігі умеренде болды, «Бостандық ұлдары» тек 15 мүше алды. Айзек Лоу төраға болып сайланды. Фрэнсис Льюис елу бірінші комитетті құру үшін қосылды. Топ «Бостон Америка құқықтарын қорғау үшін зардап шегуде» деген резолюцияны қабылдады және Континенттік Конгресс құруды ұсынды. Шілде айында комитет өз мүшелерінің бесеуін осы Конгресске делегаттар ретінде таңдады. Басқа округтер де қыркүйекте өткен Бірінші Континенттік Конгресске делегаттар жіберді. Нью-Йорк делегаттары Конгресте Континенттік қауымдастықтың қабылдануына кедергі келтіре алмады. Бұл қауымдастық Нью-Йоркте көбінесе назарсыз қалды. 1775 жылдың қаңтар және ақпан айларында Нью-Йорк Ассамблеясы Бірінші Континенттік Конгрестің шешімдерін бекіткен және Екінші Континенттік Конгресске делегаттар жіберуден бас тартқан бірнеше резолюцияны қабылдады. Нью-Йорк – Бірінші Континенттік Конгрестің шешімдерін бекітпеген жалғыз колониялық ассамблея болды. Конгреске қарсылықтың себебі – провинциялық ассамблеялар наразылықтарды жою үшін тиісті органдар екендігі туралы пікір болды. Наурыз айында Ассамблея қалған колониялардан бөлініп, Лондонға петиция жазды, бірақ Лондон петицияны қабылдамады, себебі ол «ана мемлекеттің» колонистерден салық алуға құқығының жоқтығы туралы талаптарды қамтыды, бұл «оны қабылдауды мүмкінсіз етті». Ассамблея соңғы рет 1775 жылдың 3 сәуірінде жиналды.

Облыстық конгресс

Жергілікті өкілдердің революциялық Нью-Йорк провинциялық конгресі 1775 жылғы 22 мамырда үкіметті өз мойнына алды, 1776 жылы провинцияны Нью-Йорк штаты деп жариялады және 1777 жылы Нью-Йорктің бірінші Конституциясын бекітті. Америка Тәуелсіздік соғысы кезінде британдықтар 1776 жылдың қыркүйегінде Нью-Йорк қаласындағы стратегиялық портты және жағалауды қайта басып алып, оны Британдық Солтүстік Америкадағы әскери және саяси орталық ретінде пайдаланды. Техникалық түрде британдық губернатор қызметте болғанымен, колонияның үстіңгі бөлігінің көп бөлігін көтерілісшіл патриоттар бақылады. 1775 жылдың сәуір айында көтерілісшілер Нью-Йорк Ассамблеясының орнына Нью-Йорк провинциялық конгресін құрды. Лексингтон мен Конкорд шайқасы туралы жаңалық 23 сәуірде Нью-Йоркке жетті, бұл қала тұрғындарын таң қалдырды, себебі Парламент колонияларға өздігінен салық салу құқығын беретіні туралы кең таралған әңгіме болған еді. Маринус Уиллетт басқаратын "Азаттық ұлдары" қалалық әкімдіктегі арсеналға шабуыл жасап, 1000 дана қару-жарақ алып кетті. Қарулы азаматтар қаланы басқару үшін ерікті корпус құрды, Исаак Сирстің үйі де-факто үкімет пен отаршылдық штабы болды. Нью-Йорктегі корольдік атқарушы кеңес 24 сәуірде жиналып, "біз бірауыздан ештеңе жасауға құқығымыз жоқ деп санаймыз" деген шешімге келді. Нью-Йорктегі британдық әскерлер казармаларынан шыққан жоқ. 1775 жылдың 19 қазанында губернатор Уильям Трайон Нью-Йорктен британдық соғыс кемесіне көшуге мәжбүр болды, бұл колонияның британдық билігінің кез келген көрінісін тоқтатты, өйткені Континенталдық конгресс колонияның қауіпсіздігіне қауіп төндіретін кез келген адамды тұтқындауға бұйрық берді. 1776 жылдың сәуір айында Трайон Нью-Йорк ассамблеясын ресми түрде таратып жіберді. Нью-Йорк Америка Тәуелсіздік соғысының солтүстік майданында орналасқан. Нью-Йорк 1775 жылы Канадаға жасалған сәтсіз шабуылдың бастапқы нүктесі болды, бұл жаңадан құрылған Континенталдық армияның алғашқы ірі әскери операциясы еді. Генерал Джордж Вашингтон британдықтар Дорчестер биіктігін нығайтқаннан кейін Бостоннан Континенталдық армияны алып, 1776 жылы Нью-Йоркке жеткізіп, британдықтар сол жерге қайта оралатынын дұрыс болжады. 1777 жылғы Саратога шайқасы соғыстың шешуші нүктесі болды. Гудзон өзеніндегі Вест-Пойнт стратегиялық маңызға ие болды. Нью-Йорк британдықтардың Жаңа Англияны қалған колониялардан бөлу әрекетінде орталық рөл атқарды. Төртінші провинциялық конгресс 1776 жылдың 9 шілдесінде Уайт-Плейнсте шақырылып, Нью-Йорк штатының бірінші конституциялық конвенциясы ретінде танылды. Нью-Йорк сол күні Тәуелсіздік декларациясын бекітіп, Нью-Йорк штатын тәуелсіз деп жариялады. Нью-Йорк Боулинг Гриндегі ІІІ Джорджтың мүсінін бұзып, осы оқиғаны тойлады. 1776 жылдың 10 шілдесінде Төртінші провинциялық конгресс өзінің атын Нью-Йорк штатының өкілдерінің конвенциясына өзгертті және "атқарушы органсыз заң шығарушы орган ретінде әрекет етеді". Ол кейінге қалдырылған кезде қауіпсіздік комитеті басшылыққа алды. Нью-Йорк штатының конституциясы 1776 жылдың 10 шілдесінде Уайт-Плейнсте жиналған конвенциямен жасалды, бірнеше рет кейінге қалдырылып, орын ауыстырылғаннан кейін, 1777 жылдың 20 сәуірде, жексенбі күні кешке Нью-Йорктің Кингстонында аяқталды, сол кезде жаңа конституция бір қарсы дауыспен қабылданды. Оны Джон Джей жасаған, бірақ бекіту үшін халыққа ұсынбаған. Оның ережелеріне сәйкес, губернатор сайланатын болды, тағайындалмайтын, дауыс беру шектеулері жеңілдетілді, құпия дауыс беру енгізілді және азаматтық құқықтар кепілдендірілді. 1777 жылдың 30 шілдесінде Джордж Клинтон Нью-Йорктің алғашқы губернаторы болып Кингстонда инаугурацияланды. 1778 жылдың 9 шілдесінде Нью-Йорк штаты Конфедерация мақалаларына қол қойып, ресми түрде Америка Құрама Штаттарының үкіметіне қосылды, бірақ ол 1776 жылы жарияланғаннан бері Нью-Йорк штатынан келген қол қойғандармен ұлттың бір бөлігі болды. Бұл провинция соғыстың ең ірі шайқасының және Тәуелсіздік декларациясына қол қойылғаннан кейінгі алғашқы шайқасының куәсі болды. Британдықтар 1776 жылдың қыркүйегінде Нью-Йорк және Нью-Джерси науқанында қаланы қайта басып алып, жалпыдағы Еркіндік бағанасын қиратты және провинцияны Джеймс Робертсон басшылығымен әскери жағдайға алды, бірақ оның тиімді билігі Манхэттеннің оңтүстік ұшынан (содан кейін Нью-Йорк қаласының шегі) аса алмады. Трайон губернатор атағын сақтап қалды, бірақ билігі шектеулі болды. Дэвид Мэтьюс Нью-Йорк британдықтар басып алған уақыттың барлық кезеңінде, 1783 жылғы Эвакуация күніне дейін қала әкімі болды. Қайта басып алынғаннан кейін Нью-Йорк Америкадағы британдық армияның штаб-пәтеріне және Солтүстік Америкадағы британдық саяси орталығына айналды. Лоялисттар қашқындыққа ұшырап қалаға ағылып келді, осылайша халық саны 33 000-ға жетті. Уоллоут шығанағындағы түрме кемелері британдықтар ұстап тұрған американдық әскерлер мен теңізшілердің көп бөлігін сақтады, және соғыстың барлық шайқастарындағы қарағанда осы жерде көбірек американдықтар қайтыс болды. Британдықтар 1783 жылдың қараша айындағы Эвакуация күніне дейін Нью-Йоркқа бақылауды сақтап тұрды, ол кейін ұзақ жылдар бойы тойланды.

Демография

Нью-Йорк штатының солтүстігі (сондай-ақ қазіргі Онтарио, Квебек, Пенсильвания және Огайоның бір бөліктері) еуропалықтар келгенге дейін кемінде жарты мың жыл бойы Ирокез конфедерациясының бес тайпасы (1720 жылдан кейін Тускарора тайпасы қосылғаннан кейін алты тайпаға айналды) тарапынан басылып алынған. 1664 жылы Нью-Йорк халқының төрттен бір бөлігі афроамерикандықтарды құрады. 1690 жылы провинцияның халқы 20 000 адамды құрады, оның 6 000-ы Нью-Йоркте тұрды. 1698 жылы провинцияның халқы 18 607 адамды құрады. Нью-Йорк халқының 14% қара нәсілділерден тұрды. Анн патшайымының соғысынан кейін құлдардың саны артты. 1731 және 1746 жылдары Нью-Йорктегі қара нәсілділердің үлесі тиісінше 18% және 21% болды. 1756 жылы провинцияның халқы шамамен 100 000 адамды құрады, оның шамамен 14 000-ы қара нәсілділер болды. Нью-Йорктегі қара нәсілділердің көп бөлігі құлдар еді.

Экономика

Голландия билігінде құрылған тері саудасы одан әрі өркендеді. Нью-Йорк сауда портының маңызы артқан сайын экономика кеңейіп, түрленді, Лонг-Айлендтің және Гудзон өзені бойындағы аймақтардың ауыл шаруашылығы дамыды. Нью-Йорк мұхитқа жақын болғандықтан балықшылар да жақсы табыс тапты, бұл оны порттық және балық шаруашылығымен айналысатын штатқа айналдырды. Ішкі аймақтардағы шаруалар егін өндіріп, көп пайда тапты. Шеберлер өз тауарларын сату арқылы қалтасын толтырды.