Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Юдит кітабындағы кейіпкер, Холоферн (Ὀλοφέρνης; ) – басқыншы Ассирия армиясының генералы, оның лагеріне кіріп, мас күйінде басын кескен еврей жесірі Юдитпен танымал.
Figure in the deuterocanonical Book of Judith
In the deuterocanonical Book of Judith, Holofernes (Ὀλοφέρνης; ) was an invading Assyrian general, known for having been beheaded by Judith, a Jewish widow who entered his camp and decapitated him while he was drunk.
Этимология
Еврей энциклопедиясына сәйкес, атау парсы тілінен шыққан: холо (мәні белгісіз) + фернес немесе пхернес, көне парсы тілінен *фарна = "дәулет" (сонымен қатар, ежелгі парсы есімдері Артаферн, Датаферн, Тиссаферн және Фарнабаз).
According to the Jewish Encyclopedia, the name is of Persian origin: holo (unknown signification) + fernes or phernes, from Old Persian *farnah = "glory" (see also ancient Persian names Artaphernes, Dataphernes, Tissaphernes and Pharnabazus).
Киелі кітаптағы оқиға
Юдит кітабында айтылғандай, Небухаданасар Олофернді соңғы соғыста оған көмектеспеген Израильден кек алу үшін жіберген. Ол жағалау бойындағы барлық елдерді басып алып, Набуходоносордан басқа ешқандай құдайға табынуға тыйым салды. Аммондықтардың басшысы Ахиор яһуди халқына шабуыл жасамауға ескерткеніне қарамастан, Олоферн Бетулия қаласын қоршауға алды, ол қаланың Меселие екеніне көптеген адамдар сенеді. Олоферннің әскерінің ілгерілеуі Бетулияға су жеткізуді тоқтатқандықтан, қала жау әскерінің қолына түсіп қалмақ болды, бұл оның тұрғындарын билеушілерін капитуляциялауға көндірді. Басшылар егер бес күн ішінде көмек келмесе, тапсыруға ант берді. Бетулияны яһуди жесір Юдит құтқарып қалды, ол Олоферннің лагеріне кіріп, оны сүйкімділікпен алдап, мас қылды да, содан кейін басын кесті. Ол кесілген баспен Бетулияға оралды. Олоферннің өлтірілуі оның әскерінің жеңілісіне әкелді.
According to the Book of Judith, Holofernes had been dispatched by Nebuchadnezzar to take vengeance on Israel, which had withheld assistance in his most recent war. Having occupied every country along the coastline, Holofernes outlawed the worship of any god other than Nebuchadnezzar. Despite being warned against attacking the Jewish people by Achior, the leader of the Ammonites, Holofernes laid siege to the city of Bethulia, commonly believed to be Meselieh. The city almost fell to the invading army because Holofernes' advance stopped the water supply to Bethulia, which led to its people encouraging their rulers to capitulate. The leaders vowed to surrender if no help arrived within five days. Bethulia was saved by Judith, a Jewish widow, who entered the camp of Holofernes, seduced him, and got him drunk before beheading him. She returned to Bethulia with the severed head. The assassination of Holofernes led to the defeat of his army.
Сәйкестендіру
Рим-католик шіркеуі Юдит кітабын Яһуда патшасы Манаса билік құрған дәуірдегі тарихи жазба деп дәстүрлі түрде сақтап келген. Осыған байланысты, бұл Олоферн Ашшурбанипал әскерінің бас қолбасшысы болған. Католик жақтасы Джимми Акин Юдит кітабының роман а clef болуы мүмкін екенін айтты, яғни адамдар мен орындардың басқаша атаулары бар тарихи жазба, бұл есімдердің айырмашылығын түсіндіруге болады. Парсы патшасы Артаксеркс III Охустың әскерінде "Олоферн" есіміне сілтемелер бар, бұл кейбіреулерді осы кітаптағы Олоферн осы тұлға екендігін болжауға итермеледі. Дегенмен, бұл идея көбінесе мүмкін емес деп есептеледі. Орта ғасырлардағы еврей қолжазбалары Маккабейлер көтерілісін айтады, ал "Мегилат Антиох" және "Ерахмелдің жылнамалары" сияқты еврей нұсқаларында "Олоферн" Никанор деп аталса, грек нұсқасында "Олоферн" есімі құпиялы түрде қолданылған, Антиох үшін "Набуходоносор" есімі де солай қолданылған.
The Roman Catholic Church has traditionally maintained that the book of Judith is a historical record from the reign of Manasseh of Judah. As a result, this Holofernes would be the commander in chief of Ashurbanipal's armies. Catholic apologist Jimmy Akin has speculated that the book of Judith could be a roman à clef, a historical record with different names for people and places, which would explain the different names. There are historical references to a "Holofernes" in the Persian king Artaxerxes III Ochus's army, which led some to speculate that this is the Holofernes described in this book. However, this idea is generally rejected as implausible. Because the Hebrew manuscripts from the Middle Ages refer to the Maccabean Revolt, Hebrew versions of the tale in the Megillat Antiochus and the Chronicles of Jerahmeel identify "Holofernes" as Nicanor; the Greek version used "Holofernes" as deliberately cryptic substitute, similarly using "Nebuchadnezzar" for Antiochus.
Танымал мәдениетте
Голоферн Джеффри Чосердің «Кентерберийлік аңыздағы Монахтың әңгімесінде» және Дантенің «Тазалау орнында» бейнеленген, онда Голоферн XII.58–60 тарауларында «мақтаншылдығы құлатылған» мысал ретінде «Мақтаншылдық» террасасында кездеседі. Суретші үшін ол әдемі, тойлық киім киген әйелдің денесі мен зергерлік бұйымдарын құрбанның қорқынышты басымен салыстыру мүмкіндігін береді, бұл Еврей Киелі кітабындағы Яэль эпизодымен, сондай-ақ Жаңа өсиеттегі Саломе эпизодымен, Иоанн Баптисттің басымен салыстырылады. «The Amazing Devil» тобының «That Unwanted Animal» әнінде де Голоферн туралы айтылады.
Holofernes is depicted in Geoffrey Chaucer's The Monk's Tale in The Canterbury Tales, and in Dante's Purgatorio, in which Holofernes is to be found on the Terrace of Pride as an example of "pride cast down", XII.58–60. As a painter's subject he offers the chance to contrast the flesh and jewels of a beautiful, festively attired woman with the grisly head of the victim, a deuterocanonical parallel to the Yael sequence in the Hebrew Bible, as well as the New Testament vignette of Salome with the head of John the Baptist. There is also a mention to Holofernes in the song That Unwanted Animal by The Amazing Devil.