Кіріспе

Қытай қалалары, ауылдары мен кенттерінің қамқоршы құдайлары

Чэнхуаншен – Қытай халық дініндегі қамқоршы құдай немесе құдайлар. Олар үлкен ауылдың, қаланың немесе кенттің халқын және олардың өмірден кейінгі жағдайын қорғайды деп сеніледі. 2000 жылдан астам бұрын Чэнхуаншенге табыну қала қабырғалары мен орларын қорғайтын құдайға бағышталған. Кейін бұл термин қала басшыларына қолданыла бастады, олар сол қаладан қайтыс болғандардың рухтарына билік етеді және құдайлар иерархиясының басқа да лауазымды тұлғаларымен бірге тірілердің істеріне араласады. Олар Тудигонгтардан жоғары тұрады, ал Тудигонгтар өздері Жер иелері құдайларынан жоғары. Хуту – барлық Тудигонгтардың («Жергілікті жер иелері»), Шежи («Мемлекет»), Шан Шен («Тау құдайы»), Қала құдайларының («Жергілікті қала құдайы») және әлемдегі Жер иелері құдайларының басты құдайы.

Атауы

Чэнхуаншен атауындағы бірінші таңба – "чэн" – "қала қабырғасы" (қорғаныш қамал; немесе, кеңейту арқылы, "қабырғалы қала") және екінші таңба – "хуан" – "қоршау" немесе "қазба" дегенді білдіреді. "Шен" сөзі "құдай" деген мағынаны білдіреді. Бірге алғанда, Чэнхуаншен бастапқыда қаланың физикалық қорғанысын, әсіресе оның қабырғасын және қоршауын қорғауға қабілетті құдай немесе құдай түрінің есімі болған. Кейін бұл ұғым жалпыланды, және мағынасы осындай құдайдың лауазымына дейін кеңейтілді, оның лауазым иесіне емес (кейінгі уақытта қалаға жауапты мемлекеттік қызметкердің рухын оның қайтыс болғаннан кейін үш жылдық мерзімге қалалық құдай ретінде ресми түрде тағайындау қалыпты жағдайға айналды).

Тарих

Қытайдың көптеген қалаларында жергілікті Қала құдайына арналған ғибадатханалар бар. Ежелгі үндістер, ежелгі шумерлер және ежелгі гректер сияқты, қытайлықтар да қалаларды қорғайтын құдайларға сенген. Чэнхуаншен жаңбырдың қажеттілігі сияқты қоғамдық мәселелерге қатысады деп есептеледі, сондай-ақ аурудан жазылу сияқты жеке тілектерге де араласуы мүмкін. Қала тұрғындары табиғи апат немесе басқа да қиын жағдайларда Қала құдайынан көмек сұрайды. Қала құдайы қылмысқа айыпталушыларға да көмек көрсетуі мүмкін. Айыпталушылар құдайға келіп, өздерінің кінәсіз екенін көрсететін белгі сұрайды.