Немец журналисі Рихард Түнгель: Өмір және мансап жолы

Кіріспе

Неміс газет редакторы Ричард Тюнгель (1893 – 1970) – неміс журналисі және баспагер, бастапқыда сәулетші және Гамбург қаласында ұзақ жылдар бойы құрылыс директоры (Baudirektor) қызметін атқарған.

Өмір

1933 жылы нацистер оны осы қызметінен босатып, Берлинге көшіп барады. Ол 1945 жылға дейін аудармашы және жазушы болып өмір сүрді. Мысалы, оның есімі әлі күнге дейін Игорь Стравинскийдің мемуарларының қазіргі неміс тіліндегі басылымдарында кездеседі. Соғыстан кейін дереу ол Die Zeit газетінің негізін қалаушылардың бірі болды, бастапқыда көркем әдебиет редакторы (Feuilletonchef) және кейінірек бас редактор. Бұдан кейін ол туралы өмірбаяндық ақпаратты табу өте қиын, себебі ол Die Zeit-тен біршама даңқсыз кетуі керек еді: Марион Донхофф газеттің саяси бағытына қатысты шешімді жүзеге асыра отырып, жанжал туғызғаннан кейін кетуі керек болды. Тюнгельді оның орнын бас редактор "пайдалы және ыңғайсыз. Дарынды және антагонизм мен көркемдік темпераменттің бейнесі" (Ральф Дахрендорф Герд Буцериус туралы өмірбаянында) деп сипаттады, ол саяси оң жақта тұрды және Die Zeit-ті "CDU-дан да оңға қарай" (Германияның христиандық демократиялық одағы) бағыттады. 1955 жылы "ең қиын, бірақ сонымен бірге құрметтелетін және қорқынышты" адам (Дахрендорфтың сөзі) отставкаға кетуге мәжбүр болды. 1949 жылы басталған Буцериус пен газеттің негізін қалаушылар арасындағы көп жылдық даулар 1956 жылы аяқталды, өйткені Тюнгел енді серіктес емес еді. Тюнгельдің 1958 жылы жарық көрген "Auf dem Bauche sollst du kriechen – Deutschland unter den Besatzungsmächten" (Оңбауыңда Германияны басып алушы күштердің астында) атты кітабы, оны журналист Ханс Рудольф Берндорфпен бірге жазған, кейде оның "естеліктері" деп аталады. Кітап Matthes & Seitz Berlin Verlag баспасында "Stunde Null. Deutschland unter den Besatzungsmächten" ("Нуль сағаты: Германия басқыншы күштердің астында") деген атпен қайта басылып шықты. Бұл еңбекте екі автор соғыстан кейінгі жылдардағы өз тәжірибесін сипаттайды, сондықтан Die Zeit газетінің құрылуы туралы біраз мәлімет алуға болады. Бұдан басқа, бұл адам туралы өз пікіріңізді қалыптастыру керек, ол қарапайым үкімді қалыптастыруды оңайламайды. Теңсалмақты, бірақ сын көзқараспен қарағысы келетіндер неміс тіліндегі Лютц Хахмейстер мен Фридманн Сирингтің "Die Herren Journalisten. Die Elite der deutschen Presse nach 1945" ("Журналистер мырзалар: 1945 жылдан кейінгі неміс баспасөзінің элитасы", Бек, Мюнхен, 2002) еңбегіне көз жүгіртсін. Әрине, ол Марион Донхоффтың өмірбаянында, мысалы, Элис Шварцердің өмірбаянында және 2004 жылы жарияланған Донхофф пен Герд Буцериус арасындағы хат алмасуда да еске алынады.

Removed from this position by the Nazis in 1933, he went to Berlin, where he lived until 1945 as a translator and writer. For example, one still finds his name on current German language editions of Igor Stravinsky's memoirs. Immediately after the war, he was one of the co founders of Die Zeit, initially as fiction editor (Feuilletonchef) and a bit later as editor in chief. After that it is remarkably difficult to find biographical information about him, not least because he had a rather inglorious departure from Die Zeit: He had to leave, after Marion Dönhoff had provoked a scandal by enforcing a decision concerning the political line of the paper. Tüngel, who was described by his successor as editor in chief as " helpful and inconvenient. Brilliant and the embodiment of antagonism and artistic temperament," (Ralf Dahrendorf in his biography of Gerd Bucerius), stood politically on the right and was steering Die Zeit into a current "farther right than the CDU" (the German Christian Democratic Union). In 1955, the "difficult, but at the same time respected and feared" man (Dahrendorf's expression, again) had to resign. The years long arguments between Bucerius and the newspaper's co founders, which had started as early as 1949, ended in 1956 because Tüngel was no longer a partner. The book Auf dem Bauche sollst du kriechen Deutschland unter den Besatzungsmächten (Upon thy belly shalt thou go Germany under the Occupying Powers) published in 1958, which Tüngel wrote together with journalist Hans Rudolf Berndorff, is sometimes referred to as his "memoirs". The book was reissued by Matthes & Seitz Berlin Verlag under the title Stunde Null. Deutschland unter den Besatzungsmächten (Zero Hour: Germany under the Occupying Powers). In this work, the two authors describe their experience of the immediate post war years, and so one learns a bit about the founding of Die Zeit. Beyond that, one must form one's own opinion of this man, who does not make it easy to form a simple verdict. Those that would like to see a balanced, but critical, view can take a look at the German language Die Herren Journalisten. Die Elite der deutschen Presse nach 1945 (The gentlemen journalists: the elite of the German press after 1945) by Lutz Hachmeister and Friedemann Siering, (Beck, Munich, 2002). He is of course also mentioned in the biographies of Marion Dönhoff, e. g. the one by Alice Schwarzer, and in the correspondence between Dönhoff and Gerd Bucerius, published in 2004.