Кіріспе

жоқ

Кеңес өкіметі тұтқыны

1945 жылдың маусымына қарай әрбір оккупациялық күш өз аймақтарында билікті өз қолына алды. Достас елдер бастапқыда Германияға қатысты ортақ саясатты ұстанды, ол демократиялық Германия ұлттық мемлекетін қайта құруға бағытталған нацистік идеологиядан тазару және демилитаризацияны қамтыды. Уақыт өте келе, батыс және кеңестік аймақтар экономикалық тұрғыдан алшақтады. 1946 жылы кеңестік аймақта жалпы факторлық өнімділік шамалы артықшылыққа ие болды; соғыс кезеңіндегі индустриализация шығыс экономикасына үлкен үлес қосты, сонымен қатар соғыс салдарынан келген бұзылулар батысқа қарағанда аз болды. Шығыс Германиядағы экономикалық жағдайдың нашарлауының бірнеше себебі болды. Батыс Германияға, әсіресе АҚШ-қа үлкен қаржы құйылған кезде, Кеңес Одағы өз аймағының экономикасына ешқандай инвестиция жасамай, керісінше, өтемақы және оккупациялық шығындар ретінде үлкен сомаларды алып кетті. Шығыс Германияның 1946-1953 жылдар аралығында төлеген тікелей және жанама өтемақылары 1938 жылғы бағамен 14 миллиард долларды құрады. Әскери өнеркәсіп және нацистік партия мүшелеріне, соғыс қылмыскерлеріне тиесілі кәсіпорындар тәркіленді. Бұл кәсіпорындар кеңестік аймақтағы жалпы өнеркәсіптік өндірістің шамамен 60% құрады. Жалпы өндірістің 20% құрайтын ауыр өнеркәсіпті Кеңес Одағы Екінші дүниежүзілік соғыстың өтемақысы ретінде талап етті және Кеңес акционерлік компаниялары (неміс тілінде: Sowjetische Aktiengesellschaften SAG) құрылды. Қалған тәркіленген өнеркәсіптік мүлік мемлекеттік меншікке берілді, жалпы өнеркәсіптік өндірістің 40% жеке кәсіпкерлікке қалды. Шығыс Германиядағы кәсіпорындарға қызығушылық шамалы болды, себебі Батыс Германия фирмаларына жаңа федералды штаттарды қамтамасыз ету үшін артық өндірістік қуаты қажет емес еді. Фирмалардың үштен бірі ақырында таратылды, бұл тірі қалған фирмалардағы штат қысқартулармен бірге жаңа штаттарда жұмыспен қамтуды 60% қысқартуға әкелді.

Ауыл шаруашылығы

Экономиканың ауыл шаруашылығы секторы жүйедегі орны біршама ерекше болды, бірақ ол да толығымен интеграцияланған еді. Жеке шаруалықтардан басқа, ол дерлік толығымен коллективтендірілді. Колхоздар ресми түрде өздерін-өздері басқаратын. Дегенмен, олар Ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы және азық-түлік министрлігі арқылы Министрлер Кеңесіне бағынышты болды. Оларды басқа кооперативтермен және тамақ өңдеу сияқты байланысты салалармен күрделі қарым-қатынастар байланыстырып тұрды. 1954 жылдың 1 шілдесіне дейін 4974 колхоз 147 мың мүшесімен аумақтың 15,7 пайызын құрайтын егістік жерді өңдеді.