Кіріспе
Powys, Wales Machynlleth – Powys, Wales аймағындағы және Montgomeryshire тарихи шекарасындағы нарық қаласы, қауым және сайлау округі. Ол Dyfi аңғарында А487 және А489 тас жолдарының қиылысында орналасқан. 2001 жылғы халық санауы бойынша халқы 2147 адамды құрады, ал 2011 жылы 2235 адамға жетті. Оны көбінесе «Мах» деп атайды. Machynlleth 1404 жылы Оуайн Глиндврдің Уэльс Парламентінің орны болған, сондықтан ол өзін «Уэльстің ежелгі астанасы» деп жариялайды. Дегенмен, ол ешқашан ресми түрде астана ретінде мойындалмаған. 2000 және 2002 жылдары қала мәртебесіне үміттү болған, бірақ нәтижеге қол жеткізе алмады. Мичиган штатының Belleville қаласымен қалалық байланыс орнатылған. Machynlleth 1937 және 1981 жылдары Ұлттық Эстеддфодты қабылдады.
Machynlleth is a market town, community and electoral ward in Powys, Wales and within the historic boundaries of Montgomeryshire. It is in the Dyfi Valley at the intersection of the A487 and the A489 roads. At the 2001 Census it had a population of 2,147, rising to 2,235 in 2011. It is sometimes referred to colloquially as Mach. Machynlleth was the seat of Owain Glyndŵr's Welsh Parliament in 1404, and as such claims to be the "ancient capital of Wales". However, it has never held any official recognition as a capital. It applied for city status in 2000 and 2002, but was unsuccessful. It is twinned with Belleville, Michigan. Machynlleth hosted the National Eisteddfod in 1937 and 1981.
Этимология
Макинллеф атауының этимологиясы "ма" [дала, жазық] және "Cynllaith" сөзінен бастау алады.
Тарих
Макинлл аймағында адамның ұзақ тарихы бар. 1990 жылдардың соңында радиокөміртектік талдау көрсеткендей, мыс ерте қола дәуірінде (2750 жыл бұрын) қала орталығынан 1 миль (2 км) қашықтықта өндірілген. Римдіктер бұл аймаққа қоныстанды; олар Пенналға жақын, Кефн Каэрде бекініс салған, Макинллеттен батысқа қарай 4 км жерде. Сонымен қатар, қаланың үстінде Брин-и-гог және Уилфада екі қарауылдық пост, ал Макинллетте Маглона деп аталған тағы бір бекініс болған. Макинллет туралы ең алғашқы жазбаша мәліметтердің бірі – 1291 жылы Эдуард I-нің Поуис лорды Оуэн де ла Поульге берген корольдық жарлығы. Бұл жарлық оған «базар өткізуге» құқық берді және ол Макинллеттен шығысқа қарай шамамен 2 миль жердегі Матафарнда тұрды. Пу Англия азамат соғысында роялистер тарапын қолдады. 1644 жылдың 2 қарашасында Чирк қамалынан сэр Томас Миддлтон Парламент армиясының күштерімен Макинллетке бет алғанда, Пу ұйымдастырған күштер оған шабуыл жасады. Осы шабуылға жауап ретінде Миддлтон 1644 жылдың 29 қарашасында Матафарнды, сондай-ақ Макинллеттегі бірнеше үйлерді өртеп жіберді. Лаура Эшлидің алғашқы дүкені 1961 жылы Макинллетте (Мэнгвин көшесі, 35) ашылды. 2012 жылдың қазан айында Эйприл Джонстың жоғалуы туралы ақпарат Ұлыбритания БАҚ-ында кеңінен жарияланды.
, Лондондерри отбасы және Сағат мұнарасы
1846 жылы Мэри Корнелия, жергілікті жер иеленуші сэр Джон Эдвардстың қызы, Лондондерридің үшінші маркизінің екінші ұлы виконт Сиамға үйленді және олар Плас Макинллетте тұрақтап қалды. Сиам әкесі қайтыс болғаннан кейін граф Вэйн атанды, ал жартылай інісі қайтыс болғаннан кейін бесінші маркиз болды. Сиамның үлкен ұлы, виконт Кастлереаның 21 жасқа толуын тойлау үшін қала тұрғындары қаланың басты жол торабында тұрған сағат мұнарасын салуға қаржы жинады. Ескі қалалық әкімшілік ғимаратының орнына салынған мұнара қаланың символына айналды. Іргетасы 1874 жылдың 15 шілдесінде зор той-думандармен қаланды. Бангорлық Генри Кеннедидің жобасы бойынша салынған және қазір ІІ санаттағы ескерткіш болып табылатын сағат мұнарасының құны 800 фунт стерлинг болды; қала тұрғындары 1000 фунт стерлинг жинады, ал қалған ақшасы жақын жердегі көшелерге ағаш отырғызуға жұмсалды. Тағы бір ұлы, Лорд Герберт Вэйн Темпест, Пласта тұратын отбасының соңғы мүшесі болды және ол директор болған Кембрий теміржолындағы Абермулдегі пойыз соқтығысынан қаза тапты. 1948 жылдың желтоқсанында үй Machynlleth қалалық округ кеңесінің басшылығымен қала тұрғындарына берілді.
Селтика
Жергілікті билік органдарының түрлі реорганизациялары Plas жауапкершілігін алдымен Монтгомеришир аудандық кеңесіне жүктеді, ол 1995 жылы оны Celtica келушілер орталығына айналдырды. Celtica кельттердің тарихы мен мәдениетін үйге тікелей қосылған, мақсатты түрде салынған ғимаратта орналасқан аудиовизуалды көрме арқылы түсіндірді. 3 миллион фунт стерлингтік бұл тартымды орынның қаржыландыруына Еуропалық Одақ та үлес қосты. Орталық Уэльс ақпарат құралдарында кеңінен танымал болды, ал опера әншісі Брин Терфел 1995 жылдың қазан айында оны ресми түрде ашты. Powys округтік кеңесі 1997 жылы бірыңғай билік ретінде құрылған кезде Celtica мен үйді өз қарауына алды. Орталық бірнеше жыл бойы туристерді, мектеп топтарын және конференцияларды тартуда сәтті болды; алайда, келушілер санының алғашқы болжамдары тым жоғары болды және кеңес оған субсидия беруді ұзартуға құлық танытпады. Баламативті инвестицияларға мүмкіндіктер шектеулі болғандықтан, 2006 жылдың наурыз айында Celtica жабылды, ал үй Powys округтік кеңесі көптеген мемлекеттік мүлікті сату саясатын іске асыруға тырысқанда бос тұрды. Осы кезде Machynlleth қалалық кеңесі Plas үйі мен жерлерін жоғалту қаупі бар екенін түсінді, олар 1948 жылғы өсиеттің рухында оны қауымдық мүлік деп есептеді және Powys кеңесімен Plas-тың меншігін алу мақсатында келіссөздер жүргізді. 2008 жылдың 1 сәуірінде, осындай қалалық кеңес үшін бұрын-соңды болмаған қадам ретінде, Machynlleth қалалық кеңесі Plas пен оның паркі мен құрылыстарына иелік етті. Ол жергілікті кәсіпкерге жалға беру арқылы мейрамхананы қайта ашты, ал негізгі ғимараттың 1-ші және 2-ші қабаттары кеңсе ретінде жалға берілді. Орташа өлшемді кездесу бөлмелері мен конференц залдар да жалға алуға қолжетімді.
Көлік
Макинлл теміржол стансасы Ньютаун және Макинлл теміржолымен салынған; ол Аберистуит пен Камбрий жағалауына батысқа, ал Ньютаун мен Шрусбериге шығысқа қатынайтын қызметтерді ұсынады. Қызметтерді Уэльс көлігі жүзеге асырады. Қалада Камбрий желісіндегі Еуропалық теміржол қозғалысын басқару жүйесін (ERTMS) басқаратын сигнал беру орталығы орналасқан. Жүйе 2011 жылдың наурыз айында толыққанды қолданысқа енгізілді. 1859 жылдан 1948 жылға дейін қалаға тар жол Corris теміржолы қызмет көрсеткен, ол Corris және Aberllefenni маңындағы карьерлерден шиферді нарықтарға жөнелткен. 1905 жылы салынған теміржолдың Макинлл стансасы ғимараты қалаға солтүстіктен жақындаған жол бойында әлі де көрініп тұр. Макинллетті екі TrawsCymru қашықтықтан жүретін автобус бағытымен қамтамасыз етілген. T2 бағыты қаланы Бангормен солтүстікке қарай байланыстырады және Аберистуитке дейін жалғасады, онда Оңтүстік Уэльске байланыс жасауға болады. Сондай-ақ, T12 бағыты Ньютаун арқылы Врексамға дейін жүреді; ол TrawsCymru Connect деп аталады.
Уэльс тілі
Макинллет өзінің тілдік дәстүрін сақтап, ағылшын тілімен қатар валлий тілінің де қолданылуын қамтамасыз етеді. 2011 жылғы халық санауы көрсеткендей, халықтың 67%-ы валлий тілін білуге ие, ал 39%-ы оны оқи, жаза және сөйлей алады.
Оуэн Глиндор
Макинллет Уэльс тарихында ерекше орынға ие, себебі ол Генрих IV патшалық құрған кезде ағылшындарға қарсы көтерілген Уэльс ханзадасы Оуэйн Глиндюрмен байланысты. Оуэйн 1404 жылы қаладағы үш ортағасырлық үйдің бірі – Парламент үйінің жанында, Шотландия, Франция және Испания жетекшілерінің куәгерлігімен Уэльс ханзадасы болып жарияланды. Ол қалада өз Парламентін өткізді. Соңғы Парламентін ол жақын орналасқан Пеннал ауылында, Әулие Петр мен Винкула шіркеуінің жанында өткізді. Көтеріліс сәтсіз аяқталғаннан кейін Оуэйн Макинллет маңындағы аймақта жасырынып жүрген деп есептеледі.
Туризм және басқа да экономикалық қызмет
Туризм – негізгі жұмыспен қамту саласы, онда әртүрлі іс-шараларға негіделген көрікті орындар (мысалы, бірнеше тау велосипеді жолдары) және Баламалы Технологиялар Орталығының келушілер орталығы бар. Ауыл шаруашылығы қала мен оны қоршаған аудандардың құрамында маңызды рөл атқарады. Қалада сәрсенбі күндері дәстүрлі Уэльс, испан және француз тағамдары сатылатын базар өткізіледі. Қала 2010 жылдың мамыр айынан бері жыл сайын Machynlleth комедия фестивалін өткізіп келеді, онда Джон Ричардсон, Pappy's, Josie Long, Stewart Lee және Richard Herring сияқты комедия актерлері өнер көрсетеді. Фестиваль қаланың өміріне дем береді, үш күнге созылып, тоғыз жерде өтеді. Machynlleth Глиндвер жолы мен Дифи аңғары жолының бойында орналасқан, бұл екі ұзақ қашықтықты жол.
Уэльс мұражайы
Макинллетте Уэльстегі Заманауи өнер мұражайы (MoMA) орналасқан. Ол 1986 жылы бұрынғы журналист Эндрю Ламберттің жеке бастамасымен ескі шіркеуде өнер орталығы ретінде құрылды. 1994 жылы бұл кешенге жаңа көркемсурет галереялары, дыбыс жазу студиясы және тіл зертханасы қосылды. Ламберт бұрын халықаралық сәулетші Ричард Роджерстің көмегімен қаланың ескі теміржол стансасын қонақ үй және мұражайға айналдыруға тырысқан.
Қоршаған орта
Макинллетте Ecodyfi деген жергілікті басқарудағы ұйым орналасқан. Бұл ұйым Dyfi аңғарында жасыл қоғам мен экономиканы дамытуға және қолдауға құрылған. Алмастырмалы технологиялар орталығы Макинллеттен үш миль қашықтықтағы қолданыстан шығарылған карьерде орналасқан. 2019 жылдың желтоқсанында Макинллет кеңесі Уэльсте бірінші болып климаттық төтенше жағдай деп жариялады.
Әкімшілік тарихы
Макинллет – Монтгомеришир тарихи округіндегі ежелгі приход. 1894 жылы сайланған приходтық және аудандық кеңестер құрылғанда, приход қалалық ауданға айналды. 1974 жылы Макинллет қалалық ауданы таратылды, оның орнына аудандық қауымдастық құрылды. Аудандық деңгейдегі функциялар Монтгомери аудандық кеңесіне берілді, ол 1996 жылы таратылып, оның функциялары Поуис округтік кеңесіне жүктелді.
Спорт
1885 жылы құрылған Макинллет Таун Футбол Клубы Spar Орталық Уэльс аймақтық лигасында, ал резервтік команда Cambrian Tyres 2-ші дивизионның әуесқой футбол лигасында ойнайды. Макинллет регби клубы Солтүстік Уэльс 2-ші дивизионында ойнайды.