Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ньяла (Дажу: "сөйлесу орны") – Суданның оңтүстік-батысындағы Оңтүстік Дарфур штатының астанасы.
Nyala (Daju: "the place of chatting") is the capital of the state of South Darfur in the south west of Sudan.
Тарих
Ньяла Джебель-Ум-Курдос маңындағы Даджу империясының астанасы болды. Дегенмен, Джебель-Дажуда ежегіткілік заттардың, қыш ыдыстардың, соғыстар, жылқылар, жануарлар мен аң ауру туралы қашалған суреттердің көптеген орындары әлі де толыққанды ғылыми-археологиялық зерттеулерді күтуде. Әлі ашылмаған ең маңызды археологиялық орындар – Нари, Кединнир, Добо, Симиат төбелері, Джебель Кеима, Калокитинг, Джебель Вара және Джебель Марраның өзі. Ұлыбритания қазіргі Суданды басып алған кезде, 1932 жылы британдық бас қолбасшы сұлтан Адам Сүлейменмен кездесіп, Дарфурда британдық әкімшілік орталығын құру үшін су көздерінің болуы және жер бедері жағынан ең қолайлы жерлерді білуіне орай кеңес сұрады. Сұлтан Адам Сүлеймен осы мақсат үшін Ньяланы таңдады.
Nyala was the capital of the Daju Empire, which was established around Jebel Um Kurdós. However, many sites of ancient antiquities, pottery, engraved pictures of battles, horses, animals and hunting are still awaiting further scientific archaeological work at Jebel Daju. The most important archaeological sites undiscovered yet are Nari, Kedingnyir, Dobo, Simiat Hills, Jebel Keima, Kalokitting, Jebel Wara, and Jebel Marra itself. When the United Kingdom conquered present day Sudan, the British commander in chief met Sultan Adam Suleiman in 1932, seeking his advice for his knowledge of the best places in terms of availability of water sources and land topography in order to establish the British Administration Headquarters in Darfur. Sultan Adam Suleiman had chosen Nyala for that purpose.
Дарфурдағы қақтығыс
Дарфур қақтығысы кезінде мыңдаған ішкі көшіп қонған адамдар қорғаныс іздеп қаланың жанына жиналды. Ниаланың оңтүстік бөлігіндегі босқындар лагері – Калма. Лагерьде шамамен 90 мың адам тұрады.
During the Darfur conflict, thousands of internally displaced persons have gathered near the city in the hopes of protection. The refugee camp in the southern portion of Nyala is Kalma. Around 90,000 people reside in the camp.
Судан соғысы
2023 жылдың сәуірінде Судандағы 2023 жылғы қақтығыс барысында қаланың шығысы мен әуежайы RSF тобының бақылауына көшті. Қала басылып алынғаннан кейін, спутниктік суреттерде осы топтардың қиратқан көршілес ауылдары мен Ниланың бір бөлігі көрінді. Жергілікті белсенділердің мәліметінше, 600 мыңнан астам адам аймақтан қоныс аударды және соғыс салдарынан гуманитарлық көмек ала алмай отыр. Бір уақытша атысты тоқтату келісімі жасалғанымен, мамыр айы бойы қалада үнемі шағын қақтығыстар болып тұрды. Кейіннен, сол жылдың 26 қазанында, RSF Нила қаласын бақылауға алғаны туралы хабарлар тарады, соның салдарынан 670 мыңнан астам адам үйлерін тастап кетуге мәжбүр болды.
In April 2023, the east of the city and the airport were captured by the RSF during the 2023 Sudan conflict. After the city was captured, satellite images captured neighbouring villages destroyed by the militias, as well as parts of Nyala. According to local activists, over 600,000 people have been displaced from the region and are unable to receive humanitarian aid due to the fighting. While a ceasefire was declared, sporadic fighting occasionally broke out in the city throughout May. Later that year, on 26 October, reports stated that RSF took control of Nyala, as the conflict forced more than 670,000 people to flee their homes.
Амель орталығы
Моссад Мохамед Али Моссад және Біріккен Ұлттар Ұйымының бұрынғы Бас хатшысы Кофи Аннан басқаратын Амель орталығы – Найала қаласындағы азаптауларға ұшыраған адамдарды емдеу және оңалту орталығы. Бұл орталықтың қызметі Моссад пен Аннанға Олоф Палме сыйлығын әкелді. Мұхаммед Ахмед Абдалла 2007 жылға дейін орталық директоры қызметін атқарды және өз еңбегі үшін Роберт Ф. Кеннедидің адам құқықтары жөніндегі сыйлығымен марапатталды.
Run by Mossaad Mohamed Ali Mossaad and former Secretary General of the United Nations Kofi Annan, the Amel Center is a treatment and rehabilitation center in Nyala for victims of torture. The center has earned Mossaad and Annan the Olof Palme Prize. Mohammed Ahmed Abdallah served as director of the center until 2007, earning the Robert F. Kennedy Human Rights Award for his work.