Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бірінші дүниежүзілік соғыстағы Корольдік теңіз күштерінің флоты
First World War fleet of the Royal Navy
Ұлы флот – Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Корольдік теңіз күштерінің басты әскери флоты болды. Ол 1914 жылдың тамызында құрылып, 1919 жылдың сәуірінде таратылды. Оның негізгі базасы Оркней аралдарындағы Скапа-Флоу еді.
The Grand Fleet was the main battlefleet of the Royal Navy during the First World War. It was established in August 1914 and disbanded in April 1919. Its main base was Scapa Flow in the Orkney Islands.
Тарих
1914 жылдың тамызында Бірінші флоттан және Ұлы флоттардың Екінші флотилиясының бөлігінен құрылған Ұлы флот 25–35 заманауи капиталдық кемелерден тұрды. Оған бастапқыда адмирал сэр Джон Джеллико басшылық етті. 10-шы крейсерлік эскадрилья Шетланд пен Норвегия арасындағы Солтүстік патрульдік қызметін атқарды, ал Кромарти мен Розиттің крейсерлері Германияға қатысты блокаданы күшейту үшін екінші қатарда (флотты қорғап) жұмыс істеді. Солтүстік теңіздің солтүстік шығыстарындағы қашықтан жүргізілген блокаданың әкімшілік қиындықтары 1914 жылдың 7 тамызынан бастап Бас адмирал Фрэнсис Миллердің мүмкіндіктерін арттырып, бас қолбасшы адмирал Джон Джелликоға жүктелді. Миллер мен Джелликоның әкімшілік жүктемесін жеңілдету үшін Оркней мен Шетланд аралдарының адмиралы лауазымы құрылды, ол аралдардың қорғанысын, теңіз базаларын және жағалаудағы міндеттерді бақылауға жауапты болды. Вице-адмирал Стэнли Колвилл (1914 жылдың 7 қыркүйегі – 1916 жылдың 19 қаңтары) Миллердің басшылығымен осы лауазымға тағайындалды. Адмирал Джеллико Скапа-Флоуға подводкалар немесе эсминецтердің шабуылдауы мүмкін деген алаңдаушылықты білдірді. Ұлы флот соғыстың алғашқы жылында Британ аралдарының батыс жағалауын патрульдеген кезде, олардың Скападағы базасы қорғаныс тұрғысынан нығайтылды, алты жүзден астам блок-кемелер оңтүстік аралдар арасындағы көптеген кіру жолдарына батып, су астындағы торларды және кедергілерді пайдалануға мүмкіндік берді. Бұл кедергілер миналық далалармен, артиллериямен және бетонды тосқауылдармен нығайтылды. 1916 жылдың желтоқсан айында адмирал Джелликоның орнын адмирал сэр Дэвид Битти басты. Ұлы флот алғаш Оркней аралдарындағы Скапа-Флоуда, кейін Форт-Ферттегі Розитке орналасты. Ол 1916 жылдың маусымында Ютландия шайқасына қатысты. Неміс әскерінің жеңілісінен кейін Императорлық неміс теңіз күштерінің (Kaiserliche Marine) Ашық теңіз флотының (Hochseeflotte) 74 кемесі Версаль келісімінде олардың тағдыры туралы шешімді күтіп, Скапа-Флоудағы Гуттер-Саундқа қамалды. 1919 жылдың сәуір айында Ұлы флот таратылды, оның күшінің көп бөлігі жаңа Атлантикалық флотты құрады. Кейіннен көптеген неміс соғыс кемелері Корольдік теңіз күштерінің оларды құтқаруға жасаған әрекеттеріне қарамастан батырылды.
Formed in August 1914 from the First Fleet and part of the Second Fleet of the Home Fleets, the Grand Fleet included 25–35 modern capital ships. It was commanded initially by Admiral Sir John Jellicoe. The 10th Cruiser Squadron carried out the Northern Patrol between Shetland and Norway and cruisers from Cromarty and Rosyth operated a second line (and screened the fleet) in enforcing the blockade of Germany. The administrative complications of the distant blockade across the northern exits of the North Sea overwhelmed the capacity of Vice Admiral Francis Miller, the Base Admiral in Chief from 7 August 1914, devolving on the commander in chief, Admiral John Jellicoe. To relieve the administrative burdens on Miller and Jellicoe, the post of the Admiral of the Orkneys and Shetlands was created to oversee the defence of the islands, naval bases and shore duties. Vice Admiral Stanley Colville was appointed to the command (7 September 1914 – 19 January 1916) with Miller under his authority. Admiral Jellicoe was significantly concerned about the possibility of submarine or destroyer attacks on Scapa Flow. While the Grand Fleet spent almost the first year of the war patrolling the west coast of the British Isles, their base at Scapa was defensively reinforced, beginning with over sixty blockships sunk in the many entrance channels between the southern islands to enable the use of submarine nets and booms. These blocked approaches were backed by minefields, artillery and concrete barriers. Admiral Jellicoe was succeeded by Admiral Sir David Beatty in December 1916. The Grand Fleet was based first at Scapa Flow in the Orkney Islands, and later at Rosyth on the Firth of Forth. It participated with the biggest fleet action of the war – the Battle of Jutland – in June 1916. Following the German defeat, 74 ships of the High Seas Fleet (Hochseeflotte) of the Imperial German Navy (Kaiserliche Marine) were interned in Gutter Sound at Scapa Flow pending a decision on their future in the peace Treaty of Versailles. During April 1919 the Grand Fleet was disbanded, with much of its strength forming a new Atlantic Fleet. Most of the interned German warships were later scuttled despite Royal Navy attempts to save them.
Жарыс реті
Кемелердің барлығы бір уақытта қолдануға келмейтін, себебі кемелерге күтім және жөндеу қажет болатын. 1916 жылғы мамыр айындағы Ютландия шайқасы кезінде 32 дредноут және супердредноут линкорлары болды. Олардың 28-і Ютландия шайқасына қатысты. Соғыс барысында флоттың нақты күші жаңа кемелердің салынуымен, ал кейбіреулерінің ауыстырылуымен немесе батырылуымен өзгеріп отырды, бірақ линкорлардың саны тұрақты түрде артып, неміс флотына қарағанда артықшылықты күшейтті. АҚШ соғысқа қосылғаннан кейін, АҚШ-тың 9-шы линкор дивизиясы Ұлы флотқа 6-шы шайқас эскадрильясы ретінде қосылды, оған төрт, кейін бес дредноут линкоры қосылды. 1918 жылы соғыс аяқталғанда Ұлы флоттың шайқас құрамына 35 дредноут және 11 соғыс крейсері кірді. Соғыс басталғаннан бері жиырма кеме құрылып аяқталды. Олардың бесеуі АҚШ Әскери-теңіз күштеріне, ал біреуі Австралия Әскери-теңіз күштеріне тиесілі болды. Онда бес шайқас эскадрильясы болды, әрқайсысы төрттен онға дейін капиталдық кемелерден, сондай-ақ флагман HMS Queen Elizabeth, үш крейсер эскадрильясы, гидроавианосецтердің «Ұшқыш эскадрильясы» және алты эсминец флотилиясы, сонымен қатар тағы бір эсминец флотилиясы және үш мина тазартқыш флотилиясы бағынысты болды. Шабуылдық крейсер күші екі шайқас эскадрильясы мен флагманнан (барлығы 9 кеме) және бес крейсер эскадрильясынан (21 кеме) тұрды.
Not all the Grand Fleet was available for use at any one time, because ships required maintenance and repairs. At the time of the Battle of Jutland in May 1916, it had 32 dreadnought and super dreadnought battleships. Of these, 28 were in the order of battle at Jutland. The actual strength of the fleet varied through the war as new ships were built and others were transferred or sunk but the number of battleships steadily increased, adding to the margin of superiority over the German fleet. After the USA joined the war, the US Battleship Division Nine was attached to the Grand Fleet as the Sixth Battle Squadron, adding four, later five, dreadnought battleships. The order of battle of the Grand Fleet at the end of the war in 1918 included 35 dreadnought battleships and 11 battlecruisers. Twenty ships had been completed since the outbreak of war. Five of these ships were from the United States Navy and one from the Royal Australian Navy. It had five battle squadrons, each of four to ten capital ships, plus the flagship HMS Queen Elizabeth, three cruiser squadrons, the "Flying Squadron" of seaplane carriers, and six destroyer flotillas, with another destroyer flotilla and three minesweeper flotillas under its command. The Battle Cruiser Force was two battle squadrons and the flagship (9 ships in total), and five cruiser squadrons (21 ships).