Кіріспе

Аргентина провинциясы

Аргентина провинциясы Корриентес аралы

Энтре Риос (ˈentɾe ˈri. os, "Өзендер арасында") – Месопотамия аймағында орналасқан Аргентинаның орталық провинциясы. Ол Буэнос-Айрес (оңтүстік), Корриентес (солтүстік) және Санта-Фе (батыс) провинцияларымен, ал шығысында Уругваймен шектеседі. Оның астанасы – Парана (250 000 тұрғын), ол Санта-Фе қаласының қарсы жағында, Парана өзенінің бойында орналасқан. 1999 жылдан бері провинция Кордова және Санта-Фемен бірге «Орталық аймақ» деп аталатын экономикалық-саяси бірлестіктің құрамына кіреді.

Тарих

Қазіргі Энтре-Риос аймағының алғашқы тұрғындары – Шарруа және Чана тайпалары болды, олардың әрқайсысы аймақтың бөлек бөліктерін мекендеді. 1520 жылы испандықтар келді, Родригес Серрано Тынық мұхитын іздеу үшін Уругвай өзенімен жоғары қарай сапар шекті. Алғашқы тұрақты испан бекінісі 16 ғасырдың соңында қазіргі Ла-Пас департаментінде салынды. Асунсьон және кейін Буэнос-Айрестің губернаторы болған Ернандариас Энтре-Риос аймағының зерттелмеген жерлеріне экспедициялар ұйымдастырды. Санта-Фе қаласын құрған Хуан де Гарай осы аймалды зерттеді және оны "ла отра банда" ("басқа жағалау") деп атады. Алайда, аймақ толығымен жергілікті халыққа тиесілі болды және еуропалықтар тұрмады, тек 17 ғасырдың соңында көршілес Санта-Фе провинциясынан келген отарлаушылар тобы Бахада-дель-Паранаға қоныстанғанға дейін, қазіргі провинциялық астана орналасқан жерге. Осы кезде Ногоя, Виктория, Гуальгуай, Гуальгуайчу, Консепсьон-дель-Уругвай және Конкордия қалалары пайда болды. 1783 жылы Томас де Рокамора Бразилиядан португалдықтардың шапқышылық жасауы мүмкін болғандықтан, аймақты зерттеуді жалғастырды және жоғарыда аталған қалаларға ресми мәртебе берді. Ол сондай-ақ бұл аймақты алғаш рет Энтре-Риос деп атады. Осы кезеңде еуропалықтардың қоныстануы шектеулі болды, бірақ Мамыр революциясы кезінде Парана жағалауындағы қалалардағы бірнеше отарлаушылар Мануэль Белграно мен оның әскеріне Парагвайға жолға шығуда көмектесті. 1820 жылдың 29 қыркүйегінде көшбасшы (каудильо) Франсиско Рамирес осы аумақты тәуелсіз мемлекет деп жариялады – Энтре-Риос Республикасы. Ол келесі жылдың 10 шілдесінде оның қаза тауып, құлағанға дейін сақталды. 1853 жылы Буэнос-Айрестен басқа барлық провинциялардың басқосуында Парана Аргентина Конфедерациясының астанасы болып сайланды, ал Энтре-Риос губернаторы және көшбасшы (каудильо) Уркиза оның бірінші президенті болды. Провинциялық астана Консепсьон-дель-Уругвайға көшірілді. Кейін Уркиза, 1859 жылы Сепеда шайқасында Буэнос-Айреске қарсы жеңіске жеткен болатын, 1861 жылы Павон шайқасында әскерін кері шегіндірді, бұл оның қарсыласы Бартоломе Митреге Буэнос-Айрестен президент болуға мүмкіндік берді. Ол сол кезде 1860 жылдан 1864 жылға дейін провинцияның губернаторы ретінде үшінші мерзімін аяқтады және уақытша үзілістен кейін 1886 жылы қайта сайланды, бірақ 16 жылға жуық билік еткен соң 1870 жылы мандатын аяқтамай қаза тапты, бұл оның қолдаушысы Рикардо Лопес Джорданның оған сенімсіздігінен тудырған болуы мүмкін. Уркиза "колонизациялық келісімдер" арқылы иммиграцияны ынталандырып, еуропалықтардан (негізінен Волга немістері, орыстар (оның ішінде орыс еврейлері мен поляктар), итальяндар, швейцариялықтар және француздар) тұратын көптеген ауыл шаруашылығы колонияларын құрды. 1903 жылғы халық санауы мәліметтері бойынша, провинцияның 425,373 тұрғынының 153,067-сі иммигранттар еді.

Экономика

Entre Rios экономикасы Аргентинадағы алтыншы ірі экономика болып табылады. 2006 жылы оның өнімі 7,71 миллиард АҚШ долларына бағаланды, яғни жан басына шаққанда 6710 АҚШ доллары (ұлттық орташа көрсеткіштен шамамен төрттен бір бөлігі кем). 2013 жылы оның өнімі 63,814 миллиард песоға (шамамен 11,688 миллиард АҚШ доллары) бағаланды, немесе қазіргі нарықтық баға бойынша жан басына шаққанда 48,327 песо (шамамен 8,851 АҚШ доллары). Бұл 2013 жылы Аргентинаның орташа жан басына шаққандағы ЖІӨ-сінің 69,678 песодан (шамамен 12,762 АҚШ доллары) 21%-ға төмен болды. Провинцияның орталық және оңтүстік бөлігін қамтитын бірінші климаттық аймақ ылғалды, қоңыржай климатқа ие. Орташа температура қыста 10 °C (50 °F), жазда 26 °C (79 °F) шамасында, ал осы аймақтағы орташа жылдық жауын-шашын мөлшері... Екінші климаттық аймақ провинцияның солтүстік бөлігінде орналасқан субтропикалық климат, онда орташа температура қыста 13 °C (55 °F), жазда 27 °C (81 °F) шамасында. Мұнда қысқы мезгіл қысқарақ, ал жауын-шашын мөлшері жоғары, орташа жылдық көрсеткіші...

Үкімет

Облыстық үкімет әдеттегі үш тармаққа бөлінеді: атқарушы билік, оны халық сайлаған губернатор басқарады және ол кабинет мүшелерін тағайындайды; заң шығарушы билік; және сот билігі, оны Жоғарғы Сот басқарады. Заң шығарушы билік екі палатадан тұрады: Депутаттар палатасы мен Сенат. Заң шығарушы биліктің міндеті – жергілікті заңдарды ұсыну және қабылдау. Энтре-Риос провинциясының Конституциясы провинцияның негізгі заңы болып табылады. Аргентинадағы ең маңызды құқық қорғау мекемесі – Аргентина Федералдық Полициясы, бірақ қосымша жұмыстарды Энтре-Риос провинциялық полициясы атқарады.