Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кардиган Уэльстік корги (/'kɔrɡi/; Уэльс тілінде "алғашқы ит") Кардиган Уэльстік корги өте адал және оқытылуға жақын тұқым ретінде танымал, олар табиғи түрде әртүрлі жануарларды – құстардан және су құстарынан бастап қой және сиыр сияқты ірі малға дейін бағуға бейім. Олар да әмбебап және әртүрлі ортада өмір сүре алады.
The Cardigan Welsh corgi ('/k//ɔr//ɡ//i/; Welsh for "dwarf dog") Cardigan Welsh corgis are known to be an extremely loyal and trainable dog breed, naturally attuned to herding many different animals, from poultry and waterfowl to large livestock such as sheep and cattle. They are also versatile and can live in a variety of settings.
Тарих
Pembroke Welsh және Cardigan Welsh коргилері екеуі де 1925 жылы The Kennel Club (Ұлыбритания) бір тұқым ретінде тізімге енгізілді; екі түрі 1928 жылы The Kennel Club тарапынан бір-бірінен ерекшеленетіні ресми түрде мойындалды, бірақ олар әлі де «Welsh Corgis» деген атаумен бірге жіктеліп келді. Корги клубы 1925 жылдың желтоқсанында Оңтүстік Уэльстегі Кармартен қаласында құрылды. Жергілікті мүшелер Пемброк коргилерін артық жақсы көретіні туралы хабарланды, сондықтан бір жыл өткен соң, 1926 жылы Кардиганды жақтаушылар үшін клуб құрылды. Тағы бір теория бойынша, олар текель тұқымдас иттің ұрпақтары, осы тұқымнан дакшхунд таралған. «Корги» сөзі «карлик ит» деген мағына беретін «cor gi» сөзінен шыққан. Бұл тұқым бұрын «жарға ұзын ит» (ci llathed) деп аталған. «Cardigan Welsh corgi» деген атау олардың Уэльстегі Кардиган (Уэльс тілінде 'Ceredigion') аймағынан шыққан, және иттің үстіндегі «кардиган» немесе «желетке» сияқты көрінетін түс белгілерінен емес.
Pembroke Welsh and Cardigan Welsh corgis were both originally listed as one breed by The Kennel Club (UK) in 1925; the two varieties were officially recognized as distinct from one another by The Kennel Club by 1928, but were still categorized together under the title of “Welsh Corgis”. The Corgi Club was founded in December 1925 in Carmarthen, South Wales. It was reported that the local members favoured the Pembroke corgis, so a club for Cardigan enthusiasts was founded a year later in 1926. a second theory is that they descended from the teckel family of dogs, which also is where the dachshund originated. The word "corgi" is derived from the cor gi, which means "dwarf dog". The breed was formerly called "yard long dog" (ci llathed). The name “Cardigan Welsh corgi” name comes from their area of origin in Wales, Cardigan (Welsh 'Ceredigion'), and ironically not from their coat markings oftentimes resembling a “cardigan” or “vest” worn by the dog.
Сипаттама
Кардиган – тік құлақтары және түлкіге ұқсас ұзын құйрығы бар, төмен бойлы ит. Бастапқыда тек шаруашылықты күзету үшін қолданылған, бірақ кейіннен мал айдаушы, малшы және басқа да қасиеттерге ие болды. Олар әлі де мал бағу, жұмыс істеу және күзету дағдылары үшін жоғары бағаланады, сондай-ақ серіктес ретінде де бағалы. Ескі Америкалық Иттер Клубы стандарты оны "қысқа аяқты алсасиан" деп сипаттаған. Кардиганның құйрығы ұзын (Пемброк Уэльстік Коргиден өзгеше, оның құйрығы ұзын, табиғи түрде қысқа немесе тілінген болуы мүмкін). Екі қабатты түкке ие Кардиган әртүрлі түстерде болады, оның ішінде қызыл, сабель немесе шырша түстерінің кез келген тоннары, сондай-ақ қара, қоңырмен немесе қоңырсыз, шырша немесе көк мерле, қоңыр немесе шырша нүктелерімен немесе оларсыз кездеседі. Қызыл мерле сияқты басқа ресми емес түстер де болуы мүмкін, бірақ бұл түстер Кардиган стандарты бойынша қабылдана қоймайды. Олардың мойнында, кеудесінде, аяқтарында, тұмсығында, ішкі жағында, құйрығының ұшында және басында ақ түс кездеседі, бұл "ирландтық өрнек" деп аталады. Басқа белгілерге аяқтар мен тұмсықтағы нүктелер, қараңдар тұмсықтар және монахтың капюшоны (әсіресе сабель түсті иттерде – негізгі қызыл түстің үстінде қараңдар ұштардың үлгісі) жатады. Ересек Кардиганның құлағынан биіктігі шамамен 5 см, ал еркектердің салмағы 2 кг, ал аналықтардың салмағы 2 кг шамасында болады. Төлем мөлшері әр түрлі болуы мүмкін, әдетте төрттен алты күшік туады.
The Cardigan is a long, low dog with upright ears and a fox brush tail. Originally used only as a farm guardian, they eventually took on the traits of a cattle drover, herder, and many more. They are still highly valued for their herding, working, and guarding skills, as well as their companionship. The old American Kennel Club standard called it an "Alsatian on short legs". The Cardigan's tail is long (unlike the Pembroke Welsh Corgi, whose tail may be long, naturally bobbed or docked). Cardigans, which are double coated, come in a variety of colors including any shade of red, sable, or brindle, as well as black, with or without tan, brindle or blue merle, with or without tan or brindle points. Other unofficial colors can occur, such as red merle, but these colors are not considered acceptable per the Cardigan standard. They usually have white on the neck, chest, legs, muzzle, underneath, tip of the tail and as a blaze on the head, known as the "Irish pattern." Other markings include ticking on the legs and muzzle, smutty muzzles and monk's hoods, especially on sables (a pattern of darker tipped hairs over a basic red coat color.). An average Cardigan is around tall at the withers and weighs from for the male and for the female. Litter size can vary; usually four to six puppies.
Денсаулық
Ұлыбританияда 2024 жылы жүргізілген зерттеуде осы тұқымның өмір сүру ұзақтығы 13,1 жылды құрады, ал таза тұқымды иттерде бұл көрсеткіш орташа есеппен 12,7 жыл, ал будандастырылған тұқымды иттерде – 12 жылды көрсетті. 2004 жылғы Кеннел клубының сауалнамасында ең көп кездесетін өлім себептері: қатерлі ісік (28,3%), қарттық (24,6%) және неврологиялық бұзылыстар (15,2%) болды. Иттердің омыртқааралық дискі ауруы (IVDD) Кардиган Уэльстік Коргиде кездеседі. Бұл, көбінесе, Кардиганның кішкентай (хондродиспластикалық) тұқымға жатуымен байланысты, және осы тұқымдар І типті дискі ауруына жиі шалдығады. Бұл ауру көбінесе дахшунд тұқымында кездеседі.
A 2024 UK study found a life expectancy of 13.1 years for the breed compared to an average of 12.7 for purebreeds and 12 for crossbreeds. The most common causes of death in a 2004 Kennel Club survey were cancer (28.3%), old age (24.6%), and neurological disorders (15.2%). Canine Intervertebral Disc Disease (IVDD) is known to occur in the Cardigan Welsh Corgi. This is likely due to the Cardigan being a dwarf (chondrodysplastic) breed, and these breeds frequently suffer from Type I disk disease. This disease is commonly found in the Dachshund breed.
Тендерлік
Кардиган Уэльстік коргилер итарлық бәсекелерде, бағынуға үйретуде, көрмелерде, флайболда және із кесу іс-шараларында жарысады. Мал бағу инстинктісі мен оқытылу қабілетін бәсекелестік емес мал бағу сынақтары арқылы бағалауға болады. Негізгі мал бағу инстинктісі бар коргилерді мал бағу сынақтарында жарысуға үйретуге болады. Кардигандар – өте зиялы, сергек, денелі иттер. Үй жануары ретінде: Олар өте жақсы серіктер екенін дәлелдеді. Кардигандар мейірімді және адал. Қойшы иттер сынақтарында, итарлық бәсекелерде, бағыну және ралли бағынуда жарысады. Қорғаушы иттер: Кішкентай болса да, күзетші ит ретінде қабілетті.
Cardigan Welsh Corgis compete in dog agility trials, obedience, showmanship, flyball, and tracking events. Herding instincts and trainability can be measured at noncompetitive herding tests. Corgis exhibiting basic herding instincts can be trained to compete in herding trials. Cardigans are highly intelligent, active, athletic dogs. Housepet: They have proven themselves as excellent companion animals. Cardigans are affectionate and devoted. Competitive in sheepdog trials, dog agility, competitive obedience and rally obedience. Guard Dogs: Capable as guard dogs in spite of their small size.