Кіріспе

IPA-да ⟨ɡ⟩ арқылы бейнеленген дауысты дауыссыз дыбыс. Дауыстық арт жақтан тоқтау немесе жабық дауыссыз – көптеген тілдерде қолданылатын дауыссыз дыбыс түрі. Кейбір тілдерде прототиптік арт жақтан тоқтауға қарағанда сәл алдырақ артикуляцияланатын, бірақ прототиптік тілдік тоқтау сияқты алдыңғы емес, дауыстық пре-арт жақтан тоқтау бар. Керісінше, кейбір тілдерде прототиптік арт жақтан тоқтаудан сәл артқа қарай артикуляцияланатын, бірақ прототиптік көмейлік тоқтау сияқты емес, дауыстық пост-арт жақтан тоқтау бар.

IPA символы

Халықаралық фонетикалық әліпбидегі осы дыбысты көрсететін символ – , ал эквивалентті X SAMPA символы – g. Қатаң айтқанда, IPA символы – бір қабатты G деп аталатын символ, бірақ екі қабатты G қабылданған балама болып саналады. Unicode символы қаріпке байланысты бір қабатты G немесе екі қабатты G түрінде көрсетіледі; символы әрқашан бір қабатты G болып табылады, бірақ ол көбінесе тек IPA Extensions Unicode символы блогы бар қаріптерде қолжетімді.

Пайда болуы

Әлемдегі ең көп таралған үлгіде күтілетін алты дауыстық – үш артикуляциялық орын және дауыстылу – ең жиі жоғалады, бұл үлгі бар тілдердің шамамен 10%-ында кездеспейді. Жоқ дауыстық – аймақтық ерекшелік (қараңыз: үнсіз екі еринді дауыстық). Дауыстылықтың контраст үшін қолданылатын тілдерде дауыстылықтың жоғалғаны әлемде кеңінен таралған, мысалы, /ɡ/ белорус, голланд, чех немесе словак тілдерінің туа тілі емес, тек қарыз сөздерде кездеседі. Кейбір тілдерде, мысалы, қазіргі стандартты араб және Левант диалекттерінің бір бөлігінде (мысалы, ливан және сирия), екеуі де жоқ, бірақ қазіргі араб диалекттерінің көпшілігінде олар өздерінің фонемалық жүйелерінде, көбінесе, немесе сирек жағдайда рефлекс ретінде кездеседі. Иан Мэддисон болжайды, бұл велярларды дыбыстаудың физикалық қиындығына байланысты болуы мүмкін: дыбыстау үшін ауыз қуысына ауа ағыны қажет, ал веляр дауыстықтарының орналасуы шектеулі кеңістікке ие болғандықтан, ол тез ауамен толады, бұл дыбысты ұзақ уақыт сақтауды қиындатады немесе . Бұл екі салдарға әкелуі мүмкін: және шатасып, айырмашылық жоғалуы мүмкін, немесе тіл алғаш рет дауыстық айырмашылықтарды жасағанда дамымайды. Увулярлар үшін, желқоңырау мен тіл арасындағы ауа ағыны үшін одан да аз орын бар, тепе-теңдік бұзылуы одан да күшті: дауыстық үнсізге қарағанда әлдеқайда сирек кездеседі. Көптеген үнді-арий тілдерінде, мысалы, хиндустаниде, жай [g] және аспирациялық [gh] қарама-қарсы таралады. Тіл Сөз IPA Мағынасы Ескертпелер Абхаз [[Абхаз әліпбиі/ažëga 'қашар' Абхаз фонологиясын қараңыз Адыге Шапсуг [[Кириллица/gägwaĺa 'ойыншық' Диалекті. Басқа диалекттердегіге сәйкес келеді. Теміргой [[Кирилл қарпі/ čëgë 'ағаш' Диалекті. Басқа диалекттердегіге сәйкес келеді. Албаниялық араб мароккандық أݣادير/'agaadiir' Agadir тунистік ڨفصة‎/gafs'a 'Gafsa' алжирлік хеджази [[Араб әліпбиі/gamar 'ай' Классикалық және қазіргі стандартты араб тіліндегіге сәйкес келеді. NajdiSa'idi Йемендік [[Араб әліпбиі/gääl '(ол) айтты' Солтүстік және Орталықтағы Сан'ани диалектісінде және Шығыстағы Хадрамиде айтылады [[Араб әліпбиі/gämäl'түйе' Оңтүстіктегі Тағзы Адени диалектілерінде және Батыстағы Тихамиде айтылады Египеттік [[Араб әліпбиі/raagel'адам' Египеттегі стандартты айтылуы және басқа айтылуларына сәйкес келеді. Армян Шығыс [[Армян әліпбиі/gandz 'қазына' Ассирия ܓܢܐ [[Сирия әліпбиі 'өзі' Көбінесе қалалық койнеде қолданылады. Үрмия, кейбір Тиари және Жилу диалекттеріне сәйкес келеді. Әзербайжан [[Әзербайжан әліпбиі 'қара' Баск [[Баск әліпбиі 'жоғалды' Бенгалия গান/gan 'әндер' Аспирациялық пішінмен қарама-қарсылық. Бенгал тілінің фонологиясын қараңыз Болгар тілі гора/gora 'орман' Болгар тілінің фонологиясын қараңыз Каталан тілі каталан тілінің фонологиясын қараңыз Чечен тілі чех тілінің фонологиясын қараңыз Даниялық стандартты даниялық әліпби 'бақыт' Тек ішінара дауыстық; дауысты аралық позициядағы мүмкін аллофон. Көбінесе дауыссыз Даниялық фонологияны қараңыз Голландиялық барлық диалектілер [[Голландиялық әліпби 'мақта' , тек ана тіліндегі сөздердің дауысты ырғақтарының алдында кездеседі. Нидерланд фонологиясын қараңыз Стандарт Көптеген тілшілер мақсат 'мақсат' Тек қарыз сөздерде. Кейбір тілшілер оны ~ ~ ~ (әдеттегі голландша сияқты) немесе Амеландс goëd 'жақсы' деп түсінеді. Ағылшын тілі [[Ағылшын тілінің орфографиясы 'гаггл' Ағылшын тілінің фонологиясын қараңыз Филиппин [[Филиппин алфавиті 'қобалжу' Француз тілі [[Француз тілінің орфографиясы 'табыс' Француз тілінің фонологиясын қараңыз Грузин тілі [[Грузин әліпбиі/guli 'жүрек' Неміс тілі [[Неміс орфографиясы 'жалған' Стандартты неміс тілінің фонологиясын қараңыз Грек тілі [[Грек әліпбиі / [[Грек тілінің романизациясы 'есектің ырылдауы' Қазіргі грек тілінің фонологиясын қараңыз Гуджарати тілі [[Гуджарати әліпбиі/gávu 'әндер' Гуджарати тілінің фонологиясын қараңыз Еврей тілі [[Еврей әліпбиі/gav 'арқа' Қазіргі еврей тілінің фонологиясын қараңыз Хиндустани тілі [[Деванагари / [[насталик 'әндер' Аспирациялық пішінмен қарама-қарсылық. Хиндустани фонологиясын қараңыз Мажар [[Мажар орфографиясы 'рұқсат' Мажар фонологиясын қараңыз Ирланд тілі [[Ирланд орфографиясы 'құм' Ирланд фонологиясын қараңыз Итальян тілі [[Итальян алфавиті 'байқаулар' [g] дауыстылар [a], [o] [u] кейін G әрпімен бейнеленеді, ал дауыстылар [i], [e] және [ɛ] алдында айтылу d͡ʒ-ға ауысады, фонема [g] дауыстылар [i], [e] және [ɛ] -да пайда болуы үшін GH диграфы қолданылады. Жапон тілі [[канжи / [[жапон тілінің романизациясы 'жапқыш' Жапон тілінің фонологиясын қараңыз Кабард тілінде Базланей [[Кирилл әліпбиі/ gäna 'көк киім' Диалекті. Басқа диалекттердегіге сәйкес келеді. Kagayanen...