Кіріспе

Лиссабон стратегиясы, сондай-ақ Лиссабон күнтәртібі немесе Лиссабон процесі деп те аталады, 2000 жылы 2000-2010 жылдар аралығында Еуропалық Одақтың экономикасы үшін жасалған іс-қимыл және даму жоспары болды. Оның жасалуында португалиялық экономист Мария Жоао Родригес маңызды рөл атқарды. Оның мақсаты – 2010 жылға қарай Еуропалық Одақты «тұрақты экономикалық өсімге, көбірек және жақсы жұмыс орындарына, сондай-ақ күшті әлеуметтік байланысқа қабілетті, әлемдегі ең бәсекеге қабілетті және сергекті білімге негізделген экономикаға» айналдыру еді. Бұл жоспар 2000 жылдың наурыз айында Лиссабонда өткен Еуропалық кеңеспен бекітілді. 2010 жылға қарай оның көптеген мақсаттарына қол жеткізілмеді. Оның орнына Еуропа 2020 стратегиясы келді.

Негізгі мәліметтер мен мақсаттар

Лиссабон стратегиясы Еуроодақтағы төмен өнімділік пен экономикалық өсімнің баяулауын, Еуроодақтың барлық мүше мемлекеттері іске асыруға тиіс түрлі саяси бастамаларды қалыптастыру арқылы шешуге бағытталған. Лиссабон стратегиясымен белгіленген кең ауқымды мақсаттар 2010 жылға дейін орындалуға тиіс болды. Ол 2000 жылы Португалияның Лиссабон қаласында өткен Еуропалық кеңес тарапынан он жылдық мерзімге қабылданды. Оның басты мақсаты – «2010 жылға қарай Еуропаны әлемдегі ең бәсекеге қабілетті және ең динамикалық, білімге негізделген экономикаға айналдыру» болды.

Негізгі ойшылдар мен ұғымдар

Қазіргі заманғы негізгі ойшылдар, Лиссабон стратегиясы олардың еңбектеріне негізделген және/немесе оның жасалуына қатысқандар, Мария Жоао Родригес, Кристофер Фриман, Бенгт Аке Лундвалл, Люк Соете, Даниэле Архибуги, Карлота Перес, Мануэль Кастелс, Джованни Доси және Ричард Нельсон кіреді. Лиссабон стратегиясының негізгі түсініктеріне білім экономикасы, инновация, техноэкономикалық парадигмалар, технологиялық басқару және «ашық координация әдісі» (АКА) жатады.