Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Халықаралық фонетикалық әліпбиде (IPA) m әрпімен бейнеленген консонантты дыбыс – бұл дауысты екі ерінмен жасалатын мұрындық дыбыс. Бұл дыбыс тілдердің шамамен 96%-ында кездеседі. Халықаралық фонетикалық әліпбиде осы дыбысты білдіретін символ – , ал X SAMPA жүйесіндегі баламасы – m. Бұл дыбыс ағылшын тілінде де бар, мысалы, "map" (карта) және "rum" (ром) сөздеріндегі "m" дыбысы осыны көрсетеді. Бұл дыбысы жоқ тілдер өте сирек (мысалы, Вайандот тілі). Quileute, Makah және Central Rotokas сияқты кейбір тілдерде мұрындық фонемалардың дербес түрлері мүлдем кездеспейді.
Consonantal sound represented by ⟨m⟩ in IPA
The voiced bilabial nasal is a type of consonantal sound which has been observed to occur in about 96% of spoken languages. The symbol in the International Phonetic Alphabet that represents this sound is , and the equivalent X SAMPA symbol is m. The bilabial nasal occurs in English, and it is the sound represented by "m" in map and rum. Very few languages (e. g. Wyandot) are known to lack this sound. A small number of languages have been observed to lack independent nasal phonemes altogether, such as Quileute, Makah, and Central Rotokas.
Пайда болуы
+ Көптеген тілдерде кездеседі. Верт диалектісінен мысал. Литвалық mama 'ана' Македониялық [[Македония алфавиті / majka 'ана' Македониялық фонологияны қараңыз. Малай [[Малай алфавиті / 'түн' Малаялам [[Малаялам жазуы / kammi 'жетімдік' Мальталық ilma 'су' Мандарин [[Традициялық қытай таңбалары / [[Қытай таңбалары / 'мысық' Мандарин фонологиясын қараңыз. Маратхи [[Devanāgarī / mën 'ақыл' Маратхи фонологиясын қараңыз. Mutsun muruṭ 'түн' Непал [[Devanāgarī / āmā 'ана' Непал фонологиясын қараңыз. Норвегиялық [[Норвегия алфавиті / 'ана' Норвегиялық фонологияны қараңыз. Ожибве [[Ожибве жазу жүйелері#Ожибве силлабикасы / anaamim 'айыптау' Ожибве фонологиясын қараңыз. Одия [[Одия жазуы / mä 'ана' Персиялық [[Персо-Араб жазуы / madär 'ана' Персиялық фонологияны қараңыз. Пираха baíxi 'ата-ана' - тілдік вариант. Польшалық [[Польша орфографиясы / 'масса' Польша фонологиясын қараңыз. Португалиялық [[Португалия орфографиясы / 'бұта' Португалия фонологиясын қараңыз. Пунджаби [[Гурмукхи / mēm̐ 'мен' Русский [[Орыс орфографиясы / muž 'ер' Пальтализацияланған нұсқасымен салыстырыңыз. Орыс фонологиясын қараңыз. Санскрит [[Devanāgarī / [əhəm] 'мен' Санскрит фонологиясын қараңыз. Серб-Хорват [[Серб кириллицасы / [[Гадж латын әліпбиі / 'менің' Серб-Хорват фонологиясын қараңыз. Словак [[Словак алфавиті / 'адам' Словен [[Словен алфавиті / 'тышқан' Испан [[Испан орфографиясы / 'кабинный мальчик' Испан фонологиясын қараңыз. Суахили [[Латын жазуы / 'ағаштар' Швед [[Швед алфавиті / 'құрт' Швед фонологиясын қараңыз. Телугу [[Телугу жазуы / 'бұлт' Ретрофлекс дауыстардан кейін анусараның тілдік варианты ретінде кездеседі. Тай [[Тай жазуы / [mɔːm. mɛːm] 'жаман' Тай фонологиясын қараңыз. Токи Пона mani [mani] 'ақша' Тсец [[Кириллица / mec 'тіл' Түрік [[Түрік алфавиті / 'менің' Түрік фонологиясын қараңыз. Украин [[Украин алфавиті / moloko 'сүт' Украин фонологиясын қараңыз. Урду [[nasta'liq / mëkan 'үй' Хинди-Урду фонологиясын қараңыз. Уйгур [[Уйгур алфавиті / män 'мен' Өзбек [[Өзбек алфавиті / 'мен' Вьетнамдық [[Вьетнам алфавиті / 'тұз' Вьетнам фонологиясын қараңыз. Уэльстік [[Уэльс алфавиті / 'ана' Уэльс фонологиясын қараңыз. Батыс Фриз mar 'көл' Батыс Фриз фонологиясын қараңыз. Йи [[Йи жазуы / ma 'бамбук' Сапотека Tilquiapan man 'жануар'
+ Occurrence of in several languages. Language Word IPA Meaning Notes !Kung m 'eat' Adyghe [[Cyrillic script / māză 'moon' ArabicStandard [[Arabic alphabet / maṭābiḫ 'kitchens' See Arabic phonologyArmenian Eastern [[Armenian alphabet / mayr 'mother' Assyrian [[Syriac alphabet / mara ] 'owner' Basque [[Basque alphabet 'to love' Bengali [[Bengali alphabet / ma 'mother' See Bengali phonology Bulgarian [[Bulgarian alphabet / mygla 'fog' Catalan [[Catalan orthography 'mine' See Catalan phonology Cherokee [[Cherokee syllabary / ama 'water'Cantonese 貓 / [[Chinese Characters / [[Yale romanization of Cantonese 'cat' See Cantonese phonologyChukchiMанэгран[maneɣɻan]'tent' Chuvash манăн / manën 'my' Czech [[Czech orthography 'man' See Czech phonology Dutch [[Dutch orthography 'mouth' See Dutch phonology Dhivehi [[Thaana 'fish' See Dhivehi phonology English him 'him' See English phonology Esperanto [[Esperanto orthography 'time' See Esperanto phonology Filipino [[Filipino orthography 'chicken' See Filipino phonology Finnish [[Finnish alphabet 'I' See Finnish phonology French [[French orthography 'to eat' See French phonology Georgian [[Georgian alphabet / 'three' German [[German orthography 'mouse' See Standard German phonology Greek [[Greek alphabet / 'clump' See Modern Greek phonology Gujarati [[Gujarati alphabet / 'male peacock' See Gujarati phonology Hawaiian [[Hawaiian alphabet 'eye' See Hawaiian phonology Hindi [[Devanāgarī / mëdhu 'honey' See Hindi Urdu phonology Hebrew [[Hebrew alphabet / ima 'mother' See Modern Hebrew phonology Hungarian [[Hungarian orthography 'today' See Hungarian phonology Indonesian masuk 'enter' Italian [[Italian alphabet 'mommy' See Italian phonology Japanese 豆 / 'bean' See Japanese phonology Kabardian [[Cyrillic script / mazè 'moon' Kagayanen manang 'older sister' Kazakh [[Cyrillic script / keme 'ship' See Kazakh phonology Khmer [[Khmer script / khmae 'Khmer' See Khmer phonology Korean [[Hangul / [[Revised Romanization of Korean 'village' See Korean phonologyLimburgish moer 'carrot' Common. Example from the Weert dialect. Lithuanian mama 'mom' Macedonian [[Macedonian alphabet / majka 'mother' See Macedonian phonology Malay [[Malay alphabet 'night' Malayalam [[Malayalam script / kammi 'shortage' Maltese ilma 'water'Mandarin[[Traditional Chinese characters / [[Chinese Characters / 'cat'See Mandarin phonology Marathi [[Devanāgarī / mën 'mind' See Marathi phonology Mutsun muruṭ 'night' Nepali [[Devanāgarī / āmā 'mother' See Nepali phonology Norwegian [[Norwegian alphabet 'mom' See Norwegian phonology Ojibwe [[Ojibwe writing systems#Ojibwe syllabics / anaamim 'accuse' See Ojibwe phonology Odia [[Odia script / mä 'mother' Persian [[Perso Arabic script / madär 'mother' See Persian phonology Pirahã baíxi 'parent' allophone of Polish [[Polish orthography 'mass' See Polish phonology Portuguese [[Portuguese orthography 'bush' See Portuguese phonology Punjabi [[Gurmukhi / mēm̐ 'I' Russian [[Russian orthography / muž 'husband' Contrasts with palatalized version. See Russian phonologySanskrit[[Devanagari / [əhəm]'I'See Sanskrit phonology Serbo Croatian [[Serbian Cyrillic alphabet / [[Gaj's Latin alphabet 'my' See Serbo Croatian phonology Slovak [[Slovak alphabet 'man' Slovene [[Slovene alphabet 'mouse' Spanish [[Spanish orthography 'cabin boy' See Spanish phonology Swahili [[Latin script 'trees' Swedish [[Swedish alphabet 'worm' See Swedish phonologyTelugu [[Telugu script 'cloud' Occurs as allophone of anuswara when followed by retroflex stopsThai[[Thai script / [mɔːm. mɛːm]'shabby'See Thai phonologyToki Pona mani [mani] 'money' Tsez [[Cyrillic script / mec 'tongue' Turkish [[Turkish alphabet 'mine' See Turkish phonology Ukrainian [[Ukrainian alphabet / moloko 'milk' See Ukrainian phonology Urdu [[nasta'liq / mëkan 'house' See Hindi Urdu phonology Uyghur [[Uyghur alphabet / män 'I' Uzbek [[Uzbek alphabet 'I' Vietnamese [[Vietnamese alphabet 'salt'See Vietnamese phonology Welsh [[Welsh alphabet 'mother'See Welsh phonology West Frisian mar 'lake' See West Frisian phonology Yi [[Yi script / ma 'bamboo' Zapotec Tilquiapan man 'animal'
Жақсылықпен
Бірнеше тілде кездесуі. Тіл Сөз IPA Мағынасы Ескермелер Болгар тілі мя́сто/mästo 'орналасу' Болгар тілінің фонологиясын қараңыз. Ирланд тілі mé 'Мен' Қарама-қарсы Ирланд тілінің фонологиясын қараңыз. Кильдин саами ме̄рр/mʹērr 'теңіз' Кильдин саами екі екі жақты мұрын дыбыстарының дауыстылығы, ұзындығы және жұмсақтығы бойынша айырмашылықтарын көрсетеді. miļti 'ұн' Қарама-қарсы miglà 'тұман' Қарама-қарсы Литва тілінің фонологиясын қараңыз. Маршалл тілі emān 'төрт' Қарама-қарсы мяˮ/ḿaq 'шатыр' Қарама-қарсы nem' 'мүйіс' Қарама-қарсы 'ұйқы' Қарама-қарсы және Ирланд тілі má 'егер' Қарама-қарсы Ирланд тілінің фонологиясын қараңыз. Маршалл тілі m̧winam̧ōn 'гусеница' Қарама-қарсы.
+ Occurrence of in several languages. Language Word IPA Meaning Notes Bulgarian мя́сто/mästo 'place' Contrasts with See Bulgarian phonology. Irish mé 'I' Contrasts with See Irish phonology. Kildin Saami ме̄рр/mʹērr 'sea' Kildin Saami contrasts varieties of bilabial nasals in voicedness, length and palatalization. miļti 'flour' Contrasts with miglà 'mist' Contrasts with See Lithuanian phonology Marshallese emān 'four' Contrasts with мяˮ/ḿaq 'tent' Contrasts with nem' 'peninsula' Contrasts with 'sleep' Contrasts with and Irish má 'if' Contrasts with See Irish phonology. Marshallese m̧winam̧ōn 'caterpillar' Contrasts with .