Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Густав Каттерфелто (немесе Катерфелто) (шамамен 1743 – 15 қараша 1799) – Грузия Англиясы бойынша саяхаттаған прусстық әдемі әйбені жасаушы, ғылыми лекция оқыған және жалған емші.
Gustavus Katterfelto (or Katerfelto) (c. 1743–15 November 1799) was a Prussian conjurer, scientific lecturer, and quack who travelled through Georgian England.
Мансап
Христиан Уильям Энтони Каттерфелто (Густав деп аталды) 1776 жылдың қыркүйегінде әйелі, қызы және қара мысығымен бірге Халл қаласына келді. Ол жергілікті газеттерде жарнама берді: 26 қыркүйекте Халлға келді, содан бері ол концерттік залда үлкен табысқа ие болып, Пруссияның танымал Өлім бас гусарлары полкінің полковнигі Каттерфельтоның ұлы, табиғи философия, математика, астрономия, география, бекініс, навигация және т.б. салаларының профессоры екенін көрсетті. 15 жыл бойы ол Еуропаның көп бөлігін аралап, философия мен математикада өзін жетілдіру үшін, сондай-ақ жұртшылыққа пайдалы болатын қызықты аппарат жасау үшін айтарлықтай қаржы жұмсады. Ол Николсонның үлкен залында, Кони-стрит, Йорк қаласында ертеңгі кеш (9 қазан) және осы аптаның әр кешінде өнер көрсетеді. Есіктер сағат алтыда ашылады, ал қойылым сағат жетіде басталады. Алдыңғы үш орынға кіру құны 2 шиллинг, артқы орындарға – 1 шиллинг. Оның түрлі таңғажайып өнерлері туралы толық мәлімет бүгін таратылатын қолжазбаларда берілген. Ол осы қаладан Лидс, Уэйкфилд, Галифакс және басқа қалаларға жол тартады. 1799 жылы қайтыс болғанға дейін ол бүкіл Ұлыбританияны аралап саяхаттады. 1780 жылдан 1784 жылға дейін ол Лондонда өнер көрсетті. Кейде жергілікті заңдарды бұзғаны үшін тұтқындалды ("Кендалда" алаяқ және босқын ретінде). 1782 жылғы кең тараған тұмау эпидемиясы оны шарлатан ретінде танымал етті, себебі ол күн микроскопы арқылы осы аурудың себебі деп санайтын микробтардың суреттерін көрсетті. Осы "жәндіктер" оған "Таңғажайып! Таңғажайып! Таңғажайып!" деген ұранды сыйлады, ол оның жарнамаларында жиі пайда болды. Пикадиллиде ол электр энергиясы, магнетизм және "стианграфия, паленхика және капримантикалық өнер" сияқты жаңа терминдер туралы лекция оқыды, көрермендерін таң қалдыру үшін. Тұмауға шалдыққаннан кейін, ол 12 сағат ішінде өзін емдеген доктор Баттоның дәрісін жарнамалай бастады. Ол кейбір араб дәрігерлері ұсынған аурудың жұқпалы теориясын қолдады, бірақ себепші организмдерді "жәндіктер" деп атады, сондай-ақ судың бір тамшысында көптеген түрлерін табуға болатынын мәлімдеді. Каттерфелто – шебер фокусник, ол "жаман" деп жарнамалаған қара мысығымен бірге өнер көрсетті. Ол Монгольфьер ағайындарынан он бес жыл бұрын алғашқы ыстық ауа шарын ұшырғанын және Исаак Ньютоннан кейінгі ең ұлы табиғат зерттеушісі екенін мәлімдеді. Ол бірнеше рет патша отбасының алдында өнер көрсетті. Ақын Уильям Каупер "Тұрыс" поэмасында Каттерфелтоға сілтеме жасайды. Бір кезде "Катерфелто" сөзі шарлатанның синониміне айналды. Каттерфелто 1799 жылы Солтүстік Йоркширдегі Бедел қаласында қайтыс болды және сол жерге жерленді.
Christian William Anthony Katterfelto (known as Gustavus) arrived at Hull in September 1776 along with his wife, daughter, and a black kitten. He advertised in the local newspapers:On the 26th of September arrived at Hull where he has ever since performed in the Concert Room with universal Applause, a Son of Col. Katterfelto of the famous Prussian Regiment of Death Head Hussars, Professor of Natural Philosophy, Mathematics, Astronomy, Geography, Fortification, Navigation etc. For 15 years past he has travelled thro’most Parts of Europe, and spent a considerable Fortune, purposely to improve himself in Philosophy and Mathematics, and has finished a curious Apparatus for his own Amusement, and for the Instruction of the Public. He will exhibit in Nicholson's Great Room, Coney Street York, Tomorrow Evening (Oct.9) and every Evening this Week. The Doors will be opened at Six, and the Performance to begin at Seven. Admittance to the three front Seats 2s each, back Seats 1s only. His various astonishing Performances are fully expressed in Hand Bills which will be delivered this Day. He goes from this City to Leeds, Wakefield, Halifax etc. He traveled around Britain until his death in 1799. He performed in London from 1780 to 1784. He was arrested on occasion ("as a rogue and vagabond" at Kendal) for breaking local laws. The widespread flu epidemic of 1782 made him famous as a quack, when he used a solar microscope to show images of microbes he believed were its cause. These "insects" provided him with the catchphrase "Wonders! Wonders! Wonders!" which often headed his advertisements. He lectured in Piccadilly on electricity, magnetism and the invented terms "styangraphy, palenchics, and caprimantic arts" to impress his audience. After allegedly suffering from a bout of flu, he began to promote Dr Batto's medicine which he claimed had cured him in 12 hours. He sided with the contagion theory of disease that had been proposed by some Arab physicians although he called the causal organisms "insects", claiming that many numbers could be found in a drop of water. Katterfelto was an accomplished conjurer, who performed with a black cat which he advertised as "evil". He claimed to have launched the first hot air balloon fifteen years before the Montgolfier brothers, and claimed to be the greatest natural philosopher since Isaac Newton. He performed on several occasions for the royal family. The poet William Cowper refers to Katterfelto in The Task. For a while the word "Katerfelto" became synonymous with charlatan. Katterfelto died in 1799 in Bedale, North Yorkshire where he is buried.