Сюжеттік арка – телесериалдарда, фильмдерде, ойындарда дамытылатын, эпизодтар арқылы жалғасатын маңызды оқиға желісі. Құрылымы мен мақсаты туралы біліңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эпизодтық баяндау құралдарындағы кеңейтілген немесе жалғасатын сюжет.
Extended or continuing storyline in episodic storytelling media
Сюжеттік доға (немесе баяндамалық доға) – роман немесе әңгіменің сюжетінің хронологиялық құрылымы. Ол сондай-ақ теледидар, комикстер, комикстер жолақтары, үстел ойындары, бейне ойындар және фильмдер сияқты эпизодтық баяндау құралдарындағы ұзақ немесе жалғасатын сюжет желісін білдіре алады, мұнда әр эпизод драмалық доғаны ұстанады. Мысалы, теледидардағы оқиға көптеген эпизодтарда ашылады. Телевизияда сюжеттік доға комедияларда, тіпті мыс операларында жиі қолданылады. Дәстүрлі Голливуд фильмінде сюжеттік доға көбінесе үш акттық құрылымды ұстанады. Веб-комикстер газет комикстеріне қарағанда сюжеттік доғаларды жиі пайдаланады, себебі көптеген веб-комикстерде жаңадан келген адамға түсіну үшін оқуға болатын онлайн мұрағаттар бар. Сюжеттік доғалар ондаған жылдар бойы қолданылып келсе де, бұл термин алғаш рет 1973 жылы Time журналында «Эдди Койлдың достары» фильмінің тұжырымдамасы үшін қолданылды: «Ол бұл шараны өзінің әрекеттерінің қарқынына немесе оқиғасының сюжеттік доғасының шиеленісті дамуына құрбандық ете отырып іске асырмайды». Көптеген американдық комикстер сериясы қазір төрт немесе алты выпусктық доғалар түрінде, жалғасатын сериялар ішінде жазылады. Ұзындығы аз сюжеттік доғаларды қайта сату үшін тауарлық кітаптарға оңай жинап қоюға болады және бұрынғы АҚШ комикстерін сипаттаған ешқашан аяқталмайтын байланыстың орнына кездейсоқ оқырман үшін оңай қол жетімді. Дегенмен, байланыстың болмауына байланысты, 1950 жылдардағы DC Супермен комикстерінде көрсетілгендей, кейіпкерлер мен жағдайлардың тұрақты өзгерісі болмайды, яғни даму мүмкін емес. Осылайша, оқиғалар уақыт өте келе циклмен қайталанады.
A story arc (also narrative arc) is the chronological construction of a plot in a novel or story. It can also mean an extended or continuing storyline in episodic storytelling media such as television, comic books, comic strips, board games, video games, and films with each episode following a dramatic arc. On a television program, for example, the story would unfold over many episodes. In television, the use of the story arc is common in sitcoms, and even more so in soap operas. In a traditional Hollywood film, the story arc usually follows a three act structure. Webcomics are more likely to use story arcs than newspaper comics, as most webcomics have readable archives online that a newcomer to the strip can read in order to understand what is going on. Although story arcs have existed for decades, one of the first appearances of the term was in 1973 by Time Magazine for a synopsis of the movie The Friends of Eddie Coyle: "He accomplishes this with no sacrifice to the pacing of his action sequences or the suspenseful development of his story's arc." Many American comic book series are now written in four or six issue arcs, within a continuing series. Short story arcs are easier to package as trade paperbacks for resale, and more accessible to the casual reader than the never ending continuity that once characterized US comics. A corollary to the absence of continuity, however, is that, as exemplified in 1950s DC Superman comics, no permanent change to characters or situations occurs, meaning no growth can take place. Thus, storylines repeat over time in a loop.
Драмалық құрылым және мақсат
Тарихтың мақсаты – кейіпкерді немесе жағдайды бір жағдайдан екінші жағдайға өзгерту, яғни өзгеріс жасау. Бұл өзгеріс немесе трансформация көбінесе ізгілік құлдырау немесе осы үрдістің кері қайтылуы түрінде болады. Кері қайтылудың ең көп кездесетін түрі – кейіпкердің әлсіздіктен күшке өтуі. Мысалы, кедей әйел оқиғаларға қатысып, соңында байлыққа ие болады, немесе жалғыз ер адам ғашық болып, үйленеді. Тағы бір өзгеріс немесе кейіпкердің трансформациясын ұсынатын әңгімелеу түрі – Жозеф Кэмпбеллдің "Мың бетті батыр" еңбегінде баяндалған мономиф теориясы негізіндегі "батырдың саяхаты". Кристофер Воглердің "Жазушының саяхаты: жазушылар үшін мифтік құрылым" еңбегінде дәл осы теория батыс әңгімелерін айту үшін егжей-тегжейлі түсіндіріледі. Көптеген белгілі жазушылар мен романда суреткерлер кейіпкерлерді, әңгімелерді және тіпті оқу жоспарларын жасау үшін тарихтың арқасын қолданатындарын айтады. Бірнешеуі тарихтың арқасын пайдалануды рекордтық уақытта есте қаларлық еңбектер жасау үшін жариялаған.
The purpose of a story arc is to move a character or a situation from one state to another, in other words, to effect change. This change or transformation often takes the form of either a tragic fall from grace or a reversal of that pattern. One common form in which this reversal is found is a character going from a situation of weakness to one of strength. For example, a poor woman goes on adventures and in the end makes a fortune for herself, or a lonely man falls in love and marries. Another form of storytelling that offers a change or transformation of character is that of the "hero's journey", as laid out in Joseph Campbell's theory of the monomyth in his work, The Hero with a Thousand Faces. Christopher Vogler's The Writer's Journey: Mythic Structure for Writers details the same theory specifically for western storytelling. Many renowned novelists and writers claim to use a story arc to create characters, stories, and even curricula. Several have published their use of the story arc to create memorable tomes in record time.
Теледидар мен радиода
Телевизияда (және радиода) сюжеттік аркалар ондаған жылдар бойы бар (бір маңызды (бірақ, ерекше) мысалы, 1946 жылғы NBC Radio Summer docudrama сериалы, The Fifth Horseman, ол (ішінара) ойдан шығарылған ядролық апатты қоршаған гипотетикалық оқиғалардың тізбегін қамтыған төрт эпизодтық арканы ұсынды, бұл тізбек шамамен екі толық "болашақ" онжылдыққа созылды), және көптеген елдерде көп эпизодтық сюжеттік желілердің қалыпты құрылымы болып табылады (мысалы, Ұлыбританияның Doctor Who сериалы), сондай-ақ көптеген аниме сериалдарында да кездеседі. Өткен онжылдықтардағы V сияқты көптеген аркалық сериалдар көбінесе қысқа ғұмырлы болды және жаңа көрермендерді тартуда қиындықтарға тап болды; олар дәстүрлі синдикацияда сирек кездеседі. Дегенмен, толық маусымдардың DVD жинақтарының және стримингтік сервистердің дамуы аркалық өндірістерге оң әсер етті, өйткені стандартты маусымдық жинақ форматы көрерменге қажетті эпизодтарға оңай қол жеткізуге мүмкіндік береді. Телевизияда сюжеттік аркалар әрқашан сәтті дамыған бір саласы – опералық сериалдар, ал эпизодтық сериалдар сюжеттік аркаларды қабылдағанда оларды кейде аңқау тілмен "опералық сериалдар" деп атайды. Аркалық сериалдар белгілі бір шоудың адал көрермендерін және жанкүйерлерін тартады және оларды марапаттайды, ал жанкүйерлер әртүрлі сюжеттік аркаларды жеке эпизодтардан тәуелсіз түрде талқылайды және оларды қадағалайды. Жанкүйерлер маңызды деп санаса, сюжеттік аркалар кішігірім аркаларға бөлінеді, бұл олардың өндіріс реті атаулары белгісіз болған жағдайда нақты эпизодтарға сілтеме жасауды жеңілдетеді. Сюжеттік аркаларға қатысы жоқ эпизодтар, мысалы, "аптаның жауласы" эпизодтары, жанкүйерлер тарапынан көбінесе толтырушы материал ретінде қарастырылады, бірақ продюсерлер оларды жеке-дара эпизодтар немесе тұрақты эпизодтар деп атауы мүмкін.
Story arcs on television (and also on radio) have existed for decades (one notable (albeit, unusual) example, from the so called "Golden Age of Radio", being the 1946 NBC Radio Summer run docudrama serial, The Fifth Horseman, which (in part) featured a four episode arc regarding a hypothetical chain of events (spanning nearly two full "future" decades) surrounding a fictitious nuclear holocaust), and are common in many countries where multi episode story lines are the norm (an example being the UK's Doctor Who), as well as most anime series. Many arc based series in past decades, such as V, were often short lived and found it difficult to attract new viewers; they also rarely appear in traditional syndication. However, the rise of DVD box sets of complete seasons, as well as streaming, has worked in arc based productions' favor as the standard season collection format allows the viewer to have easy access to the relevant episodes. One area of television where story arcs have always thrived, however, is in the realm of the soap opera, and often episodic series have been derisively referred to as "soap operas" when they have adopted story arcs. Arc based series draw and reward dedicated viewers and fans of a particular show follow and discuss different story arcs independently from particular episodes. Story arcs are sometimes split into subarcs, if deemed significant by fans, making it easy to refer to certain episodes if their production order titles are unknown. Episodes not relevant to story arcs, such as "villain of the week" episodes) are sometimes dismissed as filler by fans, but might be referred to as self contained or stand alone episodes by producers.
Манга мен анимеде қолдану
Манга мен аниме көбінесе сюжеттік желілерге негіделген оқиғалардың жақсы мысалы болып табылады, тіпті жиырма алты тараудан кем сериялардың көпшілігі барлық тарауларды қамтитын бір сюжеттік желіден тұрады. Бұл таратуды қиындатады, себебі жеке қарағанда эпизодтар көрермендерді шатастыруы мүмкін, егер олар серияны толығымен көрмесе. Трицараудан асатын сериялар әдетте бірнеше сюжеттік желіге ие болады. Мысалы, "Neon Genesis Evangelion" - жиырма алты эпизодты қамтитын бір оқиға. "Bleach", "Gin Tama", "One Piece", "Naruto", "Yu Gi Oh!" және "Fairy Tail" сияқты басқа ұзақ анимелерде де бірнеше сюжеттік желілер бар. "Dragon Ball Z" анимесі "Dragon Ball" мангасынан төрт түрлі сюжеттік желіні бейімдеген, олардың әрқайсысының өзіндік басты қарсыласы бар, сонымен қатар телесериал үшін жаңадан жасалған сюжеттік желілер де бар.
Manga and anime are usually good examples of arc based stories, to the point that most series shorter than twenty six chapters are a single arc spanning all the chapters. This makes syndication difficult, as episodes watched in isolation often confuse viewers unless watched in conjunction with the series as a whole. Series of thirty chapters or longer usually have multiple arcs. Neon Genesis Evangelion, for example, is a single story arc spanning twenty six episodes. Other longer anime have multiple story arcs, such as Bleach, Gin Tama, One Piece, Naruto, Yu Gi Oh! and Fairy Tail. The anime Dragon Ball Z adapts four different story arcs from the Dragon Ball manga, each with its own ultimate antagonist, along with original story arcs created for the TV series.