Клан: Малайзияның тарихи қаласы және порты

Кіріспе

Селангор штатындағы қала, Малайзия.

Федералды сайлау округі, Dewan Rakyat-та өкілдік етіледі.

Клан или Келанг, ресми түрде Клангтың Корольдік қаласы, Малайзияның Селангор штатының бұрынғы астанасы. Ол Кланг ауданында орналасқан. Куала-Лумпур мен қазіргі Шах Алам пайда болғанға дейін бұл Селангордың азаматтық астанасы болған. Кланг ауданында орналасқан Кланг порты әлемдегі ең көп транзиттік жүк көлемі бойынша 12-ші және контейнерлік жүк көлемі бойынша 12-ші орында тұр. Кланг Корольдік қалалық кеңесі немесе Majlis Bandaraya Diraja Klang, Кланг ауданының көп бөлігінде билік жүргізеді, ал Шах Алам қалалық кеңесі Кланг ауданының шығысы, Петалинг ауданының солтүстігі және Селангор штатының басқа да аймақтары, соның ішінде Шах Алам қаласының өзіндегі билікке қатысады. 2010 жылғы мәліметтер бойынша, Кланг қаласының халқы 240 016 адамды (қала орталығында 10 445 адам), ал Кланг ауданының халқы 842 146 адамды құрайды. Кланг муниципалды кеңесі басқаратын барлық қалалардың халқы 744 062 адамды құрап, оны Селангор штатының екінші ірі қаласы етеді.

Тарих

Клангтың патшалық қаласы ежелден-ақ адам қонысының орны болған. Қаланың маңында және ішінде қола дәуіріне тән барабандар, балқылар және басқа да артефакттар табылды. Клангтан б.з.б. 2 ғасырға жататын қола қоңырау табылған, ол қазір Ұлыбритания мұражайында сақталуда. Сондай-ақ, Клангта немесе оның жанында "туланг мавас" ("маймыл сүйектері") деп аталатын темір құралдар мен қола барабан да кездескен. Қаз-қалпаққа бай Кланг аңғарына бағытталған Клангтың стратегиялық маңызы зор болды. Ол 11 ғасырда басқа мемлекеттердің тәуелділігі ретінде еске алынған. Кланг 14 ғасырға жататын Маджапахит империясының "Нагаракретагама" әдеби еңбегінде де көрсетілген. Кланг өзені 1409 жылдан 1433 жылға дейін Малаккаға келген қытай адмиралы Чэн Хоның ең алғашқы теңіз карталарында белгіленген және аталған. 19 ғасырда батыстан қалайыға деген сұраныстың артуына байланысты қалайы кенін өндірудің қарқынды дамуы Клангтың маңыздылығын едәуір арттырды. Кланг аңғарына билік жүргізу ниеті тікелей 1867-1874 жылдардағы Кланг соғысына (Селангор азаматтық соғысы деп те аталады) әкелді, онда Раджа Махди өзінің туған жерінің басшысы ретіндегі құқығын қорғау үшін Раджа Абдуллаға қарсы күресті. Кланг соғысы кезінде 1868 жылы билік орталығы Бандар Темасияға, Куала Лангатқа көшірілді, бірақ Кланг өзінің маңыздылығын жоғалтпады. 1874 жылы Селангор сұлтанға "кеңес беруге" міндетті британдық резидентті қабылдады, ал Кланг 1875 жылдан 1880 жылға дейін Селангор үшін британдық отарлық басқарудың астанасы болды. Кейіннен, Куала-Лумпурдың қалайы өндірісінен өсуіне байланысты астана Куала-Лумпурға көшірілді. Бүгінде Кланг енді мемлекеттік астана немесе билеушінің ресми ордасы емес, бірақ ол өзінің атын алған ауданның бас кеңсесі болып табылады. 1901 жылы Порт Свентем (қазір Порт Кланг) салынғанға дейін Кланг Селангордың қалайының басты сауда орталығы болып келді. Оның орны 1886 жылы Букит Кудаға салынған Кланг аңғары темір жолының аяқталуымен жақсартылды, ол 1890 жылы аяқталған Коннахт көпірі арқылы тікелей Клангқа қосылды. 1890 жылдары ауданның кофе өндірісінің дамуы оның өсуіне қосымша серпін берді, кейін резең өндірісі де дамыды. 1903 жылы патшалық орын Сұлтан Сүлейменнің (Сұлтан Алауддин Сүлеймен Шах) ресми ордасы болған кезде Клангқа қайта көшірілді. 1890 жылы мамыр айында Кланг қаласын басқару үшін Кланг денсаулық сақтау кеңесі деп аталатын жергілікті билік құрылды. Клангтың ресми шекарасы алғаш рет 1895 жылы белгіленді. 1926 жылы Кланг пен Порт-Светтенхэмнің денсаулық сақтау басқармалары біріктірілді, ал 1945 жылы жергілікті билік Кланг қалалық басқармасы болып қайта аталды. 1954 жылы жергілікті сайлаулар өткізіліп, 1950 жылғы жергілікті өкімет сайлау туралы ережеге сәйкес, оның мүшелері сайланғаннан кейін қалалық кеңес Кланг қалалық кеңесіне айналды. 1963 жылы Порт Кланг басқармасы құрылды және ол қазір Порт Клангтың үш аймағын басқарады: Нортпорт, Саутпойнт және Вестпорт. 1971 жылы Капар және Меру қалашықтарын және Порт-Клангты қоса алған Кланг аудандық кеңесі құрылды. 1976 жылғы жергілікті басқару туралы заңға (171 заң) сәйкес одан әрі қайта ұйымдастырылғаннан кейін, Кланг аудандық кеңесі 1977 жылғы 1 қаңтарда Кланг қалалық кеңесіне (KMC) және 2024 жылғы 5 ақпаннан бастап Кланг патшалық қалалық кеңесіне (KRCC) дейін жаңартылды.

The royal city of Klang has been a site of human settlement since prehistoric times. Bronze Age drums, axes and other artefacts have been found in the vicinity of the town and within the town itself. A bronze bell dating from the 2nd century BC was found in Klang and is now in the British Museum. Also found in or near Klang are iron tools called "tulang mawas" ("ape bones") and a bronze drum. Commanding the approaches to the tin rich Klang Valley, Klang has always been of key strategic importance. It was mentioned as a dependency of other states as early as the 11th century. Klang was also mentioned in the 14th century literary work Nagarakretagama dated to the Majapahit Empire, and the Klang River was marked and named on the earliest maritime charts of Chinese Admiral Cheng Ho who visited Malacca from 1409 to 1433. In the 19th century the importance of Klang greatly increased by the rapid expansion of tin mining as a result of the increased demand for tin from the West. The desire to control the Klang Valley led directly to the Klang War (also called the Selangor Civil War) of 1867–1874 when Raja Mahdi fought to regain what he considered his birthright as territorial chief against Raja Abdullah. During the Klang War, in 1868, the seat of power was moved to Bandar Temasya, Kuala Langat,

Klang however did not lose its importance. In 1874, Selangor accepted a British Resident who would "advise" the Sultan, and Klang became the capital of British colonial administration for Selangor from 1875 until 1880 when the capital city was moved to Kuala Lumpur due to the growth of Kuala Lumpur from tin mining. Today Klang is no longer State capital or the main seat of the ruler, but it remains the headquarters of the District to which it gives it name. Until the construction of Port Swettenham (now known as Port Klang) in 1901, Klang remained the chief outlet for Selangor's tin, and its position was enhanced by the completion of the Klang Valley railway to Bukit Kuda in 1886, which was then connected to Klang itself via a rail bridge, the Connaught Bridge, completed in 1890. In the 1890s its growth was further stimulated by the development of the district into the State' leading producer of coffee, and later rubber. In 1903, the royal seat was moved back to Klang when it became the official seat of Sultan Sulaiman (Sultan Alauddin Sulaiman Shah). In May 1890, a local authority, known as Klang Health Board, was established to administer Klang town. The official boundary of Klang was first defined in 1895. In 1926 the health boards of Klang and Port Swettenham were merged, and in 1945 the local authority was renamed Klang Town Board. In 1954, the Town Board became the Klang Town Council after a local election was set up to select its members in accordance with the Local Government Election Ordinance of 1950. In 1963, the Port Klang Authority was created and it now administers three Port Klang areas: Northport, Southpoint, and West Port. In 1971, the Klang District Council, which incorporated the nearby townships of Kapar and Meru as well as Port Klang, was formed. After undergoing a further reorganisation according to the Local Government Act of 1976 (Act 171), Klang District Council was upgraded to Klang Municipal Council (KMC) on 1 January 1977 and Klang Royal City Council (KRCC) beginning 5 February 2024.

Этимология

Кланг қаласы атын қала арқылы ағатын Кланг өзенінен алған болуы мүмкін. Куала-Лумпурдан басталып, батысқа қарай Порт-Клангқа дейін созылатын өзенге жақын орналасқан географиялық аймақтың бәрі Кланг аңғары деп аталады. Атаудың шығу тегі туралы кең таралған теориялардың бірі – бұл Мон-Кхмер тілінен алынған Клонг сөзінен шыққандығы. Басқаша айтқанда, бұл сөз "қойма" деген мағынаны білдіреді, ол малай тіліндегі Киланг сөзінен туындаған – бұрынғы заманда қала қоймаларға толы болған (қазір Киланг сөзі "зауыт" дегенді білдіреді). Кланг бұрын Пэнкалан Бату деп те аталып, ол "тас кемежайы" деген мағынаны білдірген. Малайзиядағы көптеген басқа жер аттарынан өзгеше, Клангтың қытай тіліндегі атауы тікелей транскрипция немесе аударма емес, бірақ Кланг аңғарының айналасындағы толқындарды білдіретін Пасанг деген малай сөзінің транскрипциясы болуы мүмкін.

Аудандар

Кланг Солтүстік Кланг пен Оңтүстік Клангқа бөлінеді, оларды Кланг өзені айырады. Солтүстік Кланг үшге бөлінеді: Капар (Солтүстік Клангтың солтүстігінде орналасқан), Рантау Панжанг (Солтүстік Клангтың батысында орналасқан) және Меру (Солтүстік Клангтың шығысында). Бұрын Солтүстік Кланг Клангтың басты сауда орталығы болған, бірақ 2008 жылдан бері Оңтүстік Клангта тұрғын үйлер мен сауда алаптары, сондай-ақ мемлекеттік кеңселер қарқынды дамуда. Көптеген ірі мемлекеттік және жеке медициналық мекемелер де Оңтүстік Клангта орналасқан. Сондықтан бұл аймақ жұмыс уақытынан кейін және демалыс күндері әрекеттірек болып, әлеуметтік және ойын-сауық орталығына айналады. Бұған Бандар Ботаник, Бандар Букит Тинги, Таман Сентоса Пердана, Таман Шри Андалас, Таман Байу Пердана, Таман Сентоса, Гленмари Ков, Кота Байуэмас сияқты жаңа және заманауи қалалардың жылдам өсуі себеп. Олардың барлығы Оңтүстік Клангта орналасқан. Солтүстік Клангта Беркли Гарден, Таман Энг Энн, Таман Кланг Утама, Бандар Бару Кланг сияқты ескі және қалыптасқан тұрғын үйлер бар. Жаңа қалаларға Бандар Букит Раджа, Аман Пердана және Кланг Сентрал жатады. Малайзияның ең жұмысты порты – Порт Кланг 1972 жылға дейін Порт Свентем деп аталған, содан кейін Порт Кланг деп қайта аталды. Порт Кланг Оңтүстік Клангта орналасқан.

Экономика

Бастапқыда Букит-Куда порты (Кланг өзенінің сағасынан 12,5 миль қашықтықта орналасқан) Куала-Лумпурдағы кен өндіру аймақтарына байланысқан порт ретінде құрылды. Кейіннен Букит-Куданы Куала-Лумпурмен байланыстыратын темір жол желісі салынды. Бірақ Букит-Куда порты тиімсіз болып табылғандықтан, өзен сағасына Букит-Кудадан үш шақырымға жақын орналасқан Кланг қаласы негізгі порт ретінде таңдалды. 1890 жылдың тамызында Кланг өзені арқылы көпір салынды және темір жол Клангке қосылды. Кланг порты келесі жылдары үлкен көлемде тасымалдарды қабылдады, содан кейін билік 1901 жылы «Порт Свентем» деп аталған жаңа порт салынатын өзен сағасына дейін темір жол желісін кеңейтуге шешім қабылдады. Алайда, Порт Свентем безгек инфекциясымен күресті, бұл кулилер мен порт қызметкерлеріне үлкен әсер етті және кемелерден жүк түсіруді кешіктірді. 1903 жылы Клангтың аудандық хирургы сэр Малком Уотсон орман мен бұталарды тазарту және бір уақытта дренаж жүйесін салу арқылы безгек мәселесін шешті. Кланг экономикасы Малайзияның ең тығыз қоныстанған, урбанизацияланған және индустрияланған аймағы – Кланг аңғарының экономикасымен тығыз байланысты. Кланг муниципалитетінде өнеркәсіптің кең спектрі бар, ірі өнеркәсіптік аймақтар Букит-Раджа, Капар, Меру, Таман Кланг-Утама, Сунге Булох, Пулау Инда, Телук Гонг және басқаларында орналасқан. Бұрын резеңке аймақтың экономикасының маңызды бөлігі болған, бірақ 1970 жылдардан бастап көптеген резеңке плантациялары пальма майына ауыстырылды, кейін қала құрылысын дамыту және инфрақұрылымды пайдалану үшін қайта құрылды. Порт Кланг Кланг экономикасының маңызды бөлігін құрайды. Онда шамамен 95 кеме компаниясы мен агенті, 300 кеден брокері, 25 контейнерлік сақтау орталығы және 70-тен астам жүк және тасымал компаниясы жұмыс істейді. 2013 жылы ол Малайзияның теңіз арқылы тасымалданатын контейнерлік тасымалының шамамен 50% құрады. Порт Кланг еркін аймағы 2004 жылы Порт Клангты аймақтық тарату орталығына, сондай-ақ сауда және логистикалық орталыққа айналдыру үшін құрылды. Клангтағы тұрғын үй және коммерциялық жылжымайтын мүлік нарығында да айтарлықтай белсенділік байқалады. Соңғы 12 айда тұрғын үйдің орташа бағасы 5674 мәміле негізінде RM440 000 болды, шаршы футы үшін бағасы RM310 құрады. 728 мәміле негізінде коммерциялық мүліктің орташа бағасы RM720 000 болды, шаршы футы үшін бағасы RM542.62 құрады. Порт 21-ғасырдың Теңіз Жібек Жолының бір бөлігі болып табылады, ол Қытай жағалауынан Сингапурға, Үндістанның оңтүстік ұшынан Момбасаға, содан кейін Қызыл теңіз арқылы Суэц каналы арқылы Жерорта теңізіне, одан Адриатиканың жоғарғы аймағына, Солтүстік Италияның Триест хабына және Орталық Еуропа мен Солтүстік теңізге дейін созылады.

Initially, Bukit Kuda port (located at 12.5 miles away from Klang river mouth) was established as a port that connect to mining areas within Kuala Lumpur. Later, a railway line was built connecting Bukit Kuda with Kuala Lumpur. However, the Bukit Kuda port was found to be unsuitable. Therefore, the town of Klang which is located at three miles nearer to the river mouth than Bukti Kuda, was chosen to become the major port. A bridge was constructed across the Klang river and railway was connected to Klang in August 1890. Klang port received huge amount of traffic in the following years, which later the authorities decided to extend the railway line to the mouth of the river where new port named "Port Swettenham" would be constructed in 1901. However, Port Swettenham was plaqued with malaria infections which affected coolies and port staff greatly, causing a delay in unloading cargoes from the ships. Sir Malcom Watson, a district surgeon in Klang solved the malaria problem in 1903 by clearing the forests and undergrowth and construct a drainage system at the same time. The economy of Klang is closely linked with that the greater Klang Valley conurbation which is the most densely populated, urbanised and industrialised region of Malaysia. There is a wide range of industries within the Klang municipality, major industrial areas may be found in Bukit Raja, Kapar, Meru, Taman Klang Utama and Sungai Buloh, Pulau Indah, Teluk Gong and others. Rubber used to be an important part of the economy of the region, but from the 1970s onwards, many rubber plantations have switched to palm oil, and were then converted again for urban development and infrastructure use. Port Klang forms an important part of the economy of Klang. It is home to about 95 shipping companies and agents, 300 custom brokers, 25 container storage centres, as well as more than 70 freight and transport companies. It handled almost 50% of Malaysia's sea borne container trade in 2013. The Port Klang Free Zone was established in 2004 to transform Port Klang into a regional distribution hub as well as a trade and logistics centre. The residential and commercial real estate markets in Klang have also seen significant activity. Over the last 12 months, the median residential property price was RM440,000 with a price per square foot of RM310, based on 5,674 transactions. The median commercial property price was RM720,000 with a price per square foot of RM542.62, based on 728 transactions. The port is part of the 21st Century Maritime Silk Road that runs from the Chinese coast to Singapore, towards the southern tip of India to Mombasa, from there through the Red Sea via the Suez Canal to the Mediterranean, there to the Upper Adriatic region to the northern Italian hub of Trieste with its connections to Central Europe and the North Sea.

Қылмыс

Кланг қаласында бірнеше қылмыстық топтар қызмет етеді, және топтық зорлық-зомбылық сирек емес. Қытай қауымдастығының арасында Куала-Лумпур және Кланг аймағында қызмет ететін Gang 21 сияқты Анг Бин Хой үштігінің топтары бар. Сондай-ақ, Gang 24, Gang 36 және тағы да басқалары бар, олардың мүшелері көбінесе үндістерден құралған. Үндістер бастапқыда қытайлық топ басшыларына жұмыс істеген, бірақ қазір олар осы қылмыстық ұйымдардың көптерін бақылайды деп есептеледі.

Малай тағамдары

Клаңдағы ең танымал тағам орны – "Эмпориум Макан". Бұл ескі орын қаланың орталығында, Pasar Jawa-ның қарсысында және Jambatan Kota-ның жанында орналасқан.

Қытай тағамдары

Кланг қаласы Бак Кут Те тағамымен әйгілі, ол шошқа қабырғасы мен еттен жасалған, халал емес, дәрілік шөптермен қайнатылған сорпа. Осы тағамның Клангта пайда болғанына сенеді. Бак Кут Те Таман Интен (бұрын Таман Рашна деп аталған), Телук Пулай, Джалан Керета Апи және Пандамаран сияқты әртүрлі жерлерде қолжетімді. Жергілікті тұрғындар көбінесе осы тағамды таңертең немесе түстен кейін жейді, ал кешкі уақытта табу қиын. Клангта жергілікті ас ұсынатын бірнеше тамақ алаңдары бар. Таман Эн Энн ауданында көптеген тағамдарды ұсынатын үлкен тамақ алаңы орналасқан. Мұнда әйгілі Чхэ Чхонг Фун, Йонг Тау Фу, Попия (қытай спринг-ролдары), емдік шөптерден жасалған Лин Цзи Канг сусыны, Рожак және Цендол сияқты тағамдар бар. Клангта Чхэ Чхонг Фун тағамын ұсынатын басқа да орындар Меру Берджая аймағында орналасқан. Йонг Тау Фу – малайзиялық хаккалық қытайлардың танымал тағамы, ол түскі және кешкі ас ретінде де жиі дайындалады.

Теңіз өнімдері

Порт Кланг жанындағы жағалау аймақтары мен аралдар, мысалы, Пулау Кетам, Баган Хайлам, Телук Гонг, Пандамаран және Танжунг Харапан теңіз тағамдарымен де әйгілі.

Климат

Клангтың тропикалық муссондық климаты бар және жыл бойы күшті жаңбыр жауады.

Білім

Кланг сонымен қатар білім беру орталығы ретінде танымал, онда жүздеген ұлттық мектептер, жекеменшік мектептер және колледждер салынған.

Ұлттық мектептер

Жоқ. Ұлттық бастауыш мектептер Қытай тіліндегі бастауыш мектептер Тамил тіліндегі бастауыш мектептер Ұлттық орта мектептер
1SK Klang SJK (C) Perempuan 中华女校 SJK (T) Ladang Batu Ampat SMK Raja Mahadi
2SK Telok Gadong SJK (C) Chuen Min 循民 SJK (T) Ladang Brafferton SMK Raja Lumu
3SK Pelabuhan Kelang SJK (C) Chung Hua 中华 SJK (T) Ladang Bukit Rajah SMK Tengku Ampuan Rahimah
4SK Telok Menegon SJK (C) Hin Hua 兴华 SJK (T) Ladang Emerald SMK Tengku Ampuan Jemaah
5SK Bukit Niaga SJK (C) Hwa Lien 华联 SJK (T) Ladang Highlands SMK Tengku Idris Shah
6SK Jalan Kebun SJK (C) Keng Chee 竞智 SJK (T) Ladang Jalan Acob SMK Sultan Abdul Samad
7SK Batu Belah SJK (C) Khe Beng 启明 SJK (T) Jalan Tepi Sungai SMK Pulau Indah
8SK Rantau Panjang SJK (C) Kong Hoe 共和 SJK (T) Persiaran Raja Muda Musa Kolej Tingkatan Enam Sri Istana
9SK Sementa SJK (C) Lee Min 利民 SJK (T) Jalan Meru SMK Rantau Panjang
10SK Kapar SJK (C) Pandamaran 'A' 班达马兰A校 SJK (T) Methodist SMK (P) Kapar
11SK Bukit Kapar SJK (C) Pandamaran 'B' 班达马兰B校 SJK (T) Simpang Lima SMK Pendamaran Jaya
12SK Sungai Binjai SJK (C) Pin Hwa (1) 滨华一校 SJK (T) Ldg Vallambrosa SMK Telok Gadong
13SK Pulau Indah SJK (C) Pui Ying 培英 SJK (T) Ladang North Hummock SMK Sri Andalas
14SK Tok Muda SJK (C) Sin Bin 新民 SJK (T) Simpang Lima SMK Jalan Kebun
15SK Bukit Kuda SJK (C) Soo Jin 树人 SMK Kampung Jawa
16SK Kg Raja Uda SJK (C) Tiong Hua Kok Bin 中华国民 SMK Taman Klang Utama
17SK Pandamaran Jaya SJK (C) Tshing Nian 青年 SMK Kota Kemuning
18SK Kg Johan Setia SJK (C) Wu Teck 务德 SMK Bandar Baru Sultan Suleiman
19SK Sungai Serdang SJK (C) Ying Wah 英华 SMK Sungai Kapar Indah
20SK Kg Pendamar SJK (C) Pin Hwa (2) 滨华二校 SMK Shahbandaraya
21SK Telok Gong SJK (C) Taman Rashna 兰花园 SMK Batu Unjur
22SK Taman Klang Jaya SMK Bukit Tinggi Klang
23SK Telok Pulai SMK Methodist (ACS)
24SK Sungai Udang SMJK Chung Hwa
25SK Pelabuhan Utara SMK Convent
26SK Abdul Samad SMK Tinggi Klang
27SK Meru SMJK Kwang Hwa
28SK Kampung Idaman SMK La Salle
29SK Taman Klang Utama SMK (P) Methodist
30SK Kampung Jawa SMK (P) Bukit Kuda
31SK Taman Sri Andalas SMK Dato Hamzah
32SK Taman Gembira SMK (P) Raja Zarina
33SK Bukit Tinggi SMK Meru
34SK Bukit Kemuning 2 SMK Pulau Ketam
35SK Meru (2) SAMT Sultan Hisamuddin
36SK Sungai Kapar Indah SAM Sultan Hisamuddin
37SK Kota Kemuning SAM Nurul Iman
38SK Kampung Jawa 2 Kolej Vokasional Klang
39SK Pulau Indah (2) Kolej Islam Sultan Alam Shah
40SK Bukit Rimau
41SK Batu Unjur
42SK Bukit Ceraka
43SK Methodist ACS
44SK (1) Jalan Batu Tiga
45SK (2) Jalan Batu Tiga
46SK Convent (1)
47SK Convent (2)
48SK La Salle
49SK (1) Jalan Meru
50SK (2) Jalan Meru
51SK Methodist
52SK Perempuan Methodist
53SK Tengku Bendahara Azman (1)
54SK Tengku Bendahara Azman (2)
55SK Perempuan Bukit Kuda
56SK (1) Simpang Lima
57SK (2) Simpang Lima
58SK St Anne's Convent

No. National Primary Schools Chinese Vernacular Primary SchoolsTamil Vernacular Primary SchoolsNational Secondary Schools1SK KlangSJK (C) Perempuan 中华女校SJK (T) Ladang Batu AmpatSMK Raja Mahadi2SK Telok GadongSJK (C) Chuen Min 循民SJK (T) Ladang BraffertonSMK Raja Lumu3SK Pelabuhan KelangSJK (C) Chung Hua 中华SJK (T) Ladang Bukit RajahSMK Tengku Ampuan Rahimah4SK Telok MenegonSJK (C) Hin Hua 兴华SJK (T) Ladang EmeraldSMK Tengku Ampuan Jemaah5SK Bukit NiagaSJK (C) Hwa Lien 华联SJK (T) Ladang HighlandsSMK Tengku Idris Shah6SK Jalan KebunSJK (C) Keng Chee 竞智SJK (T) Ladang Jalan AcobSMK Sultan Abdul Samad7SK Batu BelahSJK (C) Khe Beng 启明SJK (T) Jalan Tepi SungaiSMK Pulau Indah8SK Rantau PanjangSJK (C) Kong Hoe 共和SJK (T) Persiaran Raja Muda MusaKolej Tingkatan Enam Sri Istana9SK SementaSJK (C) Lee Min 利民SJK (T) Jalan MeruSMK Rantau Panjang10SK KaparSJK (C) Pandamaran 'A' 班达马兰A校SJK (T) MethodistSMK (P) Kapar11SK Bukit KaparSJK (C) Pandamaran 'B' 班达马兰B校SJK (T) Simpang LimaSMK Pendamaran Jaya12SK Sungai BinjaiSJK (C) Pin Hwa (1) 滨华一校SJK (T) Ldg VallambrosaSMK Telok Gadong13SK Pulau IndahSJK (C) Pui Ying 培英SJK (T) Ladang North HummockSMK Sri Andalas14SK Tok MudaSJK (C) Sin Bin 新民SJK (T) Simpang LimaSMK Jalan Kebun15SK Bukit KudaSJK (C) Soo Jin 树人SMK Kampung Jawa16SK Kg Raja UdaSJK (C) Tiong Hua Kok Bin 中华国民SMK Taman Klang Utama17SK Pandamaran JayaSJK (C) Tshing Nian 青年SMK Kota Kemuning18SK Kg Johan SetiaSJK (C) Wu Teck 务德SMK Bandar Baru Sultan Suleiman19SK Sungai SerdangSJK (C) Ying Wah 英华SMK Sungai Kapar Indah20SK Kg PendamarSJK (C) Pin Hwa (2) 滨华二校SMK Shahbandaraya21SK Telok GongSJK (C) Taman Rashna 兰花园SMK Batu Unjur22SK Taman Klang JayaSMK Bukit Tinggi Klang23SK Telok PulaiSMK Methodist (ACS)24SK Sungai UdangSMJK Chung Hwa25SK Pelabuhan UtaraSMK Convent26SK Abdul SamadSMK Tinggi Klang27SK MeruSMJK Kwang Hwa28SK Kampung IdamanSMK La Salle29SK Taman Klang UtamaSMK (P) Methodist30SK Kampung JawaSMK (P) Bukit Kuda31SK Taman Sri AndalasSMK Dato Hamzah32SK Taman GembiraSMK (P) Raja Zarina33SK Bukit TinggiSMK Meru34SK Bukit Kemuning 2SMK Pulau Ketam35SK Meru (2)SAMT Sultan Hisamuddin36SK Sungai Kapar IndahSAM Sultan Hisamuddin37SK Kota KemuningSAM Nurul Iman38SK Kampung Jawa 2Kolej Vokasional Klang39SK Pulau Indah (2)Kolej Islam Sultan Alam Shah40SK Bukit Rimau41SK Batu Unjur42SK Bukit Ceraka43SK Methodist ACS44SK (1) Jalan Batu Tiga45SK (2) Jalan Batu Tiga46SK Convent (1)47SK Convent (2)48SK La Salle49SK (1) Jalan Meru50SK (2) Jalan Meru51SK Methodist52SK Perempuan Methodist53SK Tengku Bendahara Azman (1)54SK Tengku Bendahara Azman (2)55SK Perempuan Bukit Kuda56SK (1) Simpang Lima57SK (2) Simpang Lima58SK St Anne's Convent

Оңалту және дамыту

Селангор теңіз шлюзінің (SMG) бас жоспары Кланг өзенінің бойындағы жерді қамтиды. Бұл бастама өзен бойындағы болашақ құрылыстардың сапасы мен мүмкіндіктерін анықтайды. Landasan Lumayan Sdn. Bhd. (MBI Selangor компаниясының еншілес кәсіпорны) жүзеге асырып жатқан бұл жоба штатының экономикасына зор пайда келтіреді. Бас жоспар Клангты Эко-ақылды қала ретінде дамытуды көздейді, бұл Кланг өзені бойындағы жаңа, тұрақты әлеуметтік және экономикалық өсуді қамтамасыз етеді, оның ішінде өзенді тазалау, қалпына келтіру және дамыту шаралары да бар. Селангор теңіз шлюзі (SMG) жобасы арқылы Сунай Кланг штаты үшін экономиканың жаңа көзіне айналады. SMG құрамына сауда, қонақжайлылық, туризм, тұрғын үй және қызмет көрсету саласын қоса алғандағы бірнеше даму компоненттері кіреді.

Оңалту

Қалпына келтіру, өзгеретін климат жағдайында қоршаған орта мен жергілікті халықтың тұрақтылығын қамтамасыз етеді. Мақсаттары – экологиялық тепе-теңдікті қайта орнату, судың сапасын жақсарту, су тасқынының алдын алу және Кланг өзенін жақсарту үшін ортаны сақтау. 2007 жылы ресми түрде тоқтатылған, Пасир Панжанг, Кланг қаласындағы 98 акр жерді алып жатқан Телок Капас участағы қалпына келтірудің басты мақсаты – судың сапасын жақсарту және учаскені қауіпсіз жабу арқылы қалпына келтіру. Кланг өзенін кешенді түрде қалпына келтіруге жобалық концепцияны әзірлеу, құрылыс, пайдалану және күтім-жөндеу жұмыстары кіреді, оның жалпы құны 3 миллиард малайзиялық ринггитін құрайды. Мақсаттары – судың сапасын және экономикалық белсенділікті арттыру.