Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ресейлік әуедегі ерте ескерту және басқару ұшағы
Russian airborne early warning and control aircraft
Туполев Ту-126 (НАТО коды: Moss) – Туполев конструкторлық бюросымен Туполев Ту-114 авиалайнері негізінде жасалған әуедегі ерте ескерту және басқару ұшағы. Ол 1965 жылдан 1984 жылға дейін КСРО қарулы күштерінде қызмет етті.
The Tupolev Tu 126 (NATO reporting name: Moss) was an airborne early warning and control aircraft developed from the Tupolev Tu 114 airliner by the Tupolev design bureau. It was in service with the armed forces of the Soviet Union from 1965 to 1984.
Жобалау және әзірлеу
1958 жылы АҚШ-тың солтүстіктен КСРО-ға қарсы ядролық соққы сырқатының күшейіп, алаңдаушылықты арттыруы әуедегі радар жүйесіне жаңа талап қоюға әкелді. Бұл жүйе, кең советтік солтүстік жағалауды қамтитын құрлықтағы радар жүйесін құрудың қиындықтары мен шығындарынан сақтауға мүмкіндік беретін. Туполев жобалау бюросына AEW&C ұшағын жобалау тапсырылды. Tu-95 және Tu-116 ұшақтарына жоспарланған радарлық құралдарды орнатуға тырысқаннан кейін, олардың орнына кең фюзеляжды Tupolev Tu-114 пайдалану туралы шешім қабылданды. Бұл Tu-95 және Tu-116 ұшақтарында болған салқындату және операторларға арналған орын мәселелерін шешті. Ұшу қашықтығы талаптарын орындау үшін ұшаққа ауада жанармай құюға арналған зонд орнатылды. Ту-126 ұшағының экипажы 12 адамнан тұрды және фюзеляжының үстіне орнатылған ротодомда «Лиана» радарын (НАТО коды бойынша «Flap Jack») алып жүрді. Оның төменнен қарау қабілеті болмағандықтан, НАТО-ның төмен қабатқа ену тактикасына көшуі оны тиімсіз етті. Ту-126 ұшағының алғашқы прототипі 1962 жылғы 23 қаңтарда ұшты. 1964 жылдың күзіне дейін жалғасқан сынақтар радардың суда тиімді болғанын көрсетсе де, құрлықтағы өнімділігі нашар болды.
In 1958 increasing concern over the threat of an American nuclear strike against the USSR from the north led to a new requirement for an airborne radar system, which would avoid the problems and expense of attempting to create a land based radar system to cover all of the enormous Soviet northern coast. The Tupolev Design Bureau was ordered to design an AEW&C aircraft. After trying to fit the projected radar instrumentation in a Tu 95 and a Tu 116, a decision was made to use the Tupolev Tu 114 with its wider fuselage instead. This solved problems with cooling and operator space that existed with the narrower Tu 95 and Tu 116 designs. To adhere to the flight range requirements, the plane was fitted with an air to air refuelling probe. The Tu 126 had a crew of 12 and carried the Liana radar (NATO reporting name Flap Jack) in a rotodome mounted above the fuselage. It had no look down capability, so the switch by NATO to low level penetration made it fairly irrelevant. The first prototype Tu 126 flew on 23 January 1962. Testing, which continued through the autumn of 1964, showed that while the radar was effective over water, performance was poorer over land.
Пайдалану тарихы
Ту-126 ұшағы 1965 жылы қолданысқа түсті, бірақ ол 1968 жылға дейін Батыс елдерінің барлау қызметіне белгілі болған жоқ, себебі ол Кеңес Одағының деректі фильмінде ғана пайда болды. Барлық ұшақтар ресми түрде Шяулай әуе базасында орналасқан. Батыс барлау қызметі оның радарлық мүмкіндіктері Батыс үлгілерінен нашар екенін, төмен қабаттағы қанатты зымырандарды немесе кішкентай ұшақтарды анықтай алмайтынын бағалады. Дегенмен, Ту-126 ұшақтарында қуатты қарсы шаралар жабдықтары бар екені анықталды. Ту-126 ұшағы Кеңес Әуе күштерінде пайдаланылды, содан кейін Бериев А-50 ұшағымен ауыстырылды. Соңғы Ту-126 1984 жылы қызметтен шығарылды.
The Tu 126 entered service in 1965, although it was only identified by Western intelligence in 1968 after appearing in a Soviet documentary film. and all were nominally based at Šiauliai Air Base. Western intelligence estimated that its radar performance was inferior to Western equivalents, that it was unable to detect cruise missiles or small aircraft at low level. However, it was assessed that the Tu 126 had powerful jamming equipment. The Tu 126 was used by the Soviet Air Force, until being replaced by the Beriev A 50. The last Tu 126 was retired in 1984.