Кіріспе

Шорт Калькутта немесе S.8 – Short Brothers компаниясы жасаған екі қанатты ұшақ-амфибия.

Жобалау және әзірлеу

Калькутта екіұшақты ұшу қайығы Империялық әуе компаниясының Үндістанға және одан қайтатын бағыттарының Жерорта теңізі бөлігін қамтамасыз ету қажеттілігінен туындады. "Шорт Сингапур" әскери ұшу қайығынан жасалған "Калькутта", британдық бірінші металл корпусты, күштік қабырғалы ұшу қайығы болды, бірақ одан бұрын неміс "Зеппелин Линдау" Rs. IV жасалған еді. Ол үш "Бристоль Юпитер" қозғалтқышымен жабдықталған, олар қанаттар арасында орналасқан. Екі ұшқыш ұшақты ашық кабинадан басқарса, радиооператор 15 жолаушымен бірге негізгі кабинада орналасқан.

Пайдалану тарихы

S.8 Calcutta алғашқы ұшуын 1928 жылғы 14 ақпанда жасады, ол бір күн бұрын ұшырылып, түні бойы кемеде тоқтатылды, корпуста ақаулар бар ма екенін тексеру үшін. Shorts компаниясының бас сынақ ұшқышы Джон Ланкестер Паркер басқарды, ал Imperial Airways авиакомпаниясының майоры Герберт Г. Брэкли оның орынбасары болды. 1928 жылғы 15 наурызда Паркер мен Брэкли осы ұшақты (G EBVG тіркелген) Феликсстоудағы Теңіз ұшақтарын сынау орталығына, оның ұшуға жарамдылығын және теңізде басқару қабілетін тексеру үшін жеткізді. Тексерулер сол жылдың 27 шілдесінде сәтті аяқталды және ұшақ сол күні Shorts компаниясына қайтарылды. G EBVG 1928 жылғы 9 тамызда Imperial Airways компаниясына тапсырылды. S.8 Calcutta 1928 жылы пайдалануға енгізілді және Imperial Airways компаниясы оны Ұлыбританиядан Үндістанға бағытталған маршруттың Жерорта теңізі – Карачи бөлігінде пайдаланды. Барлығы жеті ұшақ салынды. Calcutta ұшағының әскери нұсқасы, бастапқыда Calcutta (қызметтік түрі) деп аталған, Shorts Rangoon ретінде салынды. 1924 жылы француздық Breguet компаниясы Calcutta ұшағын сатып алып, одан француз теңіз күштері үшін Breguet S.8/2 деп аталған әскери нұсқасын жасады, ол Rangoon нұсқасына ұқсас болды. Breguet компаниясы Le Havre қаласында лицензия бойынша төрт ұшақ салды. Кейіннен Breguet компаниясы жақсартылған Breguet 521 Bizerte нұсқасын жасады. 1928 жылғы 1 тамызда Паркер, Освальд Шортпен бірге G EBVG ұшағымен Вестминстерге ұшып, оны Темзаға, Vauxhall және Lambeth көпірлері арасына қондырды. Ұшақ үш күн бойы Альберт наберегінде парламент мүшелері (соның ішінде сол кездегі қазынашылық канцлері Уинстон Черчилль), Лордтар палатасының мүшелері және басқалар тексеруі үшін тоқтатылды.

Апаттар мен оқиғалар

Рим қаласы (тіркеу G AADN) 1929 жылғы 26 қазанда Италияның Неаполь қаласындағы Неаполь халықаралық әуежайынан Генуя қаласының сыртындағы Генуя Кристофоро Коломбо әуежайына бағытталған жоспарлы жолаушылар рейсі кезінде, Италияның Ла Специясының жанындағы Лигурия теңізінде жоғары жел және нашар ауа-райы салдарынан мәжбүрлі қону жасады. Оны жағаға сүйреуге тырысқанда суға батып, борттағы жеті адамның барлығы қаза тапты. Хартум қаласы (G AASJ) 1935 жылғы 31 желтоқсанда, Крит пен Александрия, Египет арасындағы рейсінің соңына жақындағанда үш қозғалтқышының күрт істен шығуынан зардап шекті. Түн құлпыра бастаған кезде осы оқиға болды. Ұшқыш ғана аман қалды, ал тоғыз жолаушы мен үш экипаж мүшесі суға түсу салдарынан немесе ұшақтың үлкен толқындармен жабуынан суға батып қайтыс болды. Британдық Әуе министрлігі жүргізген тергеу нәтижесінде карбюраторлар жанармай тұтынуын арттыратындай өзгеріске ұшырағаны анықталды, осының салдарынан ұшақта жанармай бітіп қалды.