Кіріспе

Бельгиядағы Мехелен қаласындағы собор (Sint Romboutskathedraal, ) – Бельгиядағы Мехелен қаласындағы Рим католиктік митрополиттік архиепископтық собор, жақын жердегі аббаттық негізін салған христиан миссионері және шейіт Сент-Румбольдқа арналған. Оның қабір қалдықтары собор ішінде сақталған деген әңгіме бар. Сент-Румбольдқа арналған реликвиялардың зерттеу нәтижесінде, оның өмірі шамамен 40 жылға созылғандығы және 580-655 жылдар аралығында қайтыс болғандығы анықталды, ал дәстүр бойынша 775 жылы деп есептелген. 1999 жылы собор мұнарасы Бельгия және Францияның Белфорларының бөлігі ретінде ЮНЕСКО-ның Әлемдік мұра тізіміне енгізілді, бұл оның архитектуралық ерекшелігі мен күзет мұнарасы ретіндегі азаматтық маңызын мойындау үшін жасалды.

Құрылыс

Шіркеудің құрылысы 1200 жылдан кейін басталды, ал 1312 жылы, бір бөлігі пайдалануға жарамды болғанда, қасиеттіленді. 1324 жылдан бастап, ұшқыш тіреулер мен қайта қарастырылған хор құрылымы француз готикасынан өзгеше Брабант готикасының ерекшеліктерін иеленді. 1342 жылғы қала өртінен кейін, шебер-салынушы Жан д'Оизи жөндеу жұмыстарын жүргізіп, осы екінші кезеңді жалғастырды, ол 1375 жылы қайтыс болған кезде жоғары готика стилінің үлгісіне айналды. Оның ізбасарлары 1437 жылы нефтің, ал 1451 жылы хордың күмбездерін аяқтады. 1452–1520 жылдар аралығындағы мұнараның соңғы кезеңінде қажылар, кейін қала қаржыландырып тұрғызды. 600 мехлиндық футқа, яғни шамамен 167 метрге жететіндей етіп салынған, барлық шіркеу мұнараларынан биік (Ульм соборы 19 ғасырдан бері 161 метрді құрайды), ауыр Сент-Румбольд мұнарасы бұрын батпақты жерге салынған, бірақ үш метрлік негізіне қарамастан, орны дұрыс таңдалғандай көрінеді. Бірнеше жыл өткен соң, 1454 жылы, оның бас архитекторы Андрис I Келдерманс Зиерикзееде (қазіргі Нидерланды) Сент-Ливиннің Монстр мұнарасын (немесе голланд тіліндегі Сент-Ливенсмонстерторен) салдырды, онда мұнараның қисаюы немесе иілуі (қазір 62 метр, бірақ шамамен 130 метрге жоспарланған) шіркеуді қиратуы мүмкін еді. Бұл алаңдау толыққандай бөлек құрылыстарға әкелді, бұл шешім Мехеленде де қолданылды. Екі жерде де 16 ғасырдың басында мұнараның жоғарғы бөлігі техникалық емес, қаржылық себептермен тоқтатылды. Сент-Румбольдтың үстіне 77 метрлік шпиль орнатылуы керек еді, бірақ оның тек жеті метрі ғана салынды, сондықтан ерекше пішін пайда болды. Құрылыс аяқталғаннан кейін мұнара мен шіркеу арасындағы алшақтықты әдейі әлсіз байланыс жапты.

Кейінгі тарих

1559 жылдан бері шіркеу собор ретінде қызмет етеді. 18 ғасырда, көптеген Брабантия готикалық шіркеулеріне үлгі болған, әр астананы қоршаған мүсінді кәбіс жапырақтарынан жасалған әшекейлер екі қабатты егін шенберінмен ауыстырылды. 2005 жылы инженерлер жер және мұнараның арқаулық қабілетін есептегеннен кейін, түпнұсқа сызбалар бойынша мұнараны толық аяқтау мүмкіндігі талқыланды.

Қоңыраулар

Мұнарада 49 қоңырау бар, тек ең үлкен қоңыраулар ғана қозғалады, және олар әлі де жұмыс істеп тұр. Қоңыраулардың салмағы 16 кг-нан бастап, ең ірі қоңырау – «Сальватор» бордтонына дейін жетеді, ол сағатты соғып, салмағы 8 тонна. 1923 жылға дейін соборда электр энергиясы қолданысқа енгенге дейін 18 қоңыраушы болған. Осы аспаптан 39 қадам жоғарыда тағы бір толық каррильон орналасқан, онда жаз айларында концерттер өткізіледі.

Органдар

Соборда екі орган бар. Батыс қасбетінің арт жағындағы негізгі орган 1957 жылы орган жасаушы Стивенс жасаған. Бүйір қасбетінің арт жағында сол Стивенс орнатып, 1919 жылы қойылған кішкентай орган бар. Бұл аспапта екі мануалды клавиатура және педаль тақтасы бар, сондай-ақ 30 тоқтау бар.

Собордағы оқиғалар

Сент-Румбольдс 2008 жылы граф Родольф де Лимбург Стирум мен Люксембургтың ханшайымы Мари Астридтің қызы, Австрияның архигерцогинясы Мари Кристинның үйлену тойы болды.

Папаның сапары

1985 жылы 65 жасқа толған күні Папа Иоанн Павел II Сент-Румбольд шіркеуінде мисса өткізді. Сол кездегі қаланың карилоншысы Джо Хаазен оның: "Сендердің мұнараларың аяқталмаған" дегенін естіді.