Француз архиепископы және Париж архиепископы Франсуа де Арле де Шампвальон
François de Harlay de Champvallon
Француз архиепископы, Париж архиепископы, François de Harlay de Champvallon өмірі мен қызметі. 17 ғасырғы Франция тарихы, дін және ақсүйектер туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз архиепископы Франсуа де Гарлей де Шампваллон (François III de Harlay; 14 тамыз 1625 – 6 тамыз 1695) – Париждің бесінші архиепископы болған.
French archbishop
François de Harlay de Champvallon (François III de Harlay; 14 August 1625 – 6 August 1695) was the fifth Archbishop of Paris.
Алғашқы жылдар
Гарлей де Шампваллон Парижде, Руан архиепискобы Франсуа де Гарлейдің сіңілі баласы болып дүниеге келді. Ол Наварр колледжін бітіргеннен кейін дереу Жюмиеж аббаттығына ұсынылды және оның ағасы қайтыс болғаннан кейін жиырма алты жасында архиепископтық лауазымға ие болды. 1671 жылы ол Париж архиепископы болып тағайындалды. 1674 жылы Сен-Клауд, Мезон-Альфор, Кретей, Озуар-ла-Ферьер және Армантьер-ан-Бри иеліктері мен жерлері Париж архиепископтарының ұрпақтарына берілетін Сен-Клауд герцогтығына біріктірілді, бірақ ол 1690 жылға дейін парламентте тіркелмеді. Гарлей бұл атақты алғаш иеленді, және Революцияға дейін Париждегі оның ізбасарлары осы атақты сақтап келді. Герцог сонымен қатар Франция жұбы болды. Гарлей Киелі Рух орденінің басшысы және Француз академиясының мүшесі де болды. 1690 жылы король оны кардинал лауазымына ұсынды, бірақ бұл жоба іске аспады.
Harlay de Champvallon was born in Paris, the nephew of François de Harlay, archbishop of Rouen. He was presented to the abbey of Jumièges immediately on leaving the Collège de Navarre, and he was only twenty six when he succeeded his uncle in the archiepiscopal see. He was transferred to the see of Paris in 1671. In 1674 the domain and lordships of Saint Cloud, Maisons Alfort, Créteil, Ozoir la Ferrière, and Armentières en Brie were erected into a duchy of Saint Cloud to be held by the successive Archbishops of Paris, although it was not registered in the parlement until 1690. Harlay was the first to bear the title, which was then held by his successors at Paris till the Revolution. The Duke was likewise a pair of France. Harlay was also commander of the chivalric Order of the Holy Spirit and a member of the Académie française. In 1690 he was proposed by the king for the cardinalate, though this did not have effect.
Мансап
Саяси мансабының басында ол Мазариннің адал жақтасы болды және оның жер аударылудан оралуына көмектескені айтылады. Оның жеке өмірі көптеген дау-дамайларға себеп болды, бірақ ол білімді, шешен және көндіре алатын сөйлеуші, сондай-ақ іскерлік қабілеттері жоғары болды. 1682 жылғы 19 наурызда дін қызметкерлерінің жиналысында жасалған мәлімдеме бойынша Галликан шіркеуінің талаптарын қолдауы арқасында Людовик XIV-нің құрметіне ие болды, бірақ Босуэ оны сотқа қызметшідей мойынсұнушылық танытқаны үшін айыптады. Ресми құжат сақталмағанмен, Харлей патшаның мадам де Ментенонмен жекелеген той кезінде, патшаның мойындаушысы Пьер-ла-Шаиз өткізген миссадан кейін және үш куәгердің – Моншеврюй графы, Форбин шевальесі және Александр Бонтемп қатысуымен рәсім өткізгеніне сенімді. Патша алдындағы ықпалын пайдаланып, бұл мәселені құпия ұстағаны үшін келіншегі оны жек көреді. Ол Париждегі шіркеу мәселелері бойынша әр апта сайын Пьер-ла-Шаизбен бірге Людовик XIV-нің қабылдауында болып тұратын, бірақ оның ықпалы бірте-бірте азайды. Янсеншілдерге қатысты қатал мінез-құлқы үшін оған жақсылық тілемеген Сен-Симон, патшаның құрметі төмендегенде достары оны тастап кеткенін айтады, соңында ол Château de Conflans-та (Шаронтон-ле-Понда) Паула Франсуаза де Гонди, Лесдигьер герцогинясымен көп уақытын өткізді, ол ғана оған адал болды. Сен-Симон олардың сол жердегі әсем бақтарда серуендеуді ұнатқанын, ал қызметші олардың аяқтарынан шашыраған қиыршық тастарды жинап, сырттан құрметпен ілесіп отыратынын жазды. Харлей Нант эдиктын жоюға шақырды, ол 1685 жылы орындалды. Оның нәтижесінде, ол рухани және әкімшілік билеушісі болған Диппе қаласынан 3000 гугенот азаматы шетелге қашып кетті, мұның себебі Харлейдің қаталдығы болды делінеді.
During the early part of his political career he was a firm adherent of Mazarin, and is said to have helped to procure his return from exile. His private life gave rise to much scandal, but he had considerable learning, was an eloquent and persuasive speaker and had a great capacity for business. He secured the favour of Louis XIV by his support for the claims of the Gallican Church formulated by the declaration made by the clergy in assembly on 19 March 1682, when Bossuet accused him of truckling to the court like a valet. Though no official act has survived, it is reliably thought that Harlay officiated in a private ceremony at the king's marriage with Madame de Maintenon after a Mass celebrated by Père la Chaise, the king's confessor, and in the presence of only three witnesses, the Marquis de Montchevreuil, the Chevalier de Forbin and Alexandre Bontemps. Harlay was hated by the bride for using his influence with the king to keep the matter secret. He had a weekly audience of Louis XIV in company with Père la Chaise on the affairs of the Church in Paris, but his influence gradually declined, and Saint Simon, who bore him no good will for his harsh attitude to the Jansenists, says that his friends deserted him as the royal favour waned, until at last most of his time was spent at his Château de Conflans (in Charenton le Pont) in the company of Paule Françoise de Gondi, duchess of Lesdiguieres, who alone was faithful to him. Saint Simon records that they were fond of walking through the magnificent gardens there, while a servant followed at a respectful distance to rake the gravel disturbed by their feet. Harlay urged the Revocation of the Edict of Nantes and this took place in 1685. As a result, Dieppe, of which he was temporal and spiritual lord, saw 3,000 of its Huguenot citizens flee abroad, partly it is said on account of Harlay's severity.
Жеке өмір
Харлей де Шампваллон 1695 жылы 6 тамызда қасиетті дұғалар оқылмай, кенеттен қайтыс болды. Оның қоштасу сөзін Пьер Гейлард айтты, ал мэм де Севинье бұл оқиғаға қатысты: «Бұл жағдайды қиын еткен екі ғана ұсақ нәрсе бар – оның өмірі мен өлімі» деп қатты сын айтты.
Harlay de Champvallon died suddenly, without having received the sacraments, on 6 August 1695. His funeral discourse was delivered by Père Gaillard, and Mme de Sévigné made on the occasion the severe comment that there were only two trifles to make this a difficult matter — his life and his death.