Кіріспе
Сүтте немесе судағы қыздырылған шоколад ішімдігі. Ыстық шоколад, сондай-ақ ыстық какао немесе ішуге арналған шоколад деп те аталады, бұл қырқылған немесе ерітілген шоколад немесе какао ұнтағы, қыздырылған сүт немесе су және әдетте тәттілендіргіш қосылған қыздырылған сусын. Оны көбінесе қайнатылған қаймақ немесе зефирмен безендіреді. Ерітілген шоколадтан жасалған ыстық шоколадты кейде ішуге арналған шоколад деп атайды, ол азырақ тәтті және тығыз консистенцияға ие. Шоколад сусынының алғашқы нұсқасы кем дегенде 5300 жыл бұрын, қазіргі Эквадордағы Майо-Чинчипе мәдениетімен пайда болған деп саналады, ал кейіннен Майялар шамамен 2500-3000 жыл бұрын оны тұтынған. 1400 жылға қарай какао сусыны ацтек мәдениетінің маңызды бөлігі болды, олар оны xocōlātl деп атады. Виктория және Альберт мұражайы, Лондон. Археологтар Майялардың шоколадты тұтынуы б.з. дейінгі 500 жылға дейін жететінін анықтады және шоколад Майялардан бұрын пайда болған болуы мүмкін деген болжам бар. Гватемаланың Рио-Азуль қаласынан табылған Майялардың ерте классикалық кезеңіне (460-480 жж.) қабірінде какаоның Майя жазуы және шоколад сусынының қалдықтары бар ыдыстар болған. Америкаға кездеспеген қант болғандықтан, сусын қазіргі тәтті шоколадқа қарағанда ащы және дәмді болды. Мезоамерикада көптеген сусындар какао бұршақтарынан жасалып, олардың дәмін жақсарту үшін ваниль сияқты гүлдермен байытылды. Бұл ацтектерге арналған құрбандық болды. Ацтектер, немесе Мексикалықтар, жаулап алған халықтардан шоколад беруді талап етті. Олар алған кеселер, аққулар, какао бұршақтары және басқа да заттар "Кодекс Мендосада" тізімделген. Какао Мезоамерикада ақша ретінде қолданыла бастады. Осы уақытта шоколад тек Майялардың ойлап тапқан ащы сусыны түрінде ғана болды. Сол кезде шоколад Еуропада өте қымбат болды, өйткені какао бұршақтары тек Оңтүстік Америкада өседі. Содан кейін тәтті дәмді ыстық шоколад ойлап табылды, бұл 17 ғасырда ыстық шоколадты Еуропа ақсүйектері арасында сәнге айналдырды. Тіпті алғашқы Шоколад үйі (қазіргі кофеханаға ұқсас мекеме) пайда болды. Сол кезде ыстық шоколадты дәмдеу үшін түрлі дәмдеуіштер қосылған, соның ішінде жаңа жасмин гүлдері, янтарь, мускус, ваниль және янтарь қосылған ыстық шоколад рецепті болды. Сусынның аристократиялық табиғаты 1797 жылы шоколадты "құдайлардың сусыны" деп атауға әкелді. Пресс какао тұқымынан майлы какао майын бөліп, таза шоколад ұнтағын қалдырды. Дәстүр бойынша, итальяндық нұсқасы cioccolata calda алғаш рет 1560 жылы Туринде пайда болды. Савой герцогтігінің астанасы Шамбериден Туринге көшірілгенін атап өту үшін Савой герцогы Эммануэль Филиберт жаңа сусын сұрады, соның нәтижесінде бұл қалың, кремообразды нұсқа жасалды.
Hot chocolate, also known as hot cocoa or drinking chocolate, is a heated drink consisting of shaved or melted chocolate or cocoa powder, heated milk or water, and usually a sweetener. It is often garnished with whipped cream or marshmallows. Hot chocolate made with melted chocolate is sometimes called drinking chocolate, characterized by less sweetness and a thicker consistency. The first chocolate drink is believed to have been created at least 5,300 years starting with the Mayo Chinchipe culture in what is present day Ecuador and later consumed by the Maya around 2,500–3,000 years ago. A cocoa drink was an essential part of Aztec culture by 1400 AD, by which they referred to as xocōlātl. Victoria and Albert Museum, London.]] Archaeologists have found evidence that Mayan chocolate consumption occurred as early as 500 BC, and there is speculation that chocolate predates even the Mayans. An early Classic period (460 480 AD) Mayan tomb from the site of Rio Azul, Guatemala, had vessels with the Maya glyph for cacao on them with residue of a chocolate drink. Because sugar was yet to come to the Americas, The drink tasted spicy and bitter as opposed to sweetened modern hot chocolate. </blockquote>Within Mesoamerica many drinks were made from cacao beans, and further enhanced by flowers like vanilla to add flavor. This was a tribute to the Aztecs. The Aztecs, or Mexica, required conquered people to provide them with chocolate. Cups, gourds, cacao beans, as well as other things they acquired were listed in The Essential Codex Mendoza. Cacao became used as a currency throughout Mesoamerica. At this time, chocolate still only existed in the bitter drink invented by the Mayas. At the time, chocolate was very expensive in Europe because the cocoa beans only grew in South America. Sweet tasting hot chocolate was then invented, leading hot chocolate to become a luxury item among the European nobility by the 17th century. Even when the first Chocolate House (an establishment similar to a modern coffee shop) At the time, hot chocolate was often mixed with spices for flavor; one notable recipe was hot chocolate "infused with fresh jasmine flowers, amber, musk, vanilla and ambergris." The aristocratic nature of the drink led to chocolate being referred to as "the drink of the gods" in 1797. The press separated the greasy cocoa butter from cacao seeds, leaving a purer chocolate powder behind. According to tradition, the Italian version cioccolata calda was first born in Turin around 1560. To celebrate that the capital of the Duchy of Savoy was moved from Chambéry to Turin, Emmanuel Philibert, Duke of Savoy asked for a new beverage, and so this thicker, creamy version was created.
Терминология
Кейде какао ұнтағынан (какао бұршақтарын ұнтақтап, одан көп мөлшерде какао майы алынған) жасалған "ыстық какао" мен тікелей шоколад таяқшасынан жасалған "ыстық шоколад" арасында айырмашылық жасалады, оның құрамында какао, қант және какао майы бар. Ыстық шоколадты қара, жартылай тәтті немесе ащы шоколадты ұсақтап немесе кесіп, сүтке араластырып, қант қосып дайындауға болады. Какао әдетте какао ұнтағымен, ыстық сүт немесе сумен дайындалған және қантпен (немесе мүлдем тәттіленбеген) тәттіленген сусынды білдіреді. Дайын ыстық шоколад немесе ыстық какао қоспасы какао ұнтағына, шоколад ұнтағына немесе екеуіне де негізделуі мүмкін; көбінесе сүт ұнтағын немесе оған ұқсас ингредиенттерді қамтиды, сондықтан оны сүтсіз, қант немесе басқа тәттілендіргіштерсіз жасауға болады, сондай-ақ тұрақтандырғыштар мен қоюлатушылар да әдетте қосылады. Какао бұршақтарында көп мөлшерде май болады, бірақ какао ұнтағы көбінесе майсыздандырылады. Дегенмен, майсыздандырылған какао ұнтағына май қосу оның сіңірілуін жақсартады.
Алкоголь
Лумумба жасау үшін ром ыстық шоколадқа салынады.
Қолданылуы
Бүгінде шоколад немесе какао ішу түріндегі ыстық шоколад көңіл көтеруге арналған тағам ретінде қарастырылады және әлемнің көптеген аймақтарында кеңінен қолданылады. Еуропалық ыстық шоколад салыстырмалы түрде қою және бай, ал АҚШ-та көбінесе жұқа, жылдам дайындалатын нұсқасы ішіледі. Нигерияда ыстық шоколадты "шай" деп атайды, бірақ ол шын мәнінде шай емес, себебі Нигерия дәстүрі бойынша таңертең ішілетін сусындарды "шай" деп атау қалыптасқан. Көптеген аймақтарда маршмеллоу мен кілегейден бастап, ірімшікке дейін әртүрлі қосымшалар немесе үстемелер қолданылады.
Еуропа
Еуропаның құрлық бөлігінде (әсіресе Испания мен Италияда) ыстық шоколадты кейде жүгері крахмалы сияқты қоюлатушы зат қолданылуынан өте қою етіп дайындайды. Еуропадағы ыстық шоколадтың қою түрлерінің бірі – итальяндық cioccolata calda. Испанияда чурросы бар ыстық шоколад – жұмысшы адамның дәстүрлі таңғы асы. Бұл ыстық шоколад өте қою болуы мүмкін, көбінесе ыстық шоколад пудингі сияқты консистенцияға ие. Нидерландыда ыстық шоколад өте танымал сусын, ол "warme chocolademelk" деп аталады. Оны көбінесе үйде немесе кафелерде ұсынады. Францияда ыстық шоколадты көбінесе таңғы асқа береді. Кейде май, джем, бал немесе Нутелла жағылған нанды ыстық шоколадқа мақтап жейді. Германияда балқытылған шоколадтан (Heiße Schokolade Wiener Art) жасалған ыстық шоколад, ұнтақтан жасалғаннан (Trinkschokolade) ерекшеленеді. Бұл екі негізгі түрдің жұқасы. Оған маршмеллоу, қайнатылған қаймақ немесе шоколад қосады. Ыстық шоколадты алғаш 17 ғасырда голландтар Солтүстік Америкаға әкелді, бірақ колонистерлер оны 1755 жыл шамасында сата бастады. Дәстүр бойынша, АҚШ пен Канадада ыстық шоколад суық ауа райымен және қыспен байланысты. Эспрессо немесе кофе қосылған ыстық шоколад, "кафе мока" деген атпен АҚШ және басқа да елдердегі кофе дүкендерінде сатылады. Бұл атау Йемендегі Моха қаласынан шыққан, онда осы атпен ерекше кофе өсіріледі. Мексикада ыстық шоколад әлі де танымал ұлттық сусын болып табылады, оның құрамында көбінесе жартылай тәтті шоколад, корица, қант және ваниль болады. Оны ыстық сүтке, суға немесе қаймаққа ерітіп, қоспа қаймақты көбік пайда болғанша араластырады. 1942 жылы "Чикаго Трибьюн" газетінде жарияланған мақалада мексикалық корицалы ыстық шоколад дәстүрлі түрде түрлі тәтті мексикалық нан-тоқаштармен, мысалы, пан дульсе немесе чурролармен бірге ұсынылатыны айтылған.
Оңтүстік Америка
Колумбияда таңғы асқа нан мен жұмсақ, жаңа піскен фермерлік ірімшікпен бірге шоколатера мен молинильо көмегімен сүт пен суда дайындалған ыстық шоколад ішеді. Колумбиялық ыстық шоколадты көбінесе жұмсақ фермерлік ірімшік немесе басқа жұмсақ ірімшікпен безендіреді. Эквадорда да ыстық шоколадты көбінесе ірімшікпен қосады. Перуде Рождество күні таңғы асқа ыстық шоколадты панетонемен бірге беруге болады, тіпті оңтүстік жарты шарда жаз басталған күннің өзінде де. Сонымен қатар, көптеген перуандықтар сусындарына тәтті шоколад сиробын қосады.
Денсаулық
XVI-XIX ғасырларда ыстық шоколад дәрі және сусын ретінде бағаланды. Гидрогенизацияланған майлар немесе майлар. Шоколад танымал бола бастағанда, Католик шіркеуі оған қарсы болды. Ол сұйық түрінде ішілгендіктен, оразаны бұзуға жарамсыз деп есептелді. Корнелл университетінің профессоры және зерттеушісі Чанг Йонг Ли жүргізген зерттеуде, сусынды қыздырғанда көбірек антиоксиданттар бөлінетіні анықталды. Зерттеуге 27 адам (18-ден 72 жасқа дейін) қатысты, олар күн сайын 900 миллиграмм флавонолдары бар какао сусынын ішті, нәтижесінде қан ағыны жақсарды және қан тамырларын жабатын эндотелийлік жасушалардың жұмысы күшті болды. Флаванолдар қандағы тромбоциттердің жиналуын азайтуға көмектеседі және жүрек-қан тамырларының денсаулығына пайдалы болуы мүмкін эйкозаноидтар деп аталатын қосылыстардың деңгейін теңгере алады.