Кіріспе

Неміс-американдық классикалық филолог Вернер Вильгельм Ягер (30 шілде 1888 – 19 қазан 1961) – неміс-американдық классицист.

Өмір

Вернер Вильгельм Ягер Германия империясының Рейн Пруссиясының Лобберих қаласында дүниеге келді. Ол Лобберихте және Кемпендегі гимназияда оқыды. Ягер Марбург және Берлин университеттерінде білім алды. 1911 жылы Аристотельдің метафизикасы тақырыбында диссертация қорғап, философия докторы ғылымын бітірді. 1914 жылы Немезиос Эмеса бойынша абилитациясын тамамдады. Әлде 26 жасында Ягер Швейцариядағы Базель университетінің грек тілі кафедрасына шақырылды, бұл кафедраны бұрын Фридрих Ницше басқарған болатын. Бір жылдан кейін ол Киль қаласына ұқсас лауазымға ауысты, ал 1921 жылы Берлинге оралды, онда ол Ульрих фон Виламовиц Моеллендорфтың орнын иеленді. Ягер 1936 жылға дейін Берлинде қызмет етті. Сол жылы нацизмнің күшеуіне наразылық білдіргендіктен, ол Америка Құрама Штаттарына эмиграциялады. Ягер 1937 жылы «Гуманистік сөйлеулер мен баяндамалар» (Humanistische Reden und Vorträge) және 1934 жылғы Сатер лекциясы негізінде жазылған «Демосфен» (1938) кітабы арқылы өзінің наразылығын жасырын түрде білдірді. Ягердің үндеуі неміс университеттерінде толыққанды түсінілді, ал нацистік ғалымдар оған қатысты шабуылдар жасады. 1944 жылы ол Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. АҚШ-та Ягер 1936 жылдан 1939 жылға дейін Чикаго университетінде толық профессор болып жұмыс істеді. Содан кейін ол Гарвард университетіне көшіп, Бірінші дүниежүзілік соғыстан бұрын бастаған шіркеу әкесі Григорий Ниссаның еңбектерін жариялауды жалғастырды. Ягер өмірінің соңына дейін Массачусетс штатының Кембридж қаласында тұрды. Оның Гарвардтағы студенттерінің арасында американдық классик Роберт Ренехан және канадалық философтар Джеймс Доулл мен Роберт Круз болды.

Платон мен Аристотельдің түсіндірмесі

Платон мен Аристотельдің тарихын түсіндіруге қатысты Ягердің ұстанымын Джонс Хопкинс университетінің Гарольд Чернис саралап жинақтады. Жалпы, Платон мен Аристотельді түсіндіру тарихы көбінесе мына пікірге келісетін зерттеушілердің жоспарымен жүрді: а) Аристотель Платонның ерте диалогтары мен жазбаларын жақсы қабылдады, б) Аристотель Платонның кейінгі диалогтары мен жазбаларын жақсы қабылдады, және в) осы екі ұстанымның түрлі комбинациялары мен өзгерулері. Чернисс Ягердің тұжырымын былай жеткізеді: "Вернер Ягердің пікірінше, Платон философиясы – Аристотельдің жаңа және жоғары деңгейдегі ойлауының біртіндеп, бірақ тұрақты және өзгермейтін даму арқылы пайда болған "негізі" болды (Аристотель, 11-бет). Ол Аристотельдің Платонды түсінген-түсінбегеніне қатысты "ескі дауды" "абсолют verständnislos" – мүлдем түсінбеушілік деп атады. Бірақ бұл Дитер Лейзегангті Аристотельдің ойлау жүйесі Платонды дұрыс түсінуге қабілетсіз екенін қайта айтудан тоқтата қоймады."