Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Толмин, Солтүстік-Батыс Словениядағы қала. Толмин (словен тілінде Tolmin, неміс тілінде Tolmein) – Солтүстік-Батыс Словениядағы шағын қала. Ол Толмин муниципалитетінің әкімшілік орталығы болып табылады.
Tolmin, a town in northwestern Slovenia
Tolmin (; , German Tolmein) is a small town in northwestern Slovenia. It is the administrative centre of the Municipality of Tolmin.
География
Толмин Юлиан Альптерінің оңтүстік жиегінде орналасқан және Италия шекарасына жақын, Жоғарғы Соча аңғарындағы ең ірі елді мекен. Ол Соча және Толминка өзендерінің қосылған жерінің үстіндегі жазықта, тік таулы аңғарлардың төменгі жағында орналасқан. Ескі қала бүкіл Толмин аймағына атауын берді және оның экономикалық, мәдени және әкімшілік орталығы болды. Аймақ тарихи Горишка аймағында орналасқан, ол Словенияның Үлкен жағалауының бір бөлігі болып табылады, Нова Горицадан солтүстікке және Словения астанасы Люблянадан батысқа қарай жатыр. Солтүстікке қарайғы жол Соча өзені бойымен Бовецке дейін, ал шығысқа бұрылыс Шкофья Лока мен Идрияға жетелейді.
Tolmin stands on the southern rim of the Julian Alps and is the largest settlement in the Upper Soča Valley , close to the border with Italy. It is located on a terrace above the confluence of the Soča and Tolminka rivers, positioned beneath steep mountainous valleys. The old town gave its name to the entire Tolmin area as its economic, cultural and administrative centre. The area is located in the historic Goriška region, itself part of the larger Slovene Littoral, about north of Nova Gorica and west of the Slovene capital Ljubljana. In the north, the road leads further up the Soča River to Bovec, with an eastern branch off to Škofja Loka and Idrija.
Тарих
Талмин аймағының алғашқы тұрғындары – иллирийлер болған. Ол Рим империясы, Одоакр, остготтар, Шығыс Рим империясы және Фриулидің Ломбард герцогтығының бір бөлігі ретінде 774 жылы франк патшасы Карл I (Ұлы) басып алғанға дейін, содан кейін Фриулидің Каролинг маршымен алмастырылды. Словениялықтардың ата-бабалары бұл аймаққа 600 жылдан бастап Шығыс Альпіде славян қоныстану кезінде келіп, аварлардың шабуылдарына қарсы күрескен. 843 жылы Верден шартынан кейін ол Орта Франк мемлекетіне қарады, ал 952 жылы Бавария герцогтары билік еткен, 976 жылдан бастап Каринтия герцогтары басқарған Верона маршына қосылды. Германия королі Генрих IV 1077 жылы оны жаңа құрылған Фриули патшалығына (Patria del Friuli) берді, бірақ 1420 жылы Венеция Республикасы оны басып алды. Соңында 1509 жылы Камбрей лигасының соғысы кезінде Габсбург императоры Максимилиан I Толмин аймағын жаулап алды. Ол кезде Толмин Габсбург монархиясының ішкі Австрия аймақтарының бір бөлігі ретінде, Гориция графтарының иеліктерімен бірге басқарылды. 1713 жылы бұл аймақ салықтың артуына және жергілікті граф Корониниге қарсы шаруалар көтерілісінің орталығы болды. 1809 мен 1814 жылдар аралығында ол Наполеон Франциясының Ильрия провинцияларының құрамына кірді, содан кейін Австрия билігіне қайта оралды. 1918 жылға дейін қала (Tolmein және Tolmin есімдерімен аталатын) Австро-Венгрия монархиясының (1867 жылғы келісімнен кейін Австрия бөлігі) құрамында болды және сол аттас округтің орталығы болды, ол Австрияның теңіз жағалауындағы 11 округтің бірі еді. 1850 жылдың қазанында неміс тілінде пошта бөлімі ашылды. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін 1918-1943 жылдар аралығында (номиналды түрде 1947 жылға дейін) Италия Корольдігі басқарды. Ол 1918-1923 жылдар аралығында Гориция провинциясының, 1927-1943 жылдар аралығында (номиналды түрде 1947 жылға дейін) және Италия басқаруы кезінде 1923-1927 жылдар аралығында Фриули провинциясының округ (коммуна) орталығы болды, сол кезде Tolmino деп аталды. Италия капитуляциясынан кейін 1943 жылы нацистік Германия басып алды және Югославия партизандары азат еткенге дейін Адриатикалық жағалау операциялық аймағының бір бөлігі болды. Морган желісімен Юлий Альпісі уақытша бөлінгеннен кейін Толмин Югославия әкімшілігінің басқаруындағы B аймағына кірді. 1947 жылы Париж шартынан кейін ол ресми түрде Италиядан Югославияға өтті. Соңында 1991 жылы Югославияның тарауынан кейін Толмин Словенияға қосылды.
Early inhabitants were Illyrians in Tolmin area. It was ruled successively by the Roman Empire, Odoacer, the Ostrogoths, the Eastern Roman Empire and part of the Lombard Duchy of Friuli until it was conquered by the Frankish king Charlemagne in 774 and replaced by the Carolingian March of Friuli. Ancestors of Slovenes had come to this area during the Slavic settlement of the Eastern Alps from about 600 onwards, embattled by Avar raids. It was passed to Middle Francia in 843 after the Treaty of Verdun and in 952 passed to the vast March of Verona, which was initially ruled by the Dukes of Bavaria, from 976 by the Carinthian dukes. King Henry IV of Germany ceded it to the newly established Patria del Friuli in 1077, before it was occupied by the Republic of Venice in 1420. Finally the Tolmin area was conquered by the Habsburg Emperor Maximilian I during the War of the League of Cambrai in 1509. Tolmin was then ruled with the possessions of the extinct Counts of Gorizia as part of the Inner Austrian territories of the Habsburg monarchy. In 1713 it was the centre of a peasant revolt against increased taxation and the local Count Coronini. It was part of the Illyrian Provinces, which were part of Napoleonic French Empire between 1809 and 1814 before returning to Austrian rule. Until 1918, the town (under bilingual names Tolmein Tolmin) was part of the Austro Hungarian monarchy (Austrian side after the compromise of 1867) and head of the district of the same name, one of the 11 Bezirkshauptmannschaften in the Austrian Littoral province. A post office was opened in October 1850 under the German name (only). After World War I it was ruled by the Kingdom of Italy between 1918 and 1943 (nominally to 1947). It was a county (comune) center in Province of Gorizia between 1918 and 1923 and again between 1927 and 1943 (nominally to 1947) and in Province of Friuli between 1923 and 1927 during Italian rule as Tolmino. After the Italian caputilation, it was occupied by Nazi Germany in 1943 and was part of Operational Zone of the Adriatic Littoral before liberation by Yugoslav partisans. After temporary division of Julian March by Morgan Line, Tolmin was part of Zone B, which was under Yugoslav administrators. It was officially passed from Italy to Yugoslavia in 1947 after the Treaty of Paris. Finally Tolmin was passed to Slovenia after breakup of Yugoslavia in 1991.
Негізгі көрікті жерлер
Толминнің басты көрікті жерлері – оның ескі қала орталығы, заманауи спорт паркі және мың жылдық қамалдың қираған қалдықтары. Аймақта Бірінші дүниежүзілік соғыстан қалған көптеген іздер бар. Сол кезеңдегі ең маңызды ескерткіш – Толминка аңғарындағы Полог шопандары бекетінің үстінде австро-венгр сарбаздары қаза тапқан әріптестерін еске алу үшін салған Жаворка шіркеуі. Мұражай, кітапхана, мектептер және қаланың ашық кеңістіктері жыл бойы түрлі шаралар, көрмелер мен презентацияларға арналған орындарды ұсынады. Толмин аймағы Словениядан және басқа елдерден келген суретшілер үшін де танымал мекен. Қала ішіндегі приход шіркеуі Марияның көкке көтерілуіне арналған және Копер епархиясына қарасты. Толмин 2004 жылдан бері "Metalcamp" фестивалімен белгілі, ол 2013 жылдан бастап "Metaldays" деп аталады және жыл сайын бүкіл Еуропадан және әлемнің басқа аймақтарынан шамамен 10 000 адамды қызықтырады. Толминде өткізілетін басқа да фестивальдар – Punk Rock Holiday және Overjam регги фестивалі. Толмин шатқалы Толминнің солтүстігінде, Затольмин мен Жабчеде, Толминка өзені бойында орналасқан.
Tolmin's main sights are its old town centre, a modern sports park, and thousand year old castle ruins at the hill known as Kozlov rob. The area is home to a multitude of vestiges from World War I. The most significant relic of the time is the Javorca Church, dedicated to the Holy Spirit built above the Polog shepherds outpost in the Tolminka Valley by Austro Hungarian soldiers to commemorate their deceased comrades. The museum, library, schools, and the town’s open spaces provide venues for a variety of events, exhibitions, and presentations all year round. The Tolmin region is also a popular destination for artists from Slovenia and abroad. The parish church in the town is dedicated to the Assumption of Mary and belongs to the Diocese of Koper. Tolmin is known for the "Metalcamp" festival since 2004, which since 2013 is called Metaldays, which every year attracts about 10,000 people from whole Europe and other parts of world. Other festivals held in Tolmin are Punk Rock Holiday and the Overjam reggae festival. The Tolmin Gorges are located north of Tolmin, in Zatolmin and Žabče, on the Tolminka River.