Кіріспе

Рим-католик шіркеуінің соборы Берлин, Германия.

Сент-Гедвиг соборы (St. Hedwigs Cathedral) – Берлиннің тарихи орталығындағы Бебельплац алаңында орналасқан Берлин архиепископтығының католик шіркеуінің соборы. Силезиялық Хедвигаға арналған бұл собор 1747 жылдан 1887 жылға дейін Ұлы Фридрихтің бұйрығымен Георг Венцеслаус фон Кнобельсдорфтың жобасы бойынша барокко стилінде салынды. Екінші дүниежүзілік соғыста одақтастардың бомбалауынан зақымданған собордың ішкі кеңістігі 1952 жылдан 1963 жылға дейін соғыстан кейінгі модернистік стильде, Бебельплац алаңындағы Фридерициан форумын қайта жаңарту аясында қалпына келтірілді. 2018 жылдан бері ескерткіш ретінде тіркелген ғимарат жөндеу жұмыстары үшін жабылып, 2024 жылдың күзінде қайта ашылуы күтілуде.

Тарих және сәулет

Қасиетті Гедвига шіркеуі XVIII ғасырда жергілікті диқандардың король Фредерик II-ге жасаған өтініші бойынша салынды. Ол шіркеу салынған жерді сыйға берді. Шіркеу Силезия мен Бранденбургтың қасиетті қамқоршысы, Андхестің қасиетті Гедвигасына арналған. Бұл Реформациядан кейін Пруссияда салынған алғашқы католик шіркеуі болды. Ғимаратты Георг Венцеслаус фон Кнобельсдорф жобалаған, ол Римдегі Пантеонға ұқсас етіп салған. Құрылыс 1747 жылы басталды, бірақ экономикалық қиындықтарға байланысты бірнеше рет тоқтатылып, кейінге шегерілді. Шіркеу 1773 жылдың 1 қарашасында, корольдің досы, Вармия епископы (кейін Гнезненің архиепископы) Игнатий Красицкий қатысуымен киеленді. 1965 жылы бақытты Бернхард Лихтенбергтің мәйіті Қасиетті Гедвига соборындағы склепке көшірілді. Собор 1943 жылдың 1 наурызында одақтастардың әуе шабуылынан ауыр зақым көрді. Ғимараттың тек зақымдалған қабығы ғана тік тұрды. 1952 жылы қайта құру жұмыстары басталды және 1963 жылдың 1 қарашасында, Барлық Әулиелер күнінде Берлин епископы, Альфред Кардинал Бенгш жаңа бас алтарьды киеледі. 1949 мен 1990 жылдар аралығында Қасиетті Гедвига Шығыс Берлинде, Шығыс Германия үкіметінің бақылауында болды. Собор 2018 жылдың 1 қыркүйегінде күрделі жөндеу жұмыстары үшін жабылды. Бақытты Бернхард Лихтенбергтің мәйіті собор жөндеуден өтетін кезеңде Мария Регина Мартирумның склепіне көшірілді. 1963 жылы қолмен тоқылған, бұрынғы Баухаус студенті Маргарета Райхардттың (Грете Райхардт) (1907–1984) туындысы, іргетастарына елшілердің есімдері жазылған стилделген қала бейнесін көрсетеді. Өмір ағашы Құдайды, ал қошқар Мәсіхтің символы ретінде бейнеленген. (1891–1965) түрлі-түсті аппликациялық жұмыс жасады. Бұл Аян кітабынан алынған тақырыптарды пайдаланатын геометриялық композиция. 1933 жылы туған автор жасаған үш бөліктен тұратын тоқылған кілем 1979 мен 1981 жылдар аралығында Nürnberger Gobelinmanufaktur GmbH тоқу компаниясымен бірлесіп жасалды. Бұл туынды да Аян кітабынан алынған тақырыптарды қолданады.