Кіріспе

Касабланка класының эскорт-тасымалдауышы USS Tulagi (CVE 72) – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кемесі. Ол 1943 жылдың 7 маусымында Ванкуверде, Вашингтон штаты, АҚШ-та Kaiser Company, Inc. компаниясымен Фортазела шығанағы (ACV 72) деп қаланды; және 1943 жылдың 15 шілдесінде CVE 72 деп қайта белгіленді. Алайда, оның аты 1943 жылдың 19 қазанында Форталеза шығанағы деп түзетілді, ал кеме 1943 жылдың 6 қарашасында Тулаги деп қайта аталды; 1943 жылдың 15 қарашасында суға түсірілді; спонсоры миссис Джеймс Дюк Эрнер болды; және 1943 жылдың 21 желтоқсанында, капитан Джозеф Кэмпбелл Крониннің басқаруымен қолданысқа берілді.

Қызмет тарихы

Жаңа эскорт-тасымалдаушы 1944 жылдың 17 қаңтарында Сиэтлден Сан-Францискоға қарай жолға шықты. Ол 29 қаңтарда Перл-Харбордан үйге қарай сапарға шықты және 4 ақпанда жолаушылармен Сан-Диегоға жетті. Ақпан айының басым бөлігінде ол Сан-Диегодан шығып, Вирджиния штатының Хэмптон-Роудс қаласына дейін жүзіп бара жатқанда жаттығуларға қатысты. 17 наурызда Норфолкке келгеннен кейін «Тулаги» күрделі жөндеуден өтіп, авианосецке біліктілік сынақтарынан өтті. Тулаги мамыр айының соңында әскери әуе күштерінен жүк алып, 28-і күні Нью-Йоркке екі басқа авианосецпен және олардың эскортымен бірге жөнелтілді. 6 маусымда «Тулаги» Касабланкаға қарай жүзіп бара жатқанда алғашқы шетелдік портына кірді. Жүк түсіргеннен кейін кемеге жолаушылар мен 35 әскери тұтқын кірді. 1944 жылдың 17 маусымында Норфолкке келгеннен кейін, «Тулаги» маусым айының соңында Род-Айленд штатының Квонсет-Пойнт қаласына қарай жүріп кетті. Айдың соңғы күні ол Наррагансетт шығанағынан шығып, 27.7 тапсырма тобының командирі ретінде контр-адмирал Кальвин Т. Дургинмен бірге шығысқа қарай жүзіп, Оранға, Алжирге бара жатқан эскадрилья мен батареяны жаттықтырды. «Тулаги» 26 шілдеде Мальтаға барып, келесі апталарда жаттығулар өткізді, оның ішінде Африка мен Италия порттарынан алдағы операцияға арналған репетиция болды. D күні «Тулаги» шабуыл жағалауынан 45 миль қашықтықта орналасқан. Келесі аптада «Тулаги» ұшақтары 68 ұшуды және 276 шабуылды жасап, жауды едәуір зардапқа ұшыратты. Ауа райы әдетте жақсы болды, себебі кемедегі ұшақтар байқау жұмыстарын жүргізді және жағалаудағы әртүрлі нысаналарға, соның ішінде қару-жарақ орналасулары мен теміржол нысандарына соққы берді. 21 тамызда «Тулагидің» «Драгун» операциясын қолдаған соңғы күні, неміс күштері одақтастардың алға басуынан кейін шегінген. «Тулагидің» ұшқыштары Ремулиннің айналасындағы бірнеше шақырым жолдарды бұзып, үш неміс Юнкерс Ю-52 ұшағын түсіріп, оның жетістіктерін толықтырды. Ораннан кейін ол 6 қыркүйекте үйге қайту жолына шықты. Норфолктегі тез жөндеуден кейін, эскорт тасымалдаушысы Панамаға бағыт алды; Каналдан өтіп, 26 қазанда Сан-Диегоға жетті. Ол жерден ол Гавайиге тасымалдауға арналған екі әуе эскадрильясын алып, 1944 жылдың 29 қазанында батыс жағалаудан кетіп қалды. 5 қарашада Перл-Харборға келгеннен кейін, кеме кемесі су асты кемелеріне қарсы соғыс және оқ-дәрі жаттығуларына қатысты. 24-і күні ол арнайы субмаринаға қарсы топпен бірге Маршалл аралдары мен Улити арқылы Сайпанға қарай жүзіп бара жатқанда, суға түсуді жүргізді. Желтоқсан айында «Тулаги» Палаус және Оңтүстік Мариан аралдарында субмаринаға қарсы іс-қимылын жалғастырды. Жаңа жылдың бірінші күні, 1945 жылы, «Тулаги» Лингаен шығанағына және Лузонға шабуылға аттанды. Осы уақытта Филиппиндегі жапондықтар «Тулагидің» арнайы тобына қарсы біріккен шабуыл жасау үшін 100-ден астам жанкешті ұшақтарды тағайындады. Конвой 3 қаңтарда Суригао боғазынан Минданао теңізіне өтті. Келесі үш күн ішінде камикадзелер өз зардабын тартты. 4-і күні осы аймақтағы жау ұшақтары туралы хабарлар жиілей түсті; ал түстен кейін, Лунга нүктесіне түсуге тырысқанда, жанкешті ұшақ құлады. Бірнеше минуттан кейін «Тулагидегі» бақылаушылар тағы бір камикадзе құрбаны болған Оммани Бейдің өлімге ұшырағанын көрсетті. 5 қаңтар күні таңертең қарсыластың әуе шабуылымен конвойдың Миндаро боғазынан өтіп, Оңтүстік Қытай теңізіне кіруіне қауіп төнді. Авиакомпанияның ұшақтары екі Mitsubishi A6M Zero ұшағын атып түсірсе де, үш жау ұшағы конвойдың қорғанысына енуде. Екі ұшақ атып түсірілді, бірақ біреуі конвойдың экранының мүшесі Луисвиллге құлап түсті. 1945 жылы 9 қаңтарда Лингяен шығанағына қону басталғанда, «Тулаги» әуе кемелерін құрлықтағы нысаналарға соққы беру, тыңшыларға қарсы қарауыл жасау және американдық кемелерді әуеден қорғау үшін ұшырды. 12 қаңтарда «Тулаги» Лингяен шығанағының жағалық басына әуе көмегін көрсетті; келесі күні оның порт батареясы әуе кемесін жоюға бағытталған ұшақты атып түсірді. Ол құлағанға дейін, шабуылшы, «Тулагиден» әуеге қарсы отпен бұрылып, эскорт тасымалдаушысының артынан және оң жағынан өтіп, басқа нысанаға түсуге тырысты. 17 қаңтарда Армияның әуе күштері Лингаен шығанағындағы американдық операцияларды тікелей әуеден қолдауды өз мойнына алды; және «Тулагидің» ұшқыштары өздерінің назарын Сан-Нарсиско маңындағы күштерді қолдау және қорғау үшін қорғаныш берген Замбалес жағалауына аударды. 5 ақпанда «Тулаги» 32 күннен екісінен басқа барлық ұшақтары әуеде болған ұзақ ұшу операцияларынан кейін Улитиге келді. «Тулаги» 21 ақпанда Гуамнан шығып, Иво Джимаға шабуылды қолдау үшін аңшы-өлтіруші жаттығуларын жүргізді, ал 1 наурызда Иво Джиманың батысындағы «V аймағындағы» тапсырма тобына қосылды. Ол әуе көмегін және субмаринаға қарсы қарауылды 11 наурызға дейін жүргізді, содан кейін Улитиге бағыт алды. 14 наурызда келгеннен кейін ол Рюкю аралдарына шабуылға дайындық жүргізді. Субмаринаға қарсы және тікелей қолдау шараларына кезекпен тағайындалған «Тулаги» наурыздың соңынан маусымның басына дейін Окинава жағалауында үздіксіз жұмыс істеді. 3 сәуірде төрт Zero оның формациясына шабуыл жасады, барлығы атып түсірілді. 6-сы күні, «Тулаги» Кэрама Реттода қайта қарулану үшін тоқтағанда, жапондық әуе шабуылы портына енді. Кеме шабуылшыларының бірін 4000 ярда атып түсірді, бірақ жапондық ұшақ жақыннан өтіп, жанындағы LST-ге құлады, ол 200 фут биіктікте өртке ұшырады. Бірнеше минуттан кейін «Тулаги» тағы бір шабуылшыны атып түсірді және дәл атуымен үшіншісін қуып жіберді. Келесі күні «Тулаги» Окинавадан әуе шабуылына қатысты, құрлықтағы бақылаушылар шақырған әуе шабуылына және фототілдеу және қарауылдық миссияларды жүргізді. 13-і күні Мияко Джима әуежайларына қарсы арнайы шабуыл жасағаннан кейін, ол Окинаваға жақындап келе жатқан кемелерге қарсы субмаринаға қарсы операцияларды бастады. Осы ұзақ және қиын турдан кейін «Тулаги» 1945 жылдың 6 маусымында Гуамға келді. Кеме 8-і күні Мариан аралдарынан Сан-Диегоға бағыт алды. Ол жаз бойында жөндеуден, сынақтан және жаттығудан өтті. Бейбітшілік оның Сан-Диегода болғанда келді, бірақ ол 4 қыркүйекте батыс жағалаудан қайтадан шығып, Гавайи арқылы Филиппинге жүзіп өтті. Самарда ол АҚШ-қа қайта тасымалдауға арналған ұшақтарды алып, қазан айында Перл-Харборға жетті. 1946 жылдың қаңтарында Сан-Диегоға оралғаннан кейін, тәжірибелі эскорт тасымалдаушысы 2 ақпан күні Вашингтон штатының Порт-Анджелес қаласындағы 19-шы флотқа бағынды. Ол 1946 жылдың 30 сәуірінде демобилизацияланды және 1946 жылдың 8 мамырында флот тізімінен шығарылды. «Тулаги» екінші дүниежүзілік соғыс қызметі үшін төрт шайқас жұлдызын алды.